No menu items!
22.2 C
Sri Lanka
10 May,2026
Home Blog Page 624

අදත් මෙතුමෝ දුකම වළදති

0

දහඅට වංගුවේදී වාහනය ඉදිරියට පැන්නේ ගෝනෙකි. වාහනය පදවාගෙන ගිය උදය කළුපතිරණ එකවරම බ්‍රේක් ගැහුවේ ගෝනා වාහනයේ වැදුණා නම් වාහනය අනතුරට පත්වී අපගේ ගමන අවසන්වන බෑවිනි. රාත‍්‍රිය එහි පශ්චිම භාගයට ආසන්නය. අම්පාර ගෝනගල ගමේ එල්ටීටීඊ සංවිධානයෙන්යැයි සැකකරන සමූලඝාතනයක් ගැන තොරතුරු රැුස්කිරීමට අප යන ගමනට බුද්දියාගම චන්දරතන අපේ හාමුදුරුවන්ද එකතුවුණේ, උන්වහන්සේ එසේ මායිම්ගම්වලට යන කණ්ඩායමේ නිරන්තර සාමාජිකයකු වුණු නිසාය. අප තව පැය හතරක්වත් ගමනේ යෙදිය යුතුව ඇත. හැකි තරම් ඉක්මනින් අම්පාරට ළඟාවිය යුතුය. ගෝනගල ගමේ එකම පවුලේ සමාජිකයන් ඇතුළුව 54 දෙනකු මරාදමා ඇත. ඝාතකයන් පැමිණ ඇත්තේ ඊට මායිම්වුණු රානමඩුව ගමෙන්යැයි දැනගන්නට ලැබුණි. බොහෝ මිනිසුන් අතට හසුවන දෙයක් ගෙන අත්ට‍්‍රැක්ටර් හෝ වෙනයම් වාහනයක නැගී ආරක්ෂිත තැන්වලට යන බවද දැනගන්නට ලැබුණි. අප තවම දහඅට වංගුව පසුකළා පමණි. එකිනෙකා නිදිකිරන්නට වුණු අතර එය රියැදුරු අසුනේ වූ උදයටද දැනෙන්නට ඇත. එහෙත්, ගමන නැවැත්විය නොහැකිය. බුද්දියාගම හාමුදුරුවෝ එක දිගට සින්දු කියන්නට වූහ. ඒ උපක‍්‍රමයෙන් උදෑසන වනතුරුම උන්වහන්සේ උදය නින්ද නොයන සේ තබාගැනීමට සමත් වූහ.

බුද්දියාගම හාමුදුරුවෝ අපූරු චරිතයකි. බෞද්ධ භික්ෂුවක වුවද ඕනෑම කෙනෙකුට ළංවිය හැකි චරිතයක් ඔහුට විය. වන්නි සංස්කෘතික පදනම යනුවෙන් කණ්ඩායමක් ගොඩනගා පුත්තලමේ කරුවලගස්වැව, ඉහළ පුලියන්කුලම ගම්වල අහීදුප්පත් මිනිසුන්ට උදව් කරන්නට කළ හැකි සෑම දෙයම කරන්නට අදද ඔහු වෙහෙසෙයි. බුද්දි දියවර ගම්මානය අසල, අනුරාධපුර පාරේ පිහිටි එහිමියන් වැඩසිටි පන්සලට දිනෙක මා දහවල ගොඩවදින විට, පාන් කාලක් හා පිහියකින් උලූ‍ප්පාගත් පොල් කෑලි සමග දහවල් දානය ගනිමින් සිටියෝ, වරෙක කසාගල මහා විහාරයටම අධිපති වන්නට සිටි බුද්දියාගම චන්දරතන අපේ හාමුදුරුවෝය.

කසාගල පන්සල අතහැර පැමිණීම ගැන මෑතකදී විමසූවිට ඔහු කීවේ, ලොකු හාමුදුරුවන් අපවත්වී සතියක් නික්මයන්නට පෙර පන්සල හැරදා ආවේ, තමා භික්ෂුවක විනා දේපළ එකතුකරන්නකු හෝ වතු පාලකයකු නොවිය යුතු බව තරයේ අදිටන් කරගත් නිසා බවයි. අක්කර දහස් ගණනක දේපළක් හිමි කසාගල මහා විහාරයේ අධිපති වුණා නම් තමා ජනතාවගෙන් ඈත්වන බව චන්දරතන හිමියන්ගේ මතයයි.
එහිමියන්ගේ අම්මා මුණසිංහ ආරච්චිලාගේ හීන්හාමිය. පියා ජුවානිස්ය. වයස 12දී සාමණේර දිවියට ඇතුළත්ව 1972දී බුද්දියාගම චන්දරතන හිමි, උපසම්පදාව ලබන්නේ මාතර හම්බන්තොට දෙපළාතේ අධිකරණ සංඝනායක කදුරුපොකුණේ සුමනතිස්ස ගුරුහිමියන් යටතේය. බුද්දියාගම හිමියන් මහණ වන්නේ කදුරුපොකුණේ හිමියන් විහාරාධිපති ධුරය දැරූ කසාගල රජමහා විහාරයේය.

පැවිද්දෙන් පසු මාතර කිතලව පිරිවෙණෙන්ද අනතුරුව ගාල්ල රේවත පිරිවෙණෙන්ද තම ධර්මශාස්ත‍්‍ර ප‍්‍රගුණ කරන එතුමන් උපාධිය හෑදෑරීමට යන්නේ ගංගොඩවිල සුභද්‍රාරාම පිරිවෙණටයි. කසාගල කියන්නේ, අඟුණකොළපැලැස්ස සමීපයේ රජමහා විහාරයකි. අපේ කතානායක හාමුදුරුවෝ අතිවිශාල දේපළක් හිමිව තිබුණු ඒ රජමහා විහාරයේ ගුරු-ශිෂ්‍ය පරම්පරාවට අයත්වුණු නිසාම විහාරාධිපති අනුප‍්‍රාප්තිකයෙක්ද වූහ. කදුරුපොකුණේ සුමනතිස්ස ගුරුහිමියන් අපවත්වූ පසු කසාගල විහාරයේ විහාරාධිපති වන්නෝ විතාරන්දෙනියේ විමලසිරි හිමියෝය. බුද්දියාගම චන්දරතන හාමුදුරුවෝ පරම්පරා සම්ප‍්‍රදාය අනුව විමලසාර හිමියන්ගේද අනුප‍්‍රාප්තිකයාය. 1988දී විමලසාර හිමියන්ද අපවත්වුණු විට ගුරු-ශිෂ්‍ය පරම්පරා සම්ප‍්‍රදායට අනුව විහාරාධිපති උරුමය එන්නේ අපේ හාමුදුරුවන්ටය. එහෙත් එහිමියන් එහිදී මුහුණ දෙන්නේ උභතෝකෝටිකටය. එක පැත්තකින් ඒ වනවිට ක‍්‍රියාත්මක වෙමින් තිබුණු දකුණේ සන්නද්ධ කණ්ඩායම්වල තර්ජනයයි. අනෙක් පැත්තෙන් විශාල සාංඝික දේපළක් කළමනාකරණයට තිබුණු තදබල අකැමැත්තයි. ලොකුහාමුුදුරුවන්ගේ් ආදාහනයෙන් පසු එළැඹෙන සතිය නව විහාරාධිපති පත්කරගන්නා අවස්ථාවයි. බුද්ධියාගම හාමුදුරුවෝ, විහාරාධිපතිකම පැවිදි සහෝදරයකුට දී හිස් අතින්ම රාජමහා විහාරයෙන් එළියට ආවෝය.

චන්දරතන හාමුදුරුවන් මට මුලින්ම මුණගැහෙන්නේ, යොහාන් දේවානන්ද පියතුමා සහ නිමල්කා ප‍්‍රනාන්දු සහෝදරී සමග කිතුනු තරුණ හමුවකට පැමිණෙන තරුණ භික්ෂුවක ලෙස 1985 තරම ඈත කාලයකය. දකුණේ මාක්ස්වාදීන් වෙතින් තර්ජනයට ලක්වන ඔහුට ජීවිතය බේරගන්නට කලක් වහංවී ඉන්නටත් සිදුවිය. ඒ කාලයේ දෙසැම්බර් 10, මානව හිමිකම් දිනයෙක කොළඹ පැවැත්වුණු රැුස්වීම් තුනකම මුලසුන දැරුවේ ඔහුය. එය සාම ක‍්‍රියාකාරිකයන් හා මානව හිමිකම් ක‍්‍රියාකාරිකයන් අතර ඔහුට තිබුණු ඉහළම පිළිගැනීමේ සංකේතයක් බඳුවිය. අන්තර් ආගමික කටයුතු ඔහුගේ ප‍්‍රධානතම කටයුත්ත විය. මුස්ලිම් හා දෙමළ මිනිසුන් සමග වැඩ කිරීමට ඔහු ජීවිතයේ බොහෝ කාලයක් වැයකළේය. සාම පාගමන්, සාම වැඩමුළු‍ හා මුලින් විස්තර කළ ආකාරයේ මායිම් ගම්දනව්වල මිනිසුන්ගේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් ඔහු ඕනෑම වේලාවක කැපවී සිටියේය. අදත්, ඔහු ජීවත්වන්නේ ඉතා දුෂ්කර එළුවන්කුලම ගමේ, උදව්වට උපකාරයට ඉන්නා තව එක පුද්ගලයකු සමගය.

ඉතා සතුටෙන් තම භික්ෂු කාර්යය ගැමියන් සමග බෙදාහදා ගන්නා බුද්දියාගම අපේ හාමුදුරුවෝ දැන් සෑත්තෑවෙනි වියට පියනගමින් සිටිති. ‘බුද්දියාගම’ යනුවෙන් මිතුරන්ගෙන් ආමන්ත‍්‍රණය ලබන නමුත්, කටපුරා හාමුදුරුවෝයැයි කියන්නට කිසිවකු නොපැකිළෙන යතිවරයෙකි ඔහු. පසඟ පිහිටුවා නමස්කාර කළ හැකි නියම යතිවරයෙකි ඔහු. දෙමළ මිනිසුන්ගේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් නිර්භයව පෙනීසිටි අපේ හාමුදුරුවෝ සියලූ‍ ආගම්වල මිතුරෙකි. වචනයේ පිරුණු අරුතෙන්ම අල්පේච්ඡු මිනිහෙකි. රජසැප විඳිමින්, දේශපාලන නායකයන් ඇසුරේ ඔවුන්ට පිරිත්නූල් බඳිමින් මහ විහාරයක අධිපති වී විරාජමාන වනවාට වඩා මිනිසුන්ගේ භික්ෂුවක වීමට ඔහුට අවැසි විය.

ඕනෑම කණ්ඩායමක් සමග එකම විදියට වැඩ කරන්නට ඔහුට පුදුම හැකියාවක් තිබේ. ඉතා දැඩිව බෙදුණු විභවතාවන් ඇති කණ්ඩායමක් වන එන්ජී ඕ සමග වැඩ කිරීමේදී ඔහුට භේදයක් නොතිබිණ. ලෝක සහයෝගිතා ව්‍යාපාරය, මර්ජ් සංවිධානය, මහජන සාම පෙරමුණ, ජාතික සාම මණ්ඩලය, ජාතික ක‍්‍රිස්තියානි මණ්ඩලය, දේවසරණ හා වෙනත් බොහෝ ජනතා සංවිධානවල ක‍්‍රියාකාරිකයකු වුණු බුද්දියාගම හාමුදුරුවෝ එක තැනෙක සිටින පුද්ගලයෙක්ද නොවූහ. බහුජනතාවගේ හිතසුව පිණිස චාරිකා කළේය. මණ්ඩාවල හිමියන් විසින් ලියන ලද පිටු කිහිපයක එහිමියන් හැඳින්වෙන්නේ ජීවමාන යතිවරයෙකු ලෙසය.
සාමාන්‍ය මිනිසකු තුළ නොදකින ආත්ම සංයමයක් එහිමියන් තුළ විය. තරගකාරීත්වයක් නොවීය. අතිශයින්ම නිහතමානිය. බුදුදහම ගැන තිබුණේ විශාල දැනුම් සම්භාරයකි. තම ජීවිතයට කිසිම සුවපහසුවක් නොසොයා නොතකා මිනිසුන්ගේ සාමය වෙනුවෙන් ඔහු තවමත් චාරිකා කරන්නේය.
සුභද්‍රාරාමයේ බාහිර උපාධියට සූදානම් වන සමයේදීම කරුවලගස්වැවේ පන්සල සමග සම්බන්ධ වන්නේ සුභද්‍රාරාමයට සම්බන්ධ ඒ පන්සල හා ගම්වැසියන්ගේ ජීවන ත්ත්ත්වය උසස් කිරීමට කරන විවිධ වැඩ හරහාය. කරුවලගස්වැව පන්සලට එන්නේ එය බලාගන්නට කෙනෙකු නොසිටි නිසාවටය. මේ දකුණේ භීෂණය උත්සන්න වන සමයයි. ජීවිතය ආරක්ෂා කරගැනීමට එහිමියන් තායිලන්තයට යන්නේ කළහැකි කිසිවක් නොවූ නිසාය. ඒ ජීවිත තර්ජනය එන්නේ, වාමාංශික ව්‍යාපාර හා වෙනත් බහුජන ව්‍යාපාර සමග බද්ධවන එහිමියන්ගේ මතය හා පැරණි වාමාංශික නායකයන් සමග වන ඇසුරද නිසාය. තායිලන්තයෙන් ලංකාවට එන්නේ ඒ ප‍්‍රශ්න තුරල්වුණු පසුවය. කාලයාගේ ඇවෑමෙන් කරුවලගස්වැවට බද්ධවන බුද්ධියාගම හාමුදුරුවන් එතැන් සිට වසන්නේ කරුවලගස්වැවය. වල්අලින්ගේ කරදරද, කොටින්ගේ කරදරද සමගින් දුක්විඳින ගැමියන් සමග ජීවත්වන අපේ හාමුදුරුවන් ජනවාර්ගික ගැටුම සම්බන්ධයෙන් දරන්නේ ‘සාමය හා දේශපාලන විසඳුම්’ යන මතය පමණෙකි. ‘සාමය වෙනුවෙන් අපට කළ හැකි හැමදෙයක්ම අපි කළා’ එහිමියෝ කියති.

මොනරාගල ගොවි හටන
මෙටා ඉන්ටර්නැෂනල් යනු බි‍්‍රතාන්‍ය සමාගමකි. වික්ටෝරියා වේල්ල හදන්නට බි‍්‍රතාන්‍ය ආධාර ගැනීමේදී මොනරාගල වැල්ලවායේ හා පැල්වත්තේ සීනි සමාගම් ආරම්භ කිරීමටත්, ඒවාට අවශ්‍ය ඉඩම් බි‍්‍රතාන්‍ය සමාගම්වලට බදුදීමටත් එකඟතාවක් තිබිණු බවට එකල මතයක් විය. මෙසේ සුද්දන්ට බදු දුන්, බිම්බරක් සෙනඟ ගැවසුණු චන්ද්‍ර සූර්ය‍යා ඉපදුණ පුණ්‍යභූමියේ ඉඩම් බේරාගැනීමට බහුජන ව්‍යාපාර සමග හා වාමාංශික කොටස් සමග එක්වුණු විජය චන්ද්‍රිකා වැන්නන් සමග ඉදිරියෙන්ම සිටි අය අතර අප හිමියෝද කෙනෙකි. සමස්ත ලංකා ගොවි සම්මේලනයට අනුයුක්තව කටයුතු කළ එහිමියෝ එකල බහුලව පැවති ගොවි සටන්වල නිරන්තරයෙන් නිමග්න වූහ. සියවස් ගණනාවක් නිවහල් ගොවීන් වුණු ජනතාවක් ගොවි-කම්කරුවන් බවට පරිවර්තනය වන්නට නොදී, ඔවුන් වෙනුවෙන් චාරිකා කිරීම එතුමන්් කසාගල රජමහා විහාරයේ වසන සමයේදීම ඇරඹූ බහුජන හිතාය කටයුත්තකි. වික්ටෝරියාව අපට ලෑබෙන්නේ 1981දීය. පැල්වත්ත සටන් ඇරඹෙන්නේ 1984 අගභාගයේදී පමණය. 1986 වන විට පැල්වත්ත හා සෙවණගල සීනි සමාගම වැඩකටයුතු නිමාකර තිබිණි. එය නවසීලන්තයේ වැනි තැනක් වුණු අතර ගොවීන් එදාවේල කන්නට නොහැකිව දුක්වින්ද බව ලියුම්කරුද 1986 කාලයේදීම දැක තිබිණි. අද අපට එදා ගොවි සටන් අමතකව ගිය සෙයකි. එවැනි අතීතයක් තිබුණු බවවත් නොදන්නා බොහෝ දෙනා රත්න ශ‍්‍රීගේ ‘බිම්බරක් සෙනග’ සින්දුවෙන් කියන්නේ කා ගැනද කියාවත් නොදනිති.

අසූගණන්වල හැදුණු තවත් මහාමාරියක් වුණේ ජලබදු පැනවීමට ජේආර් ආණ්ඩුව කළ යෝජනාවයි. ඊට එරෙහිව ගොවීන් පාරට බැස කළ සටන්වලදී කුරුණේගල හා රජරට ගොවීන් සමග දුෂ්කර චාරිකා කළෝ, ඒ සටනේම කොටසක් වුණු අපේ හාමුදුරුවෝය. කුරුණේගල, ජලබදු සටනේ එවැනි එක් සටන් මධ්‍යස්ථානයක් විය. සමස්ත ලංකා ගොවි සංවිධානය (සලගොසය) ‘ගොවියා’ නමින් පුවත්පතක් කළ අතර ඉබ්බාගමුව, යකල්ලේ ‘දේවසරණ’ අසූගණන්වල ගොවිසටන්වල ක‍්‍රියාකාරී මධ්‍යස්ථානයක් විය. යොහාන් දේවානන්ද කිතුනු පියතුමාද දේවසරණ මධ්‍යස්ථානයේ සරත් ප‍්‍රනාන්දුද, ටීබී හා පැටි‍්‍රක් ප‍්‍රනාන්දු වැනි සටන නායකයන්ද, අප හිමියන් මතක කරන්නේ සැබෑ සෙනෙහසිනි. සටන් සගයන්වූ ඔවුහු බොහෝදෙනා අද අප හැරගොසිනි.

ලාංකීය ඉතිහාසයේ ඉතා වැදගත් කාර්යභාරයක් කළ ජාතීන් අතර යුක්තිය හා සමානත්මතාව සඳහා ව්‍යාපාරය හෙවත් මර්ජ් බුද්දියාගම චන්දරතන හිමියන්ගේ තවත් නවාතැනක් විය. සාමය ඇතිකිරීමට ඕනෑම දෙයක් කිරීමට හා ඕනෑම කෙනෙකු සමග වැඩකිරීමට සැදීපැහැදී සිටි චන්දරතන හිමියන් යාපනයට යන්නේ ඉන්දීය හමුදාව යාපනය අත්පත් කරගෙන සිටි සමයේදී, 1987දී ය. ඒ, ඉන්දීය හමුදාව ඉවත්ව යායුතු බව කියමින් යාපනයේ ජනතාව ඉන්දීය හමුදා කඳවුරු ඉදිරියේ උද්ඝෝෂණ කරන සමයයි. දකුණෙන් ගිය විවිධ කණ්ඩායම් කලකින් ඇතිවුණු සටන් විරාමය තුළ, උතුරු-දකුණු සංවාද ආරම්භ කළ සමයයි.

දිනක්, යොහාන් දේවානන්ද පියතුමා ඇතුළු‍ කණ්ඩායමක්ද, වෙනත් දකුණෙන් ගිය කණ්ඩායමක්ද උතුරේ ජනතා සංවිධාන හමුවී, නැවත එමින් සිටියෝය. ඒ දිනවල එල්ටීටීඊය, ඉන්දීය හමුදා යාපනයෙන් පිටවිය යුතු බවට විශාල මතයක් ගොඩනගමින් සිටි අතර ඉන්දු-ලංකා ගිවිසුම අහෝසි කිරීමටද බලකෙරිණි. ඒ මත දකුණේ කණ්ඩායම් උභතෝකෝටිකයක හිරවිණි. ඔවුන් මෙතෙක් ඉල්ලාසිටි සමහර ඉල්ලීම් ඉන්දු-ලංකා ගිවිසුමේ තිබුණු අතර එල්ටීටීඊය ඒවා ප‍්‍රතික්‍ෂෙප කිරීම නැවත යුද්ධයකට අරඇඳීමක් බව ඔවුනට පෙනිණි. මෙවැනි අන්තර්කාලයක යාපනයට ගිය කණ්ඩායම නැවත එන ගමනේදී, එල්ටීටීඊය විසින් වන්නියට ආසන්නයේ තැනකදී ඔවුහු නතර කරන ලදහ. එතෙක් දකුණේ ප‍්‍රගතිශීලි කණ්ඩායම් අරබයා අනුගමනය කළ ප‍්‍රතිපත්තියට වෙනස්ව යමින් එල්ටීටීඊය මේ මොහොතේ මේ කණ්ඩායම සන්තක සියලූ ‍දේ හා වාහන උදුරාගත්තේය. අවසන ජීවිතද අහිමිවීම බව කණ්ඩායමට වැටහිණි. ජීවිතය හා මරණය අතර ගෙවුණු එම හෝරා කිහිපය එම ගමනට සහභාගිවුණු චන්දරතන හිමියන්ට තවමත් මතකය.

බුද්දියාගම හිමියෝ හම්බන්තොට ජලබදු සටනේද නායකයෙකි. සමස්ත ලංකා ගොවි සම්මේලනයේ දකුණේ සංවිධායකයා වන අතර බොහෝ දේශපාලකයන් සමග කටයුතු කරන්නට මේ සමයේදී උන්වහන්සේට සිදුවෙයි. හිටපු ජනාධිපති මහින්ද රාජපක්ෂ, තිස්සමහාරාම හිටපු මන්ත‍්‍රීවරයකු වුණු ටෙනිසන් එදිරිසූරිය හා බොහෝ වාමාංශික නායකයන් සමග එහිමියෝ් හම්බන්තොට ගොවි ජනතාවගේ ජල අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් නිබයව පෙනීසිටියෝය. තමාට මහත් ශක්තියක්වූ ටෙනිසන් එදිරිසූරිය, එහිමියෝ අදද සිහිපත් කරති. ගොවිසටන්වල එක් සන්ධිස්ථානයක් ලෙස එහිමියන්ට මතක් වන්නේ පොළොන්නරුවේ ගොවි මැයි දිනයයි. ගොවීන් වෙනුවෙන් පළමු වතාවට මැයි දිනයක් සංවිධානය වන්නේ සලගොසයෙනි. අපේ හාමුදුරුවෝ එහිද සංවිධායකයෙකි.

මර්ජ් සංවිධානයෙන් ආරම්භ කළ මායිම් ගම්මාන සම්බන්ධීකරණ කමිටුවේද එතුමෝ යාවජීව සාමාජිකයෙකි. අප ගෝනගල සංහාරය වාර්තා කරන්නට යන්නේ මෙම යාවජීව සම්බන්ධය නිසාය. එතුමෝ අප සමග බොහෝ ගම්වල සෑරිසෑරූහ. ගෝමරන්කඩවල සුමනසාර හාමුදුරුවෝද, හොරොව්පොතානේ පියරතන හිමියෝද භානුකද යූඇල් ජෝසප්, මඩහපොල දිසානායක හා සුනිල් කහගල්ල එවැනි අප සමග කටයුතු කළාහුය. බුද්දියාගම හිමි කටයුතු කරන්නේ සියලූ‍ සත්වයන්ට මෛත‍්‍රිය පතමිනි. සිංහල මායිම් ගම්මානවලටද, මුස්ලිම් මායිම් ගම්මානවලටද, දෙමළ මායිම් ගම්මානවලටද එහි වෙනසක් නැත.
එසේ මෛත‍්‍රිිය පාන්නේ වරෙක එල්ටීටීඊයෙන් මරණ වරෙන්තුව ලියාගෙන අනූනමයෙන් බේරි ආවායිනුත් පසුවය. එල්ටීටීඊ ළමා සොල්දාදුවන්, අලූ‍ත්ම මැගසින් සහිත ස්වයංක‍්‍රිය රයිෆල් හිසට තබා කොකා ගස්සන්ට පෙරත්, ‘ඔබ කැමති දෙයක් කරන්නයැ’යි සන්සුන් සිතින් කියමින් මෛත‍්‍රිය පෑ යතිවරයකු ලෙසය. උතුරේ බොහෝ කලක් ජීවත්වූ දෙල්ගල්ලේ පදුමසිරි හිමියන්, යොහාන් දේවානන්ද පියතුමා, රත්මලානේ කම්කරු සෙවණේ කිංස්ලි පෙරේරා, නිමල්කා ප‍්‍රනාන්දු, ෂෙල්ටන් රණරාජා නියෝජ්‍ය ඇමතිතුමා හා රජයේ වෛද්‍යවරුන්ගේ සංගමයේ පතාකයකු වු දොස්තර සුනිල් රත්නප‍්‍රියද එදා ජීවිතය බේරාගෙන සෑතපුම් 25ක් පමණ කිලිනොච්චියට පයින්ම ආ කණ්ඩායමේ අයය. සාමයට විවේකයක් නැත. අප හිමියන්ටද එසේය. චන්ද්‍රිකා බණ්ඩාරනායක ආණ්ඩුව කාලේ වාසුදේව මහත්තයා සමග උතුරට යන්නේද ජීවිතය අනතුරේ තිබියදීය. විජය කුමාරතුංග හා චන්ද්‍රිකා කුමාරතුංග ආදින් සමග මොනරාගල කච්චේරිය වටලන්නට යන්නේ වෙල්ලස්සේ ගොවිබිම් රැුක දෙන්නටය.
කරුවලගස්වැවට ආ පසු වන්නි සංස්කෘතික පදනම පිහිටුවා එල්ටීටීඊ පහරදීම්වලින් අනාථවුණු මහ එළුවන්කුලම ජනතාවට ගෙවල් 70ක් පමණ හදාදෙන්නේ වන්නි සංස්කෘතික පදනම හා ඔස්-එඞ් මුදල්වලින්ය. මෙම අනාථවුණු සමයේ ඉෆ්තාර් උත්සවයකට ගොස් රාත‍්‍රි 8ට පමණ පුත්තලම හන්දියට වී සිටින්නේ මේ සෑත්තෑවියද ඉක්මවු බුද්ධපුත‍්‍රයාය, කාගේ හෝ වාහනයකට නැග ගත්තේ නැත්නම් රුපියල් 1500ක් දී පන්සලට වඩින්නට ඕනෑය.

ලක්ෂාන් ඩයස්

අපි අධ්‍යාපනය ගැන කල්පනා කරන්නේ රැකියා වෙළෙදපොළෙන් ලොකු කුට්ටියක් කඩාගත හැකි කෙක්කක් විදියට.. මහාචාර්ය ලියනගේ අමරකීර්ති

1

‘කලාව සහ මිනිසා’ වගේම කලින් පළ කළ ‘කලාව කුමකටද’ කියන කෘති දෙකම ඔබ සමාජගත කරන්නේ අධ්‍යාපනය සම්බන්ධ යම් සමාජ දේශපාලනික අරමුණක් පෙරදැරිව?
ඔව්. අධ්‍යාපනය කියන එක අපි ලංකාවේ තුළ ගන්න විදියේ යම් සංකල්පමය දරිද්‍රතාවක් තියෙනවා. මොකද, අපි ගොඩක් වෙලාවට අධ්‍යාපනය ගන්නේම කරණීය තර්කණය තුළ ඉදලා. අධ්‍යාපනය තුළින් අපිට භෞතිකව මොකද්ද ලැබෙන්නේ කියන එක තමයි ලංකාවෙ අය බලාපොරොත්තු වෙන්නේ.

නමුත් අධ්‍යාපනය අපේ විඥානය ප‍්‍රසාරණය කරන උපකරණයක් සහ අපේ ආචාරධාර්මික තර්කණය වර්ධනය කරන මෙවලමක් වෙන්නයි අවශ්‍ය. ඒ වගේම ඒක අපේ භාවමය ධාරිතාව වර්ධනය කරන පුහුණුවක් වෙන්න ඕනෑ. නමුත් අපි දැන් ඒක ගැන හිතන්නේ ඒ විදියට නෙමෙයි. අපි අධ්‍යාපනය ගැන කල්පනා කරන්නේ රැුකියා වෙළෙ`දපොළෙන් ලොකු කුට්ටියක් කඩාගන්න පුළුවන් කෙක්කක් විදියට. අධ්‍යාපනය මේ කියන කරණීය තර්කණයට ඌනනය වෙලා තියෙන නිසා තමයි වෛද්‍ය පීඨයට යන්න, ඉංජිනේරු පීඨයට යන්න සහ කළමනාකරණ වගේ පීඨවලට යන්න ළමයින්ගේ සහ දෙමව්පියන්ගේ මෙච්චර ලොකු උනන්දුවක් තියෙන්නේ. වෛද්‍ය පීඨයට යන්න ඒ උනන්දුව එන්නේ සෞඛ්‍ය සම්පන්න ජාතියක් ගොඩ නගන්න වත් තවත් මනුෂ්‍යයකුගේ සුවදුක් වෙනුවෙන් කැපවන්නවත් නෙමෙයි. ඉංජිනේරු පීඨයට යන්න ඒ උනන්දුව ඇතිවෙලා තියෙන්නේ ශිෂ්ටාචාරය ගොඩ නගන්න නෙමෙයි. කළමනාකරණ පීඨයට යන්න උනන්දුව ඇතිවෙලා තියෙන්නේ මූලික වශයෙන් වඩා හොද මානව කළමනාකරණයක් ඇති කිරීමට නෙමෙයි. මේ හැම දේකම මූලික අභිමතාර්ථය වෙලා තියෙන්නේ රැුකියා වෙළදපොළෙන් හොද කුට්ටියක් කඩාගැනීම.

ඔබ ඇහුවා වගේ, ඉස්සෙල්ලා මං පරිවර්තනය කළ කලාව කුමකටද කියන පොතෙයි, කලාව සහ මිනිසා කියන පොතෙනුයි මං සමාජගත කරන්න උත්සාහ කරන්නේ අධ්‍යාපනය සම්බන්ධයෙන් ලංකාවේ තියෙන සංකල්පමය දරිද්‍රතාව පුළුවන් තරම් තුනී කරගන්නෙ කොහොමද කියන එක. ඒක පොත පත ලියලා විතරක් කරන්න අමාරු බව ඇත්ත. ඒකට අධ්‍යාපනය සම්බන්ධයෙන් ඊට වඩා විශාල සමාජ පුනරුදයක් අවශ්‍යයි.

මේ කියන කරණීය තර්කණය සදහා වැඩි වශයෙන් නැඹුරුවීමට යම් රටේ ආර්ථික පදනම බලපාන්නේ නැද්ද?
ඔව්. යම් විෂයයන් කීපයක් පදනම් කරගෙන මිනිසුන් කොටසකට විතරක් අභිමානවත් සහ ගෞරවනීය ජීවිතයක් ලබාගැනීමට ඉඩ සලසන ආර්ථික පසුබිමක් තමයි අපේ වගේ රටවල තියෙන්නේ. ඉතින් කලින් කිව්වා වාගේ ඒ ආර්ථික දේශපාලනික පැත්තට ශාස්ත‍්‍රවන්තයෙක් විදියට උත්තර දීලා විසදන්න අමාරුයි. හැබැයි එහෙම නොකරත් බෑ.

අපි හිතමුකො වෛද්‍යවරයාටයි, විශ්වවිද්‍යාල ආචාර්යවරයාටයි, පාසල් ගුරුවරයාටයි, කවියාටයි එකම මට්ටමේ ආදායමක් තියෙන ආර්ථිකයක් තිබුණා කියලා. ඒ විදියට වෛද්‍යවරයාගෙයි කවියාගෙයි ආර්ථික පරතරය අඩු සමාජයක වුණත් අර කියන සංකල්පීය දරිද්‍රතාව තියෙන්න පුළුවන්. මොකද ඒ වගේ සමාජයක වුණත් කවියා ඉන්නේ මොකටද කියලා තේරෙන්නේ නැති වෙන්න පුළුවන්.

අධ්‍යාපනයේ වෙළෙදපොළ අවශ්‍යතාව කියන එක සම්පූර්ණයෙන් බැහැර කරන්න පුළුවන් කාරණයක්ද?
යම් මනුෂ්‍යයකුට අධ්‍යාපනය අවසානයේ හොද ආදායමක් ලැබෙනවා නම් සහ ඒ මගින් සැපපහසු නූතන ලෝකයක් සදහා දොරක් ඇරෙනවා නම් ඒක හොදයි තමයි. ඇත්තටම අධ්‍යාපනයේ තියෙන ඒ ගුණය අපි ආරක්ෂා කරගන්න ඕනෑ. එහෙම නමුත් අධ්‍යාපනය තුළින් ඒ දොර ඇරෙන්නේ එක කොටසකට විතර නම් ඒකෙ ප‍්‍රශ්නයක් තියෙනවානේ.

මානව ශාස්ත‍්‍ර සහ කලා අධ්‍යාපනය විසින් තමයි පූර්ණ රසවතෙක් බිහිවෙන්නේ සහ හොද වින්දන ශක්තියක් තියෙන මිනිසෙක් හැදෙන්නේ කියලා යමෙක්ට කියන්න පුළුවන් තමයි. නමුත් අපිට වින්දන ශක්තිය විතරක් තියෙන අකර්මණ්‍ය මිනිසෙක් වැඩකුත් නෑ. විශේෂයෙන් අපේ වගේ රටකට කාර්යක්ෂම පුරවැසියෙකුයි කාර්යක්ෂම ශ‍්‍රමිකයකුත් ඕනෑ. නමුත් මේ කියන කාර්යක්ෂම ශ‍්‍රමිකයා වගේම හොද භාවමය සමබරතාව තියෙන රසිකයාත් එක තැන ඉන්න පුළුවන්නේ. නමුත් අපේ තියෙන ගැටලූව තමයි ඒ දෙක සමබරව තියෙන අය අපිට අඩු වීම.
නියම ශිෂ්ට සමාජයක් ගොඩනගන්න අපි හිතනවා නම් තමන්ගේ ජිවිතය වාගේම තමන් යටතේ යැපෙන දරුවන් වගේ අනික් මිනිසුන්ට හොද ජීවිතයක් උදා කරලා දෙන්න පුළුවන් ආර්ථිකයක් තියෙන මිනිසෙක් හැදෙන්නත් ඕනෑ. ඒ වාගේ ම ඔහු හොද වින්දන ශක්තියක් හොද පුරවැසියෙක් වෙන්නත් ඕනෑ.

කලාව සහ මිනිසා පෙරවදනෙහි ඔබ දීර්ඝ වශයෙන් මතුකරන ‘සාකල්‍යවාදී අධ්‍යාපනය’ වැදගත් වෙන්නේ මේ අරමුණ කරා යෑමේදීද?
සාකල්‍යවාදී අධ්‍යාපනය කියන එකේදී අදහස් කරන්නේ කාර්යක්ෂම ශ‍්‍රමිකයාගේ සිට සියුම් රසවතා දක්වා සියලූ පැතිමාන පෝෂණය කරන අධ්‍යාපනය. වෙනත් වචනයකින් කියනවා නම් මේ විදිහේ සාකල්‍යවාදී අධ්‍යාපනයකින් ශාරීරික කුසලතා, බුද්ධිමය කුසලතා සහ භාවමය කුසලතා ආදි සියලූ පැතිමානයන් දියුණු විය යුතුයි.

ඒ මනුෂ්‍යයා හුදෙක් රොමෑන්ටික් සහ කාව්‍ය රසයේ ගැලිලා උදාසීනව රසවි`දිමින් ඉන්න සහ සාමාන්‍ය ජීවිතයෙන් පලාගිය කෙනෙක් නෙමෙයි. ඒ විදියේ සාකල්‍යවාදී අධ්‍යාපනයක ඵලය විදියට ඉපදෙන මනුෂ්‍යයා රොමෑන්ටික් යුගයේ කවියන් වගේ පොදු ජීවිතයට එක`ග වෙන්නේ නැති බොහීමියානු ජීවිතයක් ගතකරමින් ඇවිද ඇවිද ඉන්න කෙනෙක් නෙමෙයි. ඒ මනුෂ්‍යයා ලෞකික අර්ථයෙන් සාර්ථක වෙන ගමන් රසඥතාව සහ භාවමය වෛපුල්‍යය අතින් පිරිපුන් මනුෂ්‍යයෙක්.

මට මතකයි මහත්මා ගාන්ධිගේ මුණුපුරා වන ගෝපාල් ක‍්‍රිෂ්ණ ගාන්ධි, මෝඩි අගමැති වුණ වෙලාවේ ඔහුට විවෘත ලියුමක් ලිව්වා. ඒ ලියුමේදී ගෝපාල් ක‍්‍රිෂ්ණ ගාන්ධි ඇහුවා, ඔබේ ආර්ථික වැඩපිළිවෙළ තුළින් හදන්න යන ඉන්දියානු පුරවැසියා තොරතුරු තාක්ෂණය ගැන හසල දැනුමක් තියෙන, නමුත් ඕනෑම වෙලාවක මුස්ලිම් දේවස්ථානයක් ගිනි තියන්න සූදානම් කෙනෙක් ද කියලා. මොකද මෝඩි කියන්නේ අගමැති වෙන්න කලින් ලංකාවේ බොදුබල සේනාව වගේ අන්ත ජාතිවාදියෙක් වුණ කෙනෙක් නිසා.

භාවිත අර්ථයෙන් ගොඩනැගුණු STEM වගේ අධ්‍යාපන සංකල්පSTEM වගේ සංකල්ප දක්වා පරිණාමය වෙන්නේ ලෝකය සාකල්‍යවාදී අධ්‍යාපනය කෙරේ නැඹුරු වුණ නිසාද?
ඇත්ත. විශේෂයෙන් මේ ගැටලූව අපට බලපාන්නේ අපි අපේ දරුවන් හරිම ඉක්මනට යම් යම් ධාරාවන්ට කඩන නිසා. සාමාන්‍ය පෙළ පංතියේදී වාගේමයි පටන් ගන්නේ ළමයින් ධාරාවන්ට කඩන එක. ලංකාවට අමතරව මං වැඩිපුරම දන්න ඇමරිකාව තුළත්, අනෙක් දියුණු රටවලත් මේ විදියේ ඉක්මනකින් ළමයි විෂයයන්ට බෙදන්නේ නෑ. මොකද අවුරුදු දාහතර පහළොව කියන්නේ ළමයින්ගේ විඥානය වර්ධනය වෙන්න පටන් ගන්න කාලය. ඒ නිසා විද්‍යා විෂයයන් තෝරාගත් ළමයින්ට සාමාන්‍ය පෙළින් පස්සේ මානව ශාස්ත‍්‍ර විෂයයන් සමග කිසිම ඇසුරක් නැතිව යනවා.

අනික් පැත්තට බලද්දී ස්වාභාවික විද්‍යා, ආර්ථික විද්‍යාව, සමාජ විද්‍යාව, ගණිතය වගේ විෂයයන්වල යම් කිසි දර්ශනයක් තියෙනවා. නමුත් තොරතුරු තාක්ෂණය සහ කළමනාකරණය සහ බොහෝ වාණිජ විෂයයන්වල ඒ විදියේ දර්ශනයක් නෑ. ඒවා තියෙන්නේ හුදෙක් මේ පවතින ධනවාදී ක‍්‍රමය අරගෙන යන ප‍්‍රායෝගික විෂයයන් විදියට. ඒවා දාර්ශනික අතින් සෑහෙන දුප්පත් විෂයයන්. මානව සම්පත් කළමනාකරණය වගේ ඇතැම් කළමනාකරණ විෂයයන් තුළටත් දැන් වෙනකොට යම්කිසි දාර්ශනික හරයක් ගෙනෙන්න උත්සාහ ගන්නවා පෙනෙනවා. නමුත් මූලික වශයෙන් ඒවා පවතින්නේ අර කියූ විදියට. ඒ තත්ත්වය තුළ මේ විදියේ ධාරාවලට බෙදලා සාකල්‍යවාදී අධ්‍යාපනයක් ගොඩනගන්න බෑ.

කලින් කිව්වා වගේ, ඇමරිකාව වගේ රටවල නම් ශිෂ්‍යයන් ඔය තරම් තරුණ කාලේ මේ විදියට විෂ්‍යයන්වලට වෙන් කරන්නේ නෑ. ඒ විතරක් නෙමෙයි වෛද්‍ය, ඉංජිනේරු සහ වාණිජ වගේ විෂයයන් හදාරන ළමයි සාහිත්‍යය, ඉතිහාසය, දර්ශනය වගේ මානව ශාස්ත‍්‍ර විෂයයන් කිහිපයක් අනිවාර්යයෙන් හදාරන්න ඕනෑ.

මට මතකයි කොර්නෙල් විශ්වවිද්‍යාලය ඉතාමත් අපූරු වැඩක් කළා. විශ්වවිද්‍යාලයේ සියලූම පීඨවලට අලූතෙන් එන්න නියමිත ශිෂ්‍ය කණ්ඩායම්වලට ඒ අය ඇතුළත් කරගැනීමේ ලේඛනත් එක්ක නවකතා පොතක් හෝ දෙකක් තැපැල් කරලා යවනවා. ඒ විශ්වවිද්‍යාලෙට එනකොට කියවලා එන්න. ඒ අය පොත කියවලා විශ්විද්‍යාලයට ආවාම ඒ පොත ගැන අවුරුද්ද පුරා සංවාද තියනවා. ඒ පොත් පදනම් කරගෙන ළමයින්ට රචනා තරග වගේ ඒවාත් පවත්වනවා. එක අවුරුද්දක එහෙම යැව්වේ කෆ්කාගේ The Trial තවත් අවුරුද්දක යැව්වේ අචිබෙගෙ Things Fall Apart. එක අවුරුද්දකට සියලූම පීඨවල ළමයින්ට පොත් තුන්දාහක් විතර යවන නිසා සමහර පොත්වල විශේෂ එඩිෂන්ස් පවා තිබුණා. මට මතකයි The Trial පොතේ ඒ විදියට ‘කොර්නෙල් යුනිවර්සිටි එඩිෂන්’ කියලා විශේෂ සංස්කරණයකුත් තිබ්බා. ඒ වාගේම ඒ පොත් ගැන ප‍්‍රසිද්ධ මහාචාර්යවරුන් ගෙන්වලා දේශන පවත්වනවා. එක අවුරුද්දක Things Fall Apart ගැන කතාකරන්න අචිබෙත් ආවා. සාකල්‍යවාදී අධ්‍යාපනය අරමුණු මනාව ඉටු කරගන්න නම් ඒ විදියේ නිර්මාණාත්මක දේවල් කරන්න වෙනවා.

මේ විදියේ විෂයයන් ඉගනගන්න සිසුන්ට මානව ශාස්ත‍්‍ර විෂයයන් ඉගැන්වීම තුළින් පමණක් අධ්‍යාපනයේ පරමාර්ථ ගොඩනැගෙනවා ද? අනික් පැත්තට මානව ශාස්ත‍්‍ර හදාරන ශිෂ්‍යයාට විද්‍යාව, ගණිතය සහ කළමනාකරණය වගේ විෂයයන් ඉගැන්වීම අවශ්‍ය නැද්ද?
ඒක ඉතාම වැදගත් ප‍්‍රශ්නයක්. මානව ශාස්ත‍්‍ර ඉගෙනගන්න ළමයින්ටත් විද්‍යාවේ දර්ශනය වගේ විෂයයන් උගන්නන්න ඕනෑ. එතකොට ඒ අය ඉගෙනගන්නවා විද්‍යාව කියන්නේ මොකද්ද, විද්‍යාව තියෙන්නෙ ඇයි සහ මොකද්ද විද්‍යාවෙන් ශිෂ්ටාචාරයට කරන කාර්යභාරය කියලා. එහෙම ඉගෙනගත්ත දරුවා දැනගන්නවා විද්‍යාව තියෙන්නේ මානව වර්ගයාගේ යහපත පිණිස මිස, ලොකු ගෙවල් හදාගන්නවත් ලොකු කාර් ගන්නවත් නෙමෙයි කියලා.

පේරාදෙණිය විශ්වවිද්‍යාලය තුළ මේ වන විට සාකල්‍යවාදී අධ්‍යාපනික උපක‍්‍ර‍්‍රමයක් හැටියට අපි පදනම් පාඨමාලා කියලා මේ විදියේ පාඨමාලා කිහිපයක් කරනවා. නමුත් ඒ කරන්නේත් ශාස්ත‍්‍ර පීඨයේ ළමයින්ට විතරයි. ඒක ශාස්ත‍්‍ර පීඨයට විතරක් නෙමෙයි සියලූ පීඨයන් තුළ සිදුවෙන්න ඕනෑ. විචාරාත්මක පුරවැසිභාවය කියන්නේ මොකද්ද කියන දේ ගැනත් කලා රස වින්දනය පිළිබ`දවත් මූලික අවබෝධයක් හැම කෙනෙක්ටම තියෙන්න ඕනෑ.

කලාව සහ මිනිසා කෘතිය පුරවැසිභාවය සහ අධ්‍යාපන ප‍්‍රතිසංස්කරණ වගේ කාරණා ඍජුව ඉදිරිපත් කරන්නේ නෑ. ඔබ කල්පනා කරන කලාව සහ මිනිසා ලාංකික පොළව තුළ මේ සංවාදයට දායක වෙන්නෙ කොතැනින්ද?
මේ කාරණා තදින් අවධාරණය කරන්න ඕනෑ කියන එක අපේ මූලික අරමුණක් වෙන්නේ විශ්වවිද්‍යාල ආචාර්යවරුන්ගේ වෘත්තීය අරගල පටන්ගැනීමත් එක්ක. ඒ අරගලයේදී අපි උත්සාහ කළා විශ්වවිද්‍යාල ආචාර්යවරුන්ගේ ප‍්‍රශ්න ගැන කතා කරන ගමන් ම විශ්වවිද්‍යාල ආචාර්යවරයා යනු කවරෙක්ද, ඔහුගේ වගකීම් මොනවාද වගේ දේවලූත් නැවත සැලකිල්ලට ගන්න. මොකද අපේ රටේ විශ්වවිද්‍යාල ආචාර්යවරුන් බහුතරය විශ්වවිද්‍යාල ආචාර්යවරයා කියන්නේ කවුද කියලා දන්නේ නැති අය බව අපිට පෙනීගියා. අපි කලින් කිව්වානේ, වෛද්‍යවරු සහ ඉංජිනේරුවන් වගේ අය බොහොම ඒකමානීය පිරිසක් කියලා. නමුත් අපිට පෙනුණා විශේෂයෙන් මානවශාස්ත‍්‍ර පීඨයන්හි ඉන්න විශ්වවිද්‍යාල ආචාර්යවරයා ඔවුන්ටත් වඩා ඒකමානීය බව. මේ විදිහේ මානවශාස්ත‍්‍ර, අධ්‍යාපනය සහ කලාව පිළිබ`ද සංවාදයට දායක වන විශ්වවිද්‍යාල ආචාර්යවරු කීයෙන් කීයද රටේ ඉන්නේ. ඒකෙන් පෙනෙන්නේ ඒ අයට සාකල්‍යවාදී දැක්මක් තියා තමන්ගේ ක්ෂේත‍්‍රය පිළිබදවවත් නිවැරදි දැනුමක් නැති බව. කොහොම වුණත් අපේ ඒ වෑයමේ මුල්ම ප‍්‍රතිඵලය තමයි මර්තා නස්බෝම්ගේ ‘කලාව කුමකටද’ පොත. අර්වින් එඞ්වින්ගේ ‘කලාව සහ මිනිසා’ ගෙනෙන්නෙත් එහිම දිගුවක් විදියට තමයි.

ඔබ මතු කළා වගේ, දර්ශනය පිළිබද ඇමරිකානු මහාචාර්යවරයෙක් වන අර්වින් එඞ්මන්ට බොහෝවිට අපිට තියෙන ප‍්‍රශ්න තිබුණේ නෑ. මොකද කලින් කිව්වා වගේ ඒ රටේ ශිෂ්‍යයන්ට විද්‍යාවන් වගෙම මානවශාස්ත‍්‍රත් අහුවෙනවා. ඒ නිසා මේක අපි ලංකාවෙ තියන තැන එඞ්මන්ට ඇමරිකාවේදී තියන්න අවශ්‍ය නෑ. අනික් අතට ඒ අයට අධ්‍යාපනය සාකල්‍යවාදීව තියාගන්න එකත් ලේසියි. මොකද ඒ අයට විශාල ආර්ථික පදනමක් තියෙනවා. ඒ වගේම ඒ අයට අධිරාජ්‍ය බලය තියෙන නිසා අනික් රටවල කෙසේවෙතත් තමන්ගේ රට ඇතුළේ සාපේක්ෂ වශයෙන් හොද ආර්ථිකයක් පවත්වාගෙන යන්න පුළුවන්. ඒ නිසා ඉතිහාසය පුරාම වෛද්‍යවරයායි පාසල් ගුරුවරයායි අතර විශාල ධුරාවලි වෙනසකුත් නෑ. අපේ රටේ දොස්තර කෙනෙක් කිව්වාම දෙවි කෙනෙක් වගේනේ. නමුත් ඒ රටේ එහෙම නෑ. පුරවැසි අයිතිවාසිකම් පිළිබද හුරුවක් තියෙන රටවල් නිසා හැම මනුෂ්‍යයාටම එක විදියට මනුෂ්‍ය ගෞරවය තියෙනවා. අපිට ඇමරිකාව විදියටම ඒ දේවල් පවත්වාගෙන යන්න අපහසු බව ඇත්ත. නමුත් අපි අධ්‍යාපනය පිළිබද ඒ දෘෂ්ටිය අතඇරගන්න හොද නෑ. මොකද එහෙම වුණොත් ඒක ආපහු ගොඩනගන්න බෑ.
මේ පොතට දීර්ඝ පෙරවදනක් දීලා මං මේ පොත එතැන ස්ථානගත කරන්නේ ඒකයි. අනික් අතට මේක කාව්‍යාත්මක සහ සිත්ගන්නාසුලූ පොතක්. ඒ වගේම ඉතාමත් ගැඹුරුයි. කළින් පොත වගේම මේකත් මේ රටේ ගුරුවරුන්ගේ අත් පොතක් වීමට තරම් වටින එකක්.

කසුන් චාමර

අපි ආකාශගත අය නෙමෙයි නන්දන විරසිංහය

0

ඡිවිතය පිළිබඳ ලිවීමට තව නැතක් දේ සිංහල කවියාට ඇත්තේ වුව ඔහු ලියා නැත්තේ ද ඡීවිතය පිළිබඳව ම  බව ඉඟි කරන නන්දන විරසිංහයන්ගේ ‘ක්ෂණ නියාම’ කාව්‍ය එකතුව, අවබෝධයෙන් කවිය විමසන පාඨකයා අතට පත් කර අවසන්ය. මේ, ක්ෂණ නියාම පිළිබඳ විමසීම පාඨක විචාරක පිරිසට පවරා කවිය ගැන එය අධ්‍යයනයෙහි තත්පර කිවියර නන්දන වීරසිංහයන් සමඟ කළ සහෘද සාකච්ඡාවකි.

 ඔබේ නවතම කාව්‍ය කෘතිය ‘ක්ෂණ නියාම’ රචනා කරන විට කවිය පිළිබඳ ඔබ දැරූ ආකල්පය කුමක් ද?

පොදුවේ කවිය පිළිබඳ ආසියාතික සහ බටහිර ඉගැන්වීම් අප්‍රමාණයි. මේ සියල්ල පිළිබඳ තරමක අවබෝධයක් හෝ ලබාගන්න උත්සාහ කරන කෙනෙක් විදිහට වස්තුවිෂය මත නොරැඳී, ඒ වස්තුවිෂයේ නොතිබුණු යම් පමණක් අල්ලා ගන්න දරන තැතක් හැටියට තමයි මම කවිය හඳුන ගත්තේ. අත්දැකීම කියන දේ සාමාන්‍යයෙන් එක්තරා පාදකයක් විතරයි කවියෙකුට. මේ අත්දැකීම වටා රවුමේ යෑම හෝ, අත්දැකීම ම පුන පුනා වචනයෙන් කීම කවිය කියලා හිතන්න අනුබල දෙන උසස් විචාර විධි නැහැ. ඒ නිසා කවියේ තියෙන අත්දැකීම පාදකයක් විතරයි කිසියම් අවකාශයකට නැගෙන්න. එතකොට ඒ ස්වකීය අත්දැකීම ඒ පාදකයෙන් කිසියම් අවකාශයකට එසවීම තමයි මම කවිය කියලා හිතන්නේ. ඒක හරියට පිනුම්කරුවෙක් කරන ක්‍රියාව වගේ. එක තැනක ඉඳලා තව තැනකට යන්න ඔහු ලොකු ඡවයක් ගන්නවා. කවියාත් ඒ වගේ තම අත්දැකීම ඇසුරින් අන් යමක් නිපදවීමට දරන වෑයමක් තමයි මම කවිය කියලා විස්වාස කරන්නේ. එකේදි හැබැයි අපි කවුරුත් අසාර්ථක වෙන්නත් පුළුවන්. කොයි තරම් අවබෝධය තිබුණත්, කොයි තරම් උත්තම නිර්මාණ කියවලා තිබුණත් කවියේ දී අපේ ප්‍රයත්නයන් සීයට සීයක් සාර්ථක වෙන්නේ නැහැ. ලෝකේ ඒක තමයි හැම කවියෙකුම අත්විඳලා තිබෙන ස්වභාවය.ඒ නිසා මූලික වශයෙන් එකක් කියමින් අනිකක් හැඟවීම, අර රොබර්ට් ෆ්රොස්ට් කියනවා වගේ Poetry tries to say the unsayable කියන කාරණය, කිව නොහැකි දේ කිවීමට දරන යතනයක් ය කවිය කියන එක මන් හිතනවා තවත් අප්‍රමාණ කාලයකට වලංගු වෙයි කියලා. ඒ කරුණු කවිය පිළිබඳ මං දරන ආකල්පය මූලික වශයෙන් හැඩගැස්සුවා.

කවියට උචිත හාෂාව පිළිබඳ නිරන්තර අධ්‍යයනය කරන කවියෙක් විදිහට කවියා කවි බස සමඟ කරන ගනුදෙනුව කොයි ආකාරද?

අපි ලියන සියල්ල කවි කියලා හිතනවා නම් ඒක මිත්‍යාවක්. කාව්‍ය ගද්‍ය නෙමයි. හුදෙක් ගද්‍ය ඉක්මවූ තැන අපිට ලැබෙන දේ තමයි කවිය. අපේ ව්‍යවහාරික ඡීවිතයේ දී අපිට ගද්‍ය භාෂාව අවශ්‍ය වෙනවා. එහෙත් අපේ හදවතේ ප්‍රකාශනය සඳහා තමයි කවිය විසින් අපේක්ෂිත බස අවශ්‍ය වෙන්නේ. ඒ බස අපේ ව්‍යවහාරික භාෂාව, පුර වහර, ගැමි වහර ආදී සියල්ලෙන්ම සමන්විත එකක්. පැරණි වාග් කෝෂයේ භාෂාවත් ඕකට එනවා. විවිධ වාග් කෝෂයන්ගේ සම්මිශ්‍රණයක් තමයි කවි බස කියන්නේ. හැබැයි කවියා ඒ බස ගන්නේ අර ගීතයේ දී බස වහරනවා වගේ නෙමෙයි. කිසියම් රිද්මයක් සහිත පද පෙළක් ගොනු කිරීම නෙමෙයි කවියාගේ ප්‍රයත්නය වෙන්නේ. වචන දහස් ගාණක් තමා අබිමුව ගැටුමකට එනවා නිර්මාණකරණයේ දී. ඒවා ඉතාම සුන්දර, ඔපමට්ටම් වූ වචන විය හැකියි. නමුත් කවියා තමාගේ අත්විඳීම සමස්ත මනුෂ්‍යත්වයට මෙහෙ කළ හැකි ලෙස වර්ධනය කිරීමට හැකි වචන කොහොමද භාවිතා කරන්නේ කියන එකයි වැදගත් වෙන්නේ. කවියාම පමණයි ඔහු දරන ප්‍රයත්නය දන්නේ. ඔහු විශාල ගැටුමකට එළඹෙනවා බස එක්ක. කවියේ පද සංඝටනාව කියන එක තමයි ඔහුගේ මූලික අවධානයට හසුවෙන්නේ. සම්මත පද ඝටනාවකට ආවොත් ඒක ගීතයක් වෙන්න පුළුවන්. ඉතින් සම්මත පද ඝටනාවෙන් ඈත් වෙලා ඔහු හිතුවක්කාරී විදිහට බස පාවිච්චි කරනවා. සමහරවිට ඔහු අපේ ව්‍යවහාරයේ නැති වචනයක් ගේන්න පුළුවන්. සමහරවිට කාලයෙන් මැකී ගිය වචනයක් ගේන්න පුළුවන්. කවියා කරන්නේ ප්‍රබල වාග් ව්‍යවහාරයකට ඒමක්.

ඔබ වසර ගණනක් කවිය පිළිබඳ අධ්‍යයනය කළ කවියෙක්. ඒ අධ්‍යයනය කවර විෂය ක්ෂේත්‍ර වෙත පැතිරුණු අධ්‍යයනයක් ද?

මම වසර ගණනාවක ඉඳලා ආධ්‍යාත්මික චින්තකයන්ගේ පොත්පත් කියවන්න උනන්දුවක් දක්වනවා. මගේ විශාල නැඹුරුවක් පසුකාලීනව ඇති වුණා මොවුන් කියන්නේ මොනවද කියන දේ දැනගන්න. මොකද මුලින් අපි භෞතිකවාදී ස්ථාවරයක කටයුතු කළේ. ටිකෙන් ටික අපි හිතන විදිහ වෙනස් වෙනවා. භෞතික ලෝකය ගැන අවධානයක් නැතුව නෙවෙයි. කිසියම් මිත්‍යාවක් කරා යනවත් නෙමෙයි. නමුත් මනුෂ්‍යාට ආදේශ කර ගත හැකි කිසියම් විමතියක් පිළිබඳ කාරණයක් ඒ ආධ්‍යාත්මික චින්තකයන් දේශනා කරනවා. විශේෂයෙන්ම ඕෂෝ සහ ටොලේ කියන චින්තකයන්. ඒ වගේම ශ්‍රී සචිතානන්දන්, ක්‍රිෂ්ණමූර්තිතුමන් වැනි විශිෂ්ඨ ආධ්‍යාත්මික චින්තකයන්ගේ අදහස් ගැනත් මං අවධානයක් දැක්වුවා. නුතනයේ ඔවුන්ගේ අදහස් ගොඩක් ප්‍රචලිත වෙලා තියනවා. මිනිස්සු හිතුවා ඔවුන්ගේ අදහස් කාලෙත් එක්ක යල් පනියි කියලා. නෑ. ඒවා අප්‍රමාණ නවීනයි. ඒවා ගැන මහා ගෞරවයක් තියන මිනිහෙක් විදිහට මං ඒවායින් ලබාපු පුළුල් වීම වචනවලින් කියන්න අමාරුයි. සාමාන්‍ය ලෞකික ඡිවිත ගත කරමින් ම කොහොමද මනුෂ්‍යත්වය සර්වාකාරයෙන් සාර්ථක කරගන්නේ කියන පෙළඹුම ඔවුන් අප තුළ ඇති කරනවා. ඉතින් මේක කවියට උරාගන්න බැරිද කියන කාරණය මට දැනෙන්න ගත්තා. විශේෂයෙන්ම බටහිර ලෝකයට සෙන් දහම පිළිබඳ දැනුම් සම්භාරයක් ප්‍රදානය කළ උගතෙක් තමයි මහාචාර්ය ඩි.ටි.සුසුකි සහ ඇලන් වොට්ස්. මෙන්න මේ වගේ අයගේ දැනුම් සම්පාදනය නිසා ඇමරිකාව, එංගලතය වගේ රටවල ඒ දැනුම කලාවටත් ව්‍යාප්ත වුණා. විශේෂයෙන්ම මූර්ති ශිල්පය, චිත්‍ර ශිල්පය, කවිය වගේ මාධ්‍යන්වලට. සෙන් දහම කුමක් ද කියන දේ මෙයින් අවබෝධ කරගන්න පුළුවන් වුණා. මේවා හදාරනකොට අපිට මේ ඡිවිතය ඇසුරේම ඉතාම සෞන්දර්යකාමි, නොඇලුණු ඡිවිත ගත කරන්න පුළුවන්. අර Purposeless Life කියලා ඔවුන් හඳුන්වන්නේ එය තමයි. ඒවා අරමුණු පෙරදැරි ඡිවිත නොවෙයි. ඒ මොහොතේ ලෝකයට ඇරිලා ලබාගන්න ලෝකය පිළිබඳ සංවින්දනයක් ක්ෂණිකව ලිවිම හෝ හිතේ දරාගෙන ඉඳලා පසුව ලිවිම වැනි දෙයක් තමයි ඔවුන් යෝඡනා කරන්නේ. විශේෂයෙන්ම සෙන් චින්තාව බලපාපු හයිකු කවියන්.මට හිතෙනවා සෙන් දහමේ තියන පරමාර්ථ විරහිත ඡිවිතය කියන්නේ අඳුරු, අවලක්සන දෙකටම නැති ඡිව්තයක් නොවයි. ඒ ඡීවිතයේ පරමාර්ථගරුක බවකුත් තියනවා. නමුත් මෙතරම් ම අරමුණු විරහිත ඡීවිතයක් අපේ කවිවල අපිට ගේන්න අමාරුයි. මොකද අපි ඡිවත් වන සමාඡය ගැනත් අපිට බලන්න වෙනවා. එවැනි චින්තාවල්වලින් යම්කිසි ගතයුත්තක් ගන්නවා මිසක් ඒවා මුළුමනින් ම මෙහෙට අනුරූප කරන්න යනවා නොවෙයි. ඉතින් සෙන් සහ තාවෝ වගේ චින්තන මාර්ගවලින් කවියෙකු ලෙස වැඩීමට අවශ්‍ය චින්තනයක් මා තුළ රෝපණය වුණා.

මම පැරණි ඡාපානයේ ක්‍රි.ව. හාරසිය ගණන්වල සිට එක්දාස් ගණන් දක්වා කළ වකා කාව්‍ය සීයක පමණ පරිවර්තනයක් සකස් කළා. ඒ කවිවල කතෘවරු තමයි හිටපු අධිරාඡ්යවරු, ඔවුන්ගේ බිසෝවරු, මන්ත්‍රීවරු වැනි රඡවාසලට සේවය කළ පිරිස්. ඔවුන්ගේ අදහස් තමයි අර වකා කාව්‍යවල තියෙන්නේ.හයිකුවලත් ඥාති කවි තමයි වකා කවි කියන්නේ. ටන්කා කියලත් කියනවා. ඊටපස්සේ හොක්කු කියලා කවි විශේෂයක් භාවිතා වුණා. හොක්කු කවි කියන්නේ වැල් කවි ඡාතියක්. විශිෂ්ඨ කවීන් දහපහළොස් දෙනෙක් එක් වෙලා තමයි මේ කවිවල පේළි පබඳින්නේ.ඉන්පසු ඒ ඇසුරු කරගෙන හයිකු කවි බිහි වෙනවා. මං මේ කවි අධ්‍යයනය කළා. මේවා ස්වදේශීය කවි නොවෙයි කියලා මගේ කසිම බෙදීමක් නැහැ. අපි එකම මනුස්ස ප්‍රඡාවක්. කාගේත් හර්දයේ තියෙන දේ තමයි එළියට එන්නේ. මම විස්වාස කරනවා ලෝකෙට ඇරීම වැදගත් කියලා. ඒකෙන් කවියන් කරන්නේ ස්වකීය සම්ප්‍රදාය පෝෂණය කිරීමක් හැර වෙන දෙයක් නෙමෙයි. ඒ නිසා පස ඇතුලට මුල් යවනවා වගේම අහසටත් අතු විහිදෙවුවේ නැත්තන් වැඩීමක් නැහැ. මනුෂ්‍යත් එහෙම වෙන්න ඕනි.

ඇමරිකානු සහ බටහිර කවි කියවීම පිළිබඳ මා තුළ විශාල උනන්දුවක් ඇති කළා ආරියවංශ රණවීරයන්. දැනටත් ඇමරිකාවේ වගේ පළවෙන නවීන කවි පොතක් උනත් අපි හැකි ආකාරයෙන් ලබා ගන්නවා. ඒවායින් උනත් වැඩි ප්‍රතිඵල ලැබෙන ආකාරයෙන් යමක් උකහා ගන්න සුදානම් කෙනක් මම. ඉතින් කවියෙකුට මේ වගේ විශාල ආශ්‍රය ප්‍රදේශයක් තියෙන්න ඕනි. විශේෂයෙන්ම තමන්ගේ ඡන සම්ප්‍රදාය ගැනත්, තමන්ගේ සම්භාව්‍ය සාහිත්‍යය ගැනත් ආශ්‍රයක් කෙනෙකුට තියෙන්න ඕනි. දැන් අපේ සංදේශ කාව්‍ය හැම එකකම කුරුල්ලෝ අහසට යැවීමක් තියෙන්නේ කියලා මතයක් තියනවානේ. නමුත් ඒ මතයට එකඟ වෙන්න බැහැ. අපේ සංදේශ කාව්‍ය හරි මනහරයි. මම හරි ආදරෙයි. විශ්ශයෙන්ම මම සැළලිහිණිය අත් පොතක් වගේ පාවිච්චි කරනවා. දවසකට එක කවියක්වත් කියෙවුවේ නැත්තන් මට හරි දුකක් ඇති වෙනවා. අනිත් සංදේශ කාව්‍යවලත් අඩු වැඩි වශයෙන් හරිම විශිෂ්ඨ, රමණීය රචනා රීතීන් හමුවෙනවා. ඒ සිවුපද කාව්‍යවල තියන හර්දයාංගම බව අපි වටහා ගන්නේ ඒවායින්. ගී කාව්‍යයේ නැති සුන්දරත්වයක් අත්විඳිනවා මම සංදේශ කාව්‍යවලින්. අපිට කොච්චර බටහිර ගැති, ඡපන් ගැති කවි ලියන අය කියලා කිවුවත් මේ ස්වදේශීය උරුමයෙන් පෝෂණය නොවුණා නම් අපිට ඒක මෙහෙ ස්ථාපිත කරන්න බැහැ. අපි මේ ආකාශගත අය නෙමෙයි. ඒ නිසා අපි කුමන නිදහස් මාධ්‍යයකින් ලිවුවත් ඒකට මූලික වෙන්න අම්මගෙන් අහපු කවි. අපේ අම්මා ඡන සාහිත්‍යයේ වගේම සම්භාව්‍ය සාහිත්‍යයේ කවි සීය ගණනක් කට පාදමින් දැනගෙන හිටියා. ඇය ගැමි උගත් කාන්තාවක්. ඒ වගේම මගේ සොහොයුරියන්. ඔවුනුත් උගත් අය. විශේෂයෙන් විභාගවලට නිර්දේශ කවි පොත් වුණු අබිනික්මන, මස් ලෙ නැති ඇට වගේ කෘති කුඩා කාලේ ඉඳලම කියවපු නිසා තමයි අපිට ඒ හැකියාව ටික ටික කාන්දු වුණේ. කිසියම් අධ්‍යයන පරිසරයකුත් ගෙදරක තියනවනම් දරුවෙක් හැඩගැහෙනවා.

අමාවතුරේ භාෂාව වගේම පැරණි ගද්‍ය භාෂාව මම අධ්‍යයනය කළා. ඒවගේම මේ සිවුපද කාව්‍ය කෙරෙහි මට ආසාවක් ඇති වුණේ සැළලිහිණිය සහ හංස සංදේශය කියවීමෙන්. අලුත් පරම්පරාවටත් මම කියන්නේ දවසට කවි දෙකක් හරි ඒවා කියවන්න කියලා.මන් දෙපාරක් දොරකඩ අස්න කියවලා තියනවා. ඒ දොරකඩ අස්නේ භාෂා ශෛලිය මට හැමවෙලේම මතක් වෙනවා. ඒකෙන් ව්‍යක්ත ලෙස යමක් උච්චාරණය කරන්න ඉගෙන ගත්තා වගේම ඒ භාෂාවේ තියන රිද්ම ලක්ෂණත් ඉගෙන ගත්තා. තව පනාකඩුව තඹ සන්නසේ තියෙන රචනා ශෛලීය වගේම පැරණි ගද්‍ය ශෛලීන් මේ හැමදෙයක්ම අධ්‍යයනය කළ යුතු වෙනවා. ඒවගේම කබීර් මුනිගේ යම් යම් ගීතිකා තියනවා, තාගෝර්තුමාගේ කවිවල පරිවර්තන තියනවා. විශේෂයෙන්ම ගිතාංඡලී සහ නව සඳ වගේ කෘතිවල පරිවර්තන ආධාරයෙන් කාව්‍යට සුදුසු බසක් සොයාගෙන යන අයට ඒවායින් ප්‍රයෝඡනයක් අත් වෙනවා. ඒ වගේම ඇතැම් පැරණි පද්‍ය ග්‍රන්ථවලට සපයන අරුත් විවරණත් කියවන්න වෙනවා. එතැනින් නොනැවතී නවකතාව සහ කෙටිකතාවත් කියවන්න අවශ්‍යයි. නමුත් මේ සියල්ලම උසස් පරමාර්ථ ඇතුව ඒ සාහිත්‍යාංගයට හානි නොකර කෙරූ නිර්මාණ විය යුතුයි. අප කියවන කොයියම්ම දෙයකින් හෝ පිහිටක් තමයි අපිට ලැබෙන්නේ.මේ ඡිවිත කාලය තුළ හැමදේම ඇසුරු කරන්න ඕනේ. ඒවායින් යමක් ලබා ගන්න පුළුවන් වෙන්න ඕනි. මේවා යම් පමණකට ඇසුරු කරපු කෙනෙක්ගේ නිර්මාණ කාර්යයේ දී බස කිසියම් කාර්යයක් ඉටු කරනවා ඇති. ඒවා නිර්මාණ කාර්යයේ දී පිටු දෙනවා. ඒ ඇසුර පිහිටට එන ආකාරය හරිම පුදුමාකාරයි. අපි තාමත් මේවා හොයාගෙන යනවා. තවමත් පරිපූර්ණ නැහැ.

ඔබගේ මුල් කාලීන කවිවල සමාඡ දේශපාලන කියවීමක් පැහැදිලිවම දකින්න ලැබුණා. නමුත් පසු කාලීන කවිවල වස්තුවිෂය එයින් වෙනස් මගක් ගන්නවා. ඒ තත්වය පැහැදිලි කරන්න පුළුවන් ද?

මුල් කෘතිය කරන විට කවිය පිළිබඳ මා තුළ තිබුණ හැඟීම අල්පයි. කවිය මෙසේ විය යුතුයි කියලා මා තුළම තිබුණු කිසියම් හැඟීමකින් කාව්‍ය කියන්න කුමක් ද කියලා හඳුන ගත්තා මිසක් කාව්‍ය පිළිබඳ අද තරම් ප්‍රබල වාද විවාද කෙරුණෙත් නැහැ ඒ කාලේ. ඒවගේම අද තරම් දැනුම ඒකරාශී වෙලා තිබුණෙත් නැහැ. ඉතින් එකල පැවතී තත්වය අනුව මම හිතුවා අපි මේ පිටුදීලා ඉන්න සමාඡය දේශපාලන, ආර්ථික වශයෙන් බොහොම වියවුල් සහගත එපා කරපු එකක් කියලා. ඒවගේම මේක අපි ඡයගන්න ඕනේ කියලා. යහපත් සමාඡයක් ගොඩනගන්න ඕනේ කියන හඬ ගෑම ඔය කවි ඇතුලේ අමු අමුවෙන් මන් දැක්කා. ඉතින් ඒවායින් මුක්ත වෙලා ඉන්න බැහැ. ඒක ඒ කාලේ ප්‍රවණතාවක් උනා. ‘හදවත් වෛරයේ බිඡු උණුසුම් කරන නිසි කල දමා ගසනට ලොහු ගුලි ලෙසින’ කියලා ඔය මහවැලි ඉඩම් ටිකක් පිළිබඳ පුවත්පතක දැකලා ලියපු කවියක් මම. නිලධාරීන්ගේ අයුක්තියට ‘අපි එකතු කරලා උඹලට දෙන්නන් වැඩේ’ කියලා තමයි මේ කියන්නේ. නමුත් අද මම මේක පිළිගන්නේ නැහැ. අරගල කරන ඡනතාව එක්ක මගේ කිසිම විරුද්ධත්වයක් නැහැ. අරගල කරන්න ඕනේ භෞතික ලෝකයේ යම් යම් දේවල් දිනා ගන්න. නමුත් අද මං ආධ්‍යාත්මයෙන් නම් එතන නැහැ. දේශපාලන ක්‍රියාකරුවෙක් විදිහට කල්පනා කරන කොට මම එතන ඉන්නවා. නමුත් මගේ කවියේ ආධ්‍යාත්මවාදය නම් ඒක නෙමෙයි. නිර්මාණ කාර්යයට සමාන යම් කියවීමක් ලබා ගැනීමත් එක්ක ස්වාභාවිකම අර සමාඡ දේශපාලන ස්පර්ශයෙන් තොර වුණා කියලයි මට හිතෙන්නේ. මම හිතලම ඒකෙන් වෙන් උනත් නෙමෙයි. මට හිතෙනවා සම්පූර්ණයෙන්ම අපි මේ ඡීවිත පරිධියට යොමු වීම ඊට වඩා හොඳයි කියලා. මේ ඡීවිතයේ අනේකාකාර ප්‍රශ්න තිබෙනවා. මුලු මහත් ඡටිල වූ ඡිවිතය කුමක් ද සහ ඒ ඡීවිතය හසු කර ගත හැකි ප්‍රස්තුතයන් තමයි මට හසු වෙන්නේ ඊටපස්සේ. එතකොට මන් කිසියම් මතවාදයක පාර්ශවකරුවෙක් වෙන්නේ නැහැ. ඒ පාර්ශවයෙන් වෙන් වෙලා සම්පූර්ණ ඡිවිත අවකාශය වෙත විවර වෙන අවස්ථාවක් හදා ගන්නවා. එතකොට ලෝක කවියත් එක්ක බලන කොට මගේ මාර්ගය හරි කියලා මට හිතෙනවා. මොකද මන් මේක යහපත්ය කියලා ඒ මාර්ගය තෝරා ගෙනත් නැහැ. මම කවියෙන් සමාඡය වෙනස් කරන්න හැකිය කියන ආස්ථානයෙත් නැහැ. මං හිතන්නේ ඒක කරන්න බැහැ. ඒ වෙනුවෙන් වෙන් වෙච්ච වැඩ කොටසක් කරන්න පුළුවන් දේශපාලන පක්ෂ, සමිති සමාගම් සහ එන්.ඡී.ඕ තියනවා. ඔවුන්ටත් ඒක සියයට සියයක් කරන්න බැහැ. ඉතින් කවිය ඊට වඩා ඡිවිතය පිළිබඳ විවරණය කළ යුතුයි කියලා මට හිතෙනවා. දේශපාලන හඬ ගෑමක් සහ සමාඡ කතිකාවක් කවිය වෙතින් ඉටුවිය යුතුයි කියලා හිතලා නිර්මාණ කිරීමෙන් කවිය යම්කිසි වර්ගීකරණයකට හසු වෙනවා. මේ හේතුව නිසා අද කවියෝ කොතරම් හොඳ නිර්මාණ කළත් ඒවට නිසි ඇගයුම් එන්නේ නැති තත්වයකුත් තියනවා. ඒ නිසා මේ වර්ගකිරීම් සහ නාමකරණයන්ගෙන් තොරව කටයුතු කිරීමත් නිර්මාණකරුවෙකුගේ පුලුල් වීමට ඉතාම වැදගත්.

 ප්‍රවීණ කවියෙක් විදිහට තරුණ කවීන් ගැන ඔබටත් තියෙන්නේ විවේචනයක් ද?

මම කිසිසේත්ම තරුණ කවියන්ගේ ප්‍රයත්න නිරර්ථක ප්‍රයත්න විදිහට සලකන්නේ නැහැ. මේ යුගයේ මේ පෙළඹීම පවා වැදගත්. නැත්තන් මේ යුගය මහා කරුමක්කාර, කාලකන්නි යුගයක් බවට පත්වෙනවනේ. ඉතින් යම්කිසි ආලෝකයක් ඇති සමාඡ සාහිත්‍යික වටපිටාවක් ඇති කරලා තියෙන්න ඒ තරුණ පිරිස තමයි. ආර්ථික වශයෙන් හරිහම්බ කරගන්න ඕනේ කියන පෙළඹුමක් නැතිව ඉතාම නිස්සරණ ආධ්‍යාශයෙන් කවිය පිළිබඳ ඇති හැඟීමෙන් තමයි ඔවුන් කටයුතු කරන්නේ. ඒවගේම මේ අය, තමා ඒ නියැලෙන සාහිත්‍යාංගය පිළිබඳ තරමක හෝ අවබෝධයක් ලබා ගැනීමට තමන්ට පෙර සිටි කවීන්, ඔවුන්ගේ කාව්‍ය මාර්ග, පෙර තිබූ කවි යුගයන් මොනවාද සහ ඒවායෙන් බැහැර කළ යුත්තේ කුමක් ද, ඒවා ප්‍රතිරූප ලෙස වන්දනා කරනවාද එහෙම නැත්තන්  ප්‍රතිරූප වෙන්න ඔවුන් භාවිතා කළ වඩා යහපත් අංග උරා පෙරාගන තම කවිය පෝෂණය කර ගන්නවද කියන කාරණා නැවත සිතා බැලිය යුතු වෙනවා. එතනදී මම දකිනවා භාෂා විෂයීක වශයෙන් මිට වඩා වැඩි ප්‍රයත්නයක් දරන්න ඕනේ. මොකද වර්තමාන ඡනප්‍රිය එෆ්.එම්. භාෂාව ඇතැමුන්ගේ කවිවල මං දකිනවා. කවියේ දී අවශ්‍ය වෙන්නේ එකක් කියමින් තවෙකක් දනවන බොහොම ව්‍යංඡනා පූර්ව බසක් නේ. ඔහු තෝරා ගන්නා භාෂාව වර්තමාන ඡනප්‍රිය වහරක් වෙන්න පුළුවන්. ඒ වහර කාව්‍යෝපක්‍රමයක් ලෙස කොතරම් වැදගත් වෙනවද කියන එක ගැන අවධානය තියෙන්න ඕනි. හැබැයි දැන් ඉන්න තරුණ කවීන් පෙර තරම් ම කවිය කසියම් සමාඡ දේශපාලන කාර්යයක් සඳහාය කියන පෙළඹුමේ ම නැති එක සතුට දනවන කරුණක්. ඒවගේම රූපකයේම උපලක්ෂණයක් වන සඡිවාත්මරෝපණය කියන කාව්‍යෝපක්‍රමය ඔවුන් අද භාවිතා කරනවා. ඒ කාලේ අපේ කවිවල තියෙන්නේ ගහ කොළ, ඉර හඳ තාරකා පමණයි කියලා දෝෂදර්ශනයට ලක් වුණානේ අපි. ඒත් අද අපි දකිනවා ඇතැම් තරුණ කවි කිවිඳියන්ගේ නිර්මාණ ඇසුරේ අප්‍රාණික වස්තූන් සප්‍රාණික කිරීමක්. ඒවා ගොඩනැගෙන්න ඕනෙ. නව මං සොයාගන්න ඕනෙ ඒ විදිහට. කාව්‍යයේ මුලධර්ම පිළිබඳ අවධානයකුත් තිබිය යුතුයි. ඉන්ද්‍රියරූපී බස ගොඩනගන්නේ කොහොමද කියන කාරණය අධ්‍යයනය කිරීමත් ඉතාම වැදගත්. ඒකට ආරියවංශ රණවීර, එරික් ඉලයප්පාරච්චි වැනි කවියන්ගේ කවි අධ්‍යයනය කළ හැකියි. ඒවගේම තරුණ කවීන් වෙනත් විෂයාන්තර දැනුම ලබා ගන්නත් උත්සාහ කරන්න ඕනේ. ඡිවිතය පිළිබඳ කිසියම් ඇතුලු නුවණක්, තමාටම අනන්‍ය වූ ලෝක දෘෂ්ටියක් ගොඩනගාගන්න ඕනෙ. ඒක එන්නේ කියවීමත් එක්ක. ලෝකය වටහා ගන්න දරන තැත පුළුල් වෙන්න ඕනේ. ඒ හා සමඟම තමන්ගේ නිර්මාණයත් පුළුල් වෙනවා.

කවිය පිළිබඳ ප්‍රාමාණික කියවීමක් සහිතව ලියවුණු ශාස්ත්‍රීය කෘති අඩුයි සිංහල සාහිත්‍යයේ. ඔබ දීර්ඝ කාලයක් කවි ලියපු, කවිය පිළිබඳ අධ්‍යයනය කළ සම්මානලාභී කවියෙක් විදිහට එවැනි ශාස්ත්‍රීය කෘතියක් රචනා කිරීම නූතන කවිය වෙනුවෙන් කරන මෙහෙයක් විදිහට දකින්නේ නැද්ද?

ඔය යෝඡානාව මා වටා ඉන්න විවිධ පිරිස් කරලා තියනවා. නමුත් මං තවම එවැනි අවස්ථාවකට ආවේ නැහැ. යම් යම් අවස්ථාවල පුවත්පත්වලට ලියූ දේ තිබෙනවා. සමහරවිට ඉදිරියේ දී එහෙම දෙයක් සිදු වෙන්න පුළුවන්. නමුත් මට ඇතැම්විට හිතෙනවා මම කවිය පිළිබඳ මගේ අත්දැකීම් ඔසවලා තියන්න, තව කෙනෙකුට ඒකෙන් දෙයක් ගන්න තරම් දෙයක් කියන්න මිනිහෙක් ද කියලා. ඒක මන් මාව අවප්‍රමාණය කර ගැනීමක් නෙමෙයි. ඒක මගේ ස්වභාවය. මම කැපී පෙනෙන්න දරන උත්සාහයක් ද, ඕනවට වඩා වැඩි දෙයක් ද මේ මම කරන්න යන්නේ කියලා මට හිතෙනවා. මම මේ නිර්මාණත් කරලා මේ වගේ ශාස්ත්‍රීය දේත් කරන්න යනවාද කියන දෙගිඩියාව මා තුළ තියනවා. ඒක මම කියන්න ඕනෙනේ. හැබැයි ඉතින් රොබර්ට් ෆ්රොස්ට් වගේ කවියෙක් ගත්තොත් ඔහු කවිය පිළිබඳ මහා විශාල අර්ථකථන සැපයීම් කරන්න ගිහින් නැහැ. මහා පොත්පත් ලියන්න ගිහින් නැහැ. ඔහු පෙනී ඉඳලා තියෙන්නේ ස්වකීය නිර්මාණ මඟින්මයි. නිර්මාණම තමයි කවියා දකින කැටපත් බවට පත් කරලා තියෙන්නේ. ඒ නිසා මම මොන ශාස්ත්‍රීය කෘති ලිවුවත් වැඩක් නැහැ මගේ නිර්මාණ අසාර්ථකයි නම්. මගේ නිර්මාණ ඡිවිතය මුල ඉඳලා අගට විමසා බලන කෙනෙකුට ඒවායේ පරිපාකයක් දැකිය හැකි නම් ඒක මා ලැබූ ඡග්‍රහණයක්. ඒ නැතුව මම පරණ වචන කෝෂයෙන් ම යැපෙන, පරණ අත්දැකීම් ම හෝද හෝද ලියන කවියෙක් වුණා නම් වැඩක් නැහැනේ. ඒ නිසා මගේ කවියෙන් නව ඡීවිත ප්‍රදේශයන් විමසලා තියනවද, ඒ තුළින් සමාඡයට ගත හැකි ප්‍රයෝඡන තියනවද කියන කාරණය තනි තනිව හරි විමසනවා නම් ඒක වැදගත් ශාස්ත්‍රීය දේට වඩා.

නන්දන විරසිංහය

     

 

 

දුකට හිනාවීම

‘‘අප‍්‍රිකානු දුවිලි පිරුණු වීදිවලින් ආ මම දේවල් දෙකක් ජීවිතේටම බලාපොරොත්තු වුණේ නැහැ. එක ගෘහස්ථ වැසිකිළි. දෙක ඬේලි ෂෝ එකේ ඉදිරිපත් කරන්නා වීම. දැන් මට දෙකම තියෙනවා. දෙකෙන් එකක් මම බොහොම පහසුවෙන් විඳිනවා.’’ 2015 දී ඬේලි ෂෝ වැඩසටහන බාරගත් මොහොතේ ටෙ‍්‍රවර් නෝආ එහෙම කියන්නේ නරඹන්නන් සිනහවෙන් පුරවමින්.

ටෙ‍්‍රවර් නෝආ අප‍්‍රිකාවේ සිට පැමිණි කළු ජාතික තරුණයෙක්. ලොව ජනප‍්‍රියම රාත‍්‍රී හාස්‍යමය ප‍්‍රවෘත්ති වැඩසටහන 2015 තෙක් ඉදිරිපත් කළ ජෝන් ස්ටුවර්ට් නම් දැවැන්තයා විශ‍්‍රාම යද්දී, ඔහුගේ අනුප‍්‍රාප්තිකයා ලෙස ටෙ‍්‍රවර් නෝආ තෝරාගත්තා. වැඩසටහන කොමඩි සෙන්ට‍්‍රල් නාලිකාවේ ඬේලි ෂෝ නම් වැඩසටහන. දිනපතා විකාශය වූ මේ වැඩසටහනෙන් එදින ප‍්‍රවෘත්ති පිළිබඳව හාස්‍යමය සමාලෝචනයක යෙදීම සිදුවුණා.

පුංචි තැනකින් ඇවිත් ලෝකයම ජයගත් මේ තරුණයා ගැන කතාකිරීම වැදගත් වෙන්නෙ ඔහු ලංකාවට නුහුරු කාරණා දෙකක් අපූරුවට කරමින් සිටින නිසායි. පළමුවැන්න හාස්‍යමය ප‍්‍රවෘත්ති ඉදිරිපත් කිරීම්. තවම ලංකාව අත්හදා නොබලන අපූරු ප‍්‍රවෘත්ති උපකරණයක් මෙය. දෙවැන්න වේදිකා මත කෙරෙන හාස්‍ය වැඩසටහන්. සිංහල හාස්‍ය ඉදිරිපත් කරන්නන් කිහිපදෙනෙක් ලංකාවේ ඉන්න බව ඇත්ත. බොහෝ සිංහල හාස්‍යමය කලාකරුවන්ගේ ඉදිරිපත් කිරීම් හුදු විහිළු පමණයි. රාජ්‍ය නිලධාරීන් හෝ වෙනත් ආයතනයක නිලධාරීන් සිටින වැඩසටහනකට පැමිණ, විනාඩි පහක් තුළ දෙපිට කැපෙන කතන්දර, කාන්තාවන් පහත හෙළන අන්දමෙන් බිරිඳ ගැන කරන කතන්දර කිහිපයකින් පේ‍්‍රක්ෂකාගාරය හිනැස්වීම හාස්‍යය නොවෙයි.

ටෙ‍්‍රවර් ලොව පුරා වේදිකා මත කළ සජීවී හාස්‍යමය ඉදිරිපත් කිරීම් නරඹන අයෙකුට ඔහු සමාජය මොනතරම් සියුම්ව හාස්‍ය ඉදිරිපත් කිරීම් හරහා විනිවිද දකිනවාදැයි විස්මයජනක ලෙස අවබෝධ කරගත හැකියි.

ටෙ‍්‍රවර් අප‍්‍රිකාවේ උපත ලබා ඇත්තේ වර්ණභේදවාදය තිබුණු සමයේදී. ටෙ‍්‍රවර්ගේ මව මේ වර්ණභේදවාද බෙදීමේදී කළු යන වර්ගයට අයිතිවුණා. පියා ස්විස් ජර්මානුවෙක්. ඔහු අයිතිවුණේ සුදු වර්ගයට. ඒ කාලයේදී එවැනි වර්ග දෙකක දෙදෙනෙක් විවාහ වීම අපරාධයක් ලෙස සැලකුණා. එලෙස විවාහ වී උපදින දරුවෙක්ද අපරාධයක්. ඒ නිසා ටෙ‍්‍රවර් උපත ලැබුවේම අපරාධයක් ලෙස. ඔහුට සමාජය ඉදිරියේ තමාගේ මාපියන් එක්ක ජීවත්විය නොහැකි වුණා. තමන්ගේ ජීවිත කතාව රැුගත් ‘බෝන් ඈස් අ ක‍්‍රයිම්’ (අපරාධයක් ලෙස උපත ලැබීම) කෘතියේ මේ ළමා කාලය ගැන ඔහු විස්තර කරනවා. ඔහුගේ ජීවිතය පීඩනයෙන් පිරුණු එකක්. එවැනි පසුබිමකින් ටෙ‍්‍රවර් වැනි හාස්‍ය ශිල්පියෙක් බිහිවීම අපූරුයි. ඔහු මෑතකදී ළමා කාලයේ අත්දැකීමක් මෙලෙස විස්තර කළා.

ජීවිතේ පළමු වතාවට විහිළුවක් අහද්දී මම හිටියෙ මගෙ සීයා එක්ක. අපි හිටියෙ දකුණු අප‍්‍රිකාවෙ වීදියක උද්ඝෝෂණයක. සෙනග පාලනය කරන්න පොලිස් නිලධාරියෙක් ආවා අශ්වයෙකුගෙ පිට නැගලා.

ඔයාලා වගෙ අශ්වයා පිට පොලීසිය එද්දී අපේ කට්ටිය ආසාවෙන් බැලූවෙ නැහැ. ‘ෂාත්‍ව එයා කකුල් උස්සන්න යන්නෙ.’ වගෙ උද්යෝග කතා නැහැ. හැමෝම බයයි. පීඩනය වැඩිවෙනවා. පොලිස්කාරයා ‘පලයල්ලා පලයල්ලා’ කියලා බැටන් පොල්ලෙන් සෙනඟ පාලනය කරනවා. හැමෝම කලබල වෙනවා.

හැමෝම යද්දී මගෙ සීයා හෙළවෙන්නෙ නැතිව බලාගෙන හිටියා. පොලිස්කාරයා සීයාගෙන් ඇහුවා මොකද යන්නෙ නැත්තෙ කියලා.
සීයා ඇහුවා ‘මාස්ටර්.. මම ප‍්‍රශ්නයක් අහන්නද?.’පොලිස්කාරයා පුදුමයෙන් බැලූවා.

මම කියන්න ඕනෑ මේ සිදුවීමට පසුබිම. ඔන්න ඔය උද්ඝෝෂණයට කලින් සතියෙ අශ්ව තරගයක් තිබුණා. දින්න අස්සයා දකුණු අප‍්‍රිකානු ජනාධිපතිවරයා ඉම්බා. ඒ අවස්ථාවේ ගත්ත ෆොටෝ පත්තරවල ප‍්‍රධාන ඡුායාරූපය විදියට පළවෙලා තිබුණා.

දැන් ඔන්න සීයා අහනවා. ‘මාස්ටර්, ප‍්‍රශ්නයක් අහන්නද?’ පොලිස් අසරුවා පුදුමයෙන් ‘මොකක්ද?’ කියලා අහනවා.
‘මාස්ටර් ඔයාගෙ ජනාධිපතිට අශ්වයෙක් ඉඹින්න පුළුවන් වුණත් මගේ නංගිව ඉඹින්න බැරි ඇයි?’ සීයා ඇහුවා.
මේ අමුතු ප‍්‍රශ්නෙට පොලිස්කාරයා කලබල වුණා. ‘මොකක්, මේ.. මේ මම දන්නෙ කොහොමද මිනිහො’ ටිකක් කේන්තියත් මුසුවෙච්ච පුදුමයෙන් කිව්වා.
සීයා උත්තර දෙනවා. ‘මොකද මාස්ටර් ඔයා මගේ නංගිව දැකල නැහැ.’
ඊට පස්සෙ මට හොඳට මතකයි ඒ පොලිස්කාරයාගෙ මුහුණ. හිනාවෙන් පිරුණා. කඳුළුවලින් මූණ පිරෙනවා. සීයායි පොලිස්කාරයායි එකටම හිනාවෙනවා.
මම පළවැනි වතාවට දේවල් දෙකක් එදා දැක්කා. එකක් තමයි කළු මනුස්සයෙක් සහ සුදු පොලිස්කාරයෙක් එකට හිනාවෙනවා. දෙවැනි එක තමයි මම තේරුම් ගත්තා පීඩනය ඉවත් කරන්න හාස්‍යයට කොච්චර ශක්තියක් තියෙනවාද කියලා. ‘මම හිතුවා එදා. මට ඕනෑ ඒක කරන්න.’

බොහෝවිට ටෙ‍්‍රවර්ගේ හාස්‍ය ඉදිරිපත් කිරීම් ජාතිවාදයට, බෙදා වෙන්කිරීමට මෙන්ම පීඩිතයාගේ පීඩනයට එරෙහි එකක් වුණා. ඬේලි ෂෝ ප‍්‍රවෘත්ති වැඩසටහනේ නොවන, සජීවී ඉදිරිපත් කිරීම්වල පවා ඒ පීඩනය ගැන කතාව තිබුණා. ඔහුගේ ජනප‍්‍රියම විහිළු අතර ගුවන් යානාවලදී කළු ජාතිකයන්ට, වෙනත් සුළුතරයන්ට මුහුණදෙන්නට සිදුවුණු අමිහිරි අත්දැකීම් තියෙනවා. ඇතැම් ඛේදවාචක පවා ඔහු හාස්‍ය නිර්මාණ සඳහා පසුබිම් කරගන්නවා. එවැනි මොහොතක සිනහව මැදින් ඔහු අපූරු සත්‍යයන් පසක් කරන්නට සමත් වෙනවා. ඔහු දුකට හිනාවුණා. තමන් විඳින පීඩනයට හිනාවුණා.

ප‍්‍රංශය ලෝක කුසලානය ජයග‍්‍රහණය කළ දිනයේ ‘ඬේලි ෂෝ’ හරහා ටෙ‍්‍රවර් ඒ ප‍්‍රවෘත්තිය කියනවා. ‘අප‍්‍රිකාව ලෝක කුසලානය දින්නා.’ ඔහු එලෙස කියන්නේ ප‍්‍රංශ කණ්ඩායමේ කළු ජාතිකයන්ගේ සංයුතිය ගැන සැලකිලිමත් වෙමින්. ඇමෙරිකානු ප‍්‍රංශ තානාපතිවරයා ටෙ‍්‍රවර් වෙත ලිපියක් ලියන තැනට ඒ කතාව දිග්ගැස්සුණා.

‘ක‍්‍රීඩකයන් බොහෝ දෙනෙක් දැනටමත් කියලා තියෙන විදියට එයාලාගේ මාපියන් අප‍්‍රිකාවෙන් වෙන්න ඇති. ඒත් එයාලාගෙන් බහුතරය ඉපදුණේ ප‍්‍රංශයේ. ඉගෙනගත්තෙ ප‍්‍රංශයේ. එයාලාගේ දියුණු සහ විවිධාකාර පසුබිම් කියන්නෙ ප‍්‍රංශයේ විවිධත්වයේ ප‍්‍රතිරූපයක්.’ ප‍්‍රංශ තානාපතිවරයා ලිපිය හරහා කියනවා.

‘මම හිතන්නේ ඒක වැඩිපුර ප‍්‍රංශයේ විවිධත්වයෙහි නෙවෙයි, ප‍්‍රංශයේ යටත් විජිතවාදයේ සංකේතයක්. එයාලා හැමෝම අහම්බයෙන් ප‍්‍රංශ ජාතිකයන් වුණේ නැහැ. කවුරුහරි එයාලාගෙන් ඇහුවොත් ‘කොහොමද ඔයාලාගේ මාපියන් කොහොමද ප‍්‍රංශයට ආවේ?’ උත්තරේ එකයි.’ ටෙ‍්‍රවර් උත්තර දෙන්නෙ එහෙම.

‘මට තේරෙනවා ඔහු කියන දේ හරි. මම විවේචන පිළිගන්න කැමතියි. ඇත්තටම ප‍්‍රංශයේ ජාතිවාදීන් මේ ක‍්‍රීඩකයන්ගෙ අප‍්‍රිකානු බව එයාලාගේ ප‍්‍රංශ බව බැහැර කරන්න පාවිච්චි කරනවා. ඔයාලා ප‍්‍රංශයෙ නෙවෙයි, ආයෙ අප‍්‍රිකාවට යන්න කියලා කියනවා. එයාලාට පහරදෙන්න ඒ යෙදුම් පාවිච්චි කරනවා.

ඒත් මම වෙනස්. අපේ පැත්තෙන්, ලෝකය පුරා කළු ජාතිකයන් මේ ප‍්‍රංශ ක‍්‍රීඩකයන්ගෙ අප‍්‍රිකානු බව සැමරුවා. ඒක ධනාත්මක විදියට සැමරුවේ. බලන්න මේ අප‍්‍රිකානුවන් ප‍්‍රංශ ජාතිකයන් වී සිටින අන්දම. ඒ ජයග‍්‍රහණයයි අපි සැමරුවේ.

දැන් සමහරෙක් කියනවා එයාලා අප‍්‍රිකානු නෙවෙයි. එයාලා ප‍්‍රංශ. කියලා. මම අහන්නේ ඇයි එයාලට බැරි දෙකටම අයිති වෙන්න. එයාලා කියන්නෙ ඔයාලා ප‍්‍රංශ වෙන්න නම් ඔයාගෙ අප‍්‍රිකානු බව අමතක කර දාන්න කියලාද?

ඇමෙරිකාව පරිණත රටක් නෙවෙයි. ඒත් මම ඇමෙරිකාවට කැමති හේතුවක් තියෙනවා. අපට පුළුවන් අපේ අනන්‍යතාව ඇමෙරිකානුවන් ලෙසම සමරන්න පුළුවන්. මම අප‍්‍රිකානු ඇමෙරිකානුවෙක් කියලා සමරන්න පුළුවන්.

මම අප‍්‍රිකාවේ ඉන්නකොට විශේෂයෙන් ප‍්‍රංශ ඇතුළු රටවල අප‍්‍රිකානු සංක‍්‍රමණිකයන් ගැන කියන, ලියන දේවල් බලලා තියෙනවා. එයාලා රැුකියා විරහිතව ඉන්නකොට, එයාලා ඇතැම්විට අපරාධයක් කරද්දී ඔවුන් අප‍්‍රිකානු සංක‍්‍රමණිකයන්. එයාලාගේ ළමයි ලෝක කුසලානය දින්නාම එයාලා ප‍්‍රංශයට පමණක් අයිති ප‍්‍රංශ ජාතිකයන්.

මතකද මෑතකදී තට්ටු ගණනක ගොඩනැගිල්ලක ඉහළට නැගලා ළමයෙක්ව බේරාගත්ත අප‍්‍රිකානුවා. ළමයා බේරාගත්තාට පස්සෙ එයාට ප‍්‍රංශ පුරවැසිභාවය ප‍්‍රදානය කළා.

එතකොට එයා දැන් අප‍්‍රිකානු නෙවෙයිද? හරියට කිව්වොත් එයා බිම ඉන්නකොට අප‍්‍රිකානුවෙක්. ගොඩනැගිල්ලෙ අසීරුවෙන් ඉහළ නගිද්දී අප‍්‍රිකානු. එයා ළමයා බේරාගත්ත ගමන් එයා ප‍්‍රංශ ජාතිකයෙක්. එයා ළමයා අත්හැරියොත්. අප‍්‍රිකානුවා ළමයෙක් අත්හැරියා.

එකම දේ දෙන්නෙක් කියද්දී ඒකේ අර්ථය දෙකක්. මම කෙනෙක්ට කිව්වොත් ‘මොකද වෙන්නෙ කල්ලො?’ කියලා ඒකට තියෙන්නෙ එක අර්ථයක්. සුදු ජාතිකයෙක්ම ඒ කතාව කිව්වොත් ඒකට එන්නෙ තවත් අර්ථයක්. ලොකු වෙනසක් තියෙනවා. මම එයාලාට අප‍්‍රිකන් කියද්දී එයාලා ප‍්‍රංශ ජාතියෙන් ඉවත් කරන්න නෙවෙයි කියන්නෙ. එයාව මගේ අප‍්‍රිකානුබවට ඇතුළත් කරගන්න කියන්නෙ.

මං මෙහෙම කියන්නං. කෙනෙක් අහනවා. ‘ඔයා ඔයාගෙ නිරුවත් ළමයා එක්ක සෙල්ලම් කරද්දී ඒක හරි, මම සෙල්ලම් කළොත් මම අතවර කරන්නෙක්ද? ඒ දෙකේ වෙනසක් තියෙනවද?’ ඔව් මහත්තයො ඔව්. ලොකු වෙනසක් තියෙනවා.’

ටෙ‍්‍රවර්. සම්මතයන්ට පිටින් යමින්, තමන්ගේ මතය ගැන දැඩි විශ්වාසයෙන්. සරල ලෙස ලිබරල් දේශපාලනයට නව අරුත් එක් කරනවා.

දුකට හිනාවීම

‘‘අප‍්‍රිකානු දුවිලි පිරුණු වීදිවලින් ආ මම දේවල් දෙකක් ජීවිතේටම බලාපොරොත්තු වුණේ නැහැ. එක ගෘහස්ථ වැසිකිළි. දෙක ඬේලි ෂෝ එකේ ඉදිරිපත් කරන්නා වීම. දැන් මට දෙකම තියෙනවා. දෙකෙන් එකක් මම බොහොම පහසුවෙන් විඳිනවා.’’ 2015 දී ඬේලි ෂෝ වැඩසටහන බාරගත් මොහොතේ ටෙ‍්‍රවර් නෝආ එහෙම කියන්නේ නරඹන්නන් සිනහවෙන් පුරවමින්.

ටෙ‍්‍රවර් නෝආ අප‍්‍රිකාවේ සිට පැමිණි කළු ජාතික තරුණයෙක්. ලොව ජනප‍්‍රියම රාත‍්‍රී හාස්‍යමය ප‍්‍රවෘත්ති වැඩසටහන 2015 තෙක් ඉදිරිපත් කළ ජෝන් ස්ටුවර්ට් නම් දැවැන්තයා විශ‍්‍රාම යද්දී, ඔහුගේ අනුප‍්‍රාප්තිකයා ලෙස ටෙ‍්‍රවර් නෝආ තෝරාගත්තා. වැඩසටහන කොමඩි සෙන්ට‍්‍රල් නාලිකාවේ ඬේලි ෂෝ නම් වැඩසටහන. දිනපතා විකාශය වූ මේ වැඩසටහනෙන් එදින ප‍්‍රවෘත්ති පිළිබඳව හාස්‍යමය සමාලෝචනයක යෙදීම සිදුවුණා.

පුංචි තැනකින් ඇවිත් ලෝකයම ජයගත් මේ තරුණයා ගැන කතාකිරීම වැදගත් වෙන්නෙ ඔහු ලංකාවට නුහුරු කාරණා දෙකක් අපූරුවට කරමින් සිටින නිසායි. පළමුවැන්න හාස්‍යමය ප‍්‍රවෘත්ති ඉදිරිපත් කිරීම්. තවම ලංකාව අත්හදා නොබලන අපූරු ප‍්‍රවෘත්ති උපකරණයක් මෙය. දෙවැන්න වේදිකා මත කෙරෙන හාස්‍ය වැඩසටහන්. සිංහල හාස්‍ය ඉදිරිපත් කරන්නන් කිහිපදෙනෙක් ලංකාවේ ඉන්න බව ඇත්ත. බොහෝ සිංහල හාස්‍යමය කලාකරුවන්ගේ ඉදිරිපත් කිරීම් හුදු විහිළු පමණයි. රාජ්‍ය නිලධාරීන් හෝ වෙනත් ආයතනයක නිලධාරීන් සිටින වැඩසටහනකට පැමිණ, විනාඩි පහක් තුළ දෙපිට කැපෙන කතන්දර, කාන්තාවන් පහත හෙළන අන්දමෙන් බිරිඳ ගැන කරන කතන්දර කිහිපයකින් පේ‍්‍රක්ෂකාගාරය හිනැස්වීම හාස්‍යය නොවෙයි.

ටෙ‍්‍රවර් ලොව පුරා වේදිකා මත කළ සජීවී හාස්‍යමය ඉදිරිපත් කිරීම් නරඹන අයෙකුට ඔහු සමාජය මොනතරම් සියුම්ව හාස්‍ය ඉදිරිපත් කිරීම් හරහා විනිවිද දකිනවාදැයි විස්මයජනක ලෙස අවබෝධ කරගත හැකියි.

ටෙ‍්‍රවර් අප‍්‍රිකාවේ උපත ලබා ඇත්තේ වර්ණභේදවාදය තිබුණු සමයේදී. ටෙ‍්‍රවර්ගේ මව මේ වර්ණභේදවාද බෙදීමේදී කළු යන වර්ගයට අයිතිවුණා. පියා ස්විස් ජර්මානුවෙක්. ඔහු අයිතිවුණේ සුදු වර්ගයට. ඒ කාලයේදී එවැනි වර්ග දෙකක දෙදෙනෙක් විවාහ වීම අපරාධයක් ලෙස සැලකුණා. එලෙස විවාහ වී උපදින දරුවෙක්ද අපරාධයක්. ඒ නිසා ටෙ‍්‍රවර් උපත ලැබුවේම අපරාධයක් ලෙස. ඔහුට සමාජය ඉදිරියේ තමාගේ මාපියන් එක්ක ජීවත්විය නොහැකි වුණා. තමන්ගේ ජීවිත කතාව රැුගත් ‘බෝන් ඈස් අ ක‍්‍රයිම්’ (අපරාධයක් ලෙස උපත ලැබීම) කෘතියේ මේ ළමා කාලය ගැන ඔහු විස්තර කරනවා. ඔහුගේ ජීවිතය පීඩනයෙන් පිරුණු එකක්. එවැනි පසුබිමකින් ටෙ‍්‍රවර් වැනි හාස්‍ය ශිල්පියෙක් බිහිවීම අපූරුයි. ඔහු මෑතකදී ළමා කාලයේ අත්දැකීමක් මෙලෙස විස්තර කළා.

ජීවිතේ පළමු වතාවට විහිළුවක් අහද්දී මම හිටියෙ මගෙ සීයා එක්ක. අපි හිටියෙ දකුණු අප‍්‍රිකාවෙ වීදියක උද්ඝෝෂණයක. සෙනග පාලනය කරන්න පොලිස් නිලධාරියෙක් ආවා අශ්වයෙකුගෙ පිට නැගලා.

ඔයාලා වගෙ අශ්වයා පිට පොලීසිය එද්දී අපේ කට්ටිය ආසාවෙන් බැලූවෙ නැහැ. ‘ෂාත්‍ව එයා කකුල් උස්සන්න යන්නෙ.’ වගෙ උද්යෝග කතා නැහැ. හැමෝම බයයි. පීඩනය වැඩිවෙනවා. පොලිස්කාරයා ‘පලයල්ලා පලයල්ලා’ කියලා බැටන් පොල්ලෙන් සෙනඟ පාලනය කරනවා. හැමෝම කලබල වෙනවා.

හැමෝම යද්දී මගෙ සීයා හෙළවෙන්නෙ නැතිව බලාගෙන හිටියා. පොලිස්කාරයා සීයාගෙන් ඇහුවා මොකද යන්නෙ නැත්තෙ කියලා.
සීයා ඇහුවා ‘මාස්ටර්.. මම ප‍්‍රශ්නයක් අහන්නද?.’පොලිස්කාරයා පුදුමයෙන් බැලූවා.

මම කියන්න ඕනෑ මේ සිදුවීමට පසුබිම. ඔන්න ඔය උද්ඝෝෂණයට කලින් සතියෙ අශ්ව තරගයක් තිබුණා. දින්න අස්සයා දකුණු අප‍්‍රිකානු ජනාධිපතිවරයා ඉම්බා. ඒ අවස්ථාවේ ගත්ත ෆොටෝ පත්තරවල ප‍්‍රධාන ඡුායාරූපය විදියට පළවෙලා තිබුණා.

දැන් ඔන්න සීයා අහනවා. ‘මාස්ටර්, ප‍්‍රශ්නයක් අහන්නද?’ පොලිස් අසරුවා පුදුමයෙන් ‘මොකක්ද?’ කියලා අහනවා.
‘මාස්ටර් ඔයාගෙ ජනාධිපතිට අශ්වයෙක් ඉඹින්න පුළුවන් වුණත් මගේ නංගිව ඉඹින්න බැරි ඇයි?’ සීයා ඇහුවා.
මේ අමුතු ප‍්‍රශ්නෙට පොලිස්කාරයා කලබල වුණා. ‘මොකක්, මේ.. මේ මම දන්නෙ කොහොමද මිනිහො’ ටිකක් කේන්තියත් මුසුවෙච්ච පුදුමයෙන් කිව්වා.
සීයා උත්තර දෙනවා. ‘මොකද මාස්ටර් ඔයා මගේ නංගිව දැකල නැහැ.’
ඊට පස්සෙ මට හොඳට මතකයි ඒ පොලිස්කාරයාගෙ මුහුණ. හිනාවෙන් පිරුණා. කඳුළුවලින් මූණ පිරෙනවා. සීයායි පොලිස්කාරයායි එකටම හිනාවෙනවා.
මම පළවැනි වතාවට දේවල් දෙකක් එදා දැක්කා. එකක් තමයි කළු මනුස්සයෙක් සහ සුදු පොලිස්කාරයෙක් එකට හිනාවෙනවා. දෙවැනි එක තමයි මම තේරුම් ගත්තා පීඩනය ඉවත් කරන්න හාස්‍යයට කොච්චර ශක්තියක් තියෙනවාද කියලා. ‘මම හිතුවා එදා. මට ඕනෑ ඒක කරන්න.’

බොහෝවිට ටෙ‍්‍රවර්ගේ හාස්‍ය ඉදිරිපත් කිරීම් ජාතිවාදයට, බෙදා වෙන්කිරීමට මෙන්ම පීඩිතයාගේ පීඩනයට එරෙහි එකක් වුණා. ඬේලි ෂෝ ප‍්‍රවෘත්ති වැඩසටහනේ නොවන, සජීවී ඉදිරිපත් කිරීම්වල පවා ඒ පීඩනය ගැන කතාව තිබුණා. ඔහුගේ ජනප‍්‍රියම විහිළු අතර ගුවන් යානාවලදී කළු ජාතිකයන්ට, වෙනත් සුළුතරයන්ට මුහුණදෙන්නට සිදුවුණු අමිහිරි අත්දැකීම් තියෙනවා. ඇතැම් ඛේදවාචක පවා ඔහු හාස්‍ය නිර්මාණ සඳහා පසුබිම් කරගන්නවා. එවැනි මොහොතක සිනහව මැදින් ඔහු අපූරු සත්‍යයන් පසක් කරන්නට සමත් වෙනවා. ඔහු දුකට හිනාවුණා. තමන් විඳින පීඩනයට හිනාවුණා.

ප‍්‍රංශය ලෝක කුසලානය ජයග‍්‍රහණය කළ දිනයේ ‘ඬේලි ෂෝ’ හරහා ටෙ‍්‍රවර් ඒ ප‍්‍රවෘත්තිය කියනවා. ‘අප‍්‍රිකාව ලෝක කුසලානය දින්නා.’ ඔහු එලෙස කියන්නේ ප‍්‍රංශ කණ්ඩායමේ කළු ජාතිකයන්ගේ සංයුතිය ගැන සැලකිලිමත් වෙමින්. ඇමෙරිකානු ප‍්‍රංශ තානාපතිවරයා ටෙ‍්‍රවර් වෙත ලිපියක් ලියන තැනට ඒ කතාව දිග්ගැස්සුණා.

‘ක‍්‍රීඩකයන් බොහෝ දෙනෙක් දැනටමත් කියලා තියෙන විදියට එයාලාගේ මාපියන් අප‍්‍රිකාවෙන් වෙන්න ඇති. ඒත් එයාලාගෙන් බහුතරය ඉපදුණේ ප‍්‍රංශයේ. ඉගෙනගත්තෙ ප‍්‍රංශයේ. එයාලාගේ දියුණු සහ විවිධාකාර පසුබිම් කියන්නෙ ප‍්‍රංශයේ විවිධත්වයේ ප‍්‍රතිරූපයක්.’ ප‍්‍රංශ තානාපතිවරයා ලිපිය හරහා කියනවා.

‘මම හිතන්නේ ඒක වැඩිපුර ප‍්‍රංශයේ විවිධත්වයෙහි නෙවෙයි, ප‍්‍රංශයේ යටත් විජිතවාදයේ සංකේතයක්. එයාලා හැමෝම අහම්බයෙන් ප‍්‍රංශ ජාතිකයන් වුණේ නැහැ. කවුරුහරි එයාලාගෙන් ඇහුවොත් ‘කොහොමද ඔයාලාගේ මාපියන් කොහොමද ප‍්‍රංශයට ආවේ?’ උත්තරේ එකයි.’ ටෙ‍්‍රවර් උත්තර දෙන්නෙ එහෙම.

‘මට තේරෙනවා ඔහු කියන දේ හරි. මම විවේචන පිළිගන්න කැමතියි. ඇත්තටම ප‍්‍රංශයේ ජාතිවාදීන් මේ ක‍්‍රීඩකයන්ගෙ අප‍්‍රිකානු බව එයාලාගේ ප‍්‍රංශ බව බැහැර කරන්න පාවිච්චි කරනවා. ඔයාලා ප‍්‍රංශයෙ නෙවෙයි, ආයෙ අප‍්‍රිකාවට යන්න කියලා කියනවා. එයාලාට පහරදෙන්න ඒ යෙදුම් පාවිච්චි කරනවා.

ඒත් මම වෙනස්. අපේ පැත්තෙන්, ලෝකය පුරා කළු ජාතිකයන් මේ ප‍්‍රංශ ක‍්‍රීඩකයන්ගෙ අප‍්‍රිකානු බව සැමරුවා. ඒක ධනාත්මක විදියට සැමරුවේ. බලන්න මේ අප‍්‍රිකානුවන් ප‍්‍රංශ ජාතිකයන් වී සිටින අන්දම. ඒ ජයග‍්‍රහණයයි අපි සැමරුවේ.

දැන් සමහරෙක් කියනවා එයාලා අප‍්‍රිකානු නෙවෙයි. එයාලා ප‍්‍රංශ. කියලා. මම අහන්නේ ඇයි එයාලට බැරි දෙකටම අයිති වෙන්න. එයාලා කියන්නෙ ඔයාලා ප‍්‍රංශ වෙන්න නම් ඔයාගෙ අප‍්‍රිකානු බව අමතක කර දාන්න කියලාද?

ඇමෙරිකාව පරිණත රටක් නෙවෙයි. ඒත් මම ඇමෙරිකාවට කැමති හේතුවක් තියෙනවා. අපට පුළුවන් අපේ අනන්‍යතාව ඇමෙරිකානුවන් ලෙසම සමරන්න පුළුවන්. මම අප‍්‍රිකානු ඇමෙරිකානුවෙක් කියලා සමරන්න පුළුවන්.

මම අප‍්‍රිකාවේ ඉන්නකොට විශේෂයෙන් ප‍්‍රංශ ඇතුළු රටවල අප‍්‍රිකානු සංක‍්‍රමණිකයන් ගැන කියන, ලියන දේවල් බලලා තියෙනවා. එයාලා රැුකියා විරහිතව ඉන්නකොට, එයාලා ඇතැම්විට අපරාධයක් කරද්දී ඔවුන් අප‍්‍රිකානු සංක‍්‍රමණිකයන්. එයාලාගේ ළමයි ලෝක කුසලානය දින්නාම එයාලා ප‍්‍රංශයට පමණක් අයිති ප‍්‍රංශ ජාතිකයන්.

මතකද මෑතකදී තට්ටු ගණනක ගොඩනැගිල්ලක ඉහළට නැගලා ළමයෙක්ව බේරාගත්ත අප‍්‍රිකානුවා. ළමයා බේරාගත්තාට පස්සෙ එයාට ප‍්‍රංශ පුරවැසිභාවය ප‍්‍රදානය කළා.

එතකොට එයා දැන් අප‍්‍රිකානු නෙවෙයිද? හරියට කිව්වොත් එයා බිම ඉන්නකොට අප‍්‍රිකානුවෙක්. ගොඩනැගිල්ලෙ අසීරුවෙන් ඉහළ නගිද්දී අප‍්‍රිකානු. එයා ළමයා බේරාගත්ත ගමන් එයා ප‍්‍රංශ ජාතිකයෙක්. එයා ළමයා අත්හැරියොත්. අප‍්‍රිකානුවා ළමයෙක් අත්හැරියා.

එකම දේ දෙන්නෙක් කියද්දී ඒකේ අර්ථය දෙකක්. මම කෙනෙක්ට කිව්වොත් ‘මොකද වෙන්නෙ කල්ලො?’ කියලා ඒකට තියෙන්නෙ එක අර්ථයක්. සුදු ජාතිකයෙක්ම ඒ කතාව කිව්වොත් ඒකට එන්නෙ තවත් අර්ථයක්. ලොකු වෙනසක් තියෙනවා. මම එයාලාට අප‍්‍රිකන් කියද්දී එයාලා ප‍්‍රංශ ජාතියෙන් ඉවත් කරන්න නෙවෙයි කියන්නෙ. එයාව මගේ අප‍්‍රිකානුබවට ඇතුළත් කරගන්න කියන්නෙ.

මං මෙහෙම කියන්නං. කෙනෙක් අහනවා. ‘ඔයා ඔයාගෙ නිරුවත් ළමයා එක්ක සෙල්ලම් කරද්දී ඒක හරි, මම සෙල්ලම් කළොත් මම අතවර කරන්නෙක්ද? ඒ දෙකේ වෙනසක් තියෙනවද?’ ඔව් මහත්තයො ඔව්. ලොකු වෙනසක් තියෙනවා.’

ටෙ‍්‍රවර්. සම්මතයන්ට පිටින් යමින්, තමන්ගේ මතය ගැන දැඩි විශ්වාසයෙන්. සරල ලෙස ලිබරල් දේශපාලනයට නව අරුත් එක් කරනවා.

කතා පනස් අටේ වීරයා නොහොත් නූපන් නොමියෙන මිනිසා

0

පොත් කියවීමේ වුවමනාව ඇතත් ඒ සඳහා පිරියක් නැතැයි මැසිවිලි නැගූ මිතුරන් කිහිපදෙනෙකුට ඒ සඳහා පිළියමක් යෝජනා කළෙමි. එය අත්දුටු-ප‍්‍රත්‍යක්ෂ බෙහෙතකැයි කිව හැක්කේ ඔවුන් දැන් ”පොත් ගුල්ලන්” බවට පත් ව ඇති බැවිනි. වහා ම රැුගෙන පාවිච්චි කරන්නැයි මා ලියා දුන් වට්ටෝරුව මෙසේ ය.

-A Study in Scarlet-The Sign of Four-The Hound of the Baskervilles-The Valley of Fear.
-The Advantures of Sherlock Holmes-The Memoirs of Sherlock Holmes-The Return of Sherlock Holmes-His Last Bow-The Casebook of Sherlock Holmes

ඒ වූ කලි ආතර් කොනන් ඩොයිල් විසින් ලියන ලද ෂර්ලොක් හෝම්ස් නිර්මාණාවලියට අයත් නවකතා හතර සහ කෙටිකතා පනස් හතර ඇතුළත් කෘති නාමාවලියයි. මේ ඉංග‍්‍රීසි කෘතීන් සංගෘහිත පොත්, ලොව සෑම රටකදී ම පාහේ පහසුවෙන් මිලට ගැනීමටත්, විනාඩි කිහිපයකදී අන්තර්ජාලය හරහා බා ගත කිරීමටත් හැකි තරම් පාඨක මිත‍්‍ර ය; ජනකාන්ත ය.

ලංකාවේ ද අතිශයින් ජනප‍්‍රිය වී ඇති ෂර්ලොක් හෝම්ස් කතා අපට මුලින් ම සිංහලෙන් කියවීමට ලැබුණේ එන්.ඒ.ඞී. ගුණතිලකයන්ගේ ”ෂර්ලොක් හොල්ම්ස්ගේ අභිරහස් පරීක්ෂණ” නම් පරිවර්තනයෙන් යැයි හඟිමි. එය නවසිය අසූ ගණන්වල එළි දුටු ගුණසේන ප‍්‍රකාශනයකි. පසු කලෙක චන්දන මෙන්ඩිස් විසින් සම්පූර්ණ හෝම්ස් කතාවලිය පරිවර්තනය කරමින් වෙනකෙකු විසින් ඒවා නැවත සිංහලට නැගීම අනවශ්‍ය බවට පත් කරන ලදි.

ලන්ඩනයේ බේකර් ස්ටී‍්‍රට් දුම්රියපොළේ මැඩම් තුසාඩය දෙසට ඇති දොරටුවෙන් පිටතට පැමිණ, දකුණු පසින් ලෝඞ්ස් ක‍්‍රීඩාංගණය දෙසට දිවෙන පුළුල් මගෙහි මඳ දුරක් යත් ම ෂර්ලොක් හෝම්ස් කෞතුකාගාරය අප ඇස ගැටේ. එයට දී ඇති ලිපිනය සාහිත්‍යගත හෝම්ස් නිවසේ ලිපිනය ම ය. ”නො. 221/බී, බේකර් වීදිය.” එහි අලෙවියට තබා ඇති නා නා සැමරුම් ද, නිරන්තරව රැුස් කන සංචාරකයන් ද නිහඬව කියාපානුයේ, හෝම්ස් බි‍්‍රතාන්‍යයේ සංස්කෘතික අයිකනයක් වීම, ලෝක සාහිත්‍යයේ සුපිරි තරුවක් වීම සේම, ඔහු වැඩිම වාර ගණනක් සිනමාවට නැගුණු චරිතයට හිමි ගිනස් වාර්තාව දැරීම ද පුදුමයන් නොවන බව ය.

සියුම් නිරීක්ෂණ මගින් විස්මිත තාර්කික නිගමනයන්ට එළඹෙන ෂර්ලොක් හෝම්ස් නමැති පුද්ගලික රහස් පරීක්ෂකයා ඩොයිල්ගේ මනසේ උපන්නෙකු වුවද, ඔහු සැබැවින් ම මිහිපිට වාසය කළ චරිතයකැයි ඇතැමුන් විසින් විශ්වාස කරන තරමට ඔහුගේ සූක්ෂ්ම ඥානය පාඨක මනැස්හි කා වැදිණි. අනාගත පරපුර ගණනාවක ලෝ වැසියන් ද ඔහුගේ වික‍්‍රමයන් කියවා කුල්මත් වන බවට සැකයක් නැති හෙයින් ”නූපන් නොමියෙන මිනිසෙකු” ලෙස හෝම්ස්ව හැඳින්වීම යුක්ති යුක්ත යැයි සිතේ. ඇලන් පෝ විසින් ” ඕගස්ට් ඩූපින්” චරිතය මගින් හඳුන්වා දුන් රහස් පරීක්ෂණ සාහිත්‍යයේ කූඨප‍්‍රාප්තිය ඩොයිල්ගේ ”හෝම්ස්” ය. ඩොයිල්, හෝම්ස් චරිතය නිර්මාණය කරනුයේ එඩින්බර්ග් විශ්වවිද්‍යාලයේ වෛද්‍ය ජෝශප් බෙල්ගේ සුවිශේෂී විශ්ලේෂණ ක‍්‍රමවේදයන් ඔස්සේ ලැබූ උත්තේජනයෙනි.

1888දී ලන්ඩනය භීතියට පත් කළ වයිට්චැපලයේ ”ජැක් ද රිපර්” නම් ඝාතකයා අපරාධ සම්බන්ධ ප‍්‍රබල කතිකාවකට මුල් වීමත් සමග 1887දී A Study in Scarlet නවකතාවට පාදක වී තිබූ ෂර්ලොක් හෝම්ස්ගේ අමුතු අපරාධ පරීක්ෂණ කලාව ඊළඟ අදියරට ගෙනයාමට පසුබිම සැකසිණි. ඩොයිල් විසින් හෝම්ස් චරිතය නිමවනුයේ වෛද්‍ය විද්‍යාව, ගිනි අවි, ඇඟිලි සලකුණු, මත්ද්‍රව්‍ය, ඉතිහාසය, මනෝ විද්‍යාව යනාදි සුවහසක් විෂයයන් පිළිබඳ හසළ දැනුමැත්තෙකු ලෙසිනි. එනයින් ම ඒ විෂයයන් සහ අපරාධ විද්‍යාව අතර ඇති වැදගත් සම්බන්ධය තහවුරු කෙරේ. බොහෝ විට සහායක දොස්තර වොට්සන්ගේ කථනයන් ලෙස ගෙතී ඇති හෝම්ස් කතාවලට එකල පසුබිම් සිතුවම් ඇන්දේ සිඞ්නි පැජට් ය. හෝම්ස් තමන්ට ලැබෙන අබිරහස් ගැටලූ විසඳන්නේ වොට්සන් පුදුමයට පත් කරමිනි; කතා රැසක එන ”ඉන්ස්පෙක්ටර් ලෙස්‍ට‍්‍රඬේ” වැන්නන් ලජ්ජාවට පත් කරමිනි.

The Strand සඟරාවේ පළ වූA Scandal in Bohemia කතාව සමග ඇරඹුණු ”හෝම්ස් උන්මාදය” සීමාව ඉක්මවා ඇතැයි කල්පනා කළ ඩොයිල්, 1893 දී The Final Problem නම් කතාව ලියා ‘මහාචාර්ය මොරියාටි’ නම් අපරාධකරු ලවා හෝම්ස් මරා දැමීමට සාහසික වෙයි. එහෙත් හෝම්ස් පාඨකයෝ එය පිළි ගැනීමට කැමති නොවෙති. ඔවුන්ගෙන් එල්ල වූ අඛණ්ඩ පීඩනය අවසානයේදී ඩොයිල්ගේ සිත වෙනස් කරයි. එ අනුව ‍The Adventure of the Empty House‍ කතාව තුළ හෝම්ස් යළි පෙනී සිටිනුයේ සිය සතුරන් රැවටීම සඳහා තම ව්‍යාජ මරණය සැලසුම් කළ සැටි වොට්සන්ට පැහැදිලි කරමිනි. 1927දී අවසාන කතා එකතුව වූ The Casebook of Sherlock Holmes ලියන ඩොයිල් 1930දී මිය ගියද, හෝම්ස් තවමත් ‘රොබින්සන් කෲසෝ, ඇලිස්, ජේන් අයර්, ඩොරියන් ගේ‍්‍ර ,  ෆ‍්‍රැන්කන්ස්ටයින්, ගැට්ස්බි, එළිසබෙත් බෙනට්, බිග් බ‍්‍රදර් යනාදි සදාතනික සාහිත්‍ය චරිත වර්ගයා සිටින කුටියේ ඉදිරි අසුනක වාඩි වී පයිප්පයක් උරමින් සිටී.
”The Adventure of the Norwood Builder ‍ ‍ කතාවේ තැනක, ඉන්ස්පෙක්ටර් ලෙස්ට‍්‍රටේ හෝම්ස්ගෙන් මෙසේ අසයි.

”ඒ කියන්නෙ ඔබේ නම පළ කරගන්න ඔබට අවශ්‍ය නැද්ද?” හෝම්ස් පිළිතුර මෙසේ ය. ”කොහෙත්ම නෑ. කාර්යය ම තමයි එයට හිමි ත්‍යාගය.”

සමූහ මිනීවළවල් ගැන කතා එකතුවක්

0

පළමු කතාව 1994 ජනවාරියේ එකකි. අවුරුදු 24ක් පැරැුණි ඒ සටහන ලිව්වේ ‘රාවය’ පත‍්‍රයේ එවකට ප‍්‍රවෘත්ති කර්තෘවරයා වශයෙන් කටයුතු කළ නැසීගිය නිව්ටන් සෙනවිරත්න ය.

”වළ කැණීම ඇරඹිණ. පෙරවරු 11.20ට පමණ වළ වටා සිටියෙක් ‘හා…හා…පරිස්සමින්, පරිස්සමින්’යි කෑ ගැසුවේය. මසුත් සමග උඩට ආවේ මස් දියැවී ගිය තරුණ අත් දණ්ඩකි. සියල්ලෝ වළ වටා රොක්වූහ….ඔය තවත් අතක්…..හක්කක්…..අන්න කකුලක්….බෝල් පොයින්ට් පෑනක්….අන්න ඔලූ‍වක්….අර තවත් ඔළුවක්…” (1994 ජනවාරි 9, රාවය)

ඇඹිලිපිටියේ සූරියකන්ද සමූහ මිනීවළ හා සම්බන්ධ මූලික පරීක්‍ෂණ පටන්ගත් මොහොත ගැන ඉහත කී සටහන ලියන ලද්දේ ජනවාරි 03 වැනිදා සිදුකළ පළමු අවිධිමත් කැණීම්වලින් පසු ය. සූරියකන්ද ආශ‍්‍රිත කැණීම්වලින් මතුකරගත් මිනිස් අස්ථි හා සැකිලිමය ශේෂයන් ඇඹිලිපිටිය අධිකරණ පරිශ‍්‍රයේදී ප‍්‍රදර්ශනය කරන ලද්දේ ජනවාරි 10 වැනිදා ය. ඒ පිළිබඳ එවකට පළ වූ පුවත්පත් වාර්තා අනුව ඇඹිලිපිටිය කැටගල්ආර කනිෂ්ඨ විද්‍යාලයේ උපුල් ශාන්තගේ සිරුර ඔහුගේ හිස් කබලේ ඉතිරිව තිබූ වූ නල දතකින් හඳුනාගන්නා ලද්දේ ඔහුගේ පියා සහ මව විසිනි. පනාමුරේ අනිල් වික‍්‍රමසිංහගේ ශේෂයන් ‘දත් ඇන්දට යොදා තිබූ කෘත‍්‍රිම දතක් සහිත ඇන්දෙන්’ හඳුනාගන්නා ලද්දේ ඔහුගේ සොහොයුරිය විසිනි. ඇඹිලිපිටියේ වළල්ලාවිට එච්.ඒ. පේ‍්‍රමසිරිගේ සැකිලි ශේෂයන් සමග තිබූ සරමකින් ඔහුව හඳුනාගන්නා ලද්දේ ඔහුගේ බිරිඳ විසිනි. තවත් ඒ හා සමාන කතා ඕනෑ තරම් ය. මළ සිරුරු ගොඩගැනීමේ කාර්යයට වඩාත් උද්යෝගීමත් දායකත්වය ලබාදුන් අය අතර චන්ද්‍රිකා බණ්ඩාරනායක හා කර්නල් අනුරුද්ධ රත්වත්තේ ද වූ බව මාධ්‍යවේදීහු වාර්තා කළහ.

එයින් හත් මාසයක් ඇතුළත චන්ද්‍රිකා – රත්වත්තේ ආණ්ඩුව බලයට පත් වූ අතර ඒ පාලනය යටතේ 1995-1997 දක්වා කාලය තුළ යාපනය අර්ධද්වීපයේ පමණක් 765 දෙනකු අතුරුදහන් වූ බව ඒ ආණ්ඩුව විසින්ම පත්කළ විශේෂ විමර්ශන කමිටුවක් විසින් 1999 අපේ‍්‍රල් මාසයේ දී කියා සිටියේය. යාපනයේ චෙම්මනි සමූහ මිනීවළ ගැන 1998දී අනාවරණය සිදුවූයේ ඒ අතුරුදහන්වීම් මුල්කොටගෙන ය.

ඇඹිලිපිටියේ ඝාතන සම්බන්ධයෙන් පවරන ලද නඩු විභාගයේ තුන්වැනි විත්තිකාර බි‍්‍රගේඩියර් පරාක‍්‍රම (පැරී) ලියනගේ ශ‍්‍රී ලංකා මලල ක‍්‍රීඩා සංගමයේ ජ්‍යෙෂ්ඨ උපසභාපතිවරයා හා ජාතික පුහුණුකරු වශයෙන් ක‍්‍රියාකොට අවුරුදු 62ක් ආයු වළඳා 2009 ජූනි මාසයේ දී මිය ගියේය. මලල ක‍්‍රීඩාවේ උන්නතිය සඳහා ඔහු විසින් සිදුකළ අනුපමේය සේවය අගයමින් ලියූ ප‍්‍රවෘත්ති විශේෂාංග කොළඹ පත්තරවල පළ කෙරුණේ කෘතගුණ පළකරනු පිණිස ය. සූරියකන්ද අයත් කොලොන්න ආසනයේ එක්සත් ජාතික පක්ෂ ප‍්‍රධානියා වූ කළුවාදේවගේ නන්ද මැතිව්, අලූ‍ත් ආණ්ඩුවට එක් වී 2015 දක්වාම ඌව පළාතේ ආණ්ඩුකාර ධුරය හෙබවීය. සූරියකන්දේ සමූහ මිනීවළ, සෝමරත්න දිසානායකගේ ගීත කැසට් පටියක් බවටත්, ඇඹිලිපිටියේ ඝාතන, කර්නල් ගෝඨාභය රාජපක්ෂගේ අණින් ඩෝසර් කරන ලද ස්මාරකයක් බවටත් පත් වී දකුණේ සාමූහික මතකයෙන් මැකී ගියේය.

දෙවැනි කතාව 1994 ඔක්තෝබර් මාසයේ එකකි. ඒ කතාවට නිමිති වන්නේ 1989 ඔක්තෝබරයේ දී පැහැරගෙන යාමෙන් පසු අතුරුදහන් වූ සිය පුත‍්‍රයා පිළිබඳ අබේකෝන් මුදියන්සේලාගේ ජෝන් සිංඤෝ නමැති පියකු විසින් මිනුවන්ගොඩ මහේස්ත‍්‍රාත් අධිකරණය හමුවේ පවරන ලද නඩුවකි. එයින් දෙසතියක් ඇවෑමෙන්, නොවැම්බර් 03 වැනිදා, එවකට මිනුවන්ගොඩ මහේස්ත‍්‍රාත් පාලිත බණ්ඩාරනායක විසින් තබන ලද සටහනක මෙසේ දැක් වේ:

”මිනිසුන් 31ක් පමණ මරා වළදමා ඇතැයි සැක කරන දිවුලපිටිය, වල්පිට සමූහ ගොවිපොළ අසළ කැණීම් කටයුතු සඳහා පෙ.ව.10.00ට අධිකරණයෙන් පිටත්ව කොළඹ – කුරුණෑගල මහා මාර්ගයේ සැතපුම් 7ක් පමණ ගොස් වල්පිට අසළ සිද්ධිය වූ ස්ථානයට පැමිණයෙමි……(සමූහ මිනීවළ ඇති* ස්ථානය මැදිවන සේ කැණීම් කටයුතු කිරීමට නියම කරමි….. මේ අවස්ථාවේදී පිළිස්සුණු සිරුරක ඇට කැබලි මතු වූ බව වෛද්‍ය ආනන්ද සමරසේකර මහතා කියා සිටී…. අධිකරණ වෛද්‍ය නිලධාරී ඒවා මිනිස් ඇටකටු බවට හඳුනාගනී….. ටයර් කෑලි කිහිපයක් ද හමුවේ. ඇණ කොක්කක් ද හමුවේ. ඒ අතර උකුල් ඇටයක කොටසක් ද මතුවිය…….. කොඳු නාරටියේ අස්ථියක් ද, පරාල ඇණයක් ද, යටි හක්කේ කොටසක් ද, හිස් කබලේ කොටසක් ද ඉන් අනතුරුව දැකගැනීමට හැකි විය.” (1996 නොවැම්බර් /දෙසැම්බර් ‘හිරු’සඟරාව)

දිවුලපිටිය, හුණුමුල්ලේ සිංහ රෙජිමේන්තු කඳවුර පදනම් කරගෙන සිදුකළ ඝාතන පිළිබඳ අධිකරණ නඩු විභාගය අතරමැද මහේස්ත‍්‍රාත් පාලිත බණ්ඩාරනායක මාරු කර හැරියේය. අනතුරුව, නඩු විභාගය මිනුවන්ගෙ ාඩින් මීගමුවට මාරු කෙරිණි. පැහැරගැනීම් හා ඝාතන පිළිබඳ චෝදනා එල්ල වූ දිවුලපිටිය පොලිස් ස්ථානාධිපති නිමල් ප‍්‍රනාන්දු වෙන්නප්පුව පොලිස් ස්ථානාධිපතිවරයා වශයෙන් නැවත සේවයේ පිහිටුවන ලද බැව් දන්නා මුත්, හුනුමුල්ල කඳවුරේ මේජර් ඞීන්ගේ ඉරණම කුමක් වීදැයි නිශ්චිතව කියන්නට මම නොදනිමි. නමුත් භීෂණ සමයේ දිවුලපිටිය ආසනයේ එක්සත් ජාතික පක්ෂ ප‍්‍රබලයා වූ ආරියරත්න ජයතිලක සියලූ නඩුහබ අවසානයේ දේශපාලන පිල් මාරුවකින් පසු විවේකී සැඳෑ දිවිය සන්සුන්ව ගෙවා, 2015දී මිය ගිය බව මම දනිමි.

අවශ්‍ය නම් තුන්වැනි, හතරවැනි හා පස්වැනි කතා ද සැකෙවින් දැක්විය හැකි ය. ඒ අතරට, 2010දී මළ සිරුරු 75කට වැඩියෙන් සොයාගත් නාච්චිකුඩා සමූහ මිනීවළ ද, 2012දී අවම වශයෙන් සිරුරු 154ක් සොයාගත් මාතලේ සමූහ මිනීවළ ද, 2013දී මළ සිරුරු 82ක් සොයාගනු ලැබූ මන්නාරමේ තිරුකේතීස්වරම් සමූහ මිනීවළ ද අයත් වේ. දැන් මන්නාරමේ සතොස පරිශ‍්‍රයේ කෙරෙන කැණීම් ආශ‍්‍රිතව සොයාගෙන ඇති මිනිස් සැකිලි ශේෂයන් 60කට ආසන්න ප‍්‍රමාණයක් සහිත සමූහ මිනීවළ ඕනෑනම් හයවැනි කතාවකට ද නිමිත්තක් කරගත හැකි ය.
නමුත් උද්වේගයෙන් පිරුණු අපේ දෛනික දේශපාලන සංවාදයන්ට ද, මිතුරු සාද කතාවන්ට ද, දාර්ශනික සම්භාෂණයන්ට ද සියක් සංඛ්‍යාත මිනිසුන් වැළලූ‍ණු සමූහ මිනීවළවල් විසින් කිසිදු දේශපාලන හෝ සදාචාර අභියෝගයක් එල්ල නොකරයි. ඒවායේ මරා වැළලූ නාඳුනන මනුෂ්‍ය පරම්පරාවෝ සිය රහස් සොහොන් ගැබ පලා පොළොවෙන් මතුපිටට විත්, නොතකා හරිනු ලැබ යළිත් නිහඬව වැළලී යති. ඒවා සතියක කාලයක් පත්තර සිරස්තල බවටත්, දෙසතියක කාලයක් සමාජ මාධ්‍ය රසිකයන්ගේ මිනිත්තු දෙකේ සයිබර් මානවවාදය අවුළුවන නිමිත්තක් බවටත් පෙරළී පොදු ජන මතකයෙන් පිසදා හැරේ. මළවුන්ට යුක්තියත්, ජීවත්වන්නන්ට සත්‍යයත් සඳහා සටන් කිරීමට ඇති නොකැමැත්ත අපරාධ යුක්තිය පිළිබඳවත්, දේශපාලන ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදය පිළිබඳවත්, ශිෂ්ටාචාර ප‍්‍රමිතීන් පිළිබඳවත් අපේ ආකල්ප පරාවර්තනය කරතැයි බොහෝදෙනා නොසිතති. යුක්තිය නොලැබ අනීතිකව වැළලෙන සෑම මනුෂ්‍යයකු විසින්ම අපේ සාමූහික සදාචාර විඥානය ඛාදනය කරතැයි කිසිවකු කම්පා නොවෙයි. ඒ අනුව බලතොත් ඉකුත් තිස් අවුරුද්දක කාලය විමසා බැලීමේ දී ඇතැම්විට කිසිදු යුක්තියක් ඉටු නොවුුණු වැඩිම සමූහ මිනීවළවල් ප‍්‍රමාණයක් සොයාගත් රට ලංකාව වීමට ඕනෑ තරම් ඉඩ තිබේ. ලියන්නට ඉතිරිව තිබෙන මහාවංශයේ මෑතකාලීන පරිච්ෙඡ්ද වෝහාරික විශේෂඥයන්ගේ ‘ෆීල්ඞ් නෝට් බුක්’ සටහන්වලට වැඩිමනත් දෙයක් නොවන්නේ ඒ නිසා ය.

සිංහල බෞද්ධයන් වඳ කිරීමට ෆැෂන් බග් හා නෝ ලිමිට් සාප්පුවලින් ලොසින්ජර බෙදතැයි ඇතැම්හු බියවෙති. නමුත් දෑත් දෙපා හා හිස් තියුණු අවිවලින් කපා වෙන්කොට වැළලූ මිනිස් සිරුරු 154ක් විසි වසකරට පසු මතු වූ සමූහ සොහොන් බිමක් පිළිබඳ දෙසතියක් කල් පවත්නා සදාචාර කම්පනයක් ඇති නොවන ජාතියකට අමුතුවෙන් ‘වඳ ලොසින්ජර’ අවශ්‍ය වන්නේ ඇයිදැයි මට නොවැටහේ.

සාරධර්ම විභාජනය

0

 

2017 වසරේදී චීන කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ දහනව වන ජාතික කොන්ග‍්‍රසය අමතා දීර්ඝ කතාවක් කළ වත්මන් චීන ජනපති ෂි ජිං පින් එරට දේශපාලන පද්ධතිය මුහුණ දෙන බැ?රුම් ගැටලූවක් වශයෙන් දුෂණය හඳුනා ගනී. චීන කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ මිලියන අසූනවයක් තරම් වන දැවැන්ත සමාජිකත්වය ද සමඟ විසිඑක්වන සියවසේ දී ලොව ප‍්‍රමුඛතම රාජ්‍යය බවට පත්වීමට යන ගමන දුෂණය නිසා අඩපණ නොවිය යුතු බව ඔහුගේ කතාව තුළින් අවධාරණය කෙරෙයි.

මෙහිදී අපට පැහැදිලි කරගත හැකි සත්‍යය නම් දෘෂ්ටිවාදීමය දේශපාලනය කුමක් වුවත්, පද්ධතියක පැවැත්ම සඳහා එම පද්ධතියේ ආචාර ධාර්මිකභාවය අනිවාර්ය අංගයක් නැතිනම් එම පද්ධතිය සමඟ අන්තර්බද්ධව ක‍්‍රියාකරන අංගයක් බවට පත්විය යුතු බවයි. ලොව බොහෝ දේශපාලන සංවිධාන ආචාරධාර්මික බව පිළිබඳව බොහෝ විට කතා කරන්නේ එමඟින් සිය දේශපාලන පද්ධතීන්ගේ ශක්තිමත්භාවයට ලැබෙන පිටිවහල නිසාමය.

ඕස්ටේ‍්‍රලියාවේ හරිත පක්ෂය හා කම්කරු පක්ෂය සිය මැතිවරණ ප‍්‍රකාශවලදී වැඩි වශයෙන් අවධානය යොමුකරන අංගයක් වන්නේ ද දේශපාලකයා දුෂණයෙන් හා දුෂිතභාවයෙන් විනිර්මුක්ත කොට තබා ගැනීමේ අවශ්‍යතාවයි. දේශපාලන සදාචාරාත්මකභාවය, වගවීම හා විවෘතභාවය වැනි සාරධර්ම දේශපාලකයන් තුළ පැවතීම හා දේශපාලකයන් ද සාරධර්ම බිඳ දමන අවස්ථාවලදී දඩුවම්වලට යටත් කරවීමේ හැකියාව පැවතිය යුතු බව එම පක්ෂ විශ්වාස කරයි. මෙලෙසම දේශපාලන විද්‍යාව හා සාරධර්ම අතරද පවතින්නේ අවියෝජනීය පැවැත්මක් බව ඬේවිඞ් ඊස්ටන් විසින් අපට පෙන්වා දී තිබේ. දේශපාලන පද්ධතිය අභ්‍යන්තරිකව දුෂණය වනවා යනු එය බාහිර හා අභ්‍යන්තර තර්ජනයන්ට විවෘතවීමකි. ලාංකේය දේශපාලන පද්ධතිය ආචාරධාර්මික ව්‍යුහයකට අනුගත කිරීමේ අවශ්‍යතාව බොහෝ දෙනා විසින් පෙන්වා දී ඇති කාරණයකි.

එහෙත්, දේශපාලනය ආචාරධාර්මිකත්වයේ මානයට වඩා වඩාත් ළංව ඇත්තේ ‘බලඅරගලයේ’ මානය දෙසටය. කෙසේ හෝ බලය ලබා ගැනීම, කෙසේ හෝ බලය රැක ගැනීම, කෙසේ හෝ බලය යොදා ධනය හා බලය වර්ධනය කරගැනීම හා නීතිය අවභාවිත කිරීම ආදි අසුබවාදීතාවන් නිසා දේශපාලන පද්ධතිය සාරධාර්මිකව පිරිහී ඇති බව අපට පෙනී යයි. ආචාරධාර්මිකබව යනු පද්ධතියක අභ්‍යන්තර ශක්තිය හා ධරණීයතාවට විශාල වශයෙන් අත්‍යවශ්‍ය උපකරණයක් බව නොකිවමනාය. අනෙක් අතට, ආචාරධාර්මිකත්වය පිළිබඳ සාරධර්මය හා දේශපාලන න්‍යාය අතර ද පැහැදිලි සබඳතාවක් පෙන්නුම් කරයි.

ඬේවිඞ් ඊස්ටන් දේශපාලන පද්ධතිය (Political System) පිළිබඳ විග‍්‍රහයේදී පෙන්වා දෙන්නේ දේශපාලන ජීවිතයේ කේන්ද්‍රීයතම භූමිකාව විය හැක්කේ ‘සාරධර්ම විභාජනය’ නැතිනම් ”සාරධර්ම ප‍්‍රතිපාදනය (allocation of values) බවයි. රාජ්‍ය පද්ධතියක් යනු අධිකාරීමය වශයෙන් සාරධර්ම ප‍්‍රතිපාදනය සඳහා සකස් කරගත් යන්ත‍්‍රයකි.

සාරධර්ම ප‍්‍රතිපාදනය කිරීම පිළිබඳව පැවති අර්බුදය නිසාම 1960 දශකයේදී ලිබරල් ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී රාජ්‍යය අභාවයට පත්වූ වගට ඔහු තර්ක කරයි. නිදහස, සමානාත්මතාව සහ ජනප‍්‍රිය පාලනය පිළිබඳ දහම සහ ලිබරල් සමාජයේ සැබෑ යථාර්ථයන් අතර පවතින පරතරය නිසා ලිබරල්වාදය දුර්වල වෙමින් පවතී. ඔහුට අනුව අද දවසේ මානව ශිෂ්ටාචාරය මුහුණපාන භයානක ප‍්‍රතිවිපාකයන් යනු ඉතිහාසයේ කිසියම් ම මොහොතක හෝ මුහුණ නොපෑ අන්දමේ බරපතළ තත්වයන්ය.

අපගේ යුගය මුහුණ දෙන සමාජීය සහ බුද්ධිමය අර්බුදය එක් අතකින් විද්‍යාත්මක තර්කනයේ ඵලයන් පිළිබඳ පවතින අසුබවාදය තුළින් මතුවන බවට ඊස්ටන් හඳුනාගනී. දේශපාලන විද්‍යාත්මක සාරධර්ම පිළිබඳව ගැටලූව ගවේෂණය කරන ඊස්ටන්ගේ පැහැදිලි ස්ථාවරයක් වන්නේ සාරධර්ම න්‍යාය (value theory) හා හේතුක න්‍යාය (causal theory) යනු එ්කාබද්ධිත සංකල්පීය රාමුවක් බවයි. එබැවින් සාරධර්මවලින් තොර දේශපාලන භාවිතාවක් හෝ දේශපාලන න්‍යායක් හෝ විචාරයක් පැවතීම යනු ඕනෑම පද්ධතියකට පවතින විශාලතම තර්ජනයයි.

දේශපාලන පද්ධතීන් විප්ලවීය අර්ථයෙන් වෙනස් කිරීම යනු එම පද්ධතිය තුළ සාරධර්ම හා භාවිතාව අතර පවතින අවියෝජනීය බැඳීම හඳුනා ගැනීම හා එය වඩාත් මානුෂීය ආකාරයෙන් සංවර්ධනය කිරීමක් නොවේද? ධනවාදයට එරෙහිව අරගල කිරීම හා සාරධාර්මික සමාජ දේශපාලන පද්ධතියන් නීතියේ පාලනය හා ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදය ස්ථාපිත කිරීමට කටයුතු කිරීම මේ අර්ථයෙන් අරගල දෙකක් නොව එකකි. රාජ්‍ය වනාහි සාරධර්ම විභාජනයේ මූලිකම යන්ත‍්‍රණය නම් එම යන්ත‍්‍රණයට යෙදවුම් එක් කරන්නා වූ පිරිස සාරධර්ම ගරුකරන්නන් විය යුතුය.

අනෙක් අතට දේශපාලන විද්‍යාව අවභාවිත කරමින් ෆැසිස්ට්වාදයට මඟපෙන්වන විචාරකයන්ද ඬේවිඞ් ඊස්ටන්ගෙන් යමක් ඉගෙන ගන්නවානම් මේ රාජ්‍යයේ සාරධර්ම විරෝධී දේශපාලක පංතියේ පැවැත්මට එය නිසැක තර්ජනයක් විය හැක. චීනය සුපිරි බලවතෙකු වීමේ දී සාරධර්ම වෙත ආපසු හැරී බැලීමට එරට මධ්‍යගත පාලන තන්ත‍්‍රයට සිදුවන්නා සේම ලාංකේය රාජ්‍යය ද ඉදිරියේ දී අනුගමනය කළ යුත්තේ ආඥාදායක සාරධර්ම ද නැතිනම් මානුෂීය හා සමාජවාදී සාරධර්ම ද යන්න තීරණය කිරීමේ කාලය එළඹ තිබේ.

අතුල සිරි සමරකෝන්

රාජපක්‍ෂවාදය ආගමක්ද?

0

පසුගිය දිනෙක බෞද්ධ විහාරස්ථානයක බුදුපිළිමයක් විවෘත කිරීම සඳහා වූ උත්සවයක ප‍්‍රධාන අමුත්තා ලෙස මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා සහභාගි වීමට නියමිතව සිට, පසුව ඔහු ඊට සහභාගි නොවීම මුල් කරගෙන ඇති වූ කලබැගෑනිය දැන් බෙහෙවින් ප‍්‍රකට ය. ඒ සිදුවීම මුල් කරගෙන රාජපක්ෂවාදී දේශපාලන කඳවුරට, රාජපක්ෂ විරෝධී කඳවුරෙන් එල්ල වූ මූලික විවේචනයක් වූයේ රාජපක්ෂවාදය දැන් ආගමක් බවට පත් වී ඇති බවයි. ඇත්ත වශයෙන්ම පුදුමයට කාරණයක් ද? මගේ අදහස නම් කිසිසේත්ම නැත යන්නයි.

ආගම හා දේශපාලනය අතර ඇති සම්බන්ධය ඉතා ම සංකීර්ණ එකකි. කෙසේ වෙතත් මෙහි දී රාජපක්ෂ විරෝධීන් විසින් ප‍්‍රශ්න කරනු ලැබූයේ මෙම සංකීර්ණ සම්බන්ධයේ එක් පාර්ශ්වයක් පිළිබඳවයි. එනම් මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා රාජපක්ෂවාදී ව්‍යාපෘතියේ අනුගාමිකයන් විසින් ආගමික භක්තියකින් යුක්තව පිළිගනු ලැබීම පිළිබඳව යි. මා සිතන ආකාරයට මේ තත්වය රාජපක්ෂ විරෝධීන් සිතනවාට වඩා සංකීර්ණ එකකි. මා එයින් අදහස් කරන්නේ සිය දේශපාලන ව්‍යාපෘතියේ නායකත්වය හොබවන චරිතය ආගමික භක්තියකින් සැලකීම කිසිසේත්ම රාජපක්ෂ ව්‍යාපෘතියට පමණක් ආවේණික වූවක් නොවන බවයි.

ඒ වගේ ම කිව යුත්තේ දේශපාලන නායකයන් කෙරෙහි ආගමික භක්තියකින් මෙන් ආකර්ෂණය වීම අපට ආකාර රැුසකින් තේරුම් ගැනීමට හැකියාව ඇති බවයි. ලංකාව තුළ මේ සම්බන්ධව දක්නට ඇති ඉතාම ප‍්‍රකට උදාහරණ කීපයක් ඇසුරෙන් මේ තත්වය තේරුම් ගැනීමට උත්සාහ කරමු.

එස්.ඩබ්.ආර්.ඞී බණ්ඩාරනායක පිළිබඳ සංසිද්ධිය මෙහි දී ඉතාම ප‍්‍රාථමික මට්ටමේ එකකි. එහි දී 1956 බණ්ඩාරනායක ජයග‍්‍රහණය ඍජුවම 2500 සම්බුද්ධ ජයන්තිය හා සමග සම්බන්ධ කොට තේරුම් කරන ලදි. බෞද්ධ විශ්වවේදය තුළ එන දියසේන කුමාරයා පහළ වීම පිළිබඳ මිථ්‍යා ප‍්‍රබන්ධය සමඟ ද එය කිට්ටුවෙන් සම්බන්ධ කරන ලදි. (මරණින් පසු බණ්ඩාරනායක මහතා හොරගොල්ලේ දේවතා බණ්ඩාර යනුවෙන් දේවත්වය ලැබීම පිළිබඳව ලියැවුණු කාව්‍ය ග‍්‍රන්ථයක් ද මා සතුව ඇත.) කෙසේ වෙතත් එවකට ලංකාවේ දේශපාලන පක්ෂපාතිත්ව සැකැස්ම දැනට වඩා බෙහෙවින් බෙදී ගිය එකක් වීම නිසා බණ්ඩාරනායක ව්‍යාපෘතිය රාජපක්ෂ ව්‍යාපෘතිය තරම් ම දේශපාලන වශයෙන් ශක්තිමත් එකක් වූයේ නැත.

රෝහණ විජේවීර සංසිද්ධිය ද අපට මෙහිදී මඟහැර යා නොහැකි අවස්ථාවකි. බණ්ඩාරනායක වන්දනාවට වෙනස් ව, විජේවීර ව්‍යාපෘතිය සාම්ප‍්‍රදායික ආගමික කතිකාවට බැහැරින් වර්ධනය වූ දේශපාලන සංසිද්ධියක් වුව ද, විජේවීර අනුගාමිකයන්ට ද රෝහණ විජේවීර සමඟ ඇති වී තිබුණේ බොහෝ දුරට ආගමික වූ සම්බන්ධයකි. මෙම තත්වය සමසමාජ, කොමියුනිස්ට් වැනි පක්ෂවල නායකයන් හා ඒවායේ අනුගාමිකයන් අතර පැවැති සම්බන්ධය සමඟ සම්බන්ධ කොට බැලීමෙන් අවබෝධ කරගත හැක.

මෙහිදී වැඩිදුරටත් කිව යුත්තේ නායකයන් හා අනුගාමිකයන් අතර පවත්නා සම්බන්ධය කොහොමටත් පවතින්නේ ආගමික ව්‍යුහයක් තුළ බවයි. අපට මෙහි දී කළ හැක්කේ එකිනෙක අවස්ථාවන්ට අදාළව මෙම සම්බන්ධය තුළ පවත්නා ආගමික ලක්ෂණයන්හි ප‍්‍රමාණාත්මක හා ගුණාත්මක වෙනස්කම් පිළිබඳව සැලකිලිමත් වීමයි. උදාහරණයක් ලෙස ඇන්.ඇම්. පෙරේරා හා ඔහුගේ දේශපාලන අනුගාමිකයන් අතර පැවැති සම්බන්ධයේ ආගමිකභාවය, රෝහණ විජේවීර හා ඔහුගේ දේශපාලන අනුගාමිකයන් අතර පැවැති සම්බන්ධයේ ආගමිකභාවයට වඩා ප‍්‍රමාණාත්මක වශයෙන් අඩු බවත්, රනිල් වික‍්‍රමසිංහ හා ඔහුගේ දේශපාලන අනුගාමිකයන් අතර පවත්නා සම්බන්ධයේ ආගමිකභාවයට සාපේක්ෂව මහින්ද රාජපක්ෂ සහ ඔහුගේ දේශපාලන අනුගාමිකයන් අතර පවත්නා ආගමිකභාවය ප‍්‍රමාණාත්මක වශයෙන් ඉතා ඉහළ බවත් ප‍්‍රකාශ කළ හැක. මෙම ප‍්‍රමාණාත්මක වෙනසේ වෙනස විසින් ම ගුණාත්ම වෙනසක් ද ජනිත කර තිබෙන බව ප‍්‍රකාශ කළ යුතුය. වෙනත් ආකාරයකින් කියන්නේ නම් මහින්ද රාජපක්ෂ සහ රෝහණ විජේවීර වැනි දේශපාලන නායකයන් කෙරෙහි පැවැති හා පවතින ආගමිකම ය වූ ආකර්ෂණය, ඇන්.ඇම්. පෙරේරා හෝ රනිල් වික‍්‍රමසිංහ වැන්නෙකු කෙරේ පැවැති හෝ පවතින ආගමිකමය වූ ආකර්ෂණයට වඩා තීව‍්‍රතාවෙන් ඉතා ඉහළ බවයි.

දේශපාලන නායකයන් සමහරකු කෙරෙහි පවතින්නා වූ මෙම ඉහළ තීව‍්‍රතාවක් සහිත ආගමිකමය වූ ආකර්ෂණය අප තේරුම් ගත යුත්තේ අදාළ අනුගාමිකයන්ගේ දේශපාලන මනඃඍෂ්ටිය සමඟ එකී නායකයන් දක්වන සම්බන්ධය තුළයි. රනිල් වික‍්‍රමසිංහ හා මහින්ද රාජපක්ෂ අතර සංසන්දනයකින් මෙය මනාව තේරුම් ගත හැකි වනු ඇත. එය ඊළඟ සතියේ සටහනින් ඉදිරිපත් කිරීමට බලාපොරොත්තු වෙමි.

නිර්මාල් රංජිත් දේවසිරි

රාජපක්‍ෂවාදය ආගමක්ද?

0

පසුගිය දිනෙක බෞද්ධ විහාරස්ථානයක බුදුපිළිමයක් විවෘත කිරීම සඳහා වූ උත්සවයක ප‍්‍රධාන අමුත්තා ලෙස මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා සහභාගි වීමට නියමිතව සිට, පසුව ඔහු ඊට සහභාගි නොවීම මුල් කරගෙන ඇති වූ කලබැගෑනිය දැන් බෙහෙවින් ප‍්‍රකට ය. ඒ සිදුවීම මුල් කරගෙන රාජපක්ෂවාදී දේශපාලන කඳවුරට, රාජපක්ෂ විරෝධී කඳවුරෙන් එල්ල වූ මූලික විවේචනයක් වූයේ රාජපක්ෂවාදය දැන් ආගමක් බවට පත් වී ඇති බවයි. ඇත්ත වශයෙන්ම පුදුමයට කාරණයක් ද? මගේ අදහස නම් කිසිසේත්ම නැත යන්නයි.

ආගම හා දේශපාලනය අතර ඇති සම්බන්ධය ඉතා ම සංකීර්ණ එකකි. කෙසේ වෙතත් මෙහි දී රාජපක්ෂ විරෝධීන් විසින් ප‍්‍රශ්න කරනු ලැබූයේ මෙම සංකීර්ණ සම්බන්ධයේ එක් පාර්ශ්වයක් පිළිබඳවයි. එනම් මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා රාජපක්ෂවාදී ව්‍යාපෘතියේ අනුගාමිකයන් විසින් ආගමික භක්තියකින් යුක්තව පිළිගනු ලැබීම පිළිබඳව යි. මා සිතන ආකාරයට මේ තත්වය රාජපක්ෂ විරෝධීන් සිතනවාට වඩා සංකීර්ණ එකකි. මා එයින් අදහස් කරන්නේ සිය දේශපාලන ව්‍යාපෘතියේ නායකත්වය හොබවන චරිතය ආගමික භක්තියකින් සැලකීම කිසිසේත්ම රාජපක්ෂ ව්‍යාපෘතියට පමණක් ආවේණික වූවක් නොවන බවයි.

ඒ වගේ ම කිව යුත්තේ දේශපාලන නායකයන් කෙරෙහි ආගමික භක්තියකින් මෙන් ආකර්ෂණය වීම අපට ආකාර රැුසකින් තේරුම් ගැනීමට හැකියාව ඇති බවයි. ලංකාව තුළ මේ සම්බන්ධව දක්නට ඇති ඉතාම ප‍්‍රකට උදාහරණ කීපයක් ඇසුරෙන් මේ තත්වය තේරුම් ගැනීමට උත්සාහ කරමු.

එස්.ඩබ්.ආර්.ඞී බණ්ඩාරනායක පිළිබඳ සංසිද්ධිය මෙහි දී ඉතාම ප‍්‍රාථමික මට්ටමේ එකකි. එහි දී 1956 බණ්ඩාරනායක ජයග‍්‍රහණය ඍජුවම 2500 සම්බුද්ධ ජයන්තිය හා සමග සම්බන්ධ කොට තේරුම් කරන ලදි. බෞද්ධ විශ්වවේදය තුළ එන දියසේන කුමාරයා පහළ වීම පිළිබඳ මිථ්‍යා ප‍්‍රබන්ධය සමඟ ද එය කිට්ටුවෙන් සම්බන්ධ කරන ලදි. (මරණින් පසු බණ්ඩාරනායක මහතා හොරගොල්ලේ දේවතා බණ්ඩාර යනුවෙන් දේවත්වය ලැබීම පිළිබඳව ලියැවුණු කාව්‍ය ග‍්‍රන්ථයක් ද මා සතුව ඇත.) කෙසේ වෙතත් එවකට ලංකාවේ දේශපාලන පක්ෂපාතිත්ව සැකැස්ම දැනට වඩා බෙහෙවින් බෙදී ගිය එකක් වීම නිසා බණ්ඩාරනායක ව්‍යාපෘතිය රාජපක්ෂ ව්‍යාපෘතිය තරම් ම දේශපාලන වශයෙන් ශක්තිමත් එකක් වූයේ නැත.

රෝහණ විජේවීර සංසිද්ධිය ද අපට මෙහිදී මඟහැර යා නොහැකි අවස්ථාවකි. බණ්ඩාරනායක වන්දනාවට වෙනස් ව, විජේවීර ව්‍යාපෘතිය සාම්ප‍්‍රදායික ආගමික කතිකාවට බැහැරින් වර්ධනය වූ දේශපාලන සංසිද්ධියක් වුව ද, විජේවීර අනුගාමිකයන්ට ද රෝහණ විජේවීර සමඟ ඇති වී තිබුණේ බොහෝ දුරට ආගමික වූ සම්බන්ධයකි. මෙම තත්වය සමසමාජ, කොමියුනිස්ට් වැනි පක්ෂවල නායකයන් හා ඒවායේ අනුගාමිකයන් අතර පැවැති සම්බන්ධය සමඟ සම්බන්ධ කොට බැලීමෙන් අවබෝධ කරගත හැක.

මෙහිදී වැඩිදුරටත් කිව යුත්තේ නායකයන් හා අනුගාමිකයන් අතර පවත්නා සම්බන්ධය කොහොමටත් පවතින්නේ ආගමික ව්‍යුහයක් තුළ බවයි. අපට මෙහි දී කළ හැක්කේ එකිනෙක අවස්ථාවන්ට අදාළව මෙම සම්බන්ධය තුළ පවත්නා ආගමික ලක්ෂණයන්හි ප‍්‍රමාණාත්මක හා ගුණාත්මක වෙනස්කම් පිළිබඳව සැලකිලිමත් වීමයි. උදාහරණයක් ලෙස ඇන්.ඇම්. පෙරේරා හා ඔහුගේ දේශපාලන අනුගාමිකයන් අතර පැවැති සම්බන්ධයේ ආගමිකභාවය, රෝහණ විජේවීර හා ඔහුගේ දේශපාලන අනුගාමිකයන් අතර පැවැති සම්බන්ධයේ ආගමිකභාවයට වඩා ප‍්‍රමාණාත්මක වශයෙන් අඩු බවත්, රනිල් වික‍්‍රමසිංහ හා ඔහුගේ දේශපාලන අනුගාමිකයන් අතර පවත්නා සම්බන්ධයේ ආගමිකභාවයට සාපේක්ෂව මහින්ද රාජපක්ෂ සහ ඔහුගේ දේශපාලන අනුගාමිකයන් අතර පවත්නා ආගමිකභාවය ප‍්‍රමාණාත්මක වශයෙන් ඉතා ඉහළ බවත් ප‍්‍රකාශ කළ හැක. මෙම ප‍්‍රමාණාත්මක වෙනසේ වෙනස විසින් ම ගුණාත්ම වෙනසක් ද ජනිත කර තිබෙන බව ප‍්‍රකාශ කළ යුතුය. වෙනත් ආකාරයකින් කියන්නේ නම් මහින්ද රාජපක්ෂ සහ රෝහණ විජේවීර වැනි දේශපාලන නායකයන් කෙරෙහි පැවැති හා පවතින ආගමිකම ය වූ ආකර්ෂණය, ඇන්.ඇම්. පෙරේරා හෝ රනිල් වික‍්‍රමසිංහ වැන්නෙකු කෙරේ පැවැති හෝ පවතින ආගමිකමය වූ ආකර්ෂණයට වඩා තීව‍්‍රතාවෙන් ඉතා ඉහළ බවයි.

දේශපාලන නායකයන් සමහරකු කෙරෙහි පවතින්නා වූ මෙම ඉහළ තීව‍්‍රතාවක් සහිත ආගමිකමය වූ ආකර්ෂණය අප තේරුම් ගත යුත්තේ අදාළ අනුගාමිකයන්ගේ දේශපාලන මනඃඍෂ්ටිය සමඟ එකී නායකයන් දක්වන සම්බන්ධය තුළයි. රනිල් වික‍්‍රමසිංහ හා මහින්ද රාජපක්ෂ අතර සංසන්දනයකින් මෙය මනාව තේරුම් ගත හැකි වනු ඇත. එය ඊළඟ සතියේ සටහනින් ඉදිරිපත් කිරීමට බලාපොරොත්තු වෙමි.

නිර්මාල් රංජිත් දේවසිරි