No menu items!
29.9 C
Sri Lanka
21 June,2026
Home Blog Page 375

දකුණු ලක වෙරළ තීරයේ සෞන්දර්යාත්මක බාවා ලකුණ, බෙන්තොට බීච් හෝටලය

0
බෙන්තොට බීච් හෝටලය

(1969 වසරේදී සාදා නිමකළ බෙන්තොට බීච් හෝටලය, වසර ගණනාවකට පසු යළි නවීකරණය කිරීමට පියවර ගන්නා ලදි. එහෙත් එහි ප‍්‍රධාන ගොඩනැගිල්ල වන ඉතා අලංකාර විශාල මධ්‍ය ගොඩනැගිල්ලෙහි අබලන්බව නිසා එය කඩා ඉවත්කළ යුතු බවට ව්‍යුහ විද්‍යා උපදෙස්වලින් කියැවිණි. එහෙත් එම ඉතා වැදගත් සංධිස්ථානමය ගොඩනැගිල්ලට ඇති වැදගත්කම නිසා ජෝන් කීල්ස් ආයතනය, වාස්තු විද්‍යාඥ චන්න දාස්වත්ත සහ ජෙෆ්රි බාවා පදනම විසින් එම ගොඩනැගිල්ල ගලවා, දුර්වල කොටස් සහ ව්‍යුහමය කොටස් ඉවත්කර, සෑම ගල් පුවරුවක්ම, සෑම දොරක්, ජනේලයක්ම සහ ලී කණු වැනි විවිධ අමුද්‍රව්‍යයක්ම ඒ තිබූ තැන්වලම පිහිටන ලෙස නැවත ගොඩනැගීමේ අතිසංකීර්ණ ක‍්‍රියාවලියට එකඟවිය.

නැවත ඒ තිබූ අයුරින්ම නිර්මාණය කළ එම ගොඩනැගිල්ල මේ මස අග දිනකදී භාවිතයට එක්කිරීමට කටයුතු සැකසෙනු ඇත.*

කොළඹ සිට ගාල්ල බලා ගමන්කරන අතර බෙන්තොට පාළම පසුකරන විට ඔබේ දකුණු පසින්, ගඟටත් මුහුදටත් මැදිව පොල් තුරු මුදුන් අතරින් ඉහළට එසවී ගම්භීර බව මුසු නිහතමානී බවකින් නිසොල්මනේ සිටින අලංකාර ගොඩනැගිල්ල ඔබට මතකද? වාස්තු විද්‍යාව තුළදී පමණක් නොව, අනෙක් කලා සහ තාක්ෂණ විෂයන්හිදීත් වැදගත්වන, පරිමාණය සහ සම්පිණ්ඩනය වැනි සංකල්පවලට අනුව මිනිස් ඇසට ඉතා ප‍්‍රියමනාප ලෙස නිර්මාණය වී ඇති එම පඬු පැහැති ගොඩනැගිල්ල ප‍්‍රකට බෙන්තොට බීච් හෝටලයයි.

පසුගිය ශතවර්ෂය තුළ ලාංකික වාස්තු විද්‍යා ඉතිහාසයේ ඉතාම වැදගත් සංධිස්ථාන බොහොමයක් නිර්මාණය කළ ජෙෆ්රි බාවා මහතා විසින් නිර්මාණය කරන ලද අතිසුවිශේෂ ගොඩනැගිල්ලක් ලෙස බෙන්තොට බීච් හෝටලය හඳුන්වා දිය යුතුය. විවෘත ආර්ථිකය, අන්තර්ජාල නැඹුරුව, ජාත්‍යන්තර ආභාසය වැනි සාධකවලට පෙර ලංකාවට ආවේණික වාස්තු විද්‍යාත්මක සම්ප‍්‍රදායක් නිර්මාණය කිරීමට ඉතා වැඩි දායකත්වයක් දැක්වූ ජෙෆ්රි බාවා එම ප‍්‍රවාහයේ උපරිමය සනිටුහන් කරන කදිම අවස්ථාවකි බෙන්තොට බීච් හෝටලය. දේශපාලනික අර්ථවලින් සහ විවිධ නූතනවාදී ඊනියා මතවාදවලින් ජෙෆ්රි බාවාගේ වාස්තු විද්‍යාත්මක මැදිහත්වීම ඉරිසියාව ඈඳුණු අවිචාරවත් විචාරයට ලක්වීමේ ප‍්‍රවණතාවක් මෑතක සිට හිස ඔසවනු පෙනෙන්නට තිබේ. ජෙෆ්රි බාවාට රාජ්‍ය අනුග‍්‍රහය ලැබීමත්, පාර්ලිමේන්තු සංකීර්ණය වැනි ඔහුගේ නිර්මාණ තුළ පොදු ජන විරෝධී සංකල්ප ඇතුළත් වූ බවත්, ඔහුගේ නිර්මාණ පිළිබඳ දෙස් විදෙස් පොත් සහ සඟරා (ඉංග‍්‍රීසි*වල අසීමාන්තිකව ප‍්‍රකාශයට පත්වීමත් ඒ විචාර අවිචාරයට හේතු වුවා විය හැක.

මේ කාරණා කෙසේ වෙතත්, ඔහු විසින් කරන ලද නිර්මාණ තුළ ඔහු විසින් ඔප් නංවා ඇති සෞන්දර්ය පිළිබඳව ඒ කිසිම විචාරකයකු පහරදී නැත. ඔහු හඳුන්වා දුන් නූතන නමුත් පාරම්පරික ලක්ෂණ සහිත ලාංකික යැයි කිව හැකි අනන්‍යතාවකින් යුතු වාස්තු විද්‍යා භාෂාව සහ විලාසය හරි හැටි අධ්‍යයනය නොකර, වර්තමානය තුළ භාවිත වන සහ නවීනත්වය තුළ සැඟව ගිය ඔහුගේ නිර්මාණ ලක්ෂණ නිවැරදිව හඳුනා නොගෙන බැහැර කිරීම කිසිසේත්ම කළ හැකි දෙයක් නොවේ. ලෝකය සමග වෙනස් වෙමින්, ඔප් නැගෙමින් අනෙක් සෑම ක්ෂේත‍්‍රයක් මෙන්ම වාස්තු විද්‍යාවද වර්ධනය විය යුතුය. එය ක‍්‍රමිකව සිදුවන ක‍්‍රියාවලියක් මිස බලෙන් එබ්බවීම නොකළ යුත්තකි.

දැන් අපි බෙන්තොට බීච් හෝටලය තුළ ඇවිද ගොස් ජෙෆ්රි බාවා අතිවිශිෂ්ට වාස්තු විද්‍යාඥයකු වන්නේ ඇයිද යන්න විමසා බලමු.

බෙන්තොට පාලම පසුකරනවාත් සමගම මුහුද දෙසට හැරී දුම්රිය මාර්ගය පසුකර ඔබ ඇතුළු වන්නේ බෙන්තොට බීච් හෝටලයේ ප‍්‍රධාන පිවිසුම වෙතයි. කළුගලින් නිමවා ඇති පැරණි ලන්දේසි කොටුවක් තුළට ඇතුල් වෙන්නාක් මෙන් ඔබ තරමක් අඳුරු අවකාශයක් පසුකර එහි ප‍්‍රධාන පියගැට පෙළ වෙතට ගමන් කරනු ඇත. කවාකාර (ආර්ච්* විවරයකින් ඉහළට දිවෙන එම පියගැට පෙළ සහ පිවිසුම් මහලේ බතික් සිවිලිම බාවා මහතාගේ නිර්මාණ අතරින් වඩාත්ම ඡුායාරූපවලට හසුවුණු තැනක් විය යුතුය. කහ, තැඹිලි, රතු සහ නිල් වැනි ඉතා දීප්තිමත් වර්ණවලින් යුතුව ප‍්‍රකට ඊනා ද සිල්වා මහත්මිය විසින් නිර්මාණය කළ එම සිවිලිම ඔබ එතෙක් රැුඳී සිටි අඳුරු හුදකලා බවින් ඔබ මුදවාගෙන එයින් එපිට ඇති රසවත් අත්දැකීමක් ගැන ඉඟි කරන්නාක් මෙනි.


මෙම ප‍්‍රධාන ගොඩනැගිල්ලේ සැලැස්ම පැරණි ලන්දේසි බලකොටුවකට සමාන වන අතර ජෙෆ්රි බාවා හිතාමතාම වෙරළබඩ ලන්දේසි බලකොටුවලින් ආභාසය ලැබූ බව පැහැදිලිව දක්නට ලැබෙයි. වාස්තු විද්‍යාත්මක ලක්ෂණ අතින් ඉතාම අලංකාර පරිමාණයන් සහ අවකාශවලින් යුතු ලංකාවේ ලන්දේසි ගොඩනැගිලිවල බලපෑම ජෙෆ්රි බාවාගේ සෑම නිර්මාණයකම පාහේ දක්නට ලැබෙන්නකි.


පියගැට පෙළ කෙළවරදී ඔබ පිවිසෙන්නේ, හෝටලයේ ප‍්‍රධාන පිළිගැනීමේ ශාලාව වෙතයි. මෙතෙක් ඔබ තුළ තිබූ කුතුහලය සහ අලස බවට තිත තබමින් එම අවකාශය ඉතා විශාල මැද මිදුලකට විවෘත වෙයි. මැද මිදුල තුළ ඇති පොකුණ මත එළෙන පරණ විසල් අරලිය තුරු ඡුායාවන් ඉතා පරිස්සමින් නිමකරන ලද සිතුවමක් මෙන් අප සිත් සන්සුන් කරයි. ඊට එපිටින් ඇති විසල් ආලින්දයේ වීදුරු ජනෙල් අතරින් හෝටල් පරිශ‍්‍රයට ඈඳුණු ඉන්දියන් සාගරය දිස්වේ.
මෙම මැද මිදුල හෝටලයේ ප‍්‍රධානතම අංගයකි. මැද මිදුල වටකරමින් ඉහළට එසවී ඇති ගොඩනැගිල්ල තුළ ඇවිද යාමට පුළුල් කොරිඩෝවක් මැද මිදුල වටා සෑම මහලකම සැලසුම් කර ඇත. එම කොරිඩෝව දිගේ ගමන් කර කාමර තුළට ඇතුළු විය හැකි අතර කොරිඩෝවේ විවිධ තැන්වල සිට මැදමිදුලත්, ගොඩනැගිල්ලේ අලංකාරයත් විවිධ කෝණවලින් දර්ශනය වන ආකාරයට සැලසුම් කර තිබීම බාවා මහතා අවකාශ නිර්මාණයට කොතරම් දක්ෂයෙකු ද යන්නට හොඳ උදාහරණයකි. බැලූබැල්මට මෙම ගොඩනැගිල්ලේ වාස්තු විද්‍යාත්මක ලක්ෂණ පැරණි ලාංකික වාස්තු විද්‍යාත්මක ලක්ෂණවලට සමාන බව පෙනුණත්, ජෙෆ්රි බාවා සියුම් සහ නිර්මාණාත්මක ලෙස ඒවා අතික‍්‍රමණය කර නූතන වාස්තු විද්‍යාත්මක ලක්ෂණ ඒ තුළට ගොනුකර ඇත.


පහත මහලේ සිට මහලෙන් මහල ඉහළට යන විට, ක‍්‍රමිකව ඒ ඒ මහල එළියට පන්නා ඇත්තේ, ව්‍යුහ ඉංජිනේරු දීපාල් වික‍්‍රමසිංහ මහතාගේ රාජකාරිය එසේ මෙසේ නොවන රාජකාරියක් කරමිනි. එමෙන්ම එය ඉතා සෞන්දර්යාත්මක ගොඩනැගිල්ලක් බවට පත්කිරීමට එම සාධකය හේතු වී ඇත. කොරිඩෝව කෙළවර ලී කණු සහ ලී අත්වැට ඉතාම සරල ආකාරයට නිර්මාණය කර ඇති අතර ඒවායින් මැවෙන සැඳෑ සෙවණැලි සෞන්දර්යාත්මක රූරටාවන් කොරිඩෝ බිම මත මැවෙන ආකාරය බලන්න ලස්සනය.

මෙම ගොඩනැගිල්ලේ පොදු ස්ථාන සියල්ලම පාහේ පොළොව මට්ටමෙන් ඉහළ තළයක පිහිටුවීම මගින් ඒ ඒ තැන්වල සිට මුහුද, බෙන්තොට ගඟ සහ හිරු බැසයාමේ සෞන්දර්ය කදිමට අත්විඳීමට සලස්වා ඇත.

ඕනෑම වෙරළබඩ හෝටලයක ජනප‍්‍රිය ලක්ෂණයක් වන්නේ හොටල් කාමර මුහුදේ දර්ශනය උපරිමයෙන් විඳගැනීමට විශාල වීදුරු දොරවල් හරහා විවෘත වීමයි. මෙහි ඇති ඉතාම අනුරාගී ලක්ෂණය වන්නේ කාමරවල විවෘතබව තරමක් සීමා කර, සාමාන්‍ය ප‍්‍රමාණයේ ජනෙල් හරහා මුහුද සහ මෝය වෙනස් සෞන්දර්යාත්මක ඇසකින් දකින්නට සලස්වා ඇති කමයි. කාමරවල සඳලූතල මත නිමවා ඇති ස්ථිතික සිමෙන්ති බංකුවක සැහැල්ලූවෙන් වාඩි වී ජින් සහ ටොනික් පානයක් අතැතිව ඉර බැසයන සෞන්දර්ය විඳීම කාහට වුවත් ජීවිතයේ අමතක නොවන අත්දැකීමක් වනු ඇත.


ප‍්‍රධාන ගොඩනැගිලි දෙපසට විහිදෙන පටු දෙමහල් ගොඩනැගිලි නිමවා ඇත්තේ ද හෝටල් කාමර සඳහාය. ඒ සෑම කාමරයක සිටම මුහුදේ හෝ ගඟ සහ මෝය කට අලංකාර දර්ශනයක් දැකගත හැකිවන ආකාරයෙන් නිමවා ඇත. (එම මුල් ගොඩනැගිලිවල අබලන්බව නිසා කඩා ඉවත්කර නැවත වෙනස්කම් සහිතව ගොඩනගා ඇති අතර, නුදුරේදීම ඒවා භාවිතය සඳහා විවෘත වනු ඇත*.


1960 දශකයේ අගභාගයේදී නිර්මාණය කෙරුණු බෙන්තොට බීච් හෝටලය අදාළව තවත් ඉතා වැදගත් කරුණක් වන්නේ, ආනයනික භාණ්ඩ සඳහා යොදා තිබුණු සම්බාධක නිසා ජෙෆ්රි බාවා මහතාට දේශීය අමුද්‍රව්‍ය භාවිත කරමින්, සංචාරක හෝටලයකට අවැසි පෙනුම සහ නිමාව නිර්මාණය කිරීමට සිදුවීමයි. එම බාධක නිර්මාණාත්මක අභියෝගයක් ලෙස බාරගත් බාවා මහතා හැකි තරම් දේශීය අමුද්‍රව්‍ය උපයෝගී කරගනිමින් එම ගොඩනැගිල්ල නිර්මාණය කළේය. එමෙන්ම ඔහුගේ නිර්මාණශීලී මිතුරු කැළට හෝටලයේ අලංකෘත අංග නිමකිරීමට බාරදුන්නේය.
ඊනා ද සිල්වා මහත්මියගේ විචිත‍්‍රවත් බතික් සිවිලිමත්, බාබරා සන්සෝනි මහත්මියගේ ආවේණික වර්ණ සහිත දේශීය අමුරෙදි සිවිලිමත්, ඉතා දක්ෂ ස්ථාපන, මූර්ති සහ චිත‍්‍ර ශිල්පී ලකී සේනානායක මහතා නිර්මාණය කළ සෝපාන දොර සහ වෙනත් ස්ථාපන මූර්තිත්, වාස්තු විද්‍යාඥ ඉස්මත් රහීම්ගේ දේශීය හුරුවක් ගත් සිතුවම් එකතුවත් සමගින් බෙන්තොට බීච් හෝටලය සෞන්දර්යයෙන් පිරිපුන් තැනක් වන්නේ එලෙසිනි.

සුමුදු අතුකෝරල

මැතිවරණ ක‍්‍රමයේ සංශෝධන සහ නියෝජනයේ දොරටු වැසීම

ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවේත්, සමානුපාතික නියෝජන ක‍්‍රමයේත් වෙනස්කම් ඇතිකිරීම සඳහා ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථා සංශෝධන දෙකක්, 21 සහ 22 වැනි සංශෝධනය නමින් විජේදාස රාජපක්‍ෂ මහතා විසින් ඉදිරිපත් කරනු ලැබ ඇතැ’යි පසුගිය දිනවල වාර්තා විය. ඒවා ඉදිරිපත් කොට තිබෙන්නේ පුද්ගලික මන්ත‍්‍රීවරයකුගේ යෝජනා ලෙසය. අලූත් ජනාධිපතිතුමාගේ හෝ අගමැතිතුමාගේ හෝ, ඒ දෙදෙනාම සම්බන්ධ පොදුජන පක්‍ෂයේ ආණ්ඩුවේ හෝ යෝජනාවක් ලෙස නොවේ.


පුද්ගලික මන්ත‍්‍රීවරයකුගේ යෝජනාවක් වුවද, මෙම යෝජනා දෙකෙන්ම නියෝජනය වන්නේ, පොදුජන පක්‍ෂයේත්, එයට සම්බන්ධ සමාජ සහ දෘෂ්ටිවාදී කණ්ඩායම්වලත් රාජ්‍ය ප‍්‍රතිසංස්කරණ ව්‍යාපෘතිය බව පෙනේ. එය පසුගිය ජනාධිපතිවරණ ව්‍යාපාරයේදීත්, ඊට පෙරදීත්, ගොඩනගා ජනතාව අතරට ඉදිරිපත් කරන ලද දේශපාලන ප‍්‍රතිසංස්කරණ න්‍යාය පත‍්‍රයක ප‍්‍රධාන තේමාවක්ද වෙය


ප‍්‍රතිසංස්කරණ කතිකාව


ලංකාවේ රාජ්‍ය සහ දේශපාලන ප‍්‍රතිසංස්කරණ විවාදය, නිදහස ලැබූ කාලයේ පටන්ම, එකිනෙකට වෙනස් ධාරා දෙකකින් සමන්විත වී තිබේ. ඉන් පළමුවැන්න ඉලක්ක කෙළේ, රාජ්‍යය ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී සහ බහුත්වවාදී ලෙස ප‍්‍රතිසංස්කරණය කිරීමයි. දෙවැන්නේ අරමුණ වූයේ, ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී සහ බහුත්වවාදී ප‍්‍රතිසංස්කරණ ප‍්‍රවණතාවලින් දේශපාලන න්‍යාය පත‍්‍රය වෙන් කිරීමයි. මේ ප‍්‍රවණතා දෙකම, අප රටේ සමාජයේ වෙනස් සමාජ පන්ති සහ මතවාදී කණ්ඩායම්වලින් පැමිණි ඉල්ලීම්ද නියෝජනය කරන ඒවාය.


මේ අනුව ලංකාවේ රාජ්‍ය ප‍්‍රතිසංස්කරණ ව්‍යාපෘති දෙකක් එකිනෙක සමග තරග කරමින්ද, එකිනෙකට පසමිතුරුවද පැවත තිබේ. ඉන් එකක් ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී ප‍්‍රතිසංස්කරණ ව්‍යාපෘතියක් යැයිද, අනෙක අධිකාරවාදී ප‍්‍රතිසංස්කරණ ව්‍යාපෘතියක් යැයිද දළ වශයෙන් හැඳින්විය හැකිය. මේ ව්‍යාපෘති දෙකටම, ස්ථිර දේශපාලන ප‍්‍රකාශකයන් නොසිටීමද රාජ්‍ය ප‍්‍රතිසංස්කරණ දේශපාලනයේ එක් ලක්‍ෂණයකි. කලක් එජාපය, අධිකාරවාදී ව්‍යාපෘතියේ ප‍්‍රධාන බලවේගය වශයෙන් සිට එය අතහැර ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී ව්‍යාපෘතියේ ප‍්‍රකාශකයා බවට පත්විය. ශ‍්‍රීලනිපය ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී ප‍්‍රතිසංස්කරණ ව්‍යාපෘතියේ ප‍්‍රකාශකයකුව සිට අධිකාරවාදී ව්‍යාපෘතියේ ප‍්‍රධාන ප‍්‍රකාශකයාගේ තත්ත්වයට මාරු විය. මේ අතර වාමාංශික පක්‍ෂද මේ දෙක අතර දෝලනය වී ඇත. ද්‍රවිඩ සහ මුස්ලිම් දේශපාලන පක්‍ෂද ඒ ධාරා දෙක අතර බෙදී තිබේ.


2020 වසර ආරම්භ වී තිබෙන්නේ ලංකාවේ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී රාජ්‍ය ප‍්‍රතිසංස්කරණ ව්‍යාපෘතිය දේශපාලන වශයෙන් පස්සට ගොස්, අධිකාරවාදී ප‍්‍රතිසංස්කරණ ව්‍යාපෘතිය ඉස්සරහට පැමිණි, දේශපාලන බල තුලනයක් සලකුණු කරමිනි. විජේදාස රාජපක්‍ෂ මන්ත‍්‍රීතුමාගේ 21 සහ 22 වැනි සංශෝධන යෝජනා දෙක මෙම සන්දර්භය තුළ ඉදිරිපත්වී තිබෙන ඒවාය.


විසි එක?


මෙයින් 21වැනි සංශෝධනයෙන් යෝජනා වන්නේ, දැනට තිබෙන සමානුපාතික නියෝජන ක‍්‍රමය යටතේ ඇති, දේශපාලන පක්‍ෂ අපේක්‍ෂක ලැයිස්තුවක පාර්ලිමේන්තු නියෝජනය සඳහා සුදුසුකම් ලැබීමට අවශ්‍ය අවම ඡුන්ද ප‍්‍රතිශතය වන සියයට පහ සියයට 12.5 දක්වා ඉහළ නැංවීමයි. මෙය වනාහී ලංකාවේ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදයට ළැදි සෑම දේශපාලන පක්‍ෂයක්ම සහ පුරවැසියකුම විවේචනය කරමින්, ප‍්‍රතික්‍ෂෙප කළ යුතු, අප රටේ දේශපාලන දේහයට බලවත් හානි ගෙන දෙන යෝජනාවකි. එයට හේතුව නම්, ඒ මගින් සිදුවනු ඇත්තේ ලංකාවේ කුඩා සහ සුළුජන දේශපාලන පක්‍ෂ තරගකාරී මැතිවරණ දේශපාලනයෙන් ඉවත් කර, ඔවුන්ට ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී තරගය තුළ තැනක් නැතැයි කියමින්, ප‍්‍රධාන පක්‍ෂ දෙකෙහි ආධිපත්‍යය සහතික කිරීමයි. බහුවාර්ගික සමාජයක් වන ලංකාවේ සිංහල-බෞද්ධ දේශපාලන ආධිපත්‍යයද ඒ මගින් ස්ථාපිත කෙරෙනු ඇත.


මේ අතර, යෝජිත 22 වැනි සංශෝධනයෙන් යෝජනා වෙන්නේ මීට පෙර අහෝසි කරන ලද 18වැනි සංශෝධනය පස්සා දොරෙන් ගෙන ඒමටයි. ඒ තුළින් ඒකාධිපති බලතල සහිත විධායක ජනාධිපති ක‍්‍රමයක් නැවත වරක් ලංකාවේ ස්ථාපනය කිරීමටයි.


මේ යෝජනා දෙකට, පාර්ලිමේන්තුවේ සහයෝගය දැනට පවත්නා පාර්ලිමේන්තු බල තුලනය තුළ නොලැබෙනු ඇත. එහෙත් පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙන් පසුව බොහෝ විට එම බල තුලනය වෙනස්වීමට ඉඩ තිබේ. එබැවින් මේ වසරේ දෙවැනි අර්ධය තුළ ලංකාවේ ආණ්ඩුක‍්‍රම ප‍්‍රතිසංස්කරණ යුද්ධය නැවත ඇවිළෙන්නට තිබෙන ඉඩකඩ බොහෝය.


අමතක නොකළ යුතු පසුබිම


සමානුපාතික නියෝජනය යටතේ දැනට තිබෙන අවම සුදුසුකම් ලැබීමේ කඩඉම සියයට 5 දක්වා අඩුකරන ලද්දේ 1988 දෙසැම්බර් මාසයේ සම්මත කරන ලද 15වැනි ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයෙනි. ඊට පෙර, පැවති කඩඉම් ප‍්‍රතිශතය සියයට 12.5කි. මෙම කඩඉම් ප‍්‍රමාණය ඉහළ මට්ටමෙන් නියම කිරීම, ජේ.ආර්. ජයවර්දන ජනාධිපතිවරයාගේ අධිකාරවාදී ප‍්‍රතිසංස්කරණ ව්‍යාපෘතියේම කොටසක් විය. ඔහුට අවශ්‍ය වූයේ පාර්ලිමේන්තුවේ සුළු ජන සහ කුඩා පක්‍ෂවල නියෝජනය දුර්වල කිරීමත්, ස්වාධීන මන්ත‍්‍රීවරුන් තේරී පත්වීම නැති කිරීමත්ය. ඒ මගින් ප‍්‍රධාන පක්‍ෂ දෙක වූ එජාපය හා ශ‍්‍රීලනිපය පාර්ලිමේන්තු නියෝජනයේ ආධිපත්‍යය දරන ද්වි-පක්‍ෂ ආධිපත්‍යවාදයක් සහිත ව්‍යවස්ථාදායකයක් නිර්මාණය කිරීමත්ය. එය ‘ක්‍ෂණික ආර්ථික සංවර්ධනය සඳහා අවශ්‍ය දේශපාලන ස්ථාවරභාවය’ පිළිබඳ ඔහුගේ සිහිනයේ කොටසක්ද විය. එහෙත් එය අඳුරු රාත‍්‍රියේ දුටු නපුරු සිහිනයක් බවට ඉක්මනින්ම පත්විය.


එහෙත් සියයට 12.5ක කඩඉම් සීමාවක් යටතේ ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණ පැවතුණේ නැත. එයට හේතුව 1982දී පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයක් නොපවත්වා, ජනමත විචාරණයක් තුළින් පැරණි පාර්ලිමේන්තුවේම ධුර කාලය තවත් අවුරුදු හයකට දිගු කර ගැනීමට ජනාධිපති ජයවර්දන හා එජාප ආණ්ඩුව පියවර ගැනීමයි. ඒ අතර 1988දී ජනාධිපති ජයවර්දනගෙන් පසු ජනාධිපති වූ පේ‍්‍රමදාස මහතා, ඊළඟ පාර්ලිිමේන්තු මැතිවරණයට සූදානම් වෙද්දී, අලූතෙන් පිහිටුවන ලද ශ‍්‍රී ලංකා මුස්ලිම් කොංග‍්‍රසය සමග ඇතිකර ගත් මැතිවරණ අවබෝධයේ ප‍්‍රතිඵලයක් ලෙස, කඩඉම් ප‍්‍රතිශතය සියයට 5 දක්වා අඩුකිරීමට එකඟතාවක් ඇතිකරගන්නා ලදි. 1988 දෙසැම්බර් මාසයේ සම්මතවූ 15වැනි සංශෝධනය එහි ප‍්‍රතිඵලයකි.


15වැනි සංශෝධනය වනාහී 1978 ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවට ඉදිරිපත් කරන ලද දෙවැනි ප‍්‍රගතිශීලී සහ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී සංශෝධනයයි. පළමුවැන්න, 1987 අගදී සම්මත කරන ලද 13වැනි සංශෝධනයයි. එම සංශෝධනය ලංකාවේ රාජ්‍යයේ පදනම්, බහුත්වවාදී ලෙසත්, බලය විමධ්‍යගත කරන ලෙසත්, ප‍්‍රතිව්‍යුහගත කිරීමේ ප‍්‍රථම ප‍්‍රයත්නයද විය. එම සංශෝධනයේ නියම කර්තෘකයා වූයේ ඉන්දියාවයි. මේ අතර 15වැනි සංශෝධනය මගින් සිදුවූයේ, සමානුපාතික නියෝජන ක‍්‍රමයේ මුල් විධිවිධානවලින් කුඩා පක්‍ෂවලට වසා තිබුණු දොර, යළි විවෘත කිරීමයි. ප‍්‍රධාන පක්‍ෂ දෙකේ අසාධාරණ ආධිපත්‍යයට යටවීමට නියමිතව තිබුණු ලංකාවේ දේශපාලන නියෝජන ක‍්‍රමය පුළුල් කර, සුළු ජන සහ කුඩා පක්‍ෂවලට ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී ක‍්‍රියාවලියට සක‍්‍රිය ලෙස සහභාගි වීමේ අවකාශය සහතික කිරීමයි. විජේදාස රාජපක්‍ෂ මන්ත‍්‍රීවරයාගේ අලූත් යෝජනාවෙන් සිදුකරන්නට අපේක්‍ෂා කරන්නේ මෙසේ විවෘත කරන ලද පාර්ලිමේන්තුවේ දොර කුඩා පක්‍ෂ ගණනාවකටම වසා දැමීමයි.


විවේචනය


මේ අතර, දැනට තිබෙන සියයට 5ක කඩඉම් සීමාව ගැන විවේචනයක්ද තිබේ. ඒ විවේචනයද පරීක්‍ෂා කර බැලිය යුත්තකි. එම විවේචනය එල්ලවී තිබෙන්නේ සිංහල ජාතිකවාදී ජනමාධ්‍ය, දේශපාලනඥයන් සහ මතවාදී කණ්ඩායම් වෙතිනි. ඔවුන්ගේ පැමිණිල්ල වන්නේ, දැනට තිබෙන ක‍්‍රමය නිසා සුළුජන පක්‍ෂවලට, අයුතු ලෙස ඉහළ නියෝජනයක් ලැබීම නිසා, ප‍්‍රධාන සිංහල පක්‍ෂ දෙකම, මේ සුළුජන පක්‍ෂවල සිරකරුවන් වී සිටිතිය යන්නයි. එයට විසඳුම සුළුජන මෙන්ම කුඩා දේශපාලන පක්‍ෂවලටද පාර්ලිමේන්තුවේ නියෝජන අයිතිය ප‍්‍රතික්‍ෂෙප කිරීමය යන අදහස මෙම විවේචකයන්ගේ යෝජනාවයි.


මෙම සුළුජන පක්‍ෂ සහ සිංහල සමාජයෙන්ද බිහි වන කුඩා දේශපාලන පක්‍ෂවලින් ඇත්ත වශයෙන්, නියෝජනය කෙරෙන්නේ ලංකාවේ සමාජයේම පවත්නා ජනවාර්ගික, සමාජමය, දෘෂ්ටිවාදීමය සහ දේශපාලන විවිධත්වය වන්නේය යන්න පැහැදිලි කරුණකි. ලෝකයේ අන් රටවල් මෙන්ම අප රටද විවිධ විෂමතා සහිත සමාජයකි. ආගමික, වාර්ගික, සමාජමය, භාෂාමය විවිධතා පමණක් නොව, දේශපාලන විශ්වාස, මතවාද අතින්ද විවිධතා අප රටෙහි තිබේ. ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී ආණ්ඩුක‍්‍රමයක ඇති, ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදයට පමණක් හිමි, විශේෂ ගුණාංගයක් වන්නේ, එම විවිධතාවලට දේශපාලන ජීවිතයේ සෑම අවස්ථාවකම නියෝජනය සහ සහභාගිත්වය සහතික කිරීමයි. එය වනාහී පුරවැසියන්ගේ මූලික අයිතියක්ද, දේශපාලන සමාජයේ උතුම් චර්යාධාර්මික අංගයක්ද ලෙස සැලකීමයි.


නියෝජනයේ දොර නොවැසීම


දේශපාලන පක්‍ෂ බොහෝ ගණනක් රටක පැවතීමත්, ඒවා පාර්ලිමේන්තුව, ප‍්‍රාන්ත හෝ පළාත් ව්‍යවස්ථාදායක සභා, පළාත් පාලන ආයතන ආදි සෑම ආණ්ඩුක‍්‍රමික ආයතනයක නියෝජනයට සහ සහභාගිත්වයට හිමිකම් කීමත් යනු දේශපාලන ක‍්‍රමයක දුර්වලකමක් නොවේ, නිරෝගී බව සහ ශක්තිය ප‍්‍රකාශ කරන්නකි. එම නියෝජනයේ දොරවල් වැසීම යනු සමාජය දේශපාලන වශයෙන් රෝගී සහ අස්ථාවර කිරීමේ නොවරදින පියවරක් වනු ඇත.


විජේදාස රාජපක්‍ෂ මන්ත‍්‍රීතුමාගේ යෝජනාව, සිංහල සමාජයේ සිටින අන්ත -ජාතිවාදී කොටස්වල දේශපාලන උවමනාවන් සමග අනන්‍ය වීම මගින් ලංකාවේ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදය සීමා සහ දුර්වල කිරීමේ ප‍්‍රතිඵලය ඇතිකරවන්නකි. එය වනාහී රාජපක්‍ෂ මහතාත් ඔහුට සමානව සිතන බලවේගත් අකැමැති ප‍්‍රතිඵලයක්ද ඇතිකරන්නක් වනවාට කිසිදු සැකයක් නැත. එය නම්, දැනට මධ්‍යස්ථවාදී පරිවර්තනයකට පත්වී සිටින දෙමළ සහ මුස්ලිම් ජාතිකවාද, සටන්කාමී සහ අන්තවාදී දේශපාලන විකල්ප කරා තල්ලූකරනු ලැබීමයි.


වියතුන්ගෙන් පිරී ඉතිරි ගොස් සිටින අලූත් ආණ්ඩුවටද ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ වෙනස්කම් කිරීමේදී, තමන්ගේ දේශපාලන සහ පටු මතධාරිත්වය ඒ තරම් ආධාරකාරී නොවන්නට හොඳටම ඉඩ තිබේ. පාර්ලිමේන්තු නියෝජනයේ දොරටු තමන් අකැමැති සුළුජන හා කුඩා දේශපාලන බලවේගවලට වසා තැබීම යනු බලයේ සිටින ආණ්ඩුවකට සිදු කළ හැකි, ඉතිහාසයෙන් සමාව නොලැබෙන, දේශපාලන වශයෙන් ළදරු ආත්මාර්ථකාමී ක‍්‍රියාවක් වීමද වැළැක්විය නොහැකි වනු ඇත.

දයාසිරිට ජම්පර් අඳින්න වුණොත්..

0

ශ‍්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂයේ මහලේකම් දයාසිරි ජයසේකර මහතා ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට බරපතළ චෝදනාවක් එල්ල කර තිබුණි.

‘දුමින්ද සිල්වා නඩු තීන්දුව සම්බන්ධව පැහැදිලිව සාක්ෂි සහිතව ඔප්පු කරන්න පුළුවන් ඒ නඩු තීන්දුවට බලපෑම් කළා කියලා. හඬ පටවලින් තේරෙනවා නඩු තීන්දුව දෙන්නට පෙරාතුව විනිශ්චයකාරවරුන් බලපෑමට අහුවුණාය කියලා. මේ දුමින්ද සිල්වා මහත්තයාව එල්ලූවේ එක්සත් ජාතික පක්ෂයේ ඇමතිවරුන්ගේ මන්ත‍්‍රීවරුන්ගේ කිහිපදෙනෙකුගේ ඉල්ලීම අනුව බව පැහැදිලියි. ඒ වින්දිතයන්ට සාධාරණය ඉෂ්ට කරන්න ඕනෑ.‘

ඉහත උපුටා දැක්වුවේ ශ‍්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂ මහලේකම් දයාසිරි ජයසේකර කළ අදහස් දැක්වීමක සංක්ෂිප්තයකි. ඔහු මේ කතා කීවේ ජනවාරි 8 වැනිදා ශ‍්‍රීලනිප කාර්යාලයේදී පවත්වා තිබුණු මාධ්‍ය සාකච්ඡුාවකදීය.

ඔහුගේ චෝදනාව දුමින්ද සිල්වාට දඬුවම් ලබාදුන් මහාධිකරණ විනිසුරුවරුන් තිදෙනෙකුට සහ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරුවරුන් පස් දෙනෙකුට එල්ල වී ඇත. එම තීන්දුව එක් විනිසුරුවරියක හෝ විනිසුරුවරයෙකු තනිව දුන් එකක් නොවේ.

මේ ප‍්‍රකාශය කළ දයාසිරි ජයසේකර මහතා ශ‍්‍රීලනිප මහලේකම්වරයා මෙන්ම, රාජ්‍ය ඇමතිවරයෙකි. මීට කලින් අධිකරණය හෑල්ලූ කරන ප‍්‍රකාශයක් නියෝජ්‍ය ඇමතිවරයෙකු කර තිබුණි. ඒ හිටපු නියෝජ්‍ය අමාත්‍ය රන්ජන් රාමනායකය. එහි ප‍්‍රතිඵලය වුණේ අධිකරණයට අපහාස කිරීමේ චෝදනාව යටතේ ඔහුට එරෙහිව නඩුවක් විභාග වීමය. එදා රන්ජන් රාමනායක කියා තිබුණු කතාව එක් නඩුවක තීන්දුව ලබාදුන් විනිසුරුවරයෙකු හෝ විනිසුරුවරුන් පිරිසක් නිශ්චිතව ඉලක්ක කළ එකක් නොවේ. එහෙත් මෙදා දයාසිරි ජයසේකර මහතා කර ඇත්තේ එක් නඩුවක තීන්දු ලබාදුන් විනිසුරුවරුන් නිශ්චිතව ඉලක්ක කිරීමකි.

දයාසිරි ජයසේකර මහතා උක්ත ප‍්‍රකාශයෙන් උත්සාහ කර ඇත්තේ වත්මන් රජයේ න්‍යායපත‍්‍රයෙහි ඇතැයි පෙනෙන අංක එකේ අරමුණ ඉටු කරගැනීමටය. ඒ අරමුණ වන්නේ අධිකරණයට, නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුවට හා විමර්ශන අංශවලට හැකි තරම් පහර ගසා ඒ පිළිබඳ මහජන විශ්වාසය දුර්වල කිරීමය. එසේ කිරීමෙන් වත්මන් ආණ්ඩුවේ ඇතැම් අයට එල්ලවී ඇති චෝදනා පැල්ලම් මකා ගැනීමය. මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා ජනාධිපතිවරයාව සිටි සමයේදී සිදුවූ අපරාධවලට වගකිව යුතු බවට ආණ්ඩුවේ සාමාජිකයන්ට චෝදනා ඇත. දයාසිරි ජයසේකර මහතාගේ ප‍්‍රකාශයට අඩු වැඩි වශයෙන් සමාන ප‍්‍රකාශ ගණනාවක් දකින්නට ලැබුණි.
තමන්ට මකාගන්නට තරම් කිසිදු බරපතළ චෝදනාවක් නැතත්, දයාසිරි ජයසේකර මහතා ආණ්ඩුවේ අරමුණ වෙනුවෙන් බෙල්ලම දී ඇති බව පෙනේ.

එම මාතෘකාවට අදාළව මේ වෙද්දී ජනාධිපති පරීක්ෂණ කොමිෂන් සභාවක්ද පත්කර ඇත. අනුව 2015 ජනවාරි මස 9 වැනි දා සිට 2019 නොවැම්බර් මස 16 වැනි දා දක්වා වූ කාලය තුළ දේශපාලනමය වශයෙන් පළිගැනීමට ලක් වූ රජයේ නිලධාරීන් සම්බන්ධයෙන් සොයා බැලීම සඳහා විශ‍්‍රාමික ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරු උපාලි අබේරත්නගේ සභාපතිත්වයෙන් යුත් ත‍්‍රිපුද්ගල ජනාධිපති කොමිසමක් පත් කර ඇති බව වාර්තා වුණේ ඒ අනුවය.

ජනාධිපතිවරයාගේ නියමය පරිදි 2020 ජනවාරි මස 9 දින පීඑස්/ සීඑස්ඒ/00/1/14/9 අංකය යටතේ ජනාධිපති ලේකම් ආචාර්ය පී. බී. ජයසුන්දර එම කොමිසම පත්කර තිබේ. එහි අනෙකුත් සාමාජිකන් ලෙස විශ‍්‍රාමික අභියාචනාධිකරණ විනිසුරු දයා චන්ද්‍රසිරි ජයතිලක සහ විශ‍්‍රාමික පොලිස්පති චන්ද්‍රා ප‍්‍රනාන්දු නම් කර ඇත. නිලතල දැරූ රජයේ නිලධාරීන්, රාජ්‍ය සංස්ථාවල සේවකයන්, සන්නද්ධ හමුදාවන්හි මෙන්ම පොලිස් සේවයේ සාමාජිකයන්ට සිදුව තිබෙන දේශපාලනමය වශයෙන් පළිගැනීම් සම්බන්ධයෙන් කොමිසම සොයාබලන බව සඳහන්ය.
එහෙත්, මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා ජනාධිපතිව සිටි සමයේදී සිදුවූ සිදුවීම් ගැන එල්ලවී ඇත්තේ බොරු චෝදනා නම් ඇත්තෙන්ම වත්මන් ආණ්ඩුව කළ යුතුව තිබුණේ මෙය නොවේ. හිටපු ආණ්ඩුව සමයේදී කළ පරීක්ෂණවල දෝෂ තිබේ නම්, එම දෝෂ සහගත බව ඔප්පු කිරීමට ඇති හොඳම ක‍්‍රමය වන්නේ එම අපරාධ ගැන පරීක්ෂණ සිදුවූ ආකාරය ගැන හාර හාරා ඇවිස්සීම නොවේ.

ඇත්තෙන්ම කළ යුත්තේ එම අපරාධ ගැන සෙවීමය.
වසීම් තාජුඞීන් ඝාතනය ගැන සිදුකළ පරීක්ෂණ දෝෂ සහිත බව චෝදනා කළ හැකිය. එහෙත් එවැනි අපරාධයක් සිදුව ඇති බව අපි හොඳින් දන්නෙමු.
ප‍්‍රගීත් එක්නැළිගොඩ අතුරුදන්වීම ගැන පරීක්ෂණ දෝෂ සහිත බව චෝදනා කළ හැකිය. එහෙත් ප‍්‍රගීත් අතුරුදන්ව ඇති බව පැහැදිලිය.

ලසන්ත වික‍්‍රමතුංග ඝාතනද එසේමය. ලසන්ත ඝාතනය කළ බව රටම දැක ඇත. රතුපස්වල සාමාන්‍ය ජනතාවට වෙඩි තැබූ බව රටම දනී. කප්පම් සඳහා 11 දෙනෙකු පැහැරගත් බව රටම දනී. කීත් නොයාර් පැහැරගත් බව රටම දනී. උපාලි තෙන්නකෝන්ට පහරදුන් බවද යථාර්ථයකි.
¥ෂණ චෝදනාද එලෙසමය. ඇවන්ගාඞ් නැවක තිබී සීරියල් අංක මැකූ ගිනිඅවි හමුවූ බව පැහැදිලි කාරණාවකි. මුදල් ලැබුණේ කෙසේදැයි දන්නේ නැති සීඑස්එන් නම් නාලිකාවක් ලංකාවේ තිබුණි. සිරිලිය සවිය ගිණුමේ අපභ‍්‍රංශ හැඳුනුම්පත් අංක තිබුණු බවත් පැහැදිලි කාරණාවකි. මල්වානේ අයිතිකාරයෙකු නැති මන්දිරයක් භෞතිකවම ඇත.

ඔවුන් උත්සාහ කරන්නේ එවැනි අපරාධ හා වංචා ¥ෂණ සිදු නොවූ බව කියන්නටද? ප‍්‍රගීත් අතුරුදන් නොවූ බව කියන්නටද? ලසන්ත වික‍්‍රමතුංග, පැහැරගනු ලැබූ 11 දෙනා, වසීම් තාජුඞීන් තවමත් ජීවත්වෙන බව කියන්නටද? එසේ කියන්නට උත්සාහ කරනවා විය නොහැකිය. ඔවුන් පෙන්වන්නට උත්සාහ කරන්නේ ඒවාට වගකිව යුත්තේ තමන් නොවන බව විය යුතුය. ඒ බව ඔප්පු කරන්නට ඇති හොඳම ක‍්‍රමය එම අපරාධ සියල්ලට සැබෑ වගකිවයුත්තන් සොයායන පරීක්ෂණ ඇරඹීමයි. ඕනෑ නම් එයට ජනාධිපති විශේෂ විමර්ශන කොමිසමක් ඇරඹීමයි. නැතිනම්, පොලිස් විමර්ශන අංශවලට ස්වාධීනව එම සිදුවීම් ගැන පරීක්ෂණ කරන්නට ඉඩ දීමයි.
අඩුම තරමේ සිල් රෙදි නඩුවට ලලිත් වීරතුංග හා අනූෂ පැල්පිට මහත්වරුන් සිතාමතා කොටු කළ බව චෝදනා කළ හැකි වුණත්, ජනාධිපතිවරණයක් අස්සේ සිල් රෙදි නොබෙ¥ බව දැන් කිව නොහැකිය. සිල් රෙදි බෙදා ඇත. එය වරදකි. එසේ නම් එයට වරදකරුවෙකු සිටිය යුතුය.
ඇත්තෙන්ම හිටපු ආණ්ඩුව නිසියාකාරව පරීක්ෂණ නොකළ සිදුවීම්ද ඇත. මාධ්‍යවේදී පෝද්දල ජයන්තට පහරදීම එවැන්නකි. ලලිත් – කූගන් අතුරුදන්වීම එවැන්නකි. ජනක – සිසිත ඝාතනය එවැන්නකි.

ඔය කියන චෝදනාවලට අදාලව පරීක්ෂණ ක‍්‍රියාත්මක වී විසඳුමක් ලැබෙන තුරු තර්ක බුද්ධියක් තිබෙන පුරවැසියන් වත්මන් ආණ්ඩුවේ ඇතැම් අය සැක කිරීම නවතින්නේ නැත.
සියල්ලට මුල ඒ චෝදනාය. ඉතින්, ඒ චෝදනා සියල්ල ලැයිස්තුගත කොට, විනිවිදභාවයෙන් යුතුව ඒවාට අදාළ පරීක්ෂණ සිදු කළොත් තමන් නිර්දෝෂී නම් එය ඔප්පු කරගත හැකිය. එසේ නොකර පරීක්ෂණවල මඩ තැවරූ පමණින්, ඒ ආණ්ඩුවේ නායකයන්ට එරෙහි චෝදනා කිසිවක් මැකී යන්නේ නැත.

අන්තිමේදී පැත්තක සිටින දයාසිරි ජයසේකර වැනි අවශේෂ දේශපාලනඥයෙකුට කට වැරදී ජම්පර් අඳින්නට සිදුවුණොත්, තවත් අපරාදේය.

අනුරංග ජයසිංහ

වගකීම් පටලවාගත් දේශපාලනය

0


ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපක්ෂ අවසන් වරට සොයා බැලීම කර තිබුණේ කොළඹ ජාතික රෝහලට ගොස්ය. එහිදී මෝටර් රථ ලියාපදිංචි කිරීමේ දෙපාර්තමේන්තුවේ වේරහැර කාර්යාලයේදී තරම් මහජන පීඩා පිළිබඳ ඔහුට අසන්නට, දකින්නට ලැබී නැති සේය. මන්ද මාධ්‍ය එම ගමන පිළිබඳ මිස ඉන් එහා ඒ ආකාරයේ කිසිවක් වාර්තා නොකළ නිසාය.

දකුණු කොළඹ රෝහල හෙවත් කළුබෝවිල ශික්ෂණ රෝහල වෙත නොගියත් ඒ අසලින් යනවිට ජනාධිපතිවරයාට දැකගන්නට ලැබී තිබුණේ මහජන පීඩාවන් පිළිබඳවය. ඒ රෝගීන් බැලීම සඳහා පැමිණි ජනතාව අව්වේ පෝලිම් ගැසී සිටි ආකාරයය. මෙය කළුබෝවිල රෝහලට පමණක් නොව රටේ ඕනෑම රජයේ රෝහලක පොදු තත්වයකි. පෞද්ගලික රෝහල්වල මෙන් නොව රජයේ රෝහල්වල රෝගීන් බැලීමට නිසි වෙලාවක් තිබේ. එතෙක් රෝගීන් බැලීමට ආ අයට ගේට්ටු විවර වන්නේ නැත. එය රජයේ රෝහලකට රෝගීන් බැලීම සඳහා ගොස් ඇති අයත්, රජයේ රෝහල්වලින් ප‍්‍රතිකාර ලබා ඇති අයත්, අඩුම තරමේ රජයේ රෝහලක් අසලින් ගමන් කර ඇති අයත් දන්නා කාරණයකි.

මෝටර් රථ ප‍්‍රවාහන දෙපාර්තමේන්තුවේ වේවා, රජයේ රෝහලක වේවා, නැතහොත් රජයේ වෙනත් ආයතනයක වේවා ඇති ප‍්‍රශ්න හා මහජන පීඩා ආදිය ගැන දැනගැනීමට ජනාධිපතිවරයෙකුට එම ස්ථාන වෙත යා යුතුද යන ප‍්‍රශ්නය මෙහිදී මතුවේ.

පැරණි රජ කාලයේ රජවරුන් සිය වැසියන්ගේ ප‍්‍රශ්න දැනගැනීම සඳහාත් රජු ගැන ඇති අදහස දැන ගැනීම සඳහාත් වෙස්වලාගෙන ජනතාව අතරට ගිය බව කියැවේ. එය එම කාලයට අනුව නම් සාධාරණය කළ හැකිය. රජුට තොරතුරු ආවේ ඔහු පත්කර ඇති රාජ්‍ය සභා නියෝජිතයන්ගෙන් පමණක් වීම එයට හේතුවය. රාජ්‍ය සභා නියෝජිතයන් අවශ්‍ය තොරතුරු රජුට සන්නිවේදනය නොකරනවා යැයි උපකල්පනය කරමින් රජු එසේ තමාම වෙස් වලාගෙන ගියා වෙන්නට පුළුවන.
එහෙත් අද ඇත්තේ තොරතුරු ලෝකයකි. තමාගේ අමාත්‍ය මණ්ඩලයද නිලධාරීන්ද තොරතුරු සැඟවුවා යැයි සිතුවත් ජනාධිපතිවරයෙකුට එම තොරතුරු දැන ගැනීමේ ඕනෑ තරම් මාර්ග විවෘතව පවතී. ජනමාධ්‍ය හා සමාජ මාධ්‍ය ඒ අතරින් ප‍්‍රධානය. එසේම මහජනයාගෙන් ඍජුව ලැබෙන පැමිණිලි හා දැනුම්දීම්ද ඊට පාදක කරගත හැකිය.

රට හැදීමට යැයි කියා ජනාධිපතිවරයා රාජ්‍ය ආයතනවලට මේ ආකාරයට කඩා පනින නිරීක්ෂණවලට ගියහොත් ඔහුට වසරේ සෑම දිනකම එක් රාජ්‍ය ආයතනයකට යන්නට සිදුවනු ඇත. මන්ද රාජ්‍ය ආයතන තුන්සියයකට වැඩි ගණනක් තිබෙන බැවින්ය.
මේ රාජ්‍ය ආයතන ජනාධිපතිවරයා අමාත්‍යාංශ විෂයන් වෙන්කිරීම යටතේ එක් එක් අමාත්‍යවරුන්ට පවරා ඇත්තේ ඒවාහි කටයුතු පරීක්ෂා කර නිසි පරිදි සිදුකිරීම සඳහාය.
ජනාධිපතිවරයාම එම රාජ්‍ය ආයතනවලට ගොස් ඒවාට උපදෙස් දෙන්නට පටන් ගතහොත් කැබිනට් අමාත්‍යවරුන්, රාජ්‍ය අමාත්‍යවරුන් හා නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරුන් වැඩක් නැතිවනු ඇත.
ජනාධිපතිවරයා කළ යුත්තේ අමාත්‍යවරුන්ගේ කටයුතු අධීක්ෂණය කරමින් අවශ්‍ය අවස්ථාවල ඔවුන්ට උපදෙස් ලබාදීමය. රාජ්‍ය ආයතනයක මහජන පීඩාවන් පිළිබඳ හෝ වෙනත් යම් කරුණක් පිළිබඳ තොරතුරු තිබේ නම් එකී විෂයභාර අමාත්‍යවරයා කැඳවා එම තත්වයන් නිවැරදි කිරීම සඳහා කටයුතු කරන ලෙස උපදෙස් ලබාදීමය. නැතිනම් විධාන ලබාදීමය.

මෙවැනි සිදුවීම් අපට පෙන්නුම් කරන්නේ මහජනතාවගේ ඡුන්දයෙන් තේරී පත්වන ජනාධිපතිවරයා වේවා, පාර්ලිමේන්තු මන්ත‍්‍රීවරුන් වේවා, වෙනත් යම් මහජන නියෝජිතයන් වේවා ඔවුන්ගේ කාර්යභාරය හරිහැටි හඳුනා නොගැනීමක් ලෙසය.

රටේ ජනාධිපතිවරයාට මහජනයා සිය පරමාධිපත්‍යය බලය යම් කාලයකට ලබා දෙන්නේ රටේ විධායකය ක‍්‍රියාත්මක කිරීම සඳහාය. එම විධායකයට අයත් කාර්යයන් ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ පැහැදිලිවම සඳහන් කර තිබේ. එහෙත් ජනාධිපතිවරුන් කරන්නේ වගකීම් පැවරුණ එම කාර්යද යන්න විවාදාපන්නය.

පාර්ලිමේන්තුව ගත් කලද මෙම තත්වයේ වෙනසක් නැත. රටේ නීති සම්පාදනය පාර්ලිමේන්තුව සතු වුවද එකී නීති සම්පාදනයන් ගැන හරබර වාද විවාද පාර්ලිමේන්තුවේ මතු වන්නේ නැත. සිය මුළු ධුර කාලය තුළම පාර්ලිමේන්තුවේ කථා කර නැති මහජන නියෝජිතයන්ද ඕනෑ තරම්ය.
ඔවුන් රටේ නීති සම්පාදනය වෙනුවට කරන්නේ ඊළඟ ඡුන්දය දිනන්නේ කෙසේද යන්න කල්පනා කිරීමය. ඊට අදාළ කටයුතුවල නිරතවීමය. අභ්‍යාස පොත් බෙදාදීම, බෝක්කු පාලම් හැදීමම, විවෘත කිරීම් සිදුකිරීම ආදි එකී මෙකී නොකී බොහෝ දේවල් කරන්නේ පාර්ලිමේන්තු මන්ත‍්‍රීවරුන්ය. රාජ්‍ය මුදල් සිය දේශපාලන ව්‍යාපෘති සඳහා යොදා ගැනීමේ විමධ්‍යගත අරමුදල් නම් වූ මගඩියක්ද මන්ත‍්‍රීවරු පවත්වාගෙන යති.

පළාත් සභා නියෝජිතයන් සම්බන්ධයෙන් ගත්තද එහි කිසි වෙනසක් නැත. ඔවුන්ගේ ඉලක්කය ඇත්තේද ඊළඟ ඡුන්දයකදී පාර්ලිමේන්තුවට පැනගන්නේ කෙසේද යන්න ගැන පමණි. පළාත් සභා පිහිටුවූ 13 වැනි ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය ගැනවත් එහි ඇති බලතල ගැනවත් එම බලතලවලට අදාලව පළාත් සභා කළ යුතු කාර්යභාරය පිළිබඳවත් ඔවුන් බොහෝමයකට අදහසක්වත් නැත.

පළාත් පාලන ආයතන මහජන නියෝජිතයන්ද එසේය. පළාත් පාලන බල ප‍්‍රදේශයේ මහජන සෞඛ්‍යයට අදාල කැලිකසළ ඉවත් කිරිම, අපජලය බැහැර කිරීම, මදුරු පාලනය ආදිය ගැන ඔවුන්ට වගේවගක් නැත. ඔවුන් බලන්නේද ඊළඟට පළාත් සභාවට හෝ පාර්ලිමේන්තුවට රිංගන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳවය.

මේ මහජන නියෝජිතයන් අවසානයේ කරන්නේ හැකි තරම් මහජනයාට පෞද්ගලිකව ඍජු ප‍්‍රතිලාභ ලැබෙන ද්‍රව්‍ය ආධාර ලබාදීම වැනි ව්‍යාපෘති ක‍්‍රියාත්මක කිරීමය. ඔවුන්ට පැවරුණ වගකීම ගැන මේ කිසිදු මහජන නියෝජතයෙකුට වගේවගක් නැත. ඔවුන් කටයුතු කරන්නේ ඔවුන්ට ලැබුණ වගකීම් පටලාගෙනය. නොපැවරුණු වගකීම් ඉටු කරමින්ය.

පුරවැසියා

පිරිසිදු ජල අයිතිය ගමට දිනාදුන් කාන්තාවෝ


‘පිරිමින්ට නායකත්වය දෙන්න ගෑනු අයට අයිතියක් නෑ.’ මෙතරම් දියුණු ලෝකයක එය පැරණි සාම්ප‍්‍රදායික කතාවක් ලෙස සැලකිය හැකියි. එහෙත් අප වැනි රටවල තවමත් එවැනි අදහස් දරන ඇතැම් ආගමික නායකයෝ ඉන්නවා. අප කියන්නට යන කතාවෙන් ඒ බව තහවුරු වෙනවා.
රත්මල්යාය පුත්තලමේ පිහිටා තිබෙන ගම්මානයක්. කොළඹ පුත්තලම පාරේ උතුරු දෙසට යන අයෙකුට පාලවිය නම් හන්දිය මුණගැහෙනවා. කල්පිටිය දෙසට හැරෙන ප‍්‍රධාන මාර්ගය වෙන් වෙන්නේ පාලවිය හන්දියෙන්. කල්පිටිය දෙසට හැරෙන්නේ නැතිව යම් දුරක් පුත්තලම දෙසට යද්දී රත්මල්යාය මුණගැහෙනවා. මුස්ලිම් සහ සිංහල ජනතාව රත්මල්යායේ ජීවත්වෙනවා.
රත්මල්යායේ ජීවත්වන මුස්ලිම් කාන්තාවන් එක්ව ආරම්භ කළ ‘ඉල්මි’ නම් කාන්තා සංවිධානය ඒ ප‍්‍රදේශයේ ජනතාවගේ අයිතිවාසිකම් රැුසක් දිනාදීමේ අරමුණෙන් වැඩ කරනවා. ගමේ මිනිස්සුන්ගේ පානීය ජල අයිතිය දිනාදෙන්නට සමත්වීම මේ කාන්තාවන් ලද ලොකුම ජයග‍්‍රහණය.

කාන්තා සංවිධානයේ සාමාජිකාවන් තේමා කරගනිමින් නිර්මාණය කළ ‘උල්පත සොයා’ කෙටි චිත‍්‍රපටියේදී එම කාන්තාවන් තමන් ලද අත්දැකීම් ගැන කතාකරනවා.
‘අපි ආපු කාලයේ මෙහේ එකසිය පණහක් විතර ඉන්න ඇති. වැවේ වළක් හාරගෙන අපි වතුර බිව්වා. ආණ්ඩුවේ වත්තක ළිඳක් තිබුණා. දවසට වතුර කළගෙඩි දෙකයි දුන්නේ. අපි හවස හතරට වතුර ගේන්න යනවා. සමහර දවස්වල දෙක වෙද්දී යනවා. ඒ තරම් සෙනග වතුර ගන්න එනවා. ඊට පස්සේ තමයි ට‍්‍රැක්ටර්වලින් හෙම වතුර ගෙනත් වික්කේ. ඒ කාලයෙ කෑන් එකක් රුපියල් දහයයි පහළොවයි. දැන් කෑන් එකක් හැත්තෑපහයි අසූවයි. මම කීවා මේ වතුර බීලා අපට ජීවත්වෙන්න බෑ, ඉක්මනට මැරෙනවා කියලා. මම තේ ගොට්ටකින් වතුර පෙරලා පෙන්නුවා.‘ ආමිනා උම්මා ජලයේ නුසුදුසු බව ගැන පැහැදිලි කරන්නේ ඒ ආකාරයට.


ප‍්‍රදේශවාසීන්ට අලෙවි කරන ජලයද පාවිච්චියට නුසුදුසුයි. ජලයෙහි කිවුල් ගතිය නිසා ඔවුන්ට ඒ ජලය පානය කරන්න බැහැ.
‘රෙදි හෝදන්නවත්, ඇඟ හෝදන්නවත් හොඳ නෑ. නෑවාම ඇලජික් වෙනවා. කොණ්ඩය යනවා. සුදුපාට රෙදි හේදුවාම කහපාට වෙනවා. ඒ දවස්වල කොළඹ ඉඳලා කෙනෙක් ආවත් වතුර බෝතලයක් අරගෙන එන්න කියලයි කියන්නේ. පල්ලියේ තමයි හොඳ වතුර තියෙන්නේ. එතැනින් තමයි කට්ටිය වතුර ගන්නේ. අපේ මහත්තයාත් දුර වැඩට යන දවස්වල පල්ලියෙන් වතුර ගන්න බැරිවුණා. මට බොන්න වුණේ ලයින් එකේ වතුර. මගේ බබා බඬේ හිටියේ. හැමදාම බඬේ කැක්කුම හැදෙන්න පටන්ගත්තා. වතුර බීපු අයට වකුගඩු අමාරු හැදුණා, බඬේ ගල් හැදුණා. අපේ පල්ලියෙන් වතුර පරීක්ෂා කරලා කීවාලූ වතුර සුදුසු නැහැ, හොඳ වතුර දෙන තුරු ඉවසලා ඉන්න කියලා.’ කාන්තා සංවිධානයේ ක‍්‍රියාකාරිනියක්ද වන ෆාතිමා ජස්මිත් තමන්ගේ අත්දැකීම් පැහැදිලි කළා.


මේ කාන්තා සංවිධානයේ ප‍්‍රධානම ක‍්‍රියාකාරිනියක වන්නේ අයීෂා බේගම්. කාන්තා සංවිධානය ආරම්භ කරද්දී ඇය තීරණාත්මක කාර්යභාරයක් ඉටු කර තිබුණා.
‘අපි මූලිකව හඳුනාගත්ත ගැටලූවක් තමයි අපේ පැත්තේ කාන්තාවන්ට සංවිධානයක් නොතිබීම. ඒ නිසා අපි කාන්තා කණ්ඩායමක් විදියට සංවිධානය වුණා. මුලින්ම 15 දෙනෙක් විතර හිටියා. දැන් 145ක් දක්වා සාමාජිකාවන් වර්ධනය වුණා. අපි මුලින්ම හඳුනාගත්ත ගැටලූවක් වුණේ සුදුසු වතුර නැතිවීම.‘ ඇය කියනවා.


‘අපි හොඳ වතුර ඉල්ලූවා. ඒ වෙද්දී ජල සම්පාදන ව්‍යාපෘති මේ ආශ‍්‍රිත ප‍්‍රදේශවල තිබුණා. කලාඔයේ ඉඳලා පුත්තලමට හොඳ වතුර දෙන ව්‍යාපෘතියක් තිබුණා.‘
‘අපි සියලූ සාමාජිකයන් එකතු වෙලා පෙත්සම් ඉදිරිපත් කරන්න ලෑස්තිවුණා. ප‍්‍රදේශවාසීන්ගෙන් පෙත්සම්වලට අත්සන් ගන්න පටන්ගත්තා. පෙත්සම අත්සන් කරන්න පටන්ගත්තාම පල්ලියෙන් ප‍්‍රශ්න ආවා.’
කතාවේ තීරණාත්මක තැන එයයි. පල්ලිය අපූරු හේතුවක් ඉදිරිපත් කර තිබුණා. ‘කාන්තාවන්ට මෙවැනි සංවිධානයක් මෙහෙයවීමේ අයිතියක් නැහැ.’ පල්ලිය ඒ ආකාරයට තර්ක කරන්නට පටන්ගෙන තිබුණා.
‘පල්ලියෙන් එනවුන්ස් කරන්න පටන්ගත්තා. මෙහෙම අත්සන් කරන්න එනවා, අත්සන් කරන්න එපා කියලා කීවා. අපේ කාන්තා සමිතියේ ඉන්න අය බයවුණා. මොකද මේක කියන්නේ පල්ලියෙන්. පල්ලියෙන් අයින් කරයිද කියන බය ඇතිවුණා.’ ෆාතිමා ජස්මිත් පල්ලියේ බලපෑම ගැන පැහැදිලිි කරන්නේ ඒ ආකාරයට.
‘අපි උලමාවරුන් ළඟට ගිහින් මේ ගැන ඇහුවා. ඔවුන් කීවා පල්ලියේ භාරකාර මණ්ඩලයට අපව නවත්වන්න අයිතියක් නැති බව. ඉස්ලාම් ධර්මයට අනුව කාන්තාවන්ට වෙනත් කාන්තාවන් වෙනුවෙන් නායකත්වය දෙන්න පුළුවන් බව කීවා. ඔවුන් කීව විදියට කාන්තාවන්ට සංවිධානය වෙන්න පුළුවන්, එහෙත් කාන්තාවන්ට පිරිමි අය ඉන්න සමාජයකට නායකත්වය දෙන්න තමයි බැරි.‘
කාන්තාවන් සහ පිරිමින් අතර වෙනසක් ඇතැයි කල්පනා කිරීම ලංකාවේ සංස්කෘතියේ තියෙන විශාලතම අඩුපාඩුවක්. ඔවුන් කියන ආකාරයට උලමාවරුන්ගේ ප‍්‍රතිචාරය ඔවුන්ට සහනයක්ව තිබුණා. එයින් ඔවුන්ට පෙත්සම් අත්සන් කිරීමේ අයිතිය ලැබී තිබුණා. එහෙත් කොන්දේසි ඇතිව. පිරිමින් සිටින සමාජ කොට්ඨාසයට නායකත්වය දෙන්න කාන්තාවන්ට අයිතියක් නැතිලූ.
මේ කතාවේදී අපගේ අවධානය යොමුවූ වැදගත්ම කොටස වන්නේ තමා එදිනෙදා මුහුණදෙන ප‍්‍රශ්නයක්, උරුමය හෝ කරුමය ලෙස බාර නොගෙන එය වෙනස් කරගන්නට නායකත්වය ගත් කාන්තාවන්ගේ ධෛර්යය.
ලංකාවේ බෞද්ධ ආගමික ආයතනවලට පවා කාන්තාවන්ට නායකත්වය දීමට පසුබට වන බව දැකිය හැකියි. කාන්තාවන් පැවිදි දිවියට ඇතුළු වුවහොත් පිරිමින්ට සමාන තත්වයක් හිමි නොවීම එක් උදාහරණයක්.


අප පසුගාමී වුණත් දැන් කාන්තා පෞරුෂයේ බලපෑම නිසා ලෝකයම වෙනස් වෙමින් පවතිනවා. ඇමෙරිකානු ජනාධිපතිට එරෙහිව දෝෂාභියෝගයක් සම්මත කරගැනීමේ කටයුත්තට නායකත්වය දුන්නේ නැන්සි පෙලෝසි මහත්මිය. ක‍්‍රයිස්ට්චර්ච් ත‍්‍රස්ත ප‍්‍රහාරයට විශිෂ්ට ප‍්‍රතිචාරයක් දක්වමින් ලොවටම ආදර්ශයක් දුන් නායිකාව වන්නේ අගමැතිනි ජෙසින්ඩා ආර්ඩෙන්. කුඩා දැරියක වුව දේශගුණ අර්බුදයට එරෙහිව ලෝකයම අවදි කරන්නට ග්‍රෙටා තුන්බර්ග් සමත්වුණා. මේ කීවේ ලෝකයේ ජනප‍්‍රිය කාන්තාවන් කිහිපදෙනෙකුගේ නම් පමණයි. පසුගාමී සංස්කෘතීන් තියෙන රටවල් බොහොමයක, ඒ පසුගාමීත්වයට එරෙහිව සටන් කරන අය අතර නායකත්වය දෙන්නේ කාන්තාවන්. ඉරානයේ පසුගාමී සංස්කෘතියට එරෙහිව පෙනී සිටින කාන්තා සංවිධාන පවා උදාහරණයට ගත හැකියි.


සංස්කෘතිය වෙනස් කරන්න ගැහැනුන්ට බලය තියෙනවා. විශේෂයෙන්ම ගම් මට්ටමේ, බිම් මට්ටමේ ඉන්න කාන්තාවන්ට ඒ සටන්වලට නායකත්වය දීමේ හැකියාව තියෙනවා. ලෝකය පුරා එය සිදුව තිබෙනවා.


ආගමික ආයතනවල බලපෑම නොතකා රත්මල්යායේ කාන්තාවන්ගේ ගමන ඉදිරියට යනවා.
‘අපි හිටියේ වැඩ කරන විදිය ගැන දන්නේ නැතිව අමාරුවෙන්. ඒ වෙලාවේ මීගමුවේ ‘ජනාවබෝධ කේන්ද්‍රය’ සංවිධානය ඇවිල්ලා ඔවුන් සමග වැඩකිරීම සඳහා අපේ සංවිධානය සම්බන්ධ කරගත්තා. ඔවුන් ආර්ටීඅයි හෙවත් තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය පිළිබඳ පනත ගැන අපට කියාදුන්නා. අපි ඒ ගැන දැනගෙන හිටියා. ඒත් ආර්ටීඅයි ඉල්ලූම්පත් පුරවන්න බයෙන් හිටියෙ. ජනාවබෝධය සංවිධානයේ මඟපෙන්වීම යටතේ අපි 2018 අපේ‍්‍රල් මාසයෙදී පුත්තලම ජල සම්පාදන මණ්ඩලයට තොරතුරු දැනගැනීමේ ඉල්ලූම් පත‍්‍රයක් අරගෙන ගියා. එතකොට අපට කීවා එතැන තොරතුරු නිලධාරියෙක් නැති නිසා ඉල්ලූම් පත‍්‍රය අරගෙන පුත්තලම ප‍්‍රධාන කාර්යාලයට යන්න කියලා.’ අයීෂා බේගම් කියනවා.


ඒ සිදුවීම ගැන ෆාතිමා කියන්නේ මෙහෙම.
‘අපි ෆෝම් එක බාරදුන්නාම එයාලා ඒ ගැන කිසිදෙයක් දන්නේ නැහැ. පනත ගැනවත් දන්නේ නැහැ. අපි ඒ ගැන එයාලාට කියලා දුන්නා. දවස් දාහතරක් ඇතුළත ඔයාලා දෙන්න ඕනෑ කියලාත් කිව්වා. එතකොට කුරුණෑගලට තමයි යන්න ඕනෑ කියලා කිව්වා.‘
තොරතුරු ඉල්ලා දින පහක් ඇතුළත ඔවුන්ට ජල පහසුකම් ලැබී තිබුණා.


‘අපේ නැන්දා ඔක්කෝම හට්ටි මුට්ටි හොඳ වතුරෙන් පුරවගත්තා. මොකද එක දවසින් හොඳ වතුර නතරවේවි කියලා.‘ ෆාතිමා විස්තර කරන්නේ ජලය ලැබීමේ සතුට දරාගන්නට නොහැකි වූ බව.


‘දැන් අපට බයක් නැතිව අපේ දරුවන්ට මේ වතුර බොන්න දෙන්න පුළුවන්. දැන් අපට සල්ලි දීලා වතුර ගන්න ඕනෑ නැහැ. දැන් වතුර පිරිසිදුයි. අපට ඒ ගැන සතුටුයි. ඉස්සර පරිප්පු, කවුපි, කඩල තම්බනකොට උදේ පාන්දර නැගිටිනවා. හරියට තැම්බෙන්නේ නැහැ. දැන් හොඳට තැම්බෙනවා. ඒ ගැන අපට හරි සතුටුයි. විනාඩි 15කින් කෑම හදලා ඉස්කෝලෙට යවන්න පුළුවන්.‘ ඒ මව්වරුන්ගේ හඬ.


‘ඉස්සර මම කළුයි. දැන් සුදුවෙලා. මම සුදු වුණේ හොඳ වතුර ආපු හින්දා වෙන්න ඇති.‘ කුඩා දැරියක් එසේ කියමින් හිනාවෙනවා.
‘උල්පත සොයා’ වාර්තා චිත‍්‍රපටියෙන් ඉදිරිපත් කර තිබුණේ ඔවුන්ගේ ජල සටන ගැන පමණක් වුව, මේ කාන්තාවන්ගේ ගමන බොන වතුර ගැනීමේ අරමුණට විතරක් සීමා වී නැහැ. කලාව හා සංස්කෘතිය ගැන තමන්ගේ දැනුම දියුණු කරගැනීමේ අරමුණෙන් වැඩකරමින් සිටින බව ඒ කාන්තාවන් කියනවා. මේ කාන්තාවන්ගේ ක‍්‍රියාකාරීත්වය නිසා රත්මල්යායේ සංස්කෘතිය පවා ටිකෙන් ටික වෙනස් වෙමින් තිබෙන බව තතු දන්නා උදවිය කියනවා.

ඉන්දියාව ආයෙත් හඳට යනවා

0


ලංකාවේ සිටින අපට පෙනුමෙන් සම්පූර්ණයෙන්ම සමාන මිනිසුන් පිරිසක්, විද්‍යාගාරයක සිට විද්‍යාවෙහි විස්කම් පෑම විශේෂ අත්දැකීමක්. ‘චන්ද්‍රයාන්’ මෙහෙයුම් ගැන රූපවාහිනියෙන් නරඹද්දී අපට අපේකමක් දැනෙනවා. අපේ අසල්වැසි රටේ සිට සඳටත්, අඟහරු ලොවටත් සිදුකරන මෙහෙයුම් අපේ සිත් ගත් ව්‍යාපෘතියක්ව තිබෙන්නේ ඒ නිසයි.
අවසාන වතාවට ඉන්දියාවේ අභ්‍යවකාශ ගමන් ගැන අපගේ අවධානය යොමු වුණේ චන්ද්‍රයාන් 2 ව්‍යාපෘතිය සාර්ථකව නිම වූ නිසා.


එහෙත් ඒ සාර්ථකත්වය මැද පුංචි ගැටලූවකට මුහුණපාන්න සිද්ධවුණා. ඒ චන්ද්‍රයාන් 2 ව්‍යාපෘතිය සමග ගිය සඳ මතට ගොඩබසින යානයේ දෝෂයක් ඇතිවුණා. ඉන්දීය අභ්‍යවකාශ මෙහෙයුම් මධ්‍යස්ථානයේ ප‍්‍රධානියා ඉන්දීය අගමැතිවරයා ආකර්ෂණීය දර්ශනය අප දුටුවේ එම අසාර්ථකත්වය සමගයි.


ඒ පුංචි අසාර්ථකත්වයෙන් ඉන්දියාවේ ධෛර්යය සිඳෙන්නේ නැහැ. 2020 වසරෙන් ඇරඹෙන්නේ නව දශකයක්. ඉන්දියාව ඊළඟ දශකයේදී අභ්‍යවකාශයේ දැවැන්ත මෙහෙයුම් කිරීම පුදුමයට කාරණාවක් නොවෙයි. අඟහරු දක්වා ගමන් කරන්නට ඔවුන් සිහින දකිනවා. ඔවුන්ගේ උනන්දුව නිසාම, ලොව වෙනත් රටවල් ගණනාවක උනන්දුව දැල්වී තිබෙනවා. ඒ නිසාම නව අභ්‍යවකාශ තරගයක් එකිනෙකාට රහසින් වර්ධනය වෙමින් තියෙනවා.


ඉන්දියාවේ නව දශකයේ අභ්‍යවකාශ මෙහෙයුම් ආරම්භ වෙන්නේ චන්ද්‍රයාන් 3 මෙහෙයුමෙන්. මේ වර්ෂයේදී චන්ද්‍රයාන් 3 මෙහෙයුම් ආරම්භ වේවි. එම මෙහෙයුමේ මූලික අරමුණ කලින් ගමනේදී කරන්නට නොහැකි වූ කොටස සම්පූර්ණ කිරීමයි. එනම් චන්ද්‍රයා මත යානයක් ගොඩබස්වා පර්යේෂණ කිරීමයි. ඉන්දියානු අභ්‍යවකාශ පර්යේෂණ මධ්‍යස්ථානයේ ප‍්‍රධානී කේ. සිවන් මෙසේ කියා තිබුණා. ‘අපි මේ වසරේදී චන්ද්‍රයාන් 3 අභ්‍යවකාශගත කරනවා. ඇතැම් විට එය ලබන වසර දක්වා කල්යෑමේ ඉඩක් තිබුණත්, දැනට දින සැලසුම් කරලා තියෙන්නේ 2020 නොවැම්බර් මාසයේදී අවසන් කරන්නයි.‘


අභවකාශ මෙහෙයුමක් වැරදීම ඊළඟ වතාවේ නිරවද්‍ය ලෙස ඒ මෙහෙයුම අවසාන කිරීම සඳහා පාඩමක්. කලින් සිදුවු වරද ගැන පාඩම් උගෙන, වඩා සාර්ථික නව ආකෘතියක් තැනීමට ඔවුන් බලාපොරොත්තු වෙනවා.


නව මෙහෙයුමත් අඩු වියදම් එකක්. ඇස්තමේන්තු කර ඇති ආකාරයට ඇමෙරිකන් ඩොලර් මිලියන 35ක මුදලකින් එය අවසන් කරන්නට ඔවුන් බලාපොරොත්තු වෙනවා. එය සාමාන්‍යයෙන් රාජ්‍යයන් වැයකරන මුදල්වලට වඩා ඉතාම සුළු මුදලක්. එය ශ‍්‍රී ලංකන් ගුවන් සමාගමේ වාර්ෂික පාඩුවට වඩා අඩු මුදලක්. තවත් උදාහරණයක් කීවොත් හම්බන්තොට වරායට කළ වියදම ඩොලර් මිලියන 1,541ක් බව කෝප් කමිටු වාර්තාවක සඳහන්ව තිබුණා. මහින්ද රාජපක්ෂ ජනාධිපතිවරයාගේ සමයේ රාජ්‍ය නායකයාගේ ගමන් වියදම් සඳහා ගෙන්වූ සුඛෝපභෝගී ගුවන්යානා කට්ටල දෙකේ වටිනාකම ඩොලර් මිලියන 30ක්.


ඉන්දියානු අභ්‍යවකාශ මෙහෙයුම් අතරින් ආකර්ෂණීයම මෙහෙයුමක් 2022 දී ක‍්‍රියාත්මක වෙනවා. ඒ ඉන්දියානු ගගනගාමීන් අභ්‍යවකාශගත කොට, චන්ද්‍රයා වටා කක්ෂගත කිරීමේ මෙහෙයුමක්. මේ වෙද්දී ඒ සඳහා සුදුසු ගගනගාමීන් 4 දෙනෙකු තෝරාගෙන හමාරයි. ඒ සිව්දෙනා මේ වසරේ ජනවාරි අවසානයට පෙර රුසියාවට යෑමට නියමිතයි. ඒ අභ්‍යවකාශ ගමන් සඳහා අවශ්‍ය වන පුහුණුව සඳහායි.


ඒ මෙහෙයුම ක‍්‍රියාත්මක කරන්නේ ඉන්දියාව බි‍්‍රතාන්‍යයන්ගෙන් නිදහස ලබා අවුරුදු 75ක් සම්පූර්ණ වන 2022 නිදහස් දිනයේදීයි.


මේ සියලූ ගමන් බිමන්, නව අභ්‍යවකාශ තරගයක් සඳහා මග විවෘත කරනවා. උදාහරණයක් ලෙස ඉන්දියාව සඳට මිනිසෙකු යවන්න කලින්, සඳ මත මිනිසෙකු නැවත ගොඩබස්වන්නට මේ වෙද්දී ඇමෙරිකාව සැලසුම් කරමින් ඉන්නවා. ඊට අමතරව පළමු වරට සඳ මතට කාන්තාවක ගොඩබස්වන්නත් ඔවුන් උත්සාහ කරනවා. ඒ අතර සඳේ පස් සාම්පල් පෘථිවියට ගෙන ඒමට චීනය සැලසුම් කරනවා.


ඇමෙරිකාව, රුසියාව යන පැරණි අභ්‍යවකාශ බලවතුන් දෙදෙනා ඉන්දියාවට තරගයක් වන ආකාරයෙන් අභ්‍යවකාශ මෙහෙයුම් ශක්තිමත් කරමින් ඉන්නවා. ඊට අමතරව චීනය, ජපානය හා යුරෝපය අභ්‍යවකාශ ගමන් සඳහා ඉහළ උනන්දුවක් දක්වනවා. ඇමෙරිකාවේ දීර්ඝකාලීන අරමුණ වන්නේ සඳ මත අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයක් ඉදිකිරීමයි. එය අභ්‍යවකාශයේ ඈත කෙළවරවලට අදාළ සොයායෑම් සඳහා උදව් වේවි.


සඳට අමතරව ලෝකයේ සියලූ රටවල අවධානය යොමුවී තිබෙන අනෙක් ගමනාන්තය වන්නේ අඟහරු ග‍්‍රහලොව. අඟහරු ගමන්වලට අදාලව ආකර්ෂණීය කරුණක් තිබෙනවා. සිරිපා වන්දනා වාරයක් තියෙනවා මෙන්, අඟහරු වන්දනා වාරයකුත් තිබෙනවා. ඒ අඟහරු සහ පෘථිවිය ආසන්නයෙන් පිහිටන සුළු කාලසීමාවක්.


2020 දී එවැනි අඟහරු වන්දනා වාරයක් එනවා. ඒ ජුලි සහ අගෝස්තු මුල කාලසීමාව. නැවත එවැනි කාලසීමාවක් එන්නේ 2022 දී. ඒ නිසා අඟහරු වෙත යානා යැවීමට සැලසුම් කර තිබෙන රටවල් කිහිපයක්ම ජුලි මාසය වෙද්දී වැඩකටයුතු අවසන් කිරීමේ අරමුණෙන් කාර්යබහුල වී සිටිනවා.


ඇමෙරිකාවේ නාසා ආයතනය ඒ අතරින් ප‍්‍රමුඛයි. ‘මාස් 2020’ නම් රෝවර් යානය අඟහරු වෙත යවන්නට ඔවුන් සැලසුම් කරනවා. එහි මූලිකම අරමුණ වන්නේ බැක්ටීරියා මට්ටමෙන් හෝ අඟහරු මත මීට පෙර ජීවය තිබුණාද යන්න සොයා බැලීමයි. ඊට අමතරව යුරෝපයත් රුසියාවත් අඟහරු යානා යැවීමට සැලසුම් කර තිබෙනවා.


ඉන්දියාවත්, ඊලෝන් මස්ක්ගේ ස්පේස් එක්ස් ආයතනයත් අඟහරු වෙත ගමන් කරන්නට සැලසුම් කරනවා. එහෙත් මේ වසරේදී ඔවුන්ගේ යානා යවන්නේ නැහැ. එහෙත් 2022 දී හෝ 2024 දී ඔවුන්ගේ ගමන් ආරම්භ වේවි.


මීළඟට එන නව අභ්‍යවකාශ යුගයේදී ඉන්දියාව අභ්‍යවකාශයේදී ලබන හැම ජයග‍්‍රහණයක්ම අපේ මිනිසුන් ලබන ජයග‍්‍රහණයක් යැයි සලකමින් ඒවා රසවිඳින්නට අපට හැකියාව ලැබේවි. අපේ රටේ දරුවන්ට ඉන්දියාවේ අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයක වැඩකටයුතු කරන හැටි සිහින දකින්නත් හැකිවේවි.

අමිල රත්නායක

මෙහෙම වෙන්නෙ ඇයි – අයි ඩෝන්ට් නෝ වයි?

0

”ගම්මිරිස් තාම 450 යි පුතා. ඡුන්දෙට කලිනුත් ඒ ගානම තමා. කෝ අර දෙනව කීව මිල? තාම ප‍්‍රතිඅපනයනය නැවැත්තුවෙ නැද්ද දෙයියො?”

ඉහත උපුටාගෙන පළ කර ඇත්තේ අජිත් පැරකුම් ජයසිංහ විසින් පළ කොට ඇති ෆෙස්බුක් සටහනකි. දීර්ඝ ලිපි ලිවීම පත්තර සඟරාවලට ආවේණිකව ගැළපුණද අද ‘ඩිජිටල්‘ යුගයේ ඩිජිටල් වේදිකා මත අදහස් පළ කිරීමේදී වඩාත් සාර්ථක වී තිබෙන්නේ සිංහල අකුරු අනූවකට වඩා අඩු ප‍්‍රමාණයකින් පළ කළ හැකි වර්ණවත් පෝස්ට් පළ කිරීමයි. උදේ පාන්දර අවදි වී, තම බිරිඳගේ හෝ සැමියාගේ මුහුණ බැලීමටත් පෙරම එබී බලන ස්මාට් ජංගම දුරකථනයේ ඩිජිටල් තිරය මත ඇඟිලි තුඩුවලින් ‘පහළට‘ ගමන් කරන පුද්ගලයෙකු වෙත ක්ෂණිකව අදහස් සන්නිවේදනය කිරීම සඳහා වඩාත් සුදුසු වන්නේ දීර්ඝ ලිපි නොව, ඉහත ආකාරයේ ‘නිල් බෝඞ්’ ආකෘතියේ ‘පොල්ලෙන් ඔලූවට ගහන්නාක් වැනි පෝස්ට් පළ කිරීමයි.

ගම්මිරිස් සඳහා වන මිල පහළ වැටීම හේතුවෙන් දේශීය නිෂ්පාදකයා අසර්ණ වීම වනාහි ජනාධිපතිවරණයට පෙර එවක පැවැති ආණ්ඩුවට විරුද්ධව ඉදිරිපත් වූ ප‍්‍රබල චෝදනාවකි. එයට හේතුව වශයෙන් පෙන්වා දෙන ලද්දේ ‘රජයට දේශපාලන සම්බන්ධකම් ඇති’ කිසියම් ව්‍යාපාරික පංතියක් විසින් විදේශයන්ගෙන් ගම්මිරිස් ලංකාවට ආනයනය කොට ඒවා ප‍්‍රතිඅපනයනය කිරීමයි. නව ජනාධිපතිවරයා බලයට පත්වී ආණ්ඩුවක් පිහිටුවූ පසුව වහාම, ගම්මිරිස් ප‍්‍රතිඅපනයනය කිරීම නවත්වන ලද බව අපට දැනගන්නට ලැබිණි. එතේ දේශීය වශයෙන් නිෂ්පාදකයාට ලැබෙන මුදල ඉහළ දැමීමට එම තීරණය සමත් වී නැත. අජිත් පැරකුම් ජයසිංහ තම පෝස්ට් එකෙන් ඉදිරිපත් කරන්නේ එම අභියෝගයයි.

ගම්මිරිස් මිල පිළිබඳ ප‍්‍රශ්නය පමණක් නොව, ජනාධිපතිවරණයේදී බලය ලබා ගැනීම සඳහා ජනතාව වසඟ කර ගැනීම සඳහා යොදා ගත් තවත් බොහෝ ‘ප‍්‍රශ්න’වලද තත්ත්වය ඒ ආකාරමය. සහල් ඇතුළු අත්‍යවශ්‍ය පාරිභෝගික භාණ්ඩවල මිල ඉහළ ගොස් ඇත. ඩොලරයට සාපේක්ෂව රුපියල ශක්තිමත් වීමක් සිදු වී නැත. චීනය සමග නැවත සාකච්ඡුා කර හම්බන්තොට වරාය සඳහා වන ගිවිසුම සංශෝධනය පිළිබඳ කතාව නතර වී ඇත. වතු කම්කරු වැටුප වැඩි වී නැත, පොහොර සහනාධාරය නොමිලේ ලබා දීම ගැන තවම සිතලාවත් නැත. ඉන්ධන මිල සූත‍්‍රය ඉදිරියටත් ක‍්‍රියාත්මක කරන බව මුදල් අමාත්‍යංශයේ ලේකම්වරයා ප‍්‍රකාශ කරයි. බේරේ වැව ආශ‍්‍රිතව ෂැන්ග‍්‍රිලා හෝටලය අසල ඇති ඉඩම සිංගප්පූරු සමාගමකට ලබා දීමට පසුගිය රජය විසින් ගත් තීරණය මෙම කැබිනට් මණ්ඩලය විසින් ද අනුමත කොට ඇත. පාසල් නිල ඇඳුම් සඳහා වවුචර පත් ලබා දීම එලෙසම ක‍්‍රියාත්මක ය. මිලේනියම් චැලේන්ජ් කෝපරේෂන් ප‍්‍රදානය හෙවත් එම් සී සී ප‍්‍රදානය ලබා ගැනීම සඳහා මූලික කටයුතු සිදු කරන කාර්යාලය තවමත් අරලියගහ මන්දිරයෙහි ක‍්‍රියාත්මක වෙයි. මේ ආකාරයට අවශ්‍ය නම් ලැයිස්තුව තවත් දිගු කළ හැකිය.

ලක්ෂ 69ක ජනතාව විසින් ජනාධිපතිවරයෙකු පත් කර ගත්තද, ඒ ජනාධිපතිවරයාට කළ හැකි වෙනස්කම් අතිශය සීමිත බව ඇස් පනා පිට ඔප්පු වෙමින් පවතී. ආණ්ඩුවේ ඇමැතිවරුන් 15 දෙනාගෙන් එක් අයෙකු වන ප‍්‍රසන්න රණතුංග මහතා පසු ගිය දිනක කියා සිටියේ තමන් ‘පළාත් පාලන මැතිවරණය ජයග‍්‍රහණය කොට ශිෂ්‍යත්ව විභාගය සමත් වූ බවත්, ජනාධිපතිවරණය ජයග‍්‍රහණය කොට සාමාන්‍ය පෙළ විභාගයද සමත් වූ බවත්, දැන් තිබෙන්නේ මහ මැතිවරණය හෙවත් උසස් පෙළ විභාගය සමත් වීම බවත් ය. ප‍්‍රසන්න රණතුංග අමාත්‍යවරයාහට වැරදීමකින් හෝ කියැවුණේ ජනාධිපතිවරණ ජයග‍්‍රහණයට වඩා තීරණාත්මක වන්නේ මහ මැතිවරණය බවය. පාර්ලිමේන්තු බහුතරය තමා සතුව නොමැති ජනාධිපතිවරයෙකුට කළ හැකි දේ සීමිත බව එම ප‍්‍රකාශය විසින් ද පිළිගැනීමක් ලබා දී තිබේ.

මෙසේ සිදුව ඇත්තේ ඇයි? 2015 ට පෙර- එනම් යහපාලන ව්‍යාපෘතිය ආරම්භ වීමට පෙර කාලය තුළ පවැති ආකාරයට වෙනස් ව යහපාලන ව්‍යාපෘතිය පැවැති වසර පහ තුළ දී ”ශ‍්‍රී ලාංකික රාජ්‍යය” ගොඩ නැගීම ආරම්භ වී තිබීම නිසා යැයි මෙම ලියුම්කරු තර්ක කරයි. එසේ ගොඩ නැගීම ආරම්භ වූයේ එක් පැත්තකින් එම ජනාධිපතිවරයාට සහ රජයට සහය දුන් 62 ලක්ෂයේ අපේක්ෂා ඉටු කිරීමට පමණක් නොවේ. එමගින් රාජ්‍ය පාලන වඩා සාධාරණ සහ විනිවිද පෙනෙනසුලූ එකක් බවට පත් කිරීමෙන්, සුළු ජන කොටස් ද ඇතුළු සියලූ ජනතාව වෙත ප‍්‍රතිලාභ ලැබිණි. ඒ අර්ථයෙන් පසුගිය වසර පහ අපතේ ගිය වසර පහක් නොවේ. එම පියවරයන් හේතුවෙන් ‘පශ්චාත් යුද සමාජයක්,’ ‘පශ්චාත් ගැටුම් සමාජයක්‘ වෙතට ගමන් කිරීම ආරම්භ විය. මෙම වෙනස්කම් විසින් අන්තර්ජාතික සහ කලාපීය ‘හොඳ හිතද‘ විශාල පරිමාණයෙන් ලංකාව වෙත ලැබෙන්නට පටන් ගත්තේය. එම හොඳ හිත හුදෙක් වචනවලට සීමා නොවී ජී එස් පී ප්ලස් සහනය වැනි යුරෝපා සංගමයට තීරු බදු රහිතව ලංකාවේ නිෂ්පාදිත භාණ්ඩ අලෙවි කිරීමට හැකියාව ලබා දීමත්, ඇමරිකාවේ මිලේනියම් චැලේන්ජ් කෝපරේෂන් විසින් ඩොලර් මිලියක 480ක ප‍්‍රදානයක් අනුමත කිරීමත්, එක්සත් ජාතීන්ගේ සාම සාධක හමුදාවහි සාමාජිකයන් වශයෙන් ශ‍්‍රී ලංකා හමුදාවේ සාමාජිකයන් යළි ඇතුළත් කර ගැනීමත් ඇතුළු ‘ස්පර්ශනීය‘ දේ බවට පත් වී රටේ ආරථිකය නඟා සිටු වීමට හේතුකාරක විය.


මෙසේ ගොඩ නැගෙමින් පවතින ළදරු රාජ්‍යය ජනාධිපතිවරයාගේ හෝ ඔහුට සහාය දුන් බලවේගවල හෝ කැමැත්ත සහ අභිලාෂය අනුවම කටයුතු නොකරයි. පාර්ලිමේන්තුවට සහ එයින් පාලනය වන ස්වාධීන කොමිෂන් සභාවලට විධායකයෙන් ස්වායත්ත වූ පැවැත්මක් ඇත. එසේම අධිකරණයටද විධායකයෙන් ස්වායත්ත වූ පැවැත්මක් ඇත. විධායකය යටතේ පවතින ආයතන පවා, පාර්ලිමේන්තුවේ සහ අධිකරණයේ සුපරීක්ෂණයට යටත්ව කටයුතු කළ යුතුව ඇත. පුරවැසියා ශක්තිමත් වීමත්, සමාජ මාධ්‍යද ඇතුළුව ජනමාධ්‍යයේ බලපෑම විශාල වීමත් නිසා රාජ්‍ය යන්ත‍්‍රය වඩ වඩාත් ජනතාවගේ අවශ්‍යතාවන්ට ප‍්‍රතිචාර දැක්වෙන ආකාරයට ක‍්‍රියා කිරීමට බල කෙරී ඇත.

මේ තත්ත්වය නිසා ජනාධිපතිවරණය අවසන් වී මාස දෙකක් ආසන්න වන මොහොතේදී ආපසු හැරී බැලූවිට දකින්නට ඇත්තේ තාප්පවල එක දිගටම අඳින ලද චිත‍්‍රත්, විජේදාස රාජපක්ෂ නම් එක්සත් ජාතික පක්ෂය නියෝජනය කරමින් පාර්ලිමේන්තුවට පැමිණ, දැන් වර්තමාන ජනාධිපතිවරයාට සහය දක්වන මන්ත‍්‍රීවරයා විසින් පෞද්ගලික මන්ත‍්‍රී යෝජනාවක් ලෙස පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කිරීම සඳහා ගැසට් කොට ඇති 21 වන සහ 22 වන සංශෝධනය යෝජනාද පමණකි.

ඉහත යෝජනා හුදු අහම්බයක් නොව, විස්තර කොට ඇති ‘සිරවීම‘ ජයගැනීම සඳහා යෝජනා කරන විසඳුම් වෙයි. ජනාධිපති ධුරයේ පෙර පැවැති ශ‍්‍රී විභූතිය යළි ස්ථාපිත කිරීම සඳහා එමගින් උත්සාහ දැරෙයි. වෙනත් විදියකින් කිවහොත් අලූතෙන් ගොඩ නැගීම ආරම්භ කළ ‘ළදරු ශ‍්‍රී ලංකා රාජ්‍යයේ’ ස්වාධීන ආයතන පද්ධතිය විනාශ කර දැමීම එහි අරමුණ වී ඇත. එහෙත්, එම යෝජනාව හෝ ඒ හා සමාන වෙනත් යෝජනාවක් හෝ යථාර්ථයක් කර ගැනීමට පළමුව එය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේ පරීක්ෂාවට ලක් විය යුතුය, දෙවනුව එය පාර්ලිමේන්තුවේ 2/3 ක වැඩි ඡුන්දයෙන් හෝ සමහර විට ජනමත විචාරණයකින් වුවද සම්මත කර ගත යුතු වෙයි.

මෙවැනි යෝජනාවක් සම්මත කර ගැනීම මගින් අද වන විට රාජ්‍යයේ විවිධ ආයතන වෙතට බෙදා හැර ඇති බලය සංකේන්ද්‍රණය කර ගැනීම සඳහා වූ වරමක් මහජනතාව විසින් ලබා දෙනු ඇත්ද යන්න ඉදිරියේදී පවැත්වෙන මහ මැතිවරණයේදී නිරීක්ෂණය කළ හැකි වනු ඇත. එවන් වරමක් ලබා දුන්නද, එකී වරමට අනුව පාර්ලිමේන්තුව විසින් ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාව සංශෝධනය කරනු ඇද්ද යන්න ඊළඟ ප‍්‍රශ්නයයි. යම් ආකාරයකින් මෙම කඩුලූ දෙකම පැන ගොස් 2010 දී 18 වන සංශෝධනය සම්මත කළාක් වැනි තත්ත්වයක් 2020 දී ඇති වීමට ඇති ඉඩකඩ ඉතාම අඩු බව ලියුම්කරුගේ මතය වෙයි. යම් හෙයකින් එවන් තත්ත්වයක් ඇති වුවහොත්, එහිදී ඉහතින් සඳහන් කළ අන්තර්ජාතික සහ කලාපීය හොඳ හිත සහ එහි ප‍්‍රතිඵලයක් ලෙස ලැබෙමින් පවතින ‘ස්පර්ශනීය‘ ප‍්‍රතිලාභ ආරක්ෂා කරගන්නේ කෙසේද යන ප‍්‍රශ්නය ආණ්ඩුවට අභියෝගයක් සේ ඉතිරි වනු ඇත.

සුදර්ශන ගුණවර්ධන

කතානායක පාර්ලිමේන්තුවේ බලය රැකගත යුතුය

මහ බැංකුවේ බැඳුම්කර ගනුදෙනුවලට අදාල වෝහාරික විගණන වාර්තාව එම විගණනය කළ සමාගම් දෙක විසින් මහබැංකුවට බාර දෙන ලද්දේ පසුගිය වසරේ නොවැම්බරයේදීය. මෙලෙස වෝහාරික  විගණනයක් කැඳවීමට සිදුවුණේ, පසුගිය ආණ්ඩුවේ පාලන සමයේ මුල් මාස කිහිපය ඇතුළත සිදුවුණු කුප‍්‍රකට මහ බැංකු බැඳුම්කර වංචාව ගැන විමර්ශනය කිරීමට ජනාධිපති මෛත‍්‍රීපාල සිරිසේන පත්කළ ජනාධිපති කොමිසමේ නිර්දේශයක් අනුවය. එම ජනාධිපති කොමිෂන් සභාව සමන්විත වුණේ සභාපති කේටී චිත‍්‍රසිරි (හිටපු ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරු*, ප‍්‍රසන්න ජයවර්ධන (හිටපු ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරු, මියගිය* හා විශ‍්‍රාමලත් නියෝජ්‍ය විගණකාධිපති වී කන්දසාමි යන අයගෙනි. අගමැති රනිල් වික‍්‍රමසිංහගේ සිට හිටපු මහ බැංකු අධිපති අර්ජුන් මහේන්ද්‍රන් දක්වා සාක්‍ෂිකරුවන් සිය ගණනකගෙන් සාක්‍ෂි විමසූ පසුව, එම කොමිසමේ ගණන් බැලීම වුණේ, මහ බැංකු බැඳුම්කර වංචාව හරහා රුපියල් මිලියන 11,145ක අලාභයක් ලංකාවේ ආණ්ඩුවට සිදුවී ඇති බවත් ඊට අර්ජුන් මහේන්ද්‍රන් මහතා ඍජුවම වගකිව යුතු බවත් ය. 2017 දෙසැම්බර් 30 වැනිදා ජනාධිපති සිරිසේනට එම කොමිසමේ වාර්තාව ලබාදුන්නේය.

එම කොමිසමේ නිර්දේශය අනුව මහ බැංකුවේ බැඳුම්කර ගනුදෙනු පිළිබඳ වෝහාරික විගණන වාර්තාවක් කැඳවීම සිදුවිය. ඒ සඳහා ලෝකයේ සුප‍්‍රකට විගණක සමාගම් දෙකක් තෝරාගන්නා ලදි. එකක් කේපීඑම්ජී සමාගමය. අනෙක බීඞී ඕ සමාගමය. මෙවැනි කීර්තිමත් ආයතනවලින් කරන ලද වෝහාරික විගණක වාර්තාව, නොවැම්බරයේ මහබැංකුවට බාරදුන් පසු, එය නීතිපතිට යවා අවශ්‍ය උපදෙස් ලබාගන්නා බව එවකට මහ බැංකු අධිපති ආචාර්ය ඉන්ද්‍රජිත් කුමාරස්වාමි කීවේය.

ඉහත කී වෝහාරික විගණන වාර්තාව සකස් කිරීම සඳහා රුපියල් මිලියන 900ක ගාස්තුවක් සමාගම් දෙකට ගෙවීමට සිදුවිය. ඒවා රටේ මහජනතාවගේ මුදල්ය.

මහ බැංකු බැඳුම්කර ගනුදෙනු පිළිබඳ වෝහාරික විගණන වාර්තාවක් වැදගත් වන්නේ, සාමාන්‍ය පරීක්‍ෂණ කොමිෂන් සභාවකින්වත්, සාමාන්‍ය විගණනයකින්වත් එවැනි සංකීර්ණ හා පුළුල් පරාසයක විහිදුණු ගනුදෙනු හා ඒ තුළ සිදුවුණුු අක‍්‍රමිකතාවන් හෙළිදරව් කරගත නොහැකි වන නිසාය.

දැන් ප‍්‍රශ්නය, එතරම් මුදලක් වැයකොට කැඳවන ලද වාර්තාව හමස්පෙට්ටියේ පුස්කෑමට හරින තත්ත්වයක් ඇතිවී තිබීමයි.

2016 ජනාධිපතිරණයෙන් ගෝඨාභය රාජපක්‍ෂ මහතා ජයග‍්‍රහණය කිරීමට සාධක වුණු එක් වැදගත් කාරණයක්් වුණේ යහපාලන ආණ්ඩුවේ මුල් කාලයේ සිදුවුණු මහ බැංකු බැඳුම්කර වංචාවයි. ඒ නිසා යහපාලන ආණ්ඩුවේ කිසියම් කීර්තියක් තිබුණාද, එය මුළුමනින්ම සේදී ගිය අතර, ජනාධිපති සිරිසේන හා අගමැති රනිල් වික‍්‍රමසිංහ අතර, ඔවුන්ගේද ආණ්ඩුවේද සාමූහික පරාජයෙන් කෙළවර වන මහත් විරසකයක් ආරම්භ විය.

නව ජනාධිපතිවරයා විසින් පසුගිය වසරේ පාර්ලිමේන්තු සැසිවාරය අවසන් කෙරෙන විට වෝහාරික වාර්තාව ලැබී තිබුණු අතර, එය පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කිරීම පිළිබඳ අදහස් පළවිය. ඇමති විමල් වීරවංහශ කීවේ, ජනවාරි 3 වැනිදා පාර්ලිමේන්තුවේ නව සැසිවාරය ආරම්භ වුණු පසු එම වාර්තාව පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කෙරෙන බවයි.

ඒ අතර කතානායක කරු ජයසූරිය පසුගියදා පාර්ලිමේන්තුවට දැනුම්දුන්නේ, වෝහාරික විගණන වාර්තාව පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් නොකරන ලෙස නීතිපතිවරයා උපදෙස් දී ඇති බවයි.

දැන් පැනනගින ප‍්‍රශ්නය නම්, නීතිපතිවරයාගේ නියමයෙන් පාර්ලිමේන්තුව බැඳී සිටිනවාද, එය පිළිගෙන, මහජනතාවගේ මුදල් රුපියල් මිලියන 11,145ක් වංචා කළ මහ බැංකුවේ ගනුදෙනු සම්බන්ධයෙන් සොයාබැලීමට එම මහජනතාවගේම මුදලින් රුපියල් මිලියන 900ක් වැය කර සකස් කළ වාර්තාව පාර්ලිමේන්තුවේ සිටින මහජන නියෝජිතයන්ටත්, ඒ හරහා මහජනතාවටත් දැනගන්නට ඇති ඉඩ අහුරනවාද යන්නයි.

රටක පාලනයේ ප‍්‍රධාන ආයතන තුනක් තිබේ. ව්‍යවස්ථාදායකය, විධායකය හා අධිකරණය වශයෙනි. මේ එක එකක් අතර බලතල බෙදීමක් මෙන්ම සම්බන්ධීකරණයක්ද තිබේ. ඒ වාගේම සංවරණ හා තුලන ක‍්‍රමයක් පවත්වාගෙන යනවා මිස, එක් ආයතනයකින් තවත් ආයතනයක් බැඳ තැබෙන්නේ නැත.

මීට පෙර අවස්ථා දෙකකදීම පාර්ලිමේන්තුව අනෙක් ආයතනයක නියමයෙන් බැඳ තැබෙන්නේ නැති බව ලංකාවේදීම තහවුරු කර තිබේ. එකක්, 2001 දී අගවිනිසුරු සරත් එන් සිල්වාට එරෙහිව පාර්ලිමේන්්තුව විසින් දෝෂාභියෝගයක් ඉදිරිපත් කළ අවස්ථාවේ ඊට අදාලළ තේරීම් කාරක සභාව පත්කිරීම වැළැක්වීමට ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය විසින් නිකුත්කරන ලද වාරණ නියෝගය නොසලකා හැරීමට කතානායක අනුර බණ්ඩාරනායක ගත් තීරණයයි.

අනෙක 2012දී ආචාර්ය ශිරානි බණ්ඩාරනායක අගවිනිසුරු ධුරයෙන් නෙරපා හැරීමට ගෙන ආ දෝෂාභියෝගය සම්බන්ධයෙන් ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය ලබාදුන් වාරණ නියෝගය පාර්ලිමේන්තුවේ කතානායකවරයා විසින් ප‍්‍රතික්‍ෂෙප කරනු ලැබීමයි.

මේ අවස්ථා දෙකෙන්ද පැහැදිලි වන්නේ පාර්ලිමේන්තුවේ බලයට අන් ආයතනයකින් කෙරෙන බලපෑම නොසලකා කටයුතු කිරීමට හැකියාව පාර්ලිමේන්තුවට තිබෙන බවයි.

ප‍්‍රශ්නගත වෝහාරික විගණන වාර්තාවෙන් කර ඇත්තේ 2002 සිට 2016 දක්වා මහ බැංකුවේ සිදුවුණු බැඳුම්කර ගනුදෙනු පිළිබඳ නැවතත් කරුණු සොයාබලා වාර්තා කිරීමයි. ඒවා එළිදරව් කරගැනීම අවශ්‍ය වන්නේ මහජනතාවටය. ඒවා එළිදරව් වීමෙන් ඒ ගැන පවත්වන විමර්ශනවලට අලූතෙන් බාධාවක් වන්නට දෙයක් නැත. එසේ බාධාවක් වන බව කියන්නේ නම්, ඔවුන්ට පෙන්වා දිය යුත්තේ ජනාධිපති සිරිසේන විසින් පත්කරන ලද ජනාධිපති කොමිෂන් සභාවයි. ප‍්‍රසිද්ධියේ පැවැත්වූ එම සාක්‍ෂි විභාගයෙන් බැඳුම්කර වංචාවට අදාළ විමර්ශනවලට බාධාවක් ඇතිවුණු බව එදා එහි පැමිණිල්ල මෙහෙයවූ, එකල නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුවේ සොලිසිටර් ජෙනරාල්, අද නීතිපති දප්පුල ද ලිවේරාවත් කිව්වේ නැත. පුදුමය නම්, එදා අතිශයෝක්ති සහිතව නාට්‍යාකාර යෙන් කොමිසමේ පැමිණිල්ල මෙහෙයවමින් සාක්‍ෂිකරුවන් පරසක්වල ගසමින්, සියලූ ජනමාධ්‍ය ඉදිරියේ බැඳුම්කර වංචාවේ ලොකු කුඩා කරුණු එළිදරව් කළ දප්පුල ද ලිවේරා, අද නීතිපති හැටියට සිටිමින් තමාගේම පරණ ක‍්‍රියාකාරිත්වයට එරෙහි වීමයි. එදා බාධාවක් නොවුණු දේ අද බාධාවක් වන්නේ කෙසේද?

අනෙක් අතට එම කරුණු එළිදරව් වුවහොත් විමර්ශනවලදී නීතිපතිරවයාට හෝ අනෙකුත් ආයතනවලට හෝ රිසි පරිදි එම කරුණු ‘නවන්නට’ හැකිවන්නේද නැත. සියලූ කරුණු විනිවිද පෙනෙන ලෙස තිබෙන බැවින්. විමර්ශන සිදුවිය යුත්තේ කුමන ආකාරයෙන්දැයි මහජනතාවට හා උනන්දුවක් දක්වන්නන්ට පුර්වාපේක්‍ෂණයක් ඇතිකරගන්නටද හැකිය.

රටේ මූල්‍ය පාලනය  පැවරී තිබෙන්නේ නීතිපතිට නොව පාර්ලිමේන්තුවටය. පාර්මේන්තුව එම වගකීම ඉටුකරන්නට යන විට නීතිපතිවරයා හෙවත් විධායකයේ නිලධාරියකුට ඊට වාරණ පනවන්නට හැකියාවක් ඇත්තේ නැත. ඒ සියල්ලටමත් වඩා මෙය අතිශය මහජන වැදගත්කමකින් යුක්ත කාරණයකි. එවැනි කාරණයකට නීතිපතිගේ බාධා නොසලකා කතානායකවරයා ඉදිරි පියවර ගත යුතුය. පාර්ලිමේන්තුවේ බලයට සීමා පැනවීමට විධායකයට ඉඩ නොතැබිය යුතුය. 2018 ඔක්තෝබරයේදී මහත් වෑයමකින් පාර්ලිමේන්තුවේ බලය රැුකගත් කතානායක කරු ජයසූරියට ඒ සඳහා ශක්තිය තිබේ.x

මහාධිකරණය, ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය ඉදිරියේ හෙළිවූ සිදුවීම

0

මහාධිකරණයේදී සාක්ෂි දුන්, දුමින්ද සිල්වාගේ ප‍්‍රධාන ආරක්ෂක නිලධාරියකු වූ උපපොලිස් පරීක්ෂක හරිශ්චන්ද්‍ර, 2011 ජනවාරි සිට දුමින්ද සිල්වාගේ ආරක්ෂක කටයුතු භාරව සිටියේය. සිය සාක්ෂියේදී ඔහු, දුමින්ද සිල්වා හා භාරත ලක්ෂ්මන් අතර කොළොන්නාවේ දේශපාලන අධිකාරිය සඳහාවූ බලඅරගලය විස්තර කළේය. භාරත ලක්ෂ්මන් හා දුමින්ද සිල්වා කිසිම පොදු ස්ථානයකදී මුහුණට මුහුණ හමුවීමක් සිදුවීම වැළැක්වීමට තමා පෞද්ගලිකවම උත්සාහ ගත් බවද  සාක්ෂිකරු කියාසිටියේය. එක් අවස්ථාවකදී දුමින්ද සිල්වාට නොදන්වාම භාරත ලක්ෂ්මන් හමුවීමට ඔහුගේ නිවෙසට ගිය මේ පොලිස් නිලධාරියා, එසේ මුහුණට මුහුණ හමුනොවීමට වගබලාගන්නා ලෙස භාරත ලක්ෂ්මන්ගෙන් ඉල්ලා සිටියේය. භාරත ලක්ෂ්මන්ද ඒ සම්බන්ධයෙන් යහපත් ප‍්‍රතිචාරයක් දැක්වූ අතර, මේ නිසා තමා ඇමතීමට නියමිතව සිටි දේශපාලන රැුුස්වීම්වලට පවා නොයන්නට තරම් ඔහු සැලකිලිමත් වූයේය. මේ සාක්ෂියෙන් පැහැදිලි වන්නේ කුමක්ද? භාරත ලක්ෂ්මන් මුහුණට මුහුණ හමුවුණොත්, දුමින්ද සිල්වාගේ පැත්තෙන් විය හැකි අනතුර ගැන යම් පූර්ව අදහසක් මේ උපපොලිස් පරීක්ෂකවරයාට තිබුණු බව නොවේද? එහෙත්, අවාසනාවකට මෙන්, මේ පොලිස් නිලධාරියා, ඝාතනය සිදුවුණු මොහොතේදී දුමින්ද සිල්වාගේ ආරක්ෂක කණ්ඩායමේ නොසිටියේය.

පුංචි පොලිසියක්

 දුමින්ද සිල්වාගේ ආරක්ෂාව සඳහා ඇමති ආරක්ෂක කොට්ඨාසයේ පොලිස් නිලධාරීන් 10දෙනකු අනුයුක්ත කර තිබුණි. ඒ මිරිහාන පොලිසියෙන් අනුයුක්ත කර සිටි නිලධාරීන් 3කට අමතරවය. මේ ඇමති ආරක්ෂක කොට්ඨාසයේ නිලධාරීන් සඳහා පිස්තෝල 9ක්, එක් රිවෝල්වරයක් හා මිරිහාන පොලිසියේ නිලධාරීන් තිදෙනාට ටී56 ගිනි අවි දෙකක්ද නිකුත් කර තිබුණි. අන් කිසිම සාමානය මන්ත‍්‍රීවරයකුට නොලැබුණ අන්දමට තිබුණු මේ ආරක්ෂාව පෙනුණේ, පුංචි පොලිසියක් ලෙසය.

තනි සිද්ධියක් නොවේ

භාරත ලක්ෂ්මන් ඝාතනය එදා ඇතිවුණු හුදෙකලා සිද්ධියක් නොවේ. ක‍්‍රියාදාමයකි. නඩුවේ පැමිණිල්ලේ ස්ථාවරයත් නීතිමය තත්ත්වයත් ගොඩනැගෙන්නේ එම ක‍්‍රියාදාමය මතය.

එදා පළාත් පාලන මැතිවරණය පැවැති දිනයයි. දුමින්ද සිල්වා ඇතුළු විත්තකරුවන් එදා මුලින්ම එකතුවුණේ තමිල්නාඩු වත්ත නම් ස්ථානයකදීය. නඩුවට හේතුවන ‘නීති විරෝධී රැුස්වීම’ ආරම්භවන්නේ එතැන සිටය. ඊට එකතුවුණු සියලූ දෙනා ඒ අනුව නීති විරෝධී රැුස්වීමේ සාමාජිකයෝය. ඉන්පසු කන්දේ විහාරය නම් ස්ථානයකට ඔවුහු ආහ. ඉන්පසු වාහනවලින් රාජසිංහ විදුහල ආසන්නයට පැමිණියෝය. රාජසිංහ විදුහල අසළදී තරුණයකුට, දුමින්ද සිල්වා ඇතුළු මේ ‘නීති විරෝධී රැුස්වීමේ’ සාමාජිකයන්ගෙන් කෙනෙක් පහර දුන්නේය. එතැනින් පසු ඔවුහු රාහුල විද්‍යාලයේ පැවැති ඡුන්ද මධ්‍යස්ථානය අසළට ආහ. ඉන් පසුව ඝාතනය සිදුවුණු හිඹුටාන ප‍්‍රදේශයට ආවෝය. තමිල්නාඩු වත්තෙන් ආරම්භවුණු නීති විරෝධී රැුස්වීම මෙලෙස තැන් කිහිපයකට ගියේය.

නීති විරෝධී රැස්වීම

දණ්ඩ නීති සංග‍්‍රහය අනුව, යම්කිසි නීති විරෝධී පොදු අරමුණක් ඉටුකර ගැනීම සඳහා පස්දෙනෙකු හෝ ඊට වැඩි පිරිසක් එක්ව කටයුතු කරන අවස්ථාවක් නීති විරෝධී රැුස්වීමකි. එම නීති විරෝධී රැුස්වීමට සහභාගි වුණු සියලූම දෙනා, එහිදී සිදුවන සියලූ අපරාධවලට, තම තමන් පෞද්ගලිකව කළාක් මෙන් වගකිව යුතුය. පැමිණිල්ල මෙහෙයවූ නියෝජ්‍ය සොලිසිටර් ජෙනරාල්වරයා අධිකරණයට පැහැදිලි කළේ, නීති විරෝධී රැුස්වීම ආකාර දෙකකට පවතින බවය. ඒවා නම්, වරද මුල් කරගත් නීති විරෝධී රැුස්වීම් හා පුද්ගලයා මුල් කරගත් නීති විරෝධී රැුස්වීම් වශයෙනි. නීති විරෝධී රැුස්වීම්වල කලාතුරකින් දක්නට ලැබෙන ලක්ෂණයක් වන්නේ නායකත්වයක් තිබීමයි. මේ සිදුවීම් දාමයේදී දුමින්ද සිල්වා, මේ නීති විරෝධී රැුස්වීමට නායකත්වය දුන් බව සාක්ෂිවලින් තහවුරු වී තිබේ.

අධිචෝදනා පත‍්‍රයේ තිබුණු චෝදනා නගා තිබුණේ, මේ නීති විරෝධී රැුස්වීම ගමන් කළ විවිධ ස්ථානවලදී එහි සාමාජිකයන් කළ අපරාධ සම්බන්ධයෙනි. රාහුල විද්‍යාලය අසළ සිදුවීම සම්බන්ධයෙන්, කැරලි ගැසීමේ වරද, එම ස්ථානයේ රාජකාරි කළ විශේෂ කාර්ය බලකායේ පොලිස් කොස්තාපල් දමිත් සුරංගගේ පපුවට පිස්තෝලයක් තබා තර්ජනය කිරීම, ප‍්‍රසන්න සෝලංගආරච්චිගේ බිරිඳ මධුෂානි පතිරණ සාපරාධි ලෙස බියගැන්වීම යන චෝදනා එල්ලවී තිබුණි. හිඹුටාන අපරාධ ස්ථානයට අදාළව භාරත ලක්ෂ්මන් ඇතුළු 4දෙනකු වෙඩි තබා ඝාතනය කිරීම, භාරතගේ ආරක්ෂක නිලධාරියකු වුණු උපපොලිස් පරීක්ෂක ගාමිණීට වෙඩි තබා මිනිමැරීමට තැත්කිරීම යන චෝදනා නගා තිබුණි. ඉහත සියලූම චෝදනාවල පසුබිම, ගිනි අවි පෙන්වා ඡුන්දදායකයන් සාපරාධී ලෙස බියගැන්වීම වෙයි.

ඡන්දදායකයන් බියගැන්වීම

නීති විරෝධී රැුස්වීම ආරම්භ වුණු තමිල්නාඩු වත්තේ, එක ළඟ පිහිටා තිබුණු ඡුන්දපොළ දෙකක් අතර, ඡුන්දය ආරම්භ වූ මොහොතේ සිට පැය හතරකට අධික කාලයක්, දුමින්ද සිල්වා නමැති ආරක්ෂක අමාත්‍යාංශයේ අධීක්ෂක පාර්ලිමේන්තු මන්ත‍්‍රීවරයා පුටුවක් තබා හිඳගෙන සිටියේය. ඔහු කළේ කුමක්ද? ඡුන්දපොළවලට යන ඡන්දදායකයන්ට, එජාපයට ඡුන්දය නොදෙන ලෙසත්, ආණ්ඩු පක්ෂයට ඡුන්දය දෙන ලෙසත්, එජාපයට ඡන්දය දෙන්නට ආවා නම් ආපසු හැරී යන ලෙසත් බලපෑම් කිරීමයි. ඒ අවස්ථාවේදී සිවිල් ඇඳුමෙන් සැරසුණු පොලිස් නිලධාරීන් දෙදෙනකු දුමින්ද සිල්වා දෙපස ටී56 ගිනිඅවි අත දරාගෙන හිඳ ඇත. නිල ඇඳුමක්වත් නැති ටී56 දරා සිටින දෙදෙනකුද තබාගෙන නිදහසේ ඡුන්දය දැමීමට ඇති අයිතියටද බාධා කළේය. එම ස්ථානයට ආ ප‍්‍රදේශයේ ද්‍රවිඩ පාර්ලිමේන්තු මන්ත‍්‍රීවරයෙකු දුමින්ද සිල්වා එතැනින් ඉවත්කිරීමට උත්සාහ දරා තිබේ. පසුව සහකාර පොලිස් අධිකාරිවරයකු පැමිණ, ‘මන්ත‍්‍රීතුමාගේ ක‍්‍රියාකලාපය නිසා ඡුන්දපොළවල් අවලංගු වීමේ අවදානමක් තිබෙන බව’ කීවේය. ඉන්පසු දුමින්ද සිල්වා එතැනින් ඉවත්ව, අසළ පිහිටි රමේෂ් යන අයගේ නිවෙසට ගොස් මත්පැන් පානය කරන්නට පටන් ගත්තේය.

සවස 2.45ට පමණ, තමිල්නාඩු වත්තෙන් පිටත්වී මේ නීති විරෝධී රැුුස්වීමේ සාමාජිකයෝ වාහන ගණනාවකින් රාහුල විද්‍යාලය අසළට ආවෝය.

ටී56 මාරුකිරීම

කන්දේ විහාරය ආසන්නයේදී, තමාගේ රියට ඉදිරියෙන් ගමන්ගත් ලෑන්ඞ් රෝවර් රථයේ එක ටී56 ගිනිඅවියක් පමණක් තිබෙනු දුමින්ද සිල්වාට දැනගන්නට ලැබිණ. ඒ ගැන ඔහු තම රියේ සිටි දෙමටගොඩ චමින්ද ගෙන් විමසුවේය. එවිට දෙමටගොඩ චමින්ද හා ඉදිරි රියේ සිටි අනුර තුෂාර ද මෙල් රියවලින් බැස, දුමින්ද සිල්වාගේ රියට පසුපසින් පැමිණි වෑන් රියේ තිබුණු ටී56 ගිනිඅවිය තුෂාර වෙත ලබාදී තිබේ. අවිය ගත් ඔහු යළිත් ඉදිරියෙන් තිබුණු ලෑන්ඞ් රෝවර් රියට ගොඩවී ගමන්කොට තිබේ. මෙලෙස ගිනිඅවිය මාරු කළේ කුමක් සඳහාද?

රාහුල විද්‍යාලයේ ඡුන්දපොල අසළදී ඔවුහු මහජනතාව බියගැන්වීම යළි ආරම්භ කළහ. නීති විරෝධී රැුස්වීමේ සාමාජිකයෝද එහි සිටි ගැහැනුන්ට හා පිරිමින්ට පහර දුන්හ. ඒ මොහොතේ, ටී56 ගිනිඅවිවලින් සන්නද්ධ පොලිස් විශේෂ කාර්ය බලකායේ නිලධාරීන් දෙදෙනකු එහි සිටියත්, සිය අවිවලින් වෙඩි නොතබා, මේ මැරයන් පාලනය කරගැනීමට ඔවුහු මහත් වෙහෙසක් ගත්හ. විශේෂ කාර්ය බලකා නිලධාරීන්ගේ මේ සාමකාමී මැදිහත්වීම නොසැලකූ දුමින්ද සිල්වාගේ එක් මැරයෙකු කළේ කුමක්ද? එක් නිලධාරියකුගේ පපුවට පිස්තෝලයක් තබා තර්ජනය කරන්නට තරම් චණ්ඩිකමක් පෙන්වීමයි. යම් හෙයකින් මෙම නිලධාරීන් සිය ගිනිඅවි පාවිච්චි කළා නම් එතැන විය හැකිව තිබුණු විනාශය කොතෙක් විය හැකිද?

කොන්ද පණ නැති පොන්නයෝ

මේ අවස්ථාවේදී පහරකෑමට ලක්වුණු කාන්තාවෝ, ‘ගෑනුන්ට ගහන පිරිමි පොන්නයෝ, කොන්ද පණ නැති පිරිමි’ කියමින් බැනවැදුණෝය. 

කොහොම නමුත් අවසානයේ දුමින්ද සිල්වා හා පිරිස දමනය කරගන්නට විශේෂ කාර්ය බලකායේ නිලධාරීන්ට හැකිවිය. පිරිස තම වාහනවල නැගී එතැනින් ඉවත්ව ගියහ. පහර කෑ කාන්තාවන්ගේ කෝපය, තමන් ආරක්ෂා කර නොගැනීම ගැන, විශේෂ කාර්ය බලකා පොලිස් නිලධාරීන් වෙතද එහිදී එල්ලවිය. ‘පොන්න පොලිස්කාරයෝ, ගෑනුන්ට සත්තුන්ට වගේ ගහලා යනකං බලාගෙන හිටියා.’ කියමින් ඔවුහු නිලධාරීන්ටද දොස් කීහ. තමන් ගිනිඅවි භාවිත කළේ නම් සිදුවිය හැකිව තිබුණු විනාශය, කාන්තාවන් පහරකෑමට වඩා ඉතා භයානක බව පොලිස් නිලධාරීන් පැහැදිලි කළ පසු, ඔවුන් නිහඬවුණු බවද සාක්ෂිවලදී පැහැදිලි කොට තිබේ.

එතැන සිටි කාන්තාවන් අතර ප‍්‍රසන්න සෝලංගආරච්චිගේ බිරිඳද එක් අයෙකි. දුමින්ද සිල්වා තමාට පහරදී තමාගේ් ඇඳුමෙන් කොටසක්ද ඉරාදැමූ හැටි ඇය සාක්ෂි දෙමින් පැහැදිලි කර ඇත. අවසානයේ ඇය බේරාගත්තේ වෙනත් ඥාති කාන්තාවක විසින්, අසළ තිබූ යකඩ වැටකට ඇය මුවා කරගැනීමෙනි. එහෙත්, විත්තිකරුවන්ගේ පාර්ශ්වයෙන් කියැවුණේ, දුමින්ද සිල්වා ඇය වෙතට ගොස්, ‘නංගී ඔයා කාටද ඡුන්දේ දැම්මේ’ යනුවෙන් කුළුපගව විමසුවා පමණක් බවය. එහෙත් ඉදිරිපත්වුණු සාක්ෂි අනුව, රාහුල විදුහල අසළ පහරදීම්වලට දුමින්ද සිල්වා නායකත්වය දෙමින් පෞද්ගලිකවම මැදිහත්වී තිබේ. ඒ නිසා රාහුල විදුහල ආසන්න සිදුවීම ගැන නගා ඇති චෝදනාවලට දුමින්ද සිල්වා පැහැදිලිවම වැරදිකරුය.

ඒ මොහොත එළැඹිණි

රාහුල විදුහලෙන් නික්මී ඉන්පසු ඔවුන් පැමිණියේ ඊට කිලෝමීටර් බාගයක් පමණ දුරින් පිහිටි අවසන් වෙඩි තැබීම සිදුවුණු තැනටය. හිඹුටානටය.

මහාධිකරණයේදී පැමිණිල්ලේ එක් වැදගත් සාක්ෂියක් වුණේ, පොලිස් කොස්තාපල් ලසන්ත වනසුන්දරගේ සාක්ෂියයි. ඔහු දුමින්ද සිල්වාගේ පෙරගමන් රථයේ පිස්තෝලයක්ද අතැතිව ගමන් කොට තිබේ. හිඹුටාන ඝාතන ස්ථානයේදී ඔවුන් ගමන් කළ රථයට පිටුපසින් දුමින්ද සිල්වා සිටි ලෑන්ඞ් ක‍්‍රෑෂර් රථය ආවේය.

ඒ මොහොත එළැඹිණි. උපපොලිස් පරීක්ෂක හරිශ්චන්ද්‍ර වරෙක මැදිහත්වී, වුවමනාවෙන්ම වළක්වාගන්නට මහත් පරිශ‍්‍රමයක් ගත් බිහිසුණු මොහොතයි ඒ. දුමින්ද ගමන් කළ දිසාවට ප‍්‍රතිවිරුද්ධ දිසාවෙන් භාරත ලක්ෂ්මන් ජීප් රථයකින් පැමිණියේය. භාරතගේ රථය, දුමින්ද සිල්වාගේ පෙර ගමන් රථය පසුකළ සැණින්, දුමින්ද සිල්වාගේ ජීප් රථය පාර හරහට දමා භාරතගේ රථයේ ගමන නවත්වන ලදි. දුමින්ද රියෙන් බැස භාරතගේ රිය අබිමුව සිටගත්තේය. ඔහු සිටියේ හොඳටම බීමත්වය. භාරත ලක්ෂ්මන්ද රියෙන් බැස දුමින්ද වෙත පැමිණ තමාට බාධා කළේ ඇයිදැයි ඇසීය. එකෙණෙහි කිසිම හේතුවක් නැතිව දුමින්ද සිල්වා භාරතගේ මුහුණට අතින් පහරක් ගැසුවේය. භාරත වැටෙන්නට ගියේය. ඒ මොහොතේ භාරත සිටි දිශාවෙන් වෙඩි පහරක් ආවේය. එය දුමින්ද    සිල්වාගේ නළලට වැදී ඔහු බිම වැටිණි.

එහිදි පැමිණිල්ල වෙනුවෙන් පෙන්වා දෙන ලද්දේ, දුමින්ද සිල්වාට එසේ තුවාල වීමටත් පෙර, ඔහු නායකත්වය දුන් නීති විරෝධී රැුස්වීමේ පරමාර්ථය භාරත ලක්ෂ්මන්ට පහර දීමෙන් ඉටුකරගත් බවයි.

භාරතට ඇමති ආරක්ෂක අංශයේ නිලධාරීන් දෙදෙනකු, ගිනි අවි සහිතව ආරක්ෂාවට ලබාදී තිබුණි. කරන ලද විමර්ශනවලදී හෙළිවුණේ, දුමින්දට වෙඩි තබන ලද්දේ එම ආරක්ෂකයන් දෙදෙනාගෙන් කෙනකු බවය.

ආරක්ෂකයා වෙඩි තබයි

ඒ ආරක්ෂකයා කළ දේ නිවැරදිය. තම ප‍්‍රභූවරයා වෙත එල්ලවූ ප‍්‍රහාරය මැඬ පැවැත්වීම සඳහා ඔහු කළ දේ නීත්‍යනුකූලද, සිය රාජකාරිය නිසි පමණින් ඉටුකරමින් කරන ලද්දක්ද වෙයි. ප‍්‍රභූවරුන් සඳහා ආරක්ෂාව සැපයීමේදී පොලිස් නිලධාරීන් අනුගමනය කළ යුතු ක‍්‍රියා පටිපාටිය විස්තර කෙරෙන චක‍්‍රලේඛ උපුටා දක්වමින් නියෝජ්‍ය සොලිසිටර් ජෙනරාල්වරයා ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට පැහැදිලි කළේ, භාරත ලක්ෂ්මන්ගේ ආරක්ෂක නිලධාරියා සිය යුතුකම්, වගකීම හා පුද්ගලික ආරක්ෂාව යන සිද්ධාන්ත තුළ ක‍්‍රියා කිරීමේදී දුමින්ද සිල්වාට තුවාල සිදුවුණු බවයි.

දුමින්දට වෙඩි වැදීමෙන් පසු අවට සිටි පිරිස ක්ෂණයකින් එතැනින් ඉවත්වුණු අතර, අනුර තුෂාර ද මෙල් නමැති පොලිස් නිලධාරියා තම අත තිබුණු ගිනි අවියෙන් අහසට වෙඩි තබන්නට විය. එකෙණෙහි සරත් බණ්ඩාර නමැති විත්තිකරු එම ගිනිඅවිය උදුරාගෙන භාරත ඇතුළු ඔහුගේ පිරිස දෙසට දිගින් දිගටම වෙඩි තැබීය.

තවත් පාතාලයෙක්

දුමින්ද සිල්වා සතුව නිල පිස්තෝලයක් තිබිණ. එය මන්ත‍්‍රීවරයකු වන ඔහුට රජයෙන් ආරක්ෂාව සඳහා සැපයුණකි. මේ පිස්තෝලය කිසිවකුට හදිසියකදී තියාගන්නට දෙන්නටවත්  මන්ත‍්‍රීවරයාට නීතියෙන් තහනම්ය. එහෙත් ඒ මොහොතේ දුමින්දගේ පිස්තෝලය තිබුණේ ඔහු ළඟ නොවේ. 10 වැනි විත්තිකාර ගලගොඩ ළඟය. මේ ගලගොඩ, හිටපු යුදහමුදා කොමාන්ඩෝ සෙබළෙකි. ඔහුට විරුද්ධව කොල්ලකෑමේ වරද සඳහා නඩු දෙකක් පානදුර හා අවිස්සාවේල්ල මහාධිකරණවල විභාග වෙමින් පැවැත්තේය.

දුමින්ද සිල්වාට වෙඩි වැදුණු සැණින් ගලගොඩද තමා සතුව තිබුණු දුමින්ද සිල්වාගේ පිස්තෝලයෙන් භාරත ලක්ෂ්මන්ගේ ආරක්ෂක නිලධාරියාට වෙඩි තැබීය. එයින් ආරක්ෂක නිලධාරියාගේ බාහුවකට, වම් ඇසට, හා මොළයට මාරාන්තික තුවාල සිදුවිය. එසැණින්, දුමින්ද සිල්වාගේ ආරක්ෂක, 1 විත්තිකාර අනුර ඇතුළු අන් අය ටී56 ගිනිඅවි භාවිත කරමින් භාරත ලක්ෂ්මන් දෙසට වෙඩි වරුසාවක් එල්ල කරන ලදි. භාරතගේ අතේ කිසිම අවියක් තිබුණේ නැත. ඔහු සමග එතැන ඝාතනය වුණු අනෙක් තිදෙනා වන දමිත ජයතිලක, මනිවේල් කුමාරස්වාමි හා මොහොමඞ් අස්මි යන අය අතද කිසිම ගිනිඅවියක් තිබුණේ නැත. ඔවුහු පස්දෙනාම සිටියෝ නිරායුදවය. ඔවුන් ජීවිතවලින් වන්දි ගෙවූයේ භාරත ලක්ෂ්මන් සමග ඒ මොහොතේ එකට ගමන් ගනිමින් සිටි පාපයටය.

ඇත්ත වශයෙන්ම වෙඩි තැබීම ඇරඹීමත් සමග භාරත ලක්ෂ්මන් ජීවිතාරක්ෂාව පතා එම ස්ථානයේ පිටුපසට දිවගියේය. ඔහු දුවමින් සිටින විට පිටුපසින් එළවමින් ටී56 ගිනිඅවියකින් වෙඩිතබා තිබේ. අවම වශයෙන් වෙඩි පහරවල් 24ක් මේ පසුපස හැරී දුවමින් සිටි නිරායුද මිනිසාගේ සිරුරේ පිටුපසට වැදී තිබුණේය.

එල්ටීටීඊයෙන් ගත් අවි

අපරාධ ස්ථානයේ තිබී ටී56 වර්ගයේ හිස් පතොරම් කොපු 27ක් පොලිසිය භාරයට ගන්නා ලදි. ටී56 ගිනි අවියක මැගසින් එකක වරකට ගබඩා කළ හැකි පතොරම් සංඛ්‍යාව 30කි. ඒ අනුව, සම්පූර්ණ මැගසිනයකින් මේ අවස්ථාවේ වෙඩි තබා ඇත. ඒ සියලූම පතොරම් නික්මී ඇත්තේ එකම ගිනි අවියකින් බව රස පරීක්ෂකවරයා තහවුරු කළේය. එම ගිනි අවිය, 2011 නොවැම්බර් 1වැනිදා සොයාගත්තේ දෙමටගොඩ චමින්දගේ භාරයේ තිබියදීය. එහි අනුක‍්‍රමික අංකය සොයා බලන විට, එය යුද හමුදාවට නිකුත් කරන ලද ගිනි අවියක් බව තහවුරු විය. 2000 අපේ‍්‍රල් 22 දින යුද හමුදාව හා එල්ටීටීඊ සංවිධානය සමග අලිමංකඩදී සිදුවුණු ගැටුමකදී එල්ටීටීඊ සංවිධානය විසින් රැුගෙන ගොස් තිබුණු අවියකි ඒ. නඩුවේදී සාක්ෂි දුන් බි‍්‍රගේඩියර් ගමගේ නම් හමුදා නිලධාරියා ඒ බව තහවුරු කළේය. එල්ටීටීඊය පැහැරගෙන ගොස් තිබිණු ගිනි අවියක් දෙමටගොඩ චමින්ද අතට ආවේ කෙසේද? මහාධිකරණය ඉදිරියේ මේ ප‍්‍රශ්නය පැනනැගුණු අවස්ථාවේදී පැහැදිලි කළ යුතුව තිබුණු නමුත් එවැන්නක් සිදුනොවීය.

දුමින්දට වෙඩි වැදීම

මුලින්ම වෙඩි වැදුණේ දුමින්දට නම්, මිනිමැරුමට දුමින්ද වැරදිකරු වෙන්නේ ඇයි?

මේ ප‍්‍රශ්නය පමණක් ගත් විට එය සාමාන්‍ය ජනතාව නොමග යවනසුලූය. ඒ එහි නීතිමය අනෙක් පැත්තක් තිබෙන නිසාය. ඒ අනෙක් පැත්ත වුවමනාවෙන්ම හංගන නිසාය.

දුමින්දට එරෙහි චෝදනාවල ප‍්‍රධාන තර්කයක් වන්නේ ‘නීති විරෝධී රැුස්වීම’ක් අරඹා ඊට නායකත්වය දෙමින්, අපරාධකාරී ක‍්‍රියාවල යෙදුණ දුමින්ද සිල්වා, එම නීති විරෝධී රැුස්වීමේ ප‍්‍රතිඵල හැටියට සිදුවුණු හැම අපරාධයකටම වගකිව යුතු බවයි.

උදාහරණයක් මගින් මෙසේ පැහැදිලි කළ හැකිය. කොල්ලකෑමක් සඳහා කොල්ලකරුවන් 5 දෙනකු ගියායැයි සිතමු. කොල්ලකෑම ආරම්භයේදීම ප්රතිප්රහාරයක් මගින් එක් කොල්ලකරුවකු තුවාල වී එම ස්ථානයේ කිසිවක් කරකියා ගත නොහැකිව සිටියදී, සෙසු කොල්ලකරුවන් විසින් එම අපරාධය කළත්, තුවාල ලද කොල්ලකරුද ඒ අපරාධ වගකීමට බැඳීසිටියි. තුවාල ලද නිසා තමා කොල්ලකෑමට වගකිව යුතු නැතැයි තර්කයක් ඉදිරිපත් කිරීම පිළිගත හැකි නොවේ.

ඉංග‍්‍රීසි නඩු තීන්දුවකින් දක්වන්නේ, යම් කෙනකු යම් ඉලක්කයක් වෙත ඊතලයක් මුදාහැරීමෙන් පසුව, එම ඊතලය මුදාහැරීම ගැන පසුතැවිලි වී එය ඉලක්කයට නොවැදේවා කියා ප‍්‍රාර්ථනා කිරීමෙන් කිසිම පලක් නැති බවයි. කළ යුතුව තිබුණේ ඊතලය මුදාහැරීමෙන් වැළකීමය.

දුමින්ද වගකිව යුතුයි

ඒ නිසා, මහාමාර්ගය හරස්කොට, භාරත ලක්ෂ්මන් වෙත ප‍්‍රහාරය ආරම්භ කළ දුමින්ද සිල්වාට අතරමගදී වෙඩි වැදීම නිදහසට කාරණයක් හැටියට ගත නොහැකිය. ප‍්‍රථමයෙන් වෙඩිවැදුණේ කාටද යන කරුණ මෙහිදී අදාළ නොවේ. භාරත ලක්ෂ්මන්ට පහර දී, ඔහුගේ ආත්ම ආරක්ෂාවේ අයිතිය ඔහුගේ ආරක්ෂක නිලධාරියාට ක‍්‍රියාත්මක කිරීමට පදනම සකස් කරන ලද්දේ, දුමින්ද සිල්වා විසින්ය. එනිසා ඔහුට වෙඩි වැදීමෙන් පසුව වුවද, සිදුවුණු සමස්ත ක‍්‍රියාවලියටම ඔහු වගකිව යුතු වෙයි.x

යතුරුපැදි අනතුරු නවත්වන්නේ කොහොමද?


මේ දිනවල කොළඹ ආශ‍්‍රිත මහා මාර්ගවල තදබදය පවතින කාලසීමාවේ මාර්ග නීති කඩකරන රථවාහනවල නවත්වා දඩ මුදල් නියම කිරීමට පොලිස් නිලධාරීන් කටයුතු කරන බව දකින්නට ලැබුණි. එසේ වැඩිපුර නවත්වන බව පෙනෙන්නේ මෝටර් බයිසිකල්ය. මාර්ග නීති කඩ කරමින් මංතීරුවලට පිටින් සහ පදික වේදිකාවෙන් ගමන් කරන්නේ මෝටර් සයිකල් වන නිසා එසේ සිදුවීම සාමාන්‍ය තත්වයක් බව අනුමාන කළ හැකිය.


ශ‍්‍රී ලංකාවේ මහාමාර්ගවල ගමන් කරන රියැදුරන්ගේ විනය ඉතාම බරපතළල ලෙස පිරිහි ඇති බව ඕනෑම අයෙකුට දැකගත හැකිය. රටේ විනය හදාගන්නට යැයි කියමින් ඡුන්දය පාවිච්චි කරන මිනිසුන් මෝටර් බයිසිකලයක් හෝ ත‍්‍රීවීලරයක් රැුගෙන පාරට බහින්නේ නීතිය තඹේකට නොතකා තමන්ගේ ගමන හැකි ඉක්මනින් අවසාන කරන්නටය. මාර්ග නීති කඩකරමින් විනය විරෝධී ලෙස ගමන් කරන කණ්ඩායම් අතරින් ඉදිරියෙන්ම ඉන්නේ මෝටර් බයිසිකල් රියදුරන්ය. එය එදිනෙදා අප දකින කාරණා අනුව මතුපිටින් කරන නිරීක්ෂණයක් නොවේ.


උදෑසන කාර්යාල කාලසීමාවේදී පුදුමාකාර හදිස්සියකින්, තමන්ගේම ජීවිතය ගැන නොතකමින් මෝටර් සයිකල් ගමන් කරන අයුරු අපි දකින්නෙමු. ඔවුන්ට මෙතරම් හදිස්සියක් කුමකටදැයි සිතාගන්නට නොහැකිය. ඇතැම් විට ඔවුන් වේගයෙන් කාර්යාලයට යද්දී, ඔවුන්ගේම කාර්යාලයේ ප‍්‍රධානියා මෝටර් රථයට වී තදබදයේ සිරවී සිටිනවා විය හැකිය.


අනෙක් අතට ඔවුන් නීති විරෝධී ලෙස ඉඩකඩ අතරින් රිංගන්නේ අනෙක් රථවාහන රියදුරන් බියට පත් කරමිනි. උදාහරණ ලෙස, මෝටර් රථයක් ඉදිරියට එද්දී මෝටර් රථයේ රියදුරා බියට පත්කොට තිරිංග තද කිරීමට ඉඩ සලස්වමින් මෝටර් සයිකලයක් රිංගා යන අවස්ථා ඇත. බස්රථයක් එලෙස පවතින ඉඩකඩ අස්සෙන් රිංගා යෑම සිතාගත හැකිය. බස්රිය තවත් වාහනයක ගැටුණත්, වැඩි හානියක් බස්රියේ රියදුරාට නැත. එහෙත් මෝටර් සයිකලයක් එසේ අස්සෙන් රිංගන්නේ තමන්ගේම ජීවිතය අනතුරේ දමාගනිමින්ය. වාහන ආහාර දාමයේ පහළින්ම සිටින්නේ තමන් බව මෝටර් සයිකල් රියදුරන්ට අමතක වී ඇති සේය.


‘හදිසි අනතුරු නිසා කොළඔ ජාතික රෝහලේ හදිසි අනතුරු ඒකකයට දිනකට රෝගින් 400 – 500 අතර පිරිසක් ඇතුළත් කරනවා. ඒ අනතුරුවලින් සීයයට 20 මාර්ග අනතුරු. ඒ අයගෙන් සීයයට 75ක් පිරිමි අය. මාර්ග අනතුරු අතරින් වඩාත් භයානක අනතුරුවලට මුහුණදෙන්නේ මෝටර් බයිසිකල් ධාවන කරන අය. මෝටර් බයිසිකල් අනතුරු කරගන්නා බොහෝ අය අනතුරට මුහුණදෙන්නේ මෝටර් බයිසිකලය ගත් මුල්ම අවුරුද්ද කාලය තුළ.‘
කොළඹ ජාතික රෝහලේ හදිසි අනතුරු ඒකකයේ හෙද නිලධාරිනී පුෂ්පා රම්‍යානි ද සොයිසා එසේ ප‍්‍රකාශ කළේ මෝටර් බයිසිකල්වලින් සිදුවන රිය අනතුරු පිළිබඳව කළ විමසීමකදීය.
මෝටර් සයිකල් ගැන පොලිස් රථවාහන අංශයේ ඉහළ නිලධාරියෙක් මෙසේ පැවසීය.


‘ලංකාව තුළ දැනට ඇති වාහන සංඛ්‍යාවෙන් සියයට 50ක් පමණ වාහන ත‍්‍රිවීල් රථ සහ මෝටර් බයිසිකල්. දිනපතා සිදු වන අනතුරුවලින් සීයයට 50ක් අනතුරු වාර්තා වෙන්නේත් මේ වාහන දෙවර්ගයෙන්. ඒ අතරින් මේ වන විට සිදුවන රිය අනතුරුවලින් වැඩිම ප‍්‍රමාණයක් වාර්තා වෙන්නේ මෝටර් සයිකල්වලින්. සමහර දවස්වලට අනතුරු 140- 150 අතර වාර්තා වෙනවා.


2008 වර්ෂයේ ලංකාවේ තිබුණේ වාහන ලක්ෂ 33ක් පමණ. නමුත් 2018 වෙනකොට ලක්ෂ 77ක් බවට පත්වෙලා. ඒ නිසා මේ වන විට මාර්ගවල ඇති වන වාහන තදබදයක් වැඩියි. ඒ වාහනවලින් වෙන අනතුරු ප‍්‍රමාණයත් වැඩියි. මේ වෙන අනතුරුවලින් වැඩි ප‍්‍රමාණයක් වෙන්නේ සදුදා, බදාදා, සිකුරාදා දිනවල උදේ 8.00 සහ හවස 4.00 වැනි වගේ කාර්බහුල කාලසීමාවේදී.
මෝටර් සයිකල් සම්බන්ධයෙන් වෙන අනතුරු මග හරවා ගන්න රථවාහන පොලිසිය උපරිමයෙන් උත්සාහ කරනවා. මේ අනතුරු ගොඩාක් සිද්ධවෙන්නේ රියැදුරන්ගේ නොසැලිකිලිමත්කම, අධික වේගය සහ වාහන අතරින් යාම නිසා. බහුතරයක් මෝටර් සයිකල් රියැදුරන් කාර්යබහුල වෙලාවන්වල වාහන අතර තිබෙන ඉඩ ප‍්‍රමාණයෙන් ඇතුළට රිංගමින් ඉදිරියට ගමන් කරනවා. මේ නිසා සිද්ධ වෙන අනතුරු ප‍්‍රමාණයත් වැඩියි. සමහර රියදුරන් රථවාහන තදබද ඇති අවස්ථාවල පදික වේදිකාව මත තමන්ගේ මෝටර් සයිකලය වේගයෙන් ධාවනය කරනවා. මේ නිසා පදික වේදිකාවල ගමන් කරන මගීන් අනතුරට ලක් වෙනවා. මංතීරුවලට පිටින් යන රියැදුරන් සහ පදික වේදිකාවල තමන්ගේ මෝටර් සයිකල් ධාවනය කරන රියැදුරන්ට අපි මාර්ග නීතී කඩකළාට දඩයක් නියම කරනවා.‘


රථවාහන අනතුරු නිසා සිදුවන මරණ ප‍්‍රමාණය අනුව ශ‍්‍රී ලංකාව 2017 වර්ෂයේදී ලෝකයේ 98 වෙනි ස්ථානයේ තිබුණි. 2018 වසරේ පමණක් රට තුළ යතුරුපැදි මාරක අනතුරු 10,491 ක් සිදුව ඇති අතර, ඒ හේතුවෙන් පුද්ගලයන් 1,227 දෙනකු මරණයට පත්ව ඇති බව ප‍්‍රවාහන සේවා අමාත්‍යාංශයේ දත්තවල සඳහන්ය. 2016 වර්ෂයේ යතුරුපැදි මාරක අනතුරු 1,178 ක් සිදුව ඇත.


නිල දත්ත අනුව ශ‍්‍රී ලංකාවේ ලියාපදිංචි වාහන සංඛ්‍යාවෙන් 43,83,182 ක් මෝටර් සයිකල් ය. 2018 වර්ෂයේ පමණක් මෝටර් සයිකල් නව ලියාපදිංචි කිරීම් 3,38,433 ක් සිදු වී ඇත. මෝටර් සයිකල් ලියාපදිංචිය වෙනත් පාර්ශ්වයන්ට මාරු කර ලියාපදිංචි කිරීම් 1,34,722කි. ඒ දත්තවලින්ද අපගේ එදිනෙදා අත්දැකීම්වලින්ද ලංකාවේ මෝටර් සයිකල් ප‍්‍රමාණය අනෙක් වාහන වර්ගවලට වඩා විශාල බව අපි දනිමු.


කාර්යාල කාලසීමාවේ තදබදය අස්සෙන් රිංගා යන මෝටර් සයිකල්වලට අමතරව ඇති අනෙක් ගැටලූව වන්නේ තරුණයන්, කිසිදු හේතුවක් නැතිව විනෝදාස්වාදය වෙනුවෙන් අධිවේගයෙන් මෝටර් සයිකල් පැදීමයි. අතුරු පාරවල අධිවේගයෙන් වාහන පැද ගොස් අනතුරු කරගත් අවස්ථා බොහෝ ඇත. ත‍්‍රාසජනක හැඟීම් මත පදනම්ව ඔවුහු අනතුරු කරගනිති.


අනතුරුදායක ලෙස මෝටර් සයිකල් පැදීමට අදාල අතුරු කතාවක් වන්නේ නීති විරෝධී මෝටර් සයිකල් අධිවේගයෙන් පැදවීමේ ගැටලූවයි. එවැනි මෝටර් සයිකල් මහා හඬක් නගමින් වේගයෙන් ගමන් කරන අන්දම ඕනෑම කෙනෙකුට වරින් වර දකින්නට හැකිවනු ඇත. චම්පික රණවක මන්ත‍්‍රීවරයාගේ වාහනයේ ගැටී තුවාල ලැබූ තරුණයා පදවා තිබුණේ 250 සීසී ධාරිතාවට වැඩි මෝටර් සයිකලයකි. එය කේටීඑම් ඩියුක් 990 වර්ගයේ ලොව ප‍්‍රචලිත යතුරුපැදියකි. එය 999.8 සීසී ධාරිතාවකින් යුතුය. එවැනි මෝටර් සයිකල් මහාමාර්ගයේ පැදවීම නීතිවිරෝධී නැතැයි ඇතැම් යතුරුපැදි ධාවකයෝ තර්ක කරති. එහෙත් එවැනි මෝටර් සයිකල් පැදවිය හැක්කේ මෝටර් සයිකල් ධාවන පථයක පැදවීමට පමණක් බවත්, මහාමාර්ගයේ ගමන් කිරීමට අවසර නොමැති බවත් පොලිස් රථවාහන අංශය ඉතා පැහැදිලිව සඳහන් කරයි. ඒ අනුව අධිබල යතුරුපැදියක් පැදවුවහොත් නීතිමය ක‍්‍රියාමාර්ග ගත හැකිය.


මෝටර් සයිකල් අනතුරු අවම කරන්නට නම් මූලික වශයෙන් අවදානම ගැන හැඟීමක් මෝටර් සයිකල් පදවන්නන්ට ඇති කළ යුතුය. සිදුවන මෝටර් සයිකල් අනතුරු ප‍්‍රමාණය ගැන, ඒ අනතුරු සිදුවන්නේ කෙලෙසද යන්න පිළිබඳ ඔවුන් වැඩිපුර දැනුවත් කළ යුතුය. අවදානම් සහගත ලෙස මෝටර් සයිකලය පදවන්නට පෙර සිහිපත් වන අන්දමේ තොරතුරු ඔවුන්ට ලබාදිය යුතුය. ඊට අමතරව මෝටර් සයිකල් පැදවීමේ බලපත‍්‍ර ලබාදීමේදී තවත් සැලකිලිමත් විය යුතුය. ඊට අමතරව අවදානම් ආකාරයට වාහන ධාවනය කරන පදවන්නන්ගේ බලපත‍්‍ර තාවකාලිකව අවලංගු කළ හැකිය. ඒ සියල්ලට අමතරව පාසල් අධ්‍යාපනයට මාර්ග අනතුරු ගැන දැනුම එකතු කළ හැකිය.
රිය අනතුරු පිළිබඳ සංඛ්‍යා දත්ත ඉතා ඉහළ වන නිසාම, මාර්ග විනය ගැන ආණ්ඩුව බරපතළ අවධානයක් යොමු කළ යුතුය. මෙවැනි ගැටලූ පිළිබඳ අවසාන වගකීම ඇත්තේ ආණ්ඩුවටය.


යතුරුපැදිය දකිනකොට ප‍්‍රමාදයි
චිරන්ත අමරසූරිය
සමස්ත ලංකා යතුරුපැදිකරුවන්ගේ සංගමයේ සභාපති


ලංකාවේ තියෙන වැරුද්දක් තමයි රියැදුරු බලපත‍්‍රයක් ගත්ත ගමන් ඒ රියැදුරාට පුළුවන් සීසී 100ට ඉහල මෝටර් සයිකලයක් පදින්න. ඒ ක‍්‍රමය භයානකයි. අන්තර් ජාතික ක‍්‍රමය වන්නේ රියදුරු බලපත‍්‍රයක් දෙනකොට සීසී 100ට පහළ මෝටර් සයිකලයක් පැදලා තමයි ඒ රියදුරාගේ පළපුරුද්ද අනුව සීසී 100න් ඉහල බයික් එකකට යන්න පුළුවන්. ඒ අනුව 250සීසී ධාරිතාවට වැඩි මෝටර් සයිකල් සුදුසු අයට පදින්න පුළුවන්කම තියෙනවා.
මෝටර් සයිකල්වල අනතුරු වැඩි වෙන්න ප‍්‍රධාන හේතුවක් තියෙනවා. අනෙක් වාහනයේ රියදුරා යතුරුපැදිය දකිනකොට ප‍්‍රමාදයි. ඒ අවස්ථාව වන විට අනතුර මග හරවා ගන්න වෙලාව මදි. බයිසිකලය ඈතට පොඩියට පේන නිසා තමයි මේ අනතුරු වෙන්නේ. අපි මෝටර් රථ ප‍්‍රවාහන දෙපාර්තුමේන්තුවෙන් ඉල්ලීමක් කරලා තියෙනවා මෝටර් බයිසිකලයක් රාත‍්‍රියේදී ඈතට පේන්න නම් බයිසිකලයේ යට කොටසට පොප් ලයිට් සවි කරන්න අවසර ලබා දෙන්න කියලා.
මාර්ග තදබදයේදී වාහන දෙකක් අතරින් දමා මෝටර් සයිකලයක් ඉදිරියට යෑම සම්මත කරුණක්. ඒකට කියන්නේ ලේන්ස් ෆිටින් කියලා. නමුත් අපේ පදවන්නන් බොහෝ වෙලාවට කරන්නේ අනාරක්ෂිතව වාහන තදබදය තුළ වාහන අතරින් දමමින් අනෙක් වාහනවලට වඩා අධික වේගයකින් ගමන් කිරීම. ඒක ලොකු ප‍්‍රශ්නයක්. අනෙක් කාරණය තමයි යතුරුපැදියක් පදවන්නෙක් බොහෝ ආරක්ෂාකාරීව ෆුල්ෆේස් හෙල්මට් පළඳින්න ඕනෑ. දිගට කලිසමක් ඇඳලා, ජැකට් එකක් දාලා, සපත්තු දාන්න ඕනෑ.