22 වැනි ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථා සංශෝධනය මගින් අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වයට සිදුවන හානිය ගැන පැහැදිලි කරමින්, එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් කවුන්සිලයේ විනිසුරුවන්ගේ සහ නීතිඥයින්ගේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ විශේෂ වාර්තාකරු (Special Rapporteur on the independence of judges and lawyers) මාගරට් සැටර්ත්වේට් අගෝස්තු 7 වැනිදා, ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක වෙත ලිපියක් යවා තිබේ.
යෝජිත 22 වැනි ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථා සංශෝධනය, ශ්රී ලංකාවේ අධිකරණ ස්වාධීනත්වයට අහිතකර ලෙස බලපාන ආකාරයත්, එය එක්සත් ජාතීන්ගේ ජාත්යන්තර සම්මුතීන් හා පිළිගැනීම්වලට පටහැණිවන ආකාරයත් ඇය තම ලිපියෙන් දීර්ඝ ලෙස විස්තර කර තිබේ.
22 වැනි ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථා සංශෝධනය කෙසේ හෝ නීතිගත කරගැනීමට වත්මන් ජනාධිපතිවරයා හා ආණ්ඩුව දරන උත්සාහය පිළිබඳ මෙතෙක් පළවූ බරපතළම හා වඩාත්ම බලපෑම්සහගත විවේචනයක් අඩංගු එම ලිපිය අවසානයේදී විශේෂ වාර්තාකාරිනිය ඉල්ලා සිටින එක් කරුණක් වන්නේ, විශ්රාම යන වයස දීර්ඝ කිරීම අනාගතයේදී පත්වන විනිසුරුවන්ට පමණක් නොව දැනට සේවයේ නියුතු විනිසුරුවන්ටද අදාළ කිරීමට අදහස් කරන්නේ මන්දැයි යන්න ඇතුළුව යෝජිත සංශෝධනය පිටුපස ඇති පදනම සහ අරමුණ පිළිබඳ තොරතුරු ලබා දෙන ලෙසය.
මාගරට් සැටර්ත්වේට්ගේ ලිපියේ සම්පූර්ණ පරිවර්තනය පහත පළවෙයි.
අතිගරු ජනාධිපතිතුමනි,
2026 අගෝස්තු 07
මානව හිමිකම් කවුන්සිලයේ 62/12 යෝජනාවට අනුව, විනිසුරුවන්ගේ සහ නීතිඥයින්ගේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ විශේෂ වාර්තාකරු ලෙස මගේ ධුරයේ ධාරිතාවෙන් ඔබතුමා ඇමතීමට ලැබීම මට ගෞරවාන්විත කාරණයකි.
1978 ශ්රී ලංකා ප්රජාතාන්ත්රික සමාජවාදී ජනරජයේ ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාව සංශෝධනය කිරීමට, විශේෂයෙන්ම ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ සහ අභියාචනාධිකරණ (උසස් අධිකරණ) විනිසුරුවන්ගේ විශ්රාම යන වයස දීර්ඝ කිරීමට ඉදිරිපත් වී ඇති යෝජනාව සම්බන්ධයෙන් මට ලැබී ඇති තොරතුරු ඔබතුමාගේ රජයේ අවධානයට යොමු කිරීමට කැමැත්තෙමි.
වාර්තා වන ආකාරයට යෝජනා කර ඇති මෙම සංශෝධනය සහ එහි බලපෑම්, අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය සහ සාධාරණ නඩු විභාගයකට ඇති අයිතිය සම්බන්ධ ජාත්යන්තර මානව හිමිකම් ප්රමිතීන්ට අනුකූල නොවීමට ඉඩ ඇත. බලතල බෙදීම, අනිසි බලපෑම්, පීඩන හෝ බාධා කිරීම්වලින් තොරව විනිසුරුවන්ට තම කාර්යයන් ඉටු කිරීමට ඇති හැකියාව සහ අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ මහජන විශ්වාසය ද මීට ඇතුළත් වේ.
1980 ජූනි 11 වන දින ශ්රී ලංකා ප්රජාතාන්ත්රික සමාජවාදී ජනරජය අනුමත කළ විශ්ව මානව හිමිකම් ප්රකාශනය සහ සිවිල් හා දේශපාලන අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ ජාත්යන්තර සම්මුතිය යන දෙකෙහිම සුරක්ෂිත කර ඇති, අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය සහ සාධාරණ නඩු විභාගයකට ඇති අයිතිය පිළිබඳ ඔබතුමාගේ රජයේ ජාත්යන්තර මානව හිමිකම් වගකීම් පිළිබඳව මම සඳහන් කරමි.
මෙම ලිපිය හරහා, යෝජිත සංශෝධනය පිළිබඳ පූර්ණ හෝ දීර්ඝ ඇගයීමක් කිරීමට මම අදහස් නොකරමි. ඒ වෙනුවට, මගේ බලතලවලට අයත් වන සහ අධිකරණ ස්වාධීනත්වයට අදාළ වන ක්ෂේත්ර කෙරෙහි පමණක් මම අවධානය යොමු කරමි.
දේශීය නෛතික රාමුව සහ යෝජිත සංශෝධනය
අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාවේ වත්මන් වගන්තිය මගින් උසස් අධිකරණ විනිසුරුවන්ගේ විශ්රාම යන වයස නියාමනය කරනු ලබයි. 107 වැනි වගන්තියේ 5 වැනි උපඡේදය යටතේ ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරුවන්ගේ විශ්රාම යන වයස අවුරුදු හැට පහක් ලෙසත්, අභියාචනාධිකරණ විනිසුරුවන්ගේ විශ්රාම යන වයස අවුරුදු හැට තුනක් ලෙසත් නියම කර ඇත.
විශ්රාම යන වයස සඳහා යෝජිත වෙනස
අධිකරණ අමාත්යවරයා විසින් පාලන ප්රතිසංස්කරණයක් ලෙස ඉදිරිපත් කර ඇති බවට වාර්තා වන, 107 වැනි වගන්තියට අදාළ මෙම යෝජිත සංශෝධනය තවමත් නිල වශයෙන් ප්රකාශයට පත් කර නොමැති අතර එහි නිවැරදි පාඨය ප්රසිද්ධියට පත්ව නොමැත. කෙසේ වෙතත්, මෙම සංශෝධනය මගින් උසස් අධිකරණ විනිසුරුවන්ගේ විශ්රාම යන වයස අවුරුදු දෙකකින් වැඩි කෙරෙනු ඇති බව වටහාගත හැකිය. ඒ අනුව, නිර්දේශිත විශ්රාම යන වයස ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරුවන් සඳහා අවුරුදු 67 දක්වාත්, අභියාචනාධිකරණ විනිසුරුවන් සඳහා අවුරුදු 65 දක්වාත් දීර්ඝ වනු ඇත.
වාර්තා වන පරිදි, මෙම සංශෝධනය ඉදිරියට පත්වන විනිසුරුවන්ට පමණක් බලපැවැත්වෙන පරිදි (prospectively) ක්රියාත්මක වනවා වෙනුවට, දැනට ධුර දැරීමේ නිරත විනිසුරුවන්ගේ ධුර කාලයටද සෘජුවම බලපානු ඇත.
අදාළ ජාත්යන්තර මානව හිමිකම් නීතිය සහ ප්රමිතීන්
විනිසුරුවන්ගේ ධුර කාලය පිළිබඳ සුරක්ෂිතතාව යනු අධිකරණ ස්වාධීනත්වයේ ප්රධානතම ආරක්ෂණ ක්රමවේදයකි. ජාත්යන්තර මානව හිමිකම් සම්මුතීන් සහ ප්රමිතීන්ට අනුව විනිසුරුවන්ගේ ධුර කාලයේ සුරක්ෂිතභාවය, අනිසි බලපෑම්වලින් ආරක්ෂා වීම සහ අධිකරණ ක්රියාවලිය කෙරෙහි මහජන විශ්වාසය තහවුරු කිරීම සඳහා වන පියවර පැවතීම අනිවාර්ය වේ.
සිවිල් හා දේශපාලන අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ ජාත්යන්තර සම්මුතියේ 14 වැනි වගන්තියේ 1 වැනි උපඡේදය මගින් නීතියෙන් පිහිටුවන ලද, සුදුසුකම් ලත්, ස්වාධීන සහ අපක්ෂපාතී අධිකරණයක් මගින් සාධාරණ සහ ප්රසිද්ධ නඩු විභාගයක් සඳහා වන අයිතිය සියලු දෙනාටම සහතික කරයි. මානව හිමිකම් කමිටුව විසින් නිකුත් කරන ලද අංක 32 (2007) දරන සාමාන්ය අදහස් දැක්වීමේදී අවධාරණය කළේ අධිකරණයක සුදුසුකම්, ස්වාධීනත්වය සහ අපක්ෂපාතීත්වය පිළිබඳ අවශ්යතාව කිසිදු සුවිශේෂීතාවකට යටත් නොවන නිරපේක්ෂ අයිතියක් බවයි.
ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ අවශ්යතාව සෘජුවම අදාළ වන්නේ:
විනිසුරුවන් පත් කිරීමේ පටිපාටිය සහ සුදුසුකම් සඳහා, අනිවාර්ය විශ්රාම යන වයස හෝ ධුර කාලය අවසන් වන තෙක් (එවැනි සීමාවක් පවතින්නේ නම්) ඔවුන්ගේ ධුර කාලයේ සුරක්ෂිතභාවයට අදාළ සහතික කිරීම් සඳහා,
උසස්වීම්, මාරුවීම්, ධුරයෙන් අත්හිටුවීම් සහ කාර්යයන්ගෙන් ඉවත් කිරීම් පාලනය වන කොන්දේසි සඳහා, සහ
විධායකය සහ ව්යවස්ථාදායකය යන දේශපාලන අංශවල අනිසි බලපෑම්වලින් අධිකරණය සතු වන සැබෑ ස්වාධීනත්වය සඳහාය.
එබැවින් අධිකරණ ස්වාධීනත්වය තහවුරු කිරීමටත්, විනිසුරුවන් තම කාර්යයන් ඉටු කිරීමේදී ඕනෑම ආකාරයක දේශපාලන බලපෑමකින් ආරක්ෂා කිරීමටත් රාජ්යයන් විසින් විශේෂිත පියවර අනුගමනය කළ යුතුවේ. විනිසුරුවන් ළබැඳියා අතර ගැටුම්, බාහිර පීඩනයන් සහ තර්ජනය කිරීම්වලින් ආරක්ෂා කළ යුතු බව කමිටුව වැඩිදුරටත් පැහැදිලි කරයි. ඔවුන්ගේ ස්වාධීනත්වය සුරක්ෂිත කිරීම සඳහා, හිමිකම්/වේතන, සේවා කොන්දේසි, විශ්රාම වැටුප් සහ විශ්රාම යන වයස නීතිය මගින් ප්රමාණවත් පරිදි තහවුරු කර තිබිය යුතුය.
අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ මූලික නීතිරීතිවල 1 වැනි මූලධර්මය මගින් අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය රාජ්යය විසින් සහතික කළ යුතු අතර, සියලු රාජ්ය සහ අනෙකුත් ආයතන එයට ගරු කළ යුතු බව දක්වයි.
2 වැනි මූලධර්මය මගින් දක්වන්නේ, කිසිදු පාර්ශ්වයකින් හෝ කිසිදු හේතුවක් නිසා සිදුවන සෘජු හෝ වක්ර බාධා කිරීම්, අනිසි බලපෑම්, පෙළඹවීම්, පීඩනයන්, තර්ජන හෝ සීමාකිරීම්වලින් තොරව, කරුණු මත පදනම්ව සහ නීතියට අනුකූලව තමන් හමුවට පැමිණෙන කරුණු සම්බන්ධයෙන් අධිකරණය විසින් අපක්ෂපාතීව තීන්දු තීරණ ගත යුතු බවයි.
11 වැනි මූලධර්මය මගින් විනිසුරුවන්ගේ ස්වාධීනත්වය, ආරක්ෂාව, ප්රමාණවත් වේතනය, සේවා කොන්දේසි සහ විශ්රාම වැටුප නීතිය මගින් ප්රමාණවත් පරිදි සුරක්ෂිත කළ යුතු බව දක්වයි.
12 වැනි මූලධර්මය මගින් විනිසුරුවන්ට විශ්රාම යන වයස තෙක් හෝ ඔවුන්ගේ ධුර කාලය අවසන් වන තෙක් සුරක්ෂිත ධුර කාලයක් තිබිය යුතු බව තහවුරු කරයි.
කලාපීය මට්ටමේ ප්රතිපත්තිමය මාර්ගෝපදේශ (Regional soft law principles) මගින්ද මෙයට සමාන මගපෙන්වීමක් ලබා දෙයි. පොදුරාජ්ය මණ්ඩලීය ලැටිමර් හවුස්හි මූලධර්මවල (Commonwealth Latimer House Principles) IV වැනි මූලධර්මය මගින් ස්වාධීන, අපක්ෂපාතී, කාර්යක්ෂම සහ සුදුසුකම් ලත් අධිකරණයක් පැවතීම නීතියේ ආධිපත්යයට, යහපාලනයට සහ ප්රජාතන්ත්රවාදයට අත්යවශ්ය බව පැහැදිලි කරයි.
ආසියා-පැසිෆික් කලාපයේ අධිකරණ ස්වාධීනත්වය පාලනය වන මූලික තත්ත්වයන් බෙයිජිං ප්රකාශනයේ මූලධර්ම (Beijing Statement of Principles) මගින් ගෙනහැර දක්වයි. එහි 3, 4 සහ 18 යන මූලධර්ම මගින් එක්සත් ජාතීන්ගේ මූලික නීතිරීතිවල 1, 2, 11 සහ 12 යන මූලධර්මවලට සමාන ප්රමිතීන් නැවත අවධාරණය කරයි. එහි 5 වැනි මූලධර්මය මගින් රජයේ අංශ/ශාඛා සහ අනෙකුත් සියලුම ආයතන අධිකරණයේ නිසි කාර්යභාරයට සහ ක්රියාකාරීත්වයට ගරු කිරීමට බැඳී සිටින බව ප්රකාශ කරයි.
නීතිය මගින් ප්රජාතන්ත්රවාදය සඳහා වන යුරෝපීය කොමිසම (මෙතැන් සිට “වෙනිස් කොමිසම” -Venice Commission) අවධාරණය කර ඇත්තේ, අනිවාර්ය විශ්රාම යන වයස තෙක් හෝ ධුර කාලය අවසන් වන තෙක් ධුරයේ නිරත වීමේ සුරක්ෂිතභාවය පැවතීම අධිකරණ ස්වාධීනත්වයේ මූලික සහතිකය වන බවයි. ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාමය ගැටලු, නීතියේ ආධිපත්යයට ගරු කිරීම සහ මානව හිමිකම් ආරක්ෂා කිරීම සම්බන්ධයෙන් අවසාන තීරකයා ලෙස ප්රජාතන්ත්රවාදයේ ක්රියාකාරීත්වය තුළ ප්රධාන කාර්යභාරයක් ඉටු කරන ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථා අධිකරණයක විනිසුරුවන් සම්බන්ධයෙන් මෙය වඩාත් වැදගත් වේ.
එපමණක් නොව, විනිසුරුවන්ගේ විශ්රාම යන වයසේ හෝ ධුර කාලයේ සිදුවන වෙනස්කම් සාමාන්ය අධිකරණ ප්රතිසංස්කරණයක කොටසක් ලෙස සිදුවුවද, එම වෙනස්කම් දැනට ධුර දැරීමේ නිරත විනිසුරුවන්ගේ ධුර කාලයට අතීතයට බලපාන පරිදි (retroactively) ක්රියාත්මක වන්නේ නම්, එය අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වයට බලපෑම් කළ හැකි බැවින් වෙනිස් කොමිසම නිරන්තරයෙන් එවැනි වෙනස්කම් විවේචනය කර ඇත.
විනිසුරුවන්ගේ විශ්රාම යන වයසේ සිදුවන වෙනස්කම් පිළිබඳව දැඩි ලෙස සලකා බැලිය යුතු බවත්, ඒවා සැබෑ පදනමකින් සහ සාධාරණ හේතු දැක්වීම් මත පදනම් විය යුතු බවත් වෙනිස් කොමිසම සාමාන්යයෙන් නිර්දේශ කරයි. තවද, දැනට ධුර දැරීමේ නිරත විනිසුරුවන්ගේ ධුර කාලයට සිදුවන අහිතකර බලපෑම් වැළැක්වීම සඳහා සුදුසු සංක්රාන්ති විධිවිධානද ඊට ඇතුළත් විය යුතුය.
යෝජිත වෙනස්කම් ජාත්යන්තර ප්රමිතීන් සමඟ ඇති අනුකූලතාව
මෙම යෝජනාව විශ්ලේෂණය කිරීමේදී, යෝජිත සංශෝධනයේ කාලරාමුව සහ විෂය පථය පිළිබඳව මම අවධානය යොමු කරමි. වාර්තා වී ඇති ආකාරයට මෙම සංශෝධනය සම්මත වුවහොත්, එය තදබල ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථා සංශෝධනයක් හරහා දැනට ධුර දැරීමේ නිරත විනිසුරුවන්ගේ ධුර කාලය වෙනස් කරනු ඇති අතර, එමගින් විධායකයේ සහ ව්යවස්ථාදායකයේ අනිසි මැදිහත්වීම් පිළිබඳ කංසාවන්/ගැටලු මතුවිය හැක.
මෙම කරුණ සම්බන්ධයෙන්, අධිකරණයේ සහ විධායකයේ අදාළ කාර්යයන් සහ බලතල පැහැදිලිව වෙන් කර නොමැති හෝ විධායකයට අධිකරණය මෙහෙයවීමට හෝ පාලනය කිරීමට හැකි වන පරිදි පවතින තත්ත්වයක් ස්වාධීන අධිකරණ පද්ධතියක් පිළිබඳ සංකල්පයට පටහැනි බව අවධාරණය කරන මානව හිමිකම් කමිටුවේ අංක 32 (2007) සාමාන්ය අදහස් දැක්වීම මම නැවත මතක් කරමි.
විනිසුරුවන්ගේ විශ්රාම යන වයස දීර්ඝ කිරීම, අධිකරණ ක්ෂේත්රයේ පවතින ප්රවීණතාව සුරක්ෂිත කර ගැනීම සහ ආයතනික අඛණ්ඩතාව (institutional continuity) තහවුරු කිරීම වැනි කරුණු මගින් සාධාරණීකරණය කළ හැකි වුවද, විධායකයේ සහ ව්යවස්ථාදායකයේ බලතල සමාලෝචනය කිරීම සහ ඒවා සීමා කිරීම සම්බන්ධයෙන් අධිකරණය සතු ව්යවස්ථාපිත කාර්යභාරය සලකා බලන විට, විනිසුරුවන්ගේ ධුර කාලයට බලපාන ප්රතිසංස්කරණ සඳහා අර්ථවත් සංවාදයක් සහ සාකච්ඡාවක් මෙන්ම අතිශය ශක්තිමත් සුරක්ෂණ ක්රමවේදයන් ද අත්යවශ්ය වේ.
කිසියම් නිශ්චිත විනිසුරුවරයෙකු මෙයින් ප්රතිලාභ ලබන්නෙකු ලෙස පැහැදිලිව හඳුනාගෙන නොමැති වුවද, මෙම යෝජනාවේ ප්රායෝගික බලපෑම විය හැක්කේ උසස් අධිකරණවල සිටින ඇතැම් නිශ්චිත සාමාජිකයින්ගේ ධුර කාලයන් දීර්ඝ වීමයි. සංක්රාන්ති විධිවිධාන හෝ වෙනත් අපක්ෂපාතී සුරක්ෂණ ක්රමවේදයන් නොමැති වීම මගින්, මෙම සංශෝධනය පොදුවේ බලපැවැත්වෙන ව්යවස්ථාපිත නීතියක් ස්ථාපිත කිරීමට වඩා, ක්ෂණික ආයතනික අරමුණු උදෙසා අධිකරණයේ සංයුතිය වෙනස් කිරීමට ගන්නා උත්සාහයක් ලෙස සමාජගත වීමේ අවදානම වැඩි කරයි.
මෙම අඩුපාඩු හේතුවෙන්, යෝජිත සංශෝධනය සිවිල් හා දේශපාලන අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ ජාත්යන්තර සම්මුතියේ (ICCPR) 14(1) වගන්තියට සහ අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ මූලික නීතිරීතිවල 1, 2, 11 සහ 12 යන මූලධර්මවලට අනුකූල නොවන තත්ත්වයක් උදාවිය හැක.
තවද, වාර්තා වන පරිදි මෙම සංශෝධනය මගින් යෝජිත විශ්රාම වයස් දීර්ඝ කිරීමෙන් ප්රතිලාභ ලබන විනිසුරුවන්ට, පසුව ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාවේ 121 වැනි වගන්තිය යටතේ එම සංශෝධනයේම ව්යවස්ථාපිතභාවය තීරණය කිරීමට සිදු වන අවස්ථාවකදී උද්ගත විය හැකි තත්ත්වයන් පිළිබඳව අවධානය යොමු කර නොමැත. එවැනි තත්ත්වයක් මගින් සෘජුවම සැබෑ පක්ෂපාතීත්වයක් ඇති බව සනාථ නොකළද, ඇති විය හැකි ළබැඳියාවන් අතර ගැටුම් (conflicts of interest) හෝ එවැනි ගැටුමක් පවතින බවට ඇති වන සැකය වැළැක්වීමට/ පාලනය කිරීමට යාන්ත්රණයන් නොමැති වීම, අධිකරණයේ අපක්ෂපාතීත්වය පිළිබඳ මහජන විශ්වාසය පළුදු කිරීමට හේතු විය හැක. වෙනස්කම්වලින් තොරව මෙය සම්මත වුවහොත්, අධිකරණය විධායකයේ බලපෑම්වලින්, අභ්යන්තර පීඩනයන්ගෙන් හෝ වෘත්තීයමය වාසි පිළිබඳ සැලකිලිමත්වීම්වලින් ප්රමාණවත් ලෙස ආරක්ෂා වී නොමැති බවට හැඟීමක් ඇති විය හැකි බවට මම කනස්සල්ලට පත් වෙමි.
ඉහත කරුණු සැලකිල්ලට ගනිමින්, අධිකරණ විශ්රාම යන වයස සම්බන්ධ ඕනෑම යෝජිත සංශෝධනයක් විනිවිදභාවයෙන් යුත්, සියලු පාර්ශ්වයන් අන්තර්ගත වන, අපක්ෂපාතී, සාකච්ඡාමය සහ පුළුල් අධිකරණ ප්රතිසංස්කරණ ක්රියාවලියක් හරහා සිදු කරන ලෙස මම ගෞරවයෙන් යුතුව නිර්දේශ කරමි. නිසි සාකච්ඡා කිරීම් සහ අවශ්ය සුරක්ෂණ ක්රමවේදයන් නොමැතිව විනිසුරුවන්ගේ ධුර කාලයට සිදුකරන ඕනෑම තදබල ස්ථිර වෙනස්කම් කිරීමක්, සාධාරණ අධිකරණ පද්ධතියක් පවත්වාගෙන යාම කෙරෙහි මහජනයා තබා ඇති විශ්වාසය හීන කිරීමටත්, අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වයට බරපතළ තර්ජනයක් එල්ල කිරීමටත් හේතු විය හැක.
සහයෝගීතාවේ සහ සංවාදයේ අරමුණින්, මෙන්ම මානව හිමිකම් කවුන්සිලය විසින් මා වෙත පවරා ඇති බලතලවලට අනුකූලව, ඉහත සඳහන් කළ කරුණු සම්බන්ධයෙන් ඔබතුමාගේ රජය ලබා දීමට කැමති ඕනෑම තොරතුරක් සහ අදහස් දැක්වීමක් අගය කොට සලකමි. විශේෂයෙන්ම, යෝජිත සංශෝධනය සහ එය ඉදිරිපත් කිරීමේ ක්රියාවලිය විනිසුරුවන්ගේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ ජාත්යන්තර ප්රමිතීන්ට අනුකූල බව තහවුරු කිරීමට ගෙන ඇති පියවර පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීමක් මම ගෞරවයෙන් යුතුව ඉල්ලා සිටිමි. ඊට පහත සඳහන් කරුණු ද ඇතුළත් වේ:
යෝජිත සංශෝධනයේ වත්මන් කෙටුම්පත සහ එහි වත්මන් තත්ත්වය ඇතුළුව මෙම ප්රතිසංස්කරණය පිළිබඳ ඉදිරි ඕනෑම තොරතුරක් ලබාදෙන්න.
මෙම නිවේදනයේ දක්වා ඇති විශ්ලේෂණය සම්බන්ධයෙන් ඔබට තිබිය හැකි ඕනෑම අමතර තොරතුරක් සහ/හෝ අදහස් දැක්වීමක් ලබා දෙන්න.
විශ්රාම යන වයස දීර්ඝ කිරීම අනාගතයේදී පත්වන විනිසුරුවන්ට පමණක් නොව දැනට සේවයේ නියුතු විනිසුරුවන්ටද අදාළ කිරීමට අදහස් කරන්නේ මන්දැයි යන්න ඇතුළුව, යෝජිත සංශෝධනය පිටුපස ඇති පදනම සහ අරමුණ පිළිබඳ තොරතුරු ලබා දෙන්න.
යෝජිත සංශෝධනය මගින් අධිකරණයේ සංයුතියට සහ ක්රියාකාරීත්වයට විධායකය හෝ ව්යවස්ථාදායකය මගින් සැබෑ ලෙස හෝ බාහිරින් පෙනෙන ආකාරයේ බලපෑම් එල්ල නොවන බව තහවුරු කිරීමට ගෙන ඇති සුරක්ෂණ ක්රමවේදයන් පිළිබඳ තොරතුරු ලබා දෙන්න.
යෝජිත සංශෝධනය සම්බන්ධයෙන් අධිකරණය, ශ්රී ලංකා නීතිඥ සංගමය, නීති වෘත්තිකයන්, සිවිල් සමාජ සංවිධාන, අධ්යයන ක්ෂේත්රයේ විද්වතුන් සහ අනෙකුත් අදාළ පාර්ශ්වකරුවන් සමඟ පවත්වන ලද සාකච්ඡා පිළිබඳ තොරතුරු ලබා දෙන්න.
අධිකරණයේ ස්වාධීනත්වය, අපක්ෂපාතීත්වය සහ සුපිළිපන්බව (integrity) කෙරෙහි මහජන විශ්වාසයට යෝජිත සංශෝධනය මගින් විය හැකි බලපෑම සම්බන්ධයෙන් රජය විසින් සිදුකරන ලද කිසියම් ඇගයීමක් තිබේ නම් ඒ පිළිබඳ තොරතුරු ලබා දෙන්න.
අධිකරණ ධුර කාලය සහ ඊට අදාළ ආයතනික කරුණු සම්බන්ධයෙන් විවෘත, විනිවිදභාවයෙන් යුත්, සියලු දෙනා අන්තර්ගත වන සහ සහභාගිත්ව ක්රියාවලියක් හරහා පුළුල් සහ විස්තීර්ණ ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාමය හෝ අධිකරණ ක්ෂේත්රයේ ප්රතිසංස්කරණ සිදුකිරීමට රජය අදහස් කරන්නේද යන්න පිළිබඳ තොරතුරු ලබා දෙන්න. එසේ නම්, අධිකරණ ස්වාධීනත්වය සහ නීතියේ ආධිපත්යය පිළිබඳ ජාත්යන්තර මානව හිමිකම් ප්රමිතීන්ට අනුකූල වීම එවැනි ක්රියාවලියක් මගින් තහවුරු කරන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳ තොරතුරු ලබා දෙන්න.
කලින් පවතින හෝ මෑතකදී සම්මත කරන ලද පනත්, රෙගුලාසි හෝ ප්රතිපත්ති පිළිබඳ අදහස් දැක්වීමක් ලෙස මෙම නිවේදනය සහ ඔබතුමාගේ රජයෙන් ලැබෙන ඕනෑම පිළිතුරක් පැය 48 කට පසුව වෙබ් අඩවිය හරහා ප්රසිද්ධ කරනු ඇත. පසුව ඒවා මානව හිමිකම් කවුන්සිලයට ඉදිරිපත් කරන සාමාන්ය වාර්තාවටද ඇතුළත් කරනු ඇත.
අතිගරු මැතිතුමෙනි, මාගේ උසස්ම සැලකිල්ල පිළිබඳ සහතිකය පිළිගන්න.
මාගරට් සැටර්ත්වේට් (Margaret Satterthwaite විනිසුරුවන්ගේ සහ නීතිඥයින්ගේ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳ විශේෂ වාර්තාකාරිනී
