No menu items!
27.7 C
Sri Lanka
19 June,2026
Home Blog Page 340

කොමිසම ජනඝාතක තීන්දුවක් ගනීවිද?

Ephantus Mbatia, owner of the only bookshop at the church, attends the live internet streaming and broadcasting of the Good Friday service without worshippers, following the government measure to suspend church services to curb the spread of the COVID-19 coronavirus, at the All Saints' Cathedral in Nairobi, Kenya, on April 10, 2020. (Photo by Yasuyoshi CHIBA / AFP) (Photo by YASUYOSHI CHIBA/AFP via Getty Images)

මැතිවරණ කොමිසම 20 වැනිදා රැස්වෙයි. ඒ මහමැතිවරණය පැවැත්වීම ගැන තීරණයක් ගැනීමටය.

මේ මොහොතේ, මැතිවරණය පැවැත්වීමට දිනයක් නියම කිරීම බෙහෙවින් අසීරු දෙයකි. ඌරාගේ මාළු ඌරාගේ පිටේම තබා කපන්නාහේ ජනාධිපතිරයාත් ආණ්ඩුවත් හදන්නේ, ඒ අසීරු තීරණය ගැනීම කොමිසම මතම පවරා අත් සෝදා ගැනීමටය. එවිට, ඉන් ඇතිවන භයානක විපාකවලට තනිවම මුහුණ දිය යුත්තේ කොමිසමයි. වගකිව යුත්තේ කොමිසමයි. කොමිසමේ සාමාජිකයන් තිදෙනායි.   

20 වැනිදා කොමිසම ගන්නා තීරණය, ඒ පසුබිම මත සලකා බලා ගතයුත්තකි.

අප්‍රේල් 1 වැනිදා, ජනාධිපතිවරයාට යැවූ ලියුම පරිදිම, මැයි මස අවසන් සතිය වනතුරු මහමැතිවරණය පැවැත්විය නොහැකි බවට වූ සිය පූර්ව නිරීක්‍ෂණයේ නොසිටීමට හේතුවිය හැකි කාරණා කිසිවක්, මේ වන තෙක් කොමිසමට ඇතිවී නැත. අප්‍රේල් 1 වැනිදාටත් වඩා අද වසංගතය තීව‍්‍රය. ව්‍යාප්තය. අවසානයක් නොපෙනෙනසුලූය.

එවැනි පසුබිමක, මහමැතිවරණයක් පැවැත්විය නොහැකි බව ලංකාවේ මැතිවරණ ක්‍රියාවලිය ගැන සුළු හෝ අදහසක් තිබෙන  ඕනෑම කෙනකුට පැහැදිලිවනු ඇත. එය නිදහස් හෝ සාධාරණ මැතිවරණයක් නොවනු ඇතිවා පමණක් නොව, ජනතාවට අත්‍යන්තයෙන්ම මාරාන්තිකද විය හැකිය. ‘උදාහරණයක් හැටියට, ඡන්ද සහ මනාප ගණන් කිරීම ගැන විතරක් ගන්න. එක පන්ති කාමරයක, කී දෙනෙක් දවස් ගාණක් පොරකනවාද? මනාපවලට පක්‍ෂ අතරේ විතරක් නෙවෙයි පක්‍ෂ ඇතුළේත් තියෙන පොරය දන්නවා නේද? පක්‍ෂ නියෝජිතයෝ එක එකාගෙ ඇඟ උඩ නැගගෙනයි ඒ පන්ති කාමර ඇතුළේ ගණන් කිරීමට ඔළුව දාගන්නේ. ඒ වගේ දෙයක් මේ වසංගතය ඇතුළේ කරන්න කියලාද මේ කියන්නේ?’ පක්‍ෂ නියෝජිතයකු හැටියට ඡන්දවලට සහභාගිවී ඇති නීතිඥ මහතෙක් ලියුම්කරුගෙන් ප්‍රශ්න කෙළේය.

ආණ්ඩුවේ මාධ්‍ය හා ආණ්ඩු ගැති පෞද්ගලික මාධ්‍ය මේ දිනවල මවා පෙන්වන්නට හදන්නේ, ඉතා දියුණු දකුණු කොරියාවේ මහමැතිවරණය වසංගතය මැද පැවැත්වුණ ආකාරයයි. ඒ ගැන කදිම තොරතුරු රූපසටහනක් අප්‍රේල් 18 වැනිදා ඬේලි මිරර් පුවත්පතේ මුල් පිටුවේ පළකර තිබුනි.

ඒ අනුව, ඡන්දපොළට ඇතුළු වීමට පෙර ඡන්දදායකයා විෂබීජ නාශකවලින් අත් සෝදාගත යුතුය. අත්වැසුම් යුගලක් පළඳාගත යුතුය. මුහුණු ආවරණයක් පළඳාගත යුතුය. ඒවා ඡන්දපොළ ප්‍රවේශයේ තබා තිබේ. ඡන්ද පොළට ඇතුළු වන සෑම ඡන්දදායකයකුගේම ශරීර උෂ්ණත්වය, ඉලෙක්ට්‍රොනික මානයක් මගින් මනියි.

උෂ්ණත්වය අංශක 37.5ට අඩු නම්, ඡන්දදායකයාට පොදු ඡන්ද ශාලාවට එකතු විය හැකිය. එහිදී මීටරයක පරතරය ඇතිව ඡන්දාදායකයන් පෙළ ගැසී සිටිය යුතුය. අනන්‍යතාව තහවුරු කරගැනීමට මුඛාවරණය තාවකාලිකව ඉවත් කෙරේ. තමාගේ ඡන්දය ලකුණු කර පෙට්ටියට දැමීමට හැකිය.

උෂ්ණත්වය 37.5ට වැඩි නම්, ඡන්දදායකයා විශේෂ කාමරයකට යායුතුය. ඡන්දදායකයා හැඳුනුම්පත ඡන්ද ලිපිකරුට ඉදිරිපත්කර තහවුරු කරගැනීමේ පෝරමයක් පිරවිය යුතු වේ. හැඳුනුම්පත හා පෝරමය ඡන්ද ලිපිකරු විසින් ඡන්ද නිලදාරියකුට දෙනු ලබයි. හැඳුනුම්පත තහවුරු කරගන්නා ඡන්ද නිලධාරියා, ඡන්ද පත්‍රිකාව සහිත කඩදාසි කවරයක් ඡන්ද ලිපිකරුට දෙයි. ඡන්ද ලිපිකරු, නිරීක්‍ෂකයකු ඉදිරියේදී, ඡන්ද පත්‍රිකාව සහිත එම කවරය ඡන්දදායකයාට දෙයි.  ඡන්දදායකයා ලකුණු කළ පසු, ඡන්ද ලිපිකරු ඡන්ද පත්‍රිකාව සහිත කවරය නිරීක්‍ෂකයකු ඉදිරියේදී ඡන්ද නිලධාරියාට දෙයි. නිලධාරියා, නිරීක්‍ෂකයකු ඉදිරියේ කවරය ඡන්ද පෙට්ටියට දමයි.

දකුණු කොරියාව වැනි දියුණු, පාරදෘශ්‍ය හා සංවිධිත රාජ්‍ය පාලන ක්‍රියාවලියක් සහිත රටක් ඒ තරම් ආරක්‍ෂා සහිත වන විට, වසංගත කාලයක ලංකාවේ මහමැතිවරණයක් ගැන ඇඳෙන අඳුරු චිත්‍රය කුමක් වැනිද? නිසැකවම එය මේ වන විටත් වසංගතයෙන් පැත්ත වැටී සිටින ජනතාවට එල්ල කරන මරු පහරක් වනු ඇත්තේය.

මහමැතිවරණයෙන් පසුව අපට ඉතිරිවන්නේ, ගෝඨාභය රාජපක්‍ෂ මහතාට වැඩි බලය සහිත පාර්ලිමේන්තුවක් සමග රට පුරා පැතිර ගිය ලෝකයේ දරුණුම වසංගතයක්, ගුණනය වන මරණ අනුපාතිකයක්, රටේ සෞඛ්‍ය පද්ධතියට දරාගත නොහැකි ආසාදිතයන් සංඛ්‍යාවක්, දින නියමයක් නැතිව වසා දැමෙන රටක්, යළි ගොඩනගා ගත නොහැකි ආර්ථිකයක්, නම් ඒ මහා විනාශයට වගකීම මැතිවරණ කොමිසම භාරගන්නට සූදානම්ද? හැරත්, කිසිම අවුලක්, ව්‍යවස්ථා උල්ලංඝනයක් නැතිව, මහමැතිවරණය කල් දමා, රටේ මිනිස් සම්පත ආරක්‍ෂා කරගෙන මේ අසීරු අවස්ථාව පියමං කළ හැකිව තිබියදීත්, අහංකාර පාලකයන්ගේ බල තණ්හාව වෙනුවෙන් මහජනතාව බිලිදීමේ වගකීම කොමිසම තනිව භාරගත යුතුද? තමන්ගේ නම් ඉදිරියෙන්, රට විනාශයට ගෙනගිය පුද්ගලයන් තිදෙනා හැටියට සටහන් වන අනාගතය ජීවිතයක් බාරගැනීමට කොමිසමේ සාමාජිකයන් සූදානම්ද? දැන දැන රටේ මහජනතාව මරණයට පත්කිරීම සඳහා හේතු වන තීරණ ගත්තේයැයි කියන අපරාධ චෝදනාවන්ට අනාගතයේ ලක්වී, ජීවිතයම උසාවිවල ගතකරන්නට ඔවුන් සූදානම්ද?

ඡන්ද තීන්දුව ජනපති අතේ නැත

Ephantus Mbatia, owner of the only bookshop at the church, attends the live internet streaming and broadcasting of the Good Friday service without worshippers, following the government measure to suspend church services to curb the spread of the COVID-19 coronavirus, at the All Saints' Cathedral in Nairobi, Kenya, on April 10, 2020. (Photo by Yasuyoshi CHIBA / AFP) (Photo by YASUYOSHI CHIBA/AFP via Getty Images)

අපේ‍්‍රල්  18 වැනිදා, ලංකාදීප පුවත්පතේ ප‍්‍රධාන සිරස්තල දෙකෙන් එකක් ‘ඡන්ද තීන්දුව ජනපති අතේ’  යනුවෙන් විය. ‘නීතිවේදීහු කියති’ යනුවෙන් උපශීර්ෂයක්ද එහි විය. ‘කොරෝනා වෛරසය හේතුවෙන් දින නියමයක් නැතිව කල් දමා ඇති මහමැතිවරණය පැවැත්වෙන දිනය, මැතිවරණ කොමිෂන් සභාව විසින් ලබන 25 වැනිදාට පෙර ප‍්‍රකාශයට පත් නොකළහොත්, එම දිනය ප‍්‍රකාශයට පත්කිරීමේ බලය ‘ජනාධිපතිවරයාට පැවරෙන බව ‘නීති විශාරදයෝ’ පෙන්වාදෙති’ යනුවෙන් ප‍්‍රවෘත්තියේ පළමුවැනි ජේදයේ සඳහන් වෙයි.

දෙවැනි ජේදයෙන් කියන්නේ 20 වැනිදා කොමිසම රැස්වනු ඇතත්, ඡන්දය සඳහා දිනය එදින ප‍්‍රකාශයට පත් නොකෙරෙනු ඇති බවය.

මහමැතිවරණය පැවැත්වීම සම්බන්ධයෙන් තීරණයක් ගැනීමට මැතිවරණ කොමිෂන් සභාවට රැස්වීමට සිදුවී තිබෙන්නේ, අපේ‍්‍රල් 25 වැනිදා, ජනාධිපතිවරයා නියම කළ පරිදි ඡන්දය තියන්නට නොහැකි බව නාමයෝජනා භාරගැනීමෙන් පසු මැතිවරණ කොමිසම නිවේදනය කළ බැවිනි. අපේ‍්‍රල් 1 වැනිදා, ජනාධිපතිට ලිපියක් යැවූ කොමිසම, මැයි මාසයේ අවසන් සතිය තුළදීවත් ඡන්දය පැවැත්වීමට නොහැකි බව තම ‘නිරීක්‍ෂණය’ වන බව කීවේය. ‘එනිසා, පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවන ලද මාර්තු 2 දින සිට මාස තුනක් ඉකුත්වීමට පෙර නව පාර්ලිමේන්තුව රැස්විය නොහැකි බවත්, කොමිසම තීරණය කරයි.’ යන තිරසාර නිගමනය එම ලිපියේදී කොමිසම දක්වා තිබිණ. මේ නිසා ඇතිවන ගැටලූ විසඳාගැනීම සඳහා ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයෙන් මගපෙන්වීමක් ලබාගන්නා ලෙසත් එය ඉල්ලා සිටියේය.

ජනාධිපති ලේකම් පීබී ජයසුන්දර, පිළිතුරු ලෙස කොමිසමට දැනුම්දුන්නේ, ඡන්දය කල් දැම්මේ කොමිසම විසින් නිසා, නැවත පැවැත්වීම ගැන තීරණයක් ගතයුත්තේද කොමිසම විසින් බවයි. 20 වැනිදා කොමිසම රැස්වීමට නියමිත ඒ ගැන තීරණයක් ගැනීමටය.

කොමිසමේ තීරණය

ජුනි 2ට පෙර ඡන්දයක් පවත්වා නව පාර්ලිමේන්තුව රැස්කළ නොහැකි බව දැනටමත් කොමිසමේ පැහැදිලි තීරණයයි. කොමිසමට තමන්ගේ ‘නිරීක්‍ෂණය’ වෙනස් කරන්නට ප‍්‍රමාණවත් කරුණු යෙදී නැත්නම්, කොමිසමට 20 වැනිදා ඒ තීරණයට වෙනස් දෙයක් කියන්නට ඉඩක් නැත. සාමාන්‍ය සිහිබුද්ධියකින් යුක්ත  ඕනෑම කෙනකුට, තවමත් පැතිරෙමින් පවතින කොරෝනා වෛරසය හේතුවෙන් මැයි අවසන් සතිය වන විට මහඡන්දයක් පැවැත්වීමට ඉඩක් නොලැබෙන බව සහතික දැනුමකි. අපේ‍්‍රල් 1දා වන විට, සිටියාට වඩා කොරෝනා ආසාදිතයෝ දැන් වැඩිය. මරණද වැඩිය. අගනුවර ජනාකීර්ණ පෙදෙස්වලින් ආසාදිතයෝ හමුවෙති. වසංගතය අඩුවන ප‍්‍රවණතාවක් තවමත් නොපෙනේ. වෛද විශේෂඥවරුන්, සෞඛ්‍ය අංශවල අනෙක් සියලූම විද්වතුන්ගේ අදහස වසංගතය අඩුවීමක් ගැන කිසිවක් නිරීක්‍ෂණය කළ නොහැකි බවයි. ඊටත් වඩා වසංගතය පසුපසින් ආර්ථික දුර්භික්‍ෂයක්ද පැමිණ ඇති බව අමතක නොකළ යුතුය.

ලංකාදීප පුවත්පත කියන විදියට, අපේ‍්‍රල් 25 වැනිදා ඡන්දය නොපැවැත්වුණහොත්, මැතිවරණ දිනයක් නියම කිරීමට පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණ පනතේ 113 යටතේ ජනාධිපතිවරයාට ලැබේද?

හොඳයි, ලැබේයැයි සිතමු. පනතේ 113 අනුව ඒ තීරණය ඔහුට ගතහැක්කේ අපේ‍්‍රල් 25 වැනිදා, සවස 4න් පසුවය. මැතිවරණ කොමිසම එදින ඡන්දය පවත්වන්නට නොහැකි වුණ බව ජනාධිපතිවරයාට වාර්තා කිරීමෙන් පසුවය. ඒ වගන්තිය අනුව යමින් වුවද, ඔහු අලූතෙන් නියම කළ යුත්තේ මැයි අවසන් සතියට පෙර දිනයකි.

20 වැනිදා රැස්වන කොමිසම, මැයි අවසන් සතියට පෙර මහමැතිවරණය පැවැත්වීමට නොහැකිය කියන ස්ථාවරයේම සිටියොත්, ජනාධිපතිවරයාට ඊට පෙර මැතිවරණයකට දිනයක් නියම කළ නොහැකිය.

‘විධායක ජනාධිපතිට ඔක්කෝම පුළුවන්ය,  ඕනෑම දෙයක් කරන්නට පුළුවන් විය යුතුය, බැරි ඇයි?’ යන පටු චින්තන සීමාවක සිටින්නන් උරණ විය හැකි නමුත්, මැතිවරණ කොමිසම මැයි අවසානයට පෙර මැතිවරණය පැවැත්විය නොහැකියැයි තීරණය කර ඇති විටෙක, ඊට පෙර දිනයක් නියම කරන්නට ජනාධිපතිට නොහැකිය.

ජනාධිපතිට බැරිය

ජනාධිපතිට මහමැතිවරණය සඳහා දිනයක් නියම කිරීමට පුළුවන් බව ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාව කියයි. එහෙත්, ඒ ව්‍යවස්ථාවම අනුව, ඔහුට මැතිවරණ පවත්වන්නට බැරිය. ඒ සඳහා කිසිම නීතිමය බලයක්වත්, ආයතන ව්‍යුහයක්වත් ජනාධිපතිට නැත.

ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 103(2) අනුව, නිදහස් හා සාධාරණ ඡන්ද විමසීම් පැවැත්වීමේ එකම හා තනි බලය ඇත්තේ මැතිවරණ කොමිෂන් සභාවට පමණකි. කොමිෂන් සභාව මැතිවරණ කොමසාරිස් ජෙනරාල්වරයකු පත්කරයි. එම කොමසාරිස් ජෙනරාල්වරයා විසින්, කොමිසමේ තීරණ, කොමිසමේ විධානයට හා පාලනයට යටත්ව ක‍්‍රියාත්මක කරනු ලැබිය යුතුය. 

ඒ අනුව, ජනාධිපතිට දින නියම කළ හැකි වුණාට, මැතිවරණ පැවැත්වීම සඳහා කොමිසමට හෝ කොමසාරිස් ජෙනරාල්වරයාට විධාන දෙන්නට ජනාධිපතිට නොහැකිය. කොමිසම බැහැයි කියනවා නම්, ජනාධිපති නියම කළ දිනයෙන් වැඩක් ද නැත. (19ට ස්තුති වේවා. එය නොතිබුණි නම්, තනතුරේ ඉන්නා  ඕනෑම මැතිවරණ කොමසාරිස්වරයෙක් මේ වන විට ‘ආතතිය’ හැදී රෝහලේය.)

කොමිසම වීමසීමෙන් පසු

ජනාධිපතිවරයා අපේ‍්‍රල් 25 වැනිදා වුවද මහමැතිවරණය සඳහා නියම කර ඇත්තේ කොමිසම විමසීමෙන් පසුව බව අමතක නොකළ යුතුය. සාමාන්‍යයෙන් සිදුවන්නේ, මැතිවරණය පැවැත්විය හැකි දින කොමිසමෙන් ලබාගෙන, ඉන් දිනයක් ජනාධිපති විසින් නියම කරනු ලැබීමය. එනම්, ජනාධිපති දින නියම කළාට, එදාට මැතිවරණය පැවැත්විය හැකිදැයි විමසිය යුත්තේ කොමිසමෙන්ය. ආයතන දෙක වැඩ කළ යුත්තේ එකිනෙකාට සහයෝගයෙනි.

එනිසා, 113 යටතේ ජනාධිපතිට බලය ආවත්, එය කොමිසමේ එකඟතාවෙන් ක‍්‍රියාවේ යෙදිය යුතු බලයක් බව දැනගැනීම වැදගත්ය. ‘තීන්දුව ජනපති අතේ’ යි කියන විශාරදයන් ජනතාවගෙන් හංගන්නේ ඒ ඇත්තයි.

ව්‍යවස්ථා අර්බුදය

ඉතින්, අවසානය කුමක්ද? රට ව්‍යවස්ථාමය අර්බුදයකට දින කිහිපයක් ඇතුළත තල්ලූවී යාමයි. මැතිවරණ කොමිසම, ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයෙන් විමසන්නටයැයි ජනාධිපතිගෙන් ඉල්ලා සිටියේ මේ අවුල දුර දැකීමෙන් විය යුතුය. එහෙත්, ජනාධිපතිවරයාගේ අහංකාරකමත්, ඔහුගේ නීති උපදේශකයන්ට එළැඹ සිටි සිහිය නොමැතිකමත් නිසා, දැන් ආණ්ඩුවේ සියල්ලන්ම එකතුව රට ඇදගෙන යන්නේ  ව්‍යවස්ථාමය අර්බුදයකටය. පාර්ලිමේන්තුවක් නැති අධිකාරවාදී පාලනයකටය. එය ඉතා පැහැදිලිය.

මේ දැවැන්ත අර්බුදයෙන් ගොඩඑන්නේ කෙසේද යන්න ගැන උපායමාර්ග මේ වන විටත් විවිධ විද්වතුන් විසින් ඉදිරිපත් කරනු ලැබ තිබේ. ඒ සඳහා ඇති පහසුම, අවදානම අඩුම, වියදම් අඩුම, ව්‍යවස්ථාවට කිසිම ප‍්‍රශ්නයක් නොමැති මාර්ගය නම් විසුරුවා හැර තිබෙන පාර්ලිමේන්තුව නැවත කැඳවීමයි. සැප්තැම්බර් 1 වැනිදා දක්වා, ඒ පාර්ලිමේන්තුව සමග වසංගතය මර්දනය කිරීම සඳහා සහයෝගී පාලනයක් පවත්වාගෙන යන්නේ කෙසේදැයි එකඟතාවකට එළැඹීමයි. පාර්ලිමේන්තුවේ විරුද්ධ පක්‍ෂයේ සියලූම පක්‍ෂ, මේ වන විටත් වසංගතය මර්දනයට කිරීම සඳහා ආණ්ඩුව කරන හොඳ දේට සහාය දෙන බව නැවත නැවතත් අවධාරණය කර තිබේ.

රට ඇත්තේ විශාල අර්බුදයක එළිපත්තේය. එයින් ගැලවීමට රාජ්‍යතාන්ත‍්‍රික මනසක් අවශ්‍ය වේ. මිලිටරි හෝ අධිකාරවාදී මනසකින් කටයුතු කොට ඊට පිළිතුරු ලබාගත නොහැකිය. තිබිය යුත්තේ අහංකාර එළැඹුමක් නොව, සංවාදශීලී එළැඹුමකි. හරි නම්, ජනාධිපතිවරයා, මහමැතිවරණයට තරග කරන රටේ සියලූම පක්‍ෂ මෙන්ම මැතිවරණ කොමිසම සමගද වහාම විවෘත සංවාදයකට යා යුතුය. ගැලවීමේ මගක් පෙනෙනු ඇත්තේ එවිටය. රට ව්‍යවස්ථා අර්බුදයකට ඇදදැමීමෙන් කිසිවකුට කිසිම සෙතක් නැත. 2018 ඔක්තෝබරයේ මෙන් අරාජක කාලයක් උදාවුවහොත්, දැනටමත් දියවී තිබෙන ආණ්ඩුවේ තුනෙන් දෙකේ සිහිනය, වියැකී යන්නටම ඉඩ තිබේ.

ඊටත් වඩා, අහංකාර පාලකයන්ගේ පෞද්ගලික බලාශාවන් මුදුන්පත් කරවා ගැනීමට රටක් උගසට තියන්නට ඉඩ දිය යුතු නැත. කොරොනා වසංගතය, අප බිංදුවටම ඇද දමා තිබේ. එයින් නිපන් සෞඛ්‍යමය, ආර්ථික, සමාජමය, වාර්ගික ආදි ගැටලූ කප්පරක් විසඳා ගත යුතුව තිබියදී, ව්‍යවස්ථා ගැටලූවකුත් ඇදගැනීමට කිසිවකුට අයිතියක් නැත. 

ඡායාරූපය: Getty Images

ඡන්දෙ තියාගන්න අතේ රෝල් ගහන ‘ගෝලීය සමීක්ෂණ’

Ephantus Mbatia, owner of the only bookshop at the church, attends the live internet streaming and broadcasting of the Good Friday service without worshippers, following the government measure to suspend church services to curb the spread of the COVID-19 coronavirus, at the All Saints' Cathedral in Nairobi, Kenya, on April 10, 2020. (Photo by Yasuyoshi CHIBA / AFP) (Photo by YASUYOSHI CHIBA/AFP via Getty Images)

මේවා පිළිකුල්සහගත වැඩ

කොවිඞ්-19 වසංගතයෙන් සෞඛ්‍යමය, ආර්ථිකමය හා සමාජමය වශයෙන් ඇතිවිය හැකි බලපෑම අනුව වැඩිම අවදානමක් ඇති රටවල් 20ක ලැයිස්තුවක් අපේ‍්‍රල් මාසයේදී ඩීප් නොලේජ් ගෲප් ආයතනය ප‍්‍රසිද්ධ කළේය. ඒ අනුව ලෝකයේ රටවල් 150කට වැඩි ප‍්‍රමාණයක් අතරින් වැඩිම අවදානමක සිටින රටවල් අතර 16 වැනි ස්ථානයේ ශ‍්‍රී ලංකාව සිටී. එනම්, ලෝකයේ නරකම රටවල් 20 අතර ලංකාව සිටී.

එහෙත් ඒ අස්සේ අයිසීඑම්ඒ නම් ආයතනයකින් ප‍්‍රසිද්ධ කළ සමීක්ෂණ වාර්තාවක් අනුව කොවිඞ්-19 පාලනයට ගත් පියවර අනුව ලංකාව ලොව හොඳම රටවල් අතර 09 වැනි ස්ථානයට පත් කර ඇත.

පසුබිම් කතා නොදන්නා, ප‍්‍රවෘත්ති පමණක් දකින අයට මේ මොන විහිළුවක්දැයි සිතනු ඇත. එහෙත් පසුබිම් තොරතුරු සෙවූ අයට මේ වාර්තාවල පසුබිම් කතාව තේරුම් ගොස් හමාරය. මේ ආයතනවල පසුබිම පැත්තකින් තබමු, මෙ වාර්තා දෙකට ලැබී ඇති ගෝලීය පිළිගැනීම කෙබඳුදැයි සලකා බලමු.

ඩීප් නොලේජ් ගෲප් ආයතනය කළ සමීක්ෂණය මාධ්‍යවේදීන් මෙන්ම ලංකාවේ සැලකිය යුතු පිරිසක් හඳුනාගත්තේ ගෝලීය පිළිගැනීමක් ඇති ෆෝබ්ස් සඟරාව එම සමීක්ෂණය පළ කරන ලද නිසාය. ෆෝබ්ස් සඟරාව පවා ගෝලීය වශයෙන් පිළිගැනීමක් ලබන සමීක්ෂණ කරන ආයතනයකි.

ඩීප් නොලේජ් ගෲප් ආයතනයේ සමීක්ෂණ උපුටා දැක්වුවේ ෆෝබ්ස් පමණක් නොවේ. ලොව පිළිගත් රාජ්‍යයන්හි ඉහළ නිලධාරීන් පවා එම සමීක්ෂණ උපුටා දක්වා ඇත. ඊශ‍්‍රායෙල් අගමැතිවරයාගේ නිල ට්විටර් පණිවුඩයකින් එම සමීක්ෂණ උපුටා දැක්වීය. ඒෂියන් රිවීව්, ඩී.එබ්ලිව්., ස්ටෆ්, ආර්.ටී.එල් ආදි මාධ්‍ය ආයතන රැසක් එම සමීක්ෂණය උපුටා තිබුණි. එලෙස උපුටා දැක්වූ රටවල දැවැන්ත ලැයිස්තුවක් ඩීප් නොලේජ් ගෲප් වෙබ් අඩවියේම ඇත.

ඩීප් නොලේජ් ගෲප් ආයතනය ගෝලීය පිළිගැනීමක් ඇති ‘වෙන්චර් කැපිටල්’ ආයතනයකි. සෞඛ්‍ය ක්ෂේත‍්‍රයේ සිට අභ්‍යවකාශ ක්ෂේත‍්‍රය දක්වා විවිධ ක්ෂේත‍්‍රවල නව නිෂ්පාදනවලට මෙම ආයතනය ආයෝජනය කරයි.

එහෙත් එම සමීක්ෂණය පිළිබඳව ලංකාවේ ප‍්‍රධාන ධාරාවේ මාධ්‍ය ආයතන පුවත් වාර්තා කළේ අඩුවෙන්ය. ඇතැම් මාධ්‍ය වාර්තා කළත්, එම සමීක්ෂණයේ සත්‍යතාව හැකි තරම් අවතක්සේරු කරමින් වාර්තා කර තිබුණි.

අනෙක් අතට  ඕස්ටේ‍්‍රලියාවේ ගිණුම්කරන නිලධාරීන්ගෙන් සැදුම්ලත් (සෞඛ්‍ය විශේෂඥ ආයතනයක් නොවේ.) ආයතනයක් වන අයිසීඑම්ඒ ආයතනයෙන් කරන ලද සමීක්ෂණය උපුටා දක්වමින් පුවත් පළකර තිබුණේ ශ‍්‍රී ලංකාව පමණි.

අනේ පව්, ‘අයිසීඑම්ඒ කොවිඞ්-19 ශ්‍රේණිගත කිරීම්’ යැයි ගූගල් සෙවුමක් යෙදූ විට ප‍්‍රවෘත්ති වෙබ් අඩවිවල ප‍්‍රතිඵල ලෙස පැමිණෙන්නේ හිරු නිව්ස්, සන්ඬේ මෝනින් ඇතුළු ආණ්ඩු හිතවාදී මාධ්‍ය ආයතනවල වාර්තා පමණි.

එම සමීක්ෂණය අනුව ශ‍්‍රී ලංකාවට වඩා ඉදිරියෙන් සිටින රටවල් පවා එම සමීක්ෂණය උපුටමින් කතාකර තිබුණේ නැත. එහෙත් හිරු ටීවී වැනි ආණ්ඩුවේ හොරණෑ මාධ්‍ය ආයතන ලංකාව ලෝකෙන්ම 09 වැනි තැනට ආ බව වාර්තා කර තිබුණි. තවත් අය වාර්තා කර තිබුණේ ලංකාව ලෝකෙන්ම 09 වූ බව නොවේ. ‘ගෝඨාභය රාජපක්ෂ’ ලෝකෙන්ම 09 වූ බවය.

මාධ්‍යවේදියෙකු ලෙස ලියුම්කරුට නැඟුණු ලොකුම පැනය වුණේ මෙම වාර්තාව ජාත්‍යන්තර වශයෙන් පිළිගත් මාධ්‍ය පවා වාර්තා නොකළ පසුබිමක ලංකාවේ මාධ්‍ය ආයතන කෙළවරක් නැති අන්තර්ජාල තොරතුරු සාගරය පීරා මේ වාර්තාව සොයාගත්තේ කෙසේද කියාය.  ඕස්ටේ‍්‍රලියාවේ පිහිටි ‘ජාත්‍යන්තර’ ආයතනයෙන් ලංකාවේ මාධ්‍ය ආයතන වෙත සමීක්ෂණ වාර්තාව ඊමේල් කිරීමක් හෝ වෙනත් ආකාරයකට පෞද්ගලිකව එවන ලද්දක් විය නොහැකිය. එසේ එවා ඇති නම්, එහි තේරුම එම සමීක්ෂණයෙන් නව වැනි ස්ථානය දිනාගත් රටේ මාධ්‍ය ආයතන වෙනුවෙන්ම එම සමීක්ෂණය කර ඇති බවය.

ඒ අතර අයිසීඑම්ඒ ආයතනයේ ශ‍්‍රී ලංකාවේ ශාඛාවක් ඇති බවත්, එම ශාඛාවේ සභාපතිවරයා වන්නේ පොදුජන පෙරමුණෙන් මහමැතිවරණයට ඉදිරිපත් වෙන නාලක ගොඩහේවා බවත් හෙළි විය.

අයිසීඑම්ඒ සමීක්ෂණය වෙනුවෙන් ශ‍්‍රී ලංකාවේ තොරතුරු ලබාගත්තේ ග්ලෝබල් හෙල්ත් රිවීව් නම් වෙබ් අඩවියෙන් බවත් එහි සඳහන්ය. ග්ලෝබල් හෙල්ත් රිවීව් මාර්තු මාසයේ මුල් දිනවල පිහිටුවූ වෙබ් අඩවියකි.   ගෝලීය මට්ටමෙන් කරන සමීක්ෂණයකට නොව, ෆේස්බුක් පෝස්ටුවක් දමන්නට පවා මූලාශ‍්‍රයක් ලෙස පාවිච්චි කරන්නට තරම් කිසිදු පදනමක් ඒ වෙබ් අඩවිය බැලූ කල සිතාගත නොහැකිය. ඒ වෙබ් අඩවිය අයත් වන්නේ කුමන සංවිධානයටද, ඒ සංවිධානයේ වෙබ් අඩවිය කුමක්ද වැනි කරුණු පවා වෙබ් අඩවියේ සඳහන් නොවේ. ශ‍්‍රී ලංකාව ගැනත්, ඒ වෙබ් අඩවියේ තොරතුරු වාර්තා කර ඇත්තේ ලංකාවේම ආණ්ඩුවේ වෙබ් අඩවිවල ඇති තොරතුරු මත පදනම්වය.

ග්ලෝබල් හෙල්ත් රිවීව් වෙබ් අඩවියේ තිබුණු ලිපියක් උපුටා දක්වමින් ලංකාවේ කොවිඞ්-19 මර්දන ව්‍යාපෘතිය ගෝලීය පිළිගැනීමට ලක්ව ඇතැයි කී පළවැනි අවස්ථාව මෙය නොවේ. පසුගිය මාර්තු මාසයේ මැද කාලයේ ග්ලෝබල් හෙල්ත් රිවීව් වෙබ් අඩවියේම ලංකාව අගයමින් ලියූ ලිපියක් උපුටා දක්වමින්, ඒ ගැන මහත් ඉහළින් කතාකර තිබුණි. ඒ ඇසුරෙන් ඇතැම් පුද්ගලයන් ෆේස්බුක් පෝස්ට් ලියූ කළ, ලංකාවේ ෆේස්බුක් පරිශීලකයන් පවා ඒ වෙබ් අඩවිය මූලාශ‍්‍රයක් ලෙස පාවිච්චි කළ නොහැකි බව පෙන්වා දී තිබුණි. අයිසීඑම්ඒ ආයතනයට ලංකාවේ ෆේස්බුක් පරිශීලකයන් තරම් වත් දැනුමක් නැතිද?

කෙසේ වෙතත් වඩා වැදගත් වන්නේ අයිසීඑම්ඒ ආයතනයටත් වඩා, එම සමීක්ෂණ වාර්තා උපුටා දක්වන ලංකාවේ මාධ්‍ය ආයතන කරමින් ඉන්නේ කුමක්දැයි තේරුම් ගැනීමය.

මේ සියල්ල කරන්නේ, අසරණ ආණ්ඩුව මහමැතිවරණය පැවැත්වීම වෙනුවෙන් ජනතා අනුමැතිය ලබාගැනීමට බව පැහැදිලිය. දැන් ඡන්දය  ඕනෑ වී තිබෙන්නේ ආණ්ඩුවට පමණි. ලියුම්කරු සමඟ අදහස් බෙදාහදාගන්නා ආණ්ඩු හිතවාදීහු පවා, මේ මොහොතේ ඡන්දය පැවැත්වීම ගැන බියක් දක්වති. මේ වසංගතයේ භයානකකම දන්නා කෙනෙකුට ඡන්දය පැවැත්වීම කෙතරම් භයානකදැයි අමුතුවෙන් පැහැදිලි කළ යුතු නැත.

ලියුම්කරු ඇතුළු මේ රටේ බොහෝ දෙනෙකුට කොවිඞ්-19 වසංගතයෙන් ජීවිතය පවා අහිමිවිය හැකි අවදානම් සහගත කාණ්ඩයේ ආදරණීයයෝ් සිටිති.

කොවිඞ්-19 වසංගතය ගෙදරට ආ අමුත්තෙක් නොවේ. ගෙදරින් එළියට දැම්මාට පසුව, ආයේ පැත්ත පළාතේ එන්නේ නැතිව පසුපස නොබලා යන අමුත්තෙක්ද නොවේ.

කොවිඞ්-19 වසංගතය ගෙදරින් එළියට දැම්මත්, එයට විද්‍යාත්මක පිළිගැනීමක් ඇති ප‍්‍රතිශක්තිකරණ ඖෂධ නිපදවන තෙක් අප කොවිඞ්-19 අවදානමෙන් මිදෙන්නේ නැත. දැන් පාලනය කළත්, නොසැලකිලිමත් වුණොත් නැවත වර්ධනය වනු ඇත. අද, ශ‍්‍රී ලංකාව කොවිඞ්-19 පාලනය කරමින් සිටින බව සෞඛ්‍ය අංශවලට ගෞරවය පුද කරමින් අප කිව යුතුය.

රජයේ වෛද්‍ය නිලධාරීන්ගේ සංගමයේ හරිත අලූත්ගේ, නවීන් ද සොයිසා වැනි නිලධාරීන් පවා ආණ්ඩුවේ න්‍යායපත‍්‍රය වෙනුවෙන් ප‍්‍රකාශ නොකර සැබෑ තත්වය ගැන අනතුරු හඟවමින් සිටින බව දැනට පෙනෙන්නට ඇති කාරණයයි.

එසේ තිබියදී ‘ගෝලීය සමීක්ෂණ’ උපුටා දක්වමින්, වෙනත් රටවල පවත්වන මැතිවරණ උපුටා දක්වමින් ආණ්ඩුව නටන නැටුම අපට නොතේරෙනවා නොවේ.

මේවා අසරණ ආණ්ඩුවක් කරන අහිංසක වැඩ ලෙස හැඳින්විය නොහැකිය. ගෝලීය වසංගතයකින් ජනතාව බැට කන අතර පසුව පැවැත්විය හැකි ඡන්දයක් නියමිත කාලයට කලින් පවත්වන්නට කරන මේ දැඟලීම් පිළිකුල් සහගතය.

ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට ට‍්‍රම්ප් චෝදනා කරන්නේ ඇයි?

0
Ephantus Mbatia, owner of the only bookshop at the church, attends the live internet streaming and broadcasting of the Good Friday service without worshippers, following the government measure to suspend church services to curb the spread of the COVID-19 coronavirus, at the All Saints' Cathedral in Nairobi, Kenya, on April 10, 2020. (Photo by Yasuyoshi CHIBA / AFP) (Photo by YASUYOSHI CHIBA/AFP via Getty Images)



ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය ලබාදෙන ආධාර මුදල් කපාහරින බව ඇමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඞ් ට‍්‍රම්ප් කියා තිබුණා. ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය ලබන අරමුදල්වලින් සීයට 15ක් පමණ ඇමෙරිකාවෙන් ලැබෙනවා. මේ ආධාර කපාහැරීමේ සිදුවීමට පසුබිම් කතාවක් තිබෙනවා.


කොවිඞ්-19 වසංගතයට කලින් ලෝකය මුහුණදුන් ප‍්‍රධාන අභියෝග දෙකක් පැවතුණා.


එක අර්බුදයක් වන්නේ ජනප‍්‍රිය ජාතිකවාදී දේශපාලනය. තමන්ගේ ජාතියට එරෙහි බාහිර බලවේග ගැන බිය අවුස්සමින් කරන දේශපාලනයක් ලොව පුරා තිබුණා. ඇමෙරිකාවේ ට‍්‍රම්ප් ප‍්‍රමුඛ රිපබ්ලිකන් පක්ෂය මුස්ලිම්වරුන්, මෙක්සිකානුවන්, චීන ජාතිකයන් ඇතුළු බාහිර සතුරන් ගැන කතාකළා. ඒ අතරේ ඉරානයට එරෙහිව ගැටෙමින් සිටියා.


ඉන්දියාවේ නරේන්ද්‍ර මෝඩි සහ භාරතීය ජනතා පක්ෂය මුස්ලිම් හා පාකිස්ථානු විරෝධය මත දේශපාලනය කළා. ඉතාලිය, බි‍්‍රතාන්‍යය ඇතුළු යුරෝපීය රටවල් ගණනාවක දේශපාලන පක්ෂ සංක‍්‍රමණික විරෝධය මත ජනප‍්‍රිය දේශපාලනයක යෙදුණා.


ඒ අතරේ දේශගුණික අර්බුදය වර්ධනය වෙමින් පැවතුණා. ලොවපුරා ළැව්ගිනි, උෂ්ණත්වය වැඩිවීම් ඇතුළු දේශගුණික අර්බුද පැනනඟිමින් තිබුණා. 2100 වනවිට ලෝකය දැවැන්ත දේශගුණික විනාශයක් කරා ගමන් කරමින් සිටින බව විද්‍යාඥයන් පිළිගත්තා. ඒ ගැන එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය වැනි ආයතනවල පවා සාකච්ඡුාවට ලක් වුණා.


එහෙත් පළවැනි අර්බුදය නිසා දෙවැනි අර්බුදය යටපත් වුණා. ලොව පුරා ජනප‍්‍රියවාදී දේශපාලන නායකයන් දේශගුණ අර්බුදය කියා එකක් තියෙන බව පිළිගත්තේ නැහැ. ඒ ගැන කතාකළත් තම තමන්ගේ ආගම්වල හැටියට පව්කාරකම හෝ දෙවියන්ගේ කෝපවීමක් ලෙස දේශගුණික අර්බුදය විස්තර කරන දේශපාලනයක් තිබුණා.
ඒ අතරේ දැන් ලෝකයේ පවතින විෂම ආර්ථික ක‍්‍රමය ගැන දැවැන්ත සංවාදයක් බිහිවෙමින් තිබුණා. අතිදැවැන්ත ලාභ ලබන බිලියනපතියන්ගේ සමාගම්වලින් ලෝකය පාලනය වෙන හැටි කතාකළා. ලෝකය සංස්කෘතික, සමාජීය, ආර්ථික හා දේශපාලනික වශයෙන් තාක්ෂණයෙන් පිරුණු ඩිජිටල් ලෝකයට සූදානම් වෙන්නේ කොහොමද කියා සංවාද කෙරුණා.


ලෝකයේ දේශපාලනය හැඩගැසී තිබුණේ මේ කියන දේශපාලන කාරණා වටේ. කොවිඞ්-19 වසංගතය දේශගුණික අර්බුදයේම දිගුවක් බව විද්‍යාඥයන් පෙන්වාදෙනවා. දේශගුණික විපර්යාසවලට අප මුහුණදෙන්නේ ගංවතුර, භූමිකම්පා සහ උෂ්ණත්වය වැඩිවීමෙන් පමණක් නොවෙයි. වසංගත, සාගත සහ අරාජිකත්වය දේශගුණික විපර්යාසවල ප‍්‍රතිඵල වේවි.


කොවිඞ්-19 වසංගතයෙන් ලෝකයේ පවතින දේශපාලන සිතියම් වෙනස් වෙන බව අමුතුවෙන් කියන්න ඕනෑ නැහැ. එහෙත් දේශපාලන සිතියම්වල වෙනස්වීම ඇතැම් අය සිතන ආකාරයටම සිදුවෙන්නේ නැහැ. උදාහරණයක් ලෙස, කොවිඞ්-19 දේශගුණ අර්බුදයේ දිගුවක් විදියට කියවාගන්න ලෝකය ලෑස්ති නැහැ. ලෝකයේ සියලූ ජාතීන් කොවිඞ්-19 අර්බුදයට එක හා සමානව මුහුණදෙන බවත්, අප සියලූදෙනා ජාතිභේද අත්හැර මනුෂ්‍ය වර්ගයා ලෙස එක්විය යුතු බවත් ඔවුන් පිළිගත්තේ නැහැ.


ඒ වෙනුවට ලෝකයේ මීට කලින් ජනප‍්‍රියව සිටි දේශපාලන බලවේග, තමන්ගේ දේශපාලන සංවාද කොවිඞ්-19 සංදර්භය ඇතුළේ අලූත් තර්ක ගොඩනඟන්න පටන්ගන්නවා. එක් එක් දේශපාලන කණ්ඩායම් තමන් මෙතෙක් කාලයක් ඉදිරිපත් කළ ජනප‍්‍රිය තර්ක, කොවිඞ්-19 සන්දර්භය ඇතුළේ අලූතින් ගොඩනංවනවා.
සරල කතාව මේකයි. ජාතිවාදී, ජාතිකවාදී දේශපාලන කඳවුරු මෙතැනින් ඉවරවෙන්නේ නැහැ. කොවිඞ්-19 වසංගතය අස්සට ජාතිකවාදය සහ ජාතිවාදය රිංගනවා. කොවිඞ්-19 මැද තමන්ගේ ජාතියට වින කටින සතුරන්ව මතු කරනවා.
සරලම උදාහරණය ලංකාව ඇතුළේ කෙටි කාලසීමාවක් ඇතුළත කොවිඞ්-19 මුස්ලිම් වසංගතයක් බවට හැරවීම සඳහා සිංහල ජාතිකවාදී දේශපාලන කණ්ඩායම් සහ මාධ්‍ය ආයතන මැදිහත් වූ ආකාරය. ලංකාවේදී කොවිඞ්-19 මුස්ලිම් වෛරසයක් බවට හැරවූවා.


එහෙත් ඉන්දියාව, ඇමෙරිකාව වැනි රටවල ජනප‍්‍රිය දේශපාලනය වඩා පහසු ව්‍යාපෘතියක ඉන්නවා. ඒ, කොවිඞ්-19 ‘චීන වෛරසයක්’ ලෙස නම් කිරීමේ ව්‍යාපෘතිය. මේ ව්‍යාපෘතිය පහසුවෙන් කළ හැකියි. කොවිඞ්-19 වසංගතයට පැතිරීමට චීනයේ දේශපාලන ක‍්‍රියාකාරිත්වය යම් දුරකට වගකියන්න ඕනෑ. ඒ නිසා චීන විරෝධය සමාජගත කිරීම ඉන්දියාවට හෝ ඇමෙරිකාවට අමාරු නැහැ.


ඩොනල්ඞ් ට‍්‍රම්ප් ජනාධිපතිවරයා මේ වෛරසය හැඳින්වීමට කොවිඞ්-19 හෝ නව කොරෝනා වැනි පිළිගත් වචන පාවිච්චි කරන්නේ අඩුවෙන්. ඔහු මේ වෛරසය හඳුන්වන්නේ ‘චීන වෛරසය’ කියායි.


ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට ඇමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයාගේ චෝදනා එල්ලවෙන්නේ මේ චීන විරෝධයෙහි දිගුවක් ලෙස. ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට චෝදනා එල්ලකරන්නේ ‘චීන වෛරසය’ පිළිබඳ කතාව චීනයේ වෛරසය පැතිරෙන විට ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය නිසිපරිදි ක‍්‍රියා නොකළ බව කියමින්. ඔවුන් ඒ තර්ක සඳහා පාවිච්චි කරන ඇතැම් සිදුවීම් ඇත්ත. උදාහරණයක් ලෙස චීනය වසංගතය ගැන තොරතුරු සඟවමින් සිටියා. ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ අධ්‍යක්ෂ ජෙනරාල් ටෙඞ්රෝස් ඇඩනොම්ගේ ඇතැම් ප‍්‍රකාශ පිළිගත නොහැකියි. එහෙත් ඇමෙරිකාවේ සහ ඉන්දියාවේ ජනප‍්‍රිය දේශපාලනයෙන් පෙන්වන තරම් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය චීන හිතවාදී නැහැ, ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය අසාර්ථක වුණේත් නැහැ.


ජනපති ට‍්‍රම්ප් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට විරුද්ධව කතාකරන්න කලින් ඒ ගැන කතාකළේ මාධ්‍ය ආයතන. මේ මාධ්‍ය වාර්තා ඉබේ මතුවූ ජනමාධ්‍යකරණයන් නොවෙයි. ලංකාවේ මුස්ලිම් විරෝධී වාර්තා අද දෙරණ වැනි ආයතනවලින් පැළ කළ පරිද්දෙන්ම ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට එරෙහි මාධ්‍ය වාර්තාවලටත් පසුබිමක් තියෙනවා.


ටෙඞ්රෝස් ඇඩනොම් මහතාට චෝදනා කරමින් මුලින්ම වාර්තා පළකළ මාධ්‍ය ආයතන අතර ඉන්දියාව සතු ජාත්‍යන්තර මාධ්‍ය ආයතනයක් වන ‘විඔන්’ ආයතනය ඉන්නවා. ඇමෙරිකාවේ ෆොක්ස් නිව්ස් ආයතනයත් ඉදිරියෙන් ඉන්නවා.
ෆොක්ස් නිව්ස් යනු රූපට් මර්ඩොක් සතු මාධ්‍ය ජාලයේ ප‍්‍රධාන ප‍්‍රවෘත්ති ආයතනය. ෆොක්ස් නිව්ස් තමයි ඇමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඞ් ට‍්‍රම්ප්ගේ දේශපාලන මතවාද සමාජගත කරන ප‍්‍රධානම ආයතනය.


‘විඔන්’ ඉන්දියාවේ ‘එසෙල් ගෲප්’ සමාගම සතු ජාත්‍යන්තර මාධ්‍ය ආයතනයක්. එසෙල් ගෲප් යනු සුභාෂ් චන්ද්‍රා පවත්වාගෙන යන ආයතනයක්. සුභාෂ් චන්ද්‍රා ඉන්දියාවේ භාරතීය ජනතා පක්ෂයේ ප‍්‍රබල හිතවාදියෙක් පමණක් නොවෙයි, හර්යානා ප‍්‍රාන්තයෙන් ඉන්දීය පාර්ලිමේන්තුවට පත්ව භාරතීය ජනතා පක්ෂය සමඟ කටයුතු කරන අයෙක්.


ඒ මාධ්‍ය ආයතන මෙන්ම ලොව සමාජ මාධ්‍යවලින් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ අධ්‍යක්ෂ ජෙනරාල් ටෙඞ්රෝස් ඇඩනොම්ටත්, ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයටත් එරෙහිව විරෝධය පැළකරනු ලැබුවා. ටෙඞ්රෝස් ඇඩනොම්ගේ ජාතිකත්වය, ඔහු මීට පෙර රොබට් මුගාබේ නම් ඒකාධිපති පාලකයා ලෝක සෞඛ්‍යයට අදාළ සන්නාම ප‍්‍රවර්ධකයෙකු ලෙස යෝජනා කිරීම, ඔහු ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ අධ්‍යක්ෂ ජෙනරාල් බවට පත් කරන්නට චීනය සහාය දැක්වූ බව ඔහුට එරෙහි චෝදනා සනාථ කරන්නට සාක්ෂි ලෙස ගෙනහැර දැක්වුවා.


ඉහත කී ඇතැම් කාරණා අසත්‍යයන් නොවෙයි. එහෙත් සලකා බැලිය යුත්තේ ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ නායකයන්ගේ ඉතිහාසය ගැන නොවෙයි. ආයතනයක් ලෙස මෙම සංවිධානය කොවිඞ්-19 ලෝකයේ වෙනත් රටවලට පැතිරීම පාලනයට පියවර ගත්තාද නැද්ද යන කාරණාව ගැනයි. එමෙන්ම, ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට කටයුතු කළ හැක්කේ කෙබඳු සීමාවක් ඇතුළතද කියා අප සොයාබැලිය යුතුයි. උදාහරණයක් ලෙස චීනය තොරතුරු සැඟවීම ගැන ප‍්‍රසිද්ධියේ දෝෂාරෝපණය කිරීමේ හැකියාවක් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ අධ්‍යක්ෂ ජෙනරාල්වරයාට තිබුණාද කියා අප කල්පනා කළ යුතුයි.


ගාඩියන් මාධ්‍ය ආයතනය ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය ගැන පළකරන ලද ලිපියක් ඇසුරෙන් අප පහත කරුණු ඉදිරිපත් කරනවා.


ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය එක්සත් ජාතීන්ගේ ගෝලීය සෞඛ්‍ය පිළිබඳ සංවිධානය ලෙස 1948 දී ආරම්භ කරනු ලැබුවා. ලෝක සෞඛ්‍ය ඉහළ මට්ටමට නැංවීම එම සංවිධානයේ අරමුණ වුණා. විශේෂයෙන්ම කොළරාව, කහඋණ ඇතුළු බෝවන රෝග පැතිරීම වැළැක්වීමට ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට වගකීම් පැවරුණා.


ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය, එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් කොමිසම හෝ ජාත්‍යන්තර අධිකරණයට වඩා වෙනස් ආයතනයක්. එම ආයතනය ගෝලීය සෞඛ්‍යය ප‍්‍රවර්ධනය කරන නිසා දේශපාලන වශයෙන් ආන්දෝලනාත්මක කාරණාවලට ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය මැදිහත් නොවන අවස්ථා දැකිය හැකියි. සරල බසින් කීවොත් ලෝකයේ රටවල් සමඟ තරහක් ඇති කර නොගැනීම ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ වගකීමක්.


අනෙක් අතට ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට විශාල ආධාර මුදල් ලැබෙන්නේත් නැහැ. එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය යටතේ ඇති ඇතැම් ආයතනවලට ලැබෙන තරම් මුදල් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට ලැබෙන්නේ නැහැ. 2018-19 වසර සඳහා එම සංවිධානයේ අයවැය ඇමෙරිකන් ඩොලර් බිලියන 4.8ක් පමණ.


මේ නිසා රටවල සෞඛ්‍ය ඉහළ නංවන්නට භෞතිකව මැදිහත්වීමේ හැකියාව එම සංවිධානයට අඩුයි. ලෝක සෞඛ්‍යය ප‍්‍රවර්ධනය කරන්නට ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය මැදිහත් වුණත් එයට ලැබෙන ආධාර ප‍්‍රමාණය අඩු නිසා දත්ත එකතු කිරීම, රෝග පිළිබඳව විමර්ශන පැවැත්වීම, තාක්ෂණික උපදෙස් ලබාදීම, යම් රෝගයක අවදානම ගැන ලෝකය දැනුවත් කිරීම, රෝගයක පැතිරීම ගැන දත්ත සැපයීම ආදි කටයුතු පමණක් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට කළ හැකියි.


ලෝකයේ විවිධ රටවල්වලට දෝෂාරෝපණය කිරීම හෝ බලහත්කාරයෙන් රටවලට ඇතුළු වී ඒ ඒ රටවල සෞඛ්‍යයට මැදිහත්වීම ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය කරන්නේ නැහැ.


දැන් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට චෝදනා කිහිපයක් තියෙනවා. කොවිඞ්-19 මර්දනය කරන්නට ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය ‘ඉතා මන්දගාමීව’ පියවර ගත් බවත්, චීන හිතවාදී ලෙස කටයුතු කිරීමත්, චීනයේ විනිවිදභාවයෙන් තොර ක‍්‍රියාවලියට පිළිබඳ පරීක්ෂා කොට අනතුරුදායක තත්වය පිළිබඳව කලින් අනතුරු හැඟවීමෙන් වැළකීමත් එම සංවිධානයට චෝදනා ලෙස එල්ලවෙනවා. මේ රෝගය මනුෂ්‍යයන්ගෙන් මනුෂ්‍යයන්ට පැතිර යා හැකි බව නිසි පරිදි අනතුරු හඟවා නැති බව තවත් චෝදනාවක්.


ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය අවධානය යොමු කරන්නේ යම් රෝගයක් පැතිරීමට ඇති අවදානම ගැන කතාකිරීම ගැනයි. ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය 2020 ජනවාරි මාසයේදීම රෝගය මනුෂ්‍යයන් අතර පැතිරිය හැකි බව අනතුරු හැඟවූවා. පෙබරවාරි මාසය වනවිට ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය දැන් ඇතිව තිබෙන තත්වය ගැන බරපතළ අනතුරු හැඟවීම් කර හමාරයි.


ඇමෙරිකාවට රෝගය ව්‍යාප්ත වුණේ ඒ සියලූ අනතුරු හැඟවීම්වලින් පසුව. සැබෑව වන්නේ ඇමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයා එය පාලනය කරගන්නට අසමත් වීම. ඒ අසමත්කම වසාගන්නට ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය සහ චීනය වැනි බාහිර පාර්ශ්වයන් වෙත ඇඟිල්ල දිගු කරන්නට දැන් ඔහු උත්සාහ ගන්නවා.


මීට පෙර ඉබෝලා වසංගතය අප‍්‍රිකානු කලාපයේ පැතිරෙන විට ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය මන්දගාමීව කටයුතු කළ බවට චෝදනා එල්ලවුණා. ඉබෝලා වසංගතය ගයනාවේ ග‍්‍රාමීය ප‍්‍රදේශවලින් ආරම්භ වී සියෙරා ලියෝන්, ලයිබීරියා වැනි රටවල්වලටත් පැතිර ගියා. නාගරික ප‍්‍රදේශවලට පැතිර යන තෙක් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය නිසි පියවර නොගත් බවට චෝදනා එල්ලවුණා.


සංවිධානයේ අධ්‍යක්ෂ ජෙනරාල් ධුරයට ටෙඞ්රොස් ඇඩනොම් පත්වෙන්නේ ඒ අතරේයි. ඒ වන විට අප‍්‍රිකානු කලාපයේ තිබුණු ඉබෝලා වසංගතය නිසා එම කලාපයේ නායකයෙකු අධ්‍යක්ෂ ජෙනරාල් තනතුරට පත්වීම වැදගත් බව පෙනුණා.
ඉන්පසුව ඉබෝලා වසංගතය පාලනයේදීත්, කොවිඞ්-19 පාලනයේදීත් ටෙඞ්රෝස් ඇඩනොම් මහතාගේ නායකත්වයෙන් යුත් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය මධ්‍යස්ථ හා සාධාරණ ලෙස ක‍්‍රියා කළ බව ගෝලීය වශයෙන් පිළිගත් විද්වතුන් රැසක් පිළිගන්නවා. විශේෂයෙන්ම චීනයේ වුහාන් නගරයේ වසංගතය පැතිරෙද්දීම මෙය ගෝලීය වශයෙන් පැතිර යෑමේ අවදානම ගැන ටෙඞ්රෝස් ඇඩනොම් කීවා. අද පවතින තත්වයට මාසයකටත් පෙර මෙය ගෝලීය වසංගත තත්වයක් ලෙස නම් කළා. රටවල් ‘ලොක්ඩවුන්’ කිරීම ගැන කලින්ම උපදෙස් ලබාදුන්නා.


‘මෙය ඉතාම භයානක මට්ටමකට පැතිර යා හැකි ලෝක ඉතිහාසයේ දැවැන්තම වසංගතයක්. එහෙත් අන් කවරදාටත් වඩා මෙය පාලනය කිරීමේ හැකියාව අපට තියෙනවා.’ මාර්තු මාසයේ මුල ඔහු කීවා.


කොටින්ම රටවල් පියවර ගැනීමට පසු ප‍්‍රතිචාර දැක්වීම වෙනුවට, පියවර ගැනීමට පෙර උපදෙස් ලබාදීම ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය කළා.


එහෙත් එක්සත් රාජධානිය, ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය ඇතුළු රටවල් ගණනාවක් ඒ උපදෙස් අනුව ක්ෂණික ප‍්‍රතිචාර දැක්වුවේ නැහැ. එවැනි රටවල් වසංගතය මර්දනයේදී අසමත් වුණා. ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ උපදෙස් අනුව ක‍්‍රියාකළ රටවල් සාර්ථකව වසංගතය මර්දනය කළා.


ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ කාර්යභාරය රටවලට දෝෂාරෝපණය කිරීම නොවන නිසා, ඔවුන් චීනය මුලින් වසංගතය ගැන තතු ලෝකයෙන් සැඟවූවා කියා චෝදනා එල්ලකළේ නැහැ. එසේ චෝදනා එල්ලකිරීම ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ කාර්යභාරයට පිටින් ඇති දේශපාලනික කාර්යභාරයක්. ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ කාර්යභාරය වන චීනය සැඟවූ තතු ලෝකය හමුවේ තැබීමත්, ලෝකයට අනතුරු හැඟවීමත් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය නිවැරදිව සිදු කළා. අදටත් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය නිවැරදි උපදෙස් දෙමින් සිටිනවා.

අනුරංග ජයසිංහ

කොවිඞ්-19 පිටකොටුවට ආවාද?

Ephantus Mbatia, owner of the only bookshop at the church, attends the live internet streaming and broadcasting of the Good Friday service without worshippers, following the government measure to suspend church services to curb the spread of the COVID-19 coronavirus, at the All Saints' Cathedral in Nairobi, Kenya, on April 10, 2020. (Photo by Yasuyoshi CHIBA / AFP) (Photo by YASUYOSHI CHIBA/AFP via Getty Images)


පිටකොටුව ප‍්‍රදේශයේ සිටි පදික වෙළෙන්දන්, යාචකයන්, ලිංගික ශ‍්‍රමිකයන්, මුට්ට කරගසන්නන් ඇතුළු 300කට වැඩි පිරිසක් දින දෙකක් තිස්සේ ගුණසිංහපුර බස් නැවතුම්පොළෙහි රඳවාගෙන සිටින බව වාර්තා විය. අනිද්දා කළ විමසීමකදී වේල්ල වීදිය පොලීසියේ ස්ථානාධිපති සී.අයි. අජිත් පේදුරුආරච්චි පැවසුවේ 312 දෙනෙකු එලෙස රඳවාගෙන සිටින බවය.


මේ අතරින් දෙදෙනෙකු කොළඹ ජාතික රෝහලට කොවිඞ්-19 රෝග ලක්ෂණ සමඟ ඇතුළත් කර ඇති බවත්, ඒ අතරින් එක් අයෙකු රෝහලෙන් පැන ගොස් ඇති බවත් වාර්තා වූ අතර අප කළ විමසීමකදී කොවිඞ් 19 සම්බන්ධ සෞඛ්‍ය ප‍්‍රවර්ධන කාර්යාංශයේ මාධ්‍ය ප‍්‍රකාශක ලූතිනල් කර්නල් හෙට්ටිආරච්චි ඒ බව තහවුරු කළේය.


ඒ අනුව භයානක පැනයක් අප ඉදිරියේ ඇත. කොවිඞ්-19 රෝගය පිටකොටුව වෙත පැමිණියාද යන්න ඒ පැනය වේ. පිටකොටුව ආශ‍්‍රිතව රෝගය පැතිර ගියහොත්, එය කෙතරම් දුරට පැතිර යනු ඇතිද යන අවදානම බැහැර කළ නොහැකිය. ඒ නිසා වඩාත් විමසිලිමත් වීම යහපත්ය.


මේ තත්වය පිළිබඳව විමසීම සඳහා කොවිඞ්-19 පිළිබඳ සෞඛ්‍ය ප‍්‍රවර්ධන කාර්යාංශයේ මාධ්‍ය ප‍්‍රකාශක ලූතිනන් කර්නල් හෙට්ටිආරච්චිව සම්බන්ධ කරගත් විට ඔහු පැවසුවේ පිරිසක් එම බස් නැවතුම් පොළෙහි රඳවා තබා ගෙන ඇති බවත් පුද්ගලයන් කීදෙනෙක් සීටිදැයි තවමත් ගණනය කරන බවත් එම ස්ථානයේ කටයුතු භාරව ඇත්තේ නාවික හමුදාව බැවින් නාවික හමුදා මාධ්‍ය ප‍්‍රකාශකවරයා සම්බන්ධ කරගෙන ඉතිරි තොරතුරු ලබා ගන්නා ලෙසත්ය.


නාවික හමුදා මාධ්‍ය ප‍්‍රකාශක ලූතිනන් කමාන්ඩර් ඉසුරු සූරියබණඩාරගෙන් කළ විමසීමකදී ඔහු පැවසූවේ එම ස්ථානයේ රඳවා තබා ගෙන සිටි පුද්ගලයන් පිරිසගෙන් නාවික හමුදාව භාරගත් පිරිස නාවික හමුදාව පවත්වාගෙන යන නිරෝධායන මධ්‍යස්ථානවලට යොමු කර ඇති බවත් මේ වන විට එම ස්ථානයේ රඳවා තබා සිටින පුද්ගලයන් පිළිබඳව තමන් නොදන්නා බවත්ය. එබැවින් කොවිඞ් 19 සම්බන්ධයෙන් පිහිටුවා ඇති මධ්‍යස්ථානයෙන් ඒ පිළිබඳව තොරතුරු ලබා ගත යුතු බව ඔහු කීය.
වාර්තා වන ආකාරයට අපේ‍්‍රල් 16 වැනිදා පිටකොටුවේ සිටි පුද්ගලයන් අතරින් 100ක පමණ පිරිසක් මීට පෙර නිරෝධායන කඳවුරුවලට රැුගෙන ගොස් ඇත.


ඒ අනුව පෙනී යන්නේ ඉතිරි වී සිටින පුද්ගලයන්ට කරන්නේ කුමක්දැයි නාවික හමුදාව වගකීමක් නොගන්නා බවය. යුද හමුදා මාධ්‍ය ප‍්‍රකාශක බි‍්‍රගේඩියර් චන්දන වික‍්‍රමසිංහගෙන් මේ පිළිබඳව විමසීමට උත්සාහ කළද, ඔහු සම්බන්ධ කරගැනීමට නොහැකි විය.


වේල්ල වීදීය පොලිසියේ ස්ථානාධිපති සී.අයි. අජිත් පේදුරුආරච්චිගෙන් මේ පිළිබඳව අප විමසීමක් කළේ ඒ අනුවය. ඔහු පැවසුවේ පිරිස කඩිනමින් නිරෝධායන මධ්‍යස්ථාන වෙත යැවීමට සූදානම් කර ඇති බවය. එම ස්ථානයේ පුද්ගලයන් 312ක් මේ වන විටත් රඳවාගෙන සිටින බව ඔහු කීය.


එම ස්ථානයේ සිට රෝහල්ගත කළ පුද්ගලයන්ට කොවිඞ්-19 තිබේදැයි තහවුරු කරගත්තාද නැද්ද යන්න මෙම සටහන ලියන මොහොත වනවිටත් තහවුරු කරගැනීමට නොහැකි විය.


කෙසේ වෙතත් පිටකොටුව ප‍්‍රදේශයේ සිටින පිරිස් නිරෝධායනයට යොමු කිරීම අවදානම් සහගත තත්වයක් නිසා ගත් පියවරක් බව පැහැදිලිය.
මෙලෙස රඳවා තබාගත් පුද්ගලයන් සුළු රැුකියාවල යෙදෙන පුද්ගලයන්ය. නැතිනම් යාචකයන්ය. සැලකිය යුතු පිරිසකට තමන්ගේ විස්තර තහවුරු කරගැනීමට අදාල ලේඛන සහ ඇඳුම් පැළඳුම් පවා නැත. මෙලෙස රඳවා තබාගත් පුද්ගලයන් වේල්ල වීදිය පොලීසිය හා සෞඛ්‍ය අංශවල මැදිහත්වීමෙන් අපේ‍්‍රල් 17 වැනිදා ජල බවුසර් පාවිච්චි කොට නහවා ඇත. ඉන්පසුව ඇඳුම් පැළඳුම් ලබාදී ඇත.


ඇතැම් විට මෙම පුද්ගලයන්ගේ සමාජ තත්වය නිසා ඔවුන් නිරෝධායන කඳවුරුවල රඳවාගැනීමට යුද හමුදාව හා නාවික හමුදාව අකැමැත්තක් දක්වනවා විය හැකිය.
මෙම පිරිස අතර රෝගය තිබේයැයි තහවුරු කළහොත් ඔවුන් ඇසුරු කළේ කා සමඟද යන්න සෙවීම අසීරු වනු ඇත. රෝගය පැතිර ගියාද යන්න අවබෝධ කරගැනීමත් අසීරු වනු ඇත. මෙම පිරිස එක් තැනක රඳවාගැනීම අසීරු බවද අප සමඟ මේ පිළිබඳව අදහස් දැක්වූ නිලධාරීන් කී කතාවය. ඒ අනුව මේ සියලූදෙනාම පීසීආර් පරීක්ෂණයට ලක් කොට තත්වය නිවැරදිවම අවබෝධ කරගැනීම වැදගත්ය.
තත්වය පිළිබඳව විමසීම සඳහා සෞඛ්‍ය සේවා අධ්‍යක්ෂ ජෙනරාල් අනිල් ජාසිංහ සම්බන්ධ කරගැනීමට අප ගත් උත්සාහය අසාර්ථක විය.

මේ වෙලාවේ සාධාරණ මැතිවරණයක් බෑ මුස්ලිම් කොංග‍්‍රසය කියයි



පවතින තත්වය යටතේ මහමැතිවරණය පැවැත්වුවහොත් සාධාරණ සහ නිදහස් මැතිවරණයක් පැවැත්වීමට නොහැකි වනු ඇතැයි පෙන්වාදෙමින් මැතිවරණය පැවැත්වීමේ නිවේදනයක් නිකුත් නොකරන ලෙස ඉල්ලා ශ‍්‍රී ලංකා මුස්ලිම් කොංග‍්‍රසය මැතිවරණ කොමිෂන් සභාව වෙත ලිපියක් යවා ඇත.


ශ‍්‍රී ලංකා මුස්ලිම් කොංග‍්‍රසයේ ලේකම් නිසාම් කාරියප්පර්ගේ අත්සනින් අපේ‍්‍රල් 16 වැනිදා එම ලිපිය යවා ඇත.


එදිනෙදා කටයුතු කරගෙන යෑම සඳහා සෞඛ්‍ය විශේෂඥයන් හා පොලීසිය සම්පූර්ණ අවස්ථාව ලබාදීමත්, වසංගතය පැතිරීමට ඉඩකඩ නැති බවට සහතිකය ලැබීමත් සිදුවන තෙක් මැතිවරණය සඳහා දිනයක් නියම කිරීම නුසුදුසු බව තම පක්ෂයේ මතය යැයි ඔවුන් පෙන්වාදී තිබේ.


අපේ‍්‍රල් 25 වැනිදාට නියමිතව තිබුණු මැතිවරණය මැතිවරණ කොමිසමට ලැබී ඇති බලතල අනුව කල් දමමින් මාර්තු 21 වැනිදා නිකුත් කළ ගැසට් නිවේදනය පිළිබඳව ගෞරවය පුදකරන බවද එම ලිපියෙන් දන්වා ඇත. ඒ මොහොතේ කොවිඞ්-19 වසංගතය නිසා මැතිවරණය කල් දැමීමට සිදුවූ බවත්, එම තත්වය අදටත් වලංගු බවත් පෙන්වාදී ඇත.


මෙම ගැටලූව උනන්දුවක් ඇති පාර්ශ්වයන් හා දේශපාලන පක්ෂ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය ඉදිරියේ සාකච්ඡාවට ගත යුතු බවත්, ඒ සඳහා ඉඩ සලසමින් මැතිවරණය පැවැත්වීමේ නිවේදනය නිකුත් නොකරන ලෙසත් මුස්ලිම් කොංග‍්‍රසය ඉල්ලා ඇත.


පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවාහැරීමෙන් මාස තුනක් ඇතුළත මැතිවරණය පැවැත්වීමට ඇති නොහැකියාව පිළිබඳව ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයෙන් විමසන ලෙස මැතිවරණ කොමිෂන් සභාව ජනාධිපතිවරයාට කරන ලද යෝජනාව පිළිබඳවද එම ලිපියෙන් සිහිපත් කර ඇත.

ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය ගැන රනිල් ට‍්‍රම්ප්ට ලියලා

0


ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය වෙත ඇමෙරිකානු රජය ලබාදුන් අරමුදල් අත්හිටුවීමට ගත් තීන්දුව හේතුවෙන් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ අරමුදල් ලබන ශ‍්‍රී ලංකාව වැනි රටවලට අහිතකර බලපෑමක් සිදුවන බව පෙන්වාදෙමින් එක්සත් ජාතික පක්ෂයේ නායක රනිල් වික‍්‍රමසිංහ ඇමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඞ් ට‍්‍රම්ප් වෙත ලිපියක් යවා ඇත.


අපේ‍්‍රල් 16 දිනැතිව එම ලිපිය යවා ඇත.
ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය එල්ලකර ඇති චෝදනා බරපතළ බවත්, ඒවා ගැන විමර්ශන කළ යුතු බව සැකයක් නොමැති බවත් එම ලිපියෙන් පෙන්වාදී තිබේ.


කෙසේ වෙතත් කොවිඞ් 19 ගෝලීය වසංගතය ලෝකයේ රටවල් ගණනාවක ආර්ථිකය අඩපණ කර ඇති බවත්, ජන ජීවිතය අවදානමකට ලක්ව ඇති බවත් මේ මොහොතේ සෞඛ්‍යය පිළිබඳව ගෝලීය වශයෙන් නායකත්වය සැපයිය හැකි ආයතනය වන්නේ ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය බවත් එම ලිපියෙන් පෙන්වාදී ඇත. එම නිසා ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය මෙම අවස්ථාවේදී සිය ක‍්‍රියාකාරී වැඩපිළිවෙළ අඛණ්ඩව පවත්වාගෙන යා යුතු බව ලිපියෙන් පෙන්වාදී ඇත.


තමා දන්නා ආකාරයට ඇමෙරිකාව ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට වාර්ෂිකව ඩොලර් මිලියන 400- 500 අතර ප‍්‍රමාණයක් ලබාදෙන බවත්, එම ආධාර නැවැත්වීමට ගත් තීරණය නිසා ශ‍්‍රී ලංකාව වැනි රටවල ක‍්‍රියාත්මක වන වැඩසටහන්වලට එමගින් බලපෑමක් එල්ලවන බවත් ලිපියෙන් පෙන්වාදී ඇත.


කොවිඞ්-19 වසංගතයෙන් ඇතිකළ බලපෑම පිළිබඳව සලකා බලා එම ආධාර අත්හිටුවීමට ගත් තීරණය ගැන නැවත සලකා බලන ලෙසද එම ලිපියෙන් ඉල්ලා ඇත.

අනුරංග ජයසිංහ

ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය ගැන රනිල් ට‍්‍රම්ප්ට ලියලා

0


ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය වෙත ඇමෙරිකානු රජය ලබාදුන් අරමුදල් අත්හිටුවීමට ගත් තීන්දුව හේතුවෙන් ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ අරමුදල් ලබන ශ‍්‍රී ලංකාව වැනි රටවලට අහිතකර බලපෑමක් සිදුවන බව පෙන්වාදෙමින් එක්සත් ජාතික පක්ෂයේ නායක රනිල් වික‍්‍රමසිංහ ඇමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඞ් ට‍්‍රම්ප් වෙත ලිපියක් යවා ඇත.


අපේ‍්‍රල් 16 දිනැතිව එම ලිපිය යවා ඇත.
ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය එල්ලකර ඇති චෝදනා බරපතළ බවත්, ඒවා ගැන විමර්ශන කළ යුතු බව සැකයක් නොමැති බවත් එම ලිපියෙන් පෙන්වාදී තිබේ.


කෙසේ වෙතත් කොවිඞ් 19 ගෝලීය වසංගතය ලෝකයේ රටවල් ගණනාවක ආර්ථිකය අඩපණ කර ඇති බවත්, ජන ජීවිතය අවදානමකට ලක්ව ඇති බවත් මේ මොහොතේ සෞඛ්‍යය පිළිබඳව ගෝලීය වශයෙන් නායකත්වය සැපයිය හැකි ආයතනය වන්නේ ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය බවත් එම ලිපියෙන් පෙන්වාදී ඇත. එම නිසා ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය මෙම අවස්ථාවේදී සිය ක‍්‍රියාකාරී වැඩපිළිවෙළ අඛණ්ඩව පවත්වාගෙන යා යුතු බව ලිපියෙන් පෙන්වාදී ඇත.


තමා දන්නා ආකාරයට ඇමෙරිකාව ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයට වාර්ෂිකව ඩොලර් මිලියන 400- 500 අතර ප‍්‍රමාණයක් ලබාදෙන බවත්, එම ආධාර නැවැත්වීමට ගත් තීරණය නිසා ශ‍්‍රී ලංකාව වැනි රටවල ක‍්‍රියාත්මක වන වැඩසටහන්වලට එමගින් බලපෑමක් එල්ලවන බවත් ලිපියෙන් පෙන්වාදී ඇත.


කොවිඞ්-19 වසංගතයෙන් ඇතිකළ බලපෑම පිළිබඳව සලකා බලා එම ආධාර අත්හිටුවීමට ගත් තීරණය ගැන නැවත සලකා බලන ලෙසද එම ලිපියෙන් ඉල්ලා ඇත.

අනුරංග ජයසිංහ

ජනාධිපති සහ ගෝලීය වසංගතය

0
Ephantus Mbatia, owner of the only bookshop at the church, attends the live internet streaming and broadcasting of the Good Friday service without worshippers, following the government measure to suspend church services to curb the spread of the COVID-19 coronavirus, at the All Saints' Cathedral in Nairobi, Kenya, on April 10, 2020. (Photo by Yasuyoshi CHIBA / AFP) (Photo by YASUYOSHI CHIBA/AFP via Getty Images)

(තිසරණී ගුණසේකර විසින් Colombo Telegraph වෙබ් අඩවියේ පළකළ The President in the Pandemic ලිපියේ අසංක්ෂිප්ත සිංහල පරිවර්තනය)

”හෙට වන විට, සියල්ලම ඒ වනවිටත් වෙනස්ව දක්නට ලැබෙනු ඇත; හෙට වන විට, සියල්ලම ඒ වනවිටත් වෙනස්ව ඇති බව හැෙඟනු ඇත.” වික්ටර් ක්ලෙම්පරර් (The Language of the Third Reich)

ඒ 1348 වසරේ ඔක්තෝබරයයි. ඒ, පසුව ආ පරම්පරාවන් විසින් කළු/අඳුරු මරණය ලෙස හඳුන්වන ලද මහාමාරිය මුළු යුරෝපයම වෙළා ගත් සමයයි. ඇජිමට් නම් පුද්ගලයෙකු ජිනීවාහි දී අත්තඩංගුවට ගන්නා ලද අතර, පාපොච්චාරණයක් සඳහා ඔහුගේ අත්සන ලබාගෙන තිබුණි (රාජකාරිමය වාර්තාවන්ට අනුව, ඔහුව දෙවරක් ‘සුළු වධහිංසනයට’ ලක්කර තිබුණි). වධහිංසනයට ලක්කිරීම මගින් ලබාගත් ඔහුගේ පාපොච්චාරණයේ දී ඇජිමට් පවසන්නේ රබ්බයි හෙවත් යුදෙව් ආගමික වියතෙකුගේ ඉල්ලීම පිට යුදෙව් නොවන ජනතාව අතර වසංගතය පැතිරවීම සඳහා ඔහු විසින් ළිංවලට වස එක්කරන ලද බවයි. ඇජිමට් යුදෙව්වෙකු වීම හේතුවෙන් ඔහු ඉලක්කයට ගැනීම තුළින් මහාමාරියේ මුල්කාලයේදීම යුදෙව්වන්ට ඒ සම්බන්ධයෙන් චෝදනා එල්ල කිරීම සඳහා එය මූලික අඩිතාලමක් බවට පත්විය.

වසංගතය මගින් එල්ල වන අනතුරුදායක තත්ත්වය එකලට මෙන්ම මෙකලටත් එක සේ පොදුය. අතිශයින්ම බියට පත් බහුතර ක්‍රිස්තියානි ජනතාව තුළ සැකය සහ අවිඥානය රජකරන්නට ගත් බැවින් ඔවුහු එකාවන්ව එම අනතුරට මුහුණ දීම පසෙකලා ආගමික සුළුතරයක් මත සිය කෝපය සහ අවිශ්වාසය පළකරන්නට යෙදුණහ. In the Wake of the Plague නම් වූ සිය ග‍්‍රන්ථය හරහා නෝමන් කැන්ටර් නම් ඉතිහාසඥයා කියාපාන්නේ යුරෝපයේ වාසය කළ යුදෙව් ප්‍රජාවන්ව රෝග වාහකයන් ලෙස නම් කොට, ක්‍රිස්තියානින් අතර වුවමනාවෙන්ම රෝග බීජ පැළකරන්නන් ලෙස ඔවුන්ව හංවඩු ගසන ලද බවයි. ව්‍යාජ පුවත් සහ වෛරය පැතිරවීම නිසා යුදෙව්වන්ට එරෙහිව වධහිංසන පමුණුවන රැල්ලක් ආරම්භ විය. ‘කළු මරණය’ දුරස්ථ මතකයක් බවට පත්ව බොහෝ කාලයකට පසුව වුවද, යුරෝපය පුරා යුදෙව් විරෝධී මත අඛණ්ඩව වසංගතයක් ලෙසින් පැතිරෙනු දැකිය හැකි විය.

නව ගෝලීය වසංගතයක් ලොවම වෙළාගෙන ඇති මේ කාලයේ දී ඒ ඉතිහාසයම දෝංකාරයක් ලෙස අප වෙත පැමිණ ඇති බව දැනේ. The Pandemic is a Portal නමින් ප්‍රකට ලේඛිකා අරුන්දතී රෝයි විසින් පළකර ඇති රචනයේදී ‘ඉන්දියාව තුළ ප්‍රධාන ධාරාවේ ජනමාධ්‍ය විසින් වසර මුළුල්ලේම ක්‍රියාත්මක කරන ඔවුන්ගේ විෂ සහිත මුස්ලිම් විරෝධී න්‍යායපත්‍රය කෝවිඞ් පිළිබඳ වාර්තාකරණයට ද අන්තර්ගත කොට ඇත’ යනුවෙන් පවසන්නීය. ‘සමස්තයක් ලෙස ගතහොත් ඔවුන්ගේ වාර්තාකරණයෙන් අදහස් කෙරෙන්නේ මුස්ලිම්වරුන් මේ වෛරසය නිෂ්පාදනය කළ අතර, ශුද්ධ වූ යුද්ධයක් හෙවත් ජිහාදයක් ආකාරයෙන් වුවමනාවෙන්ම එය මිනිසුන් අතර බෝ කර හැරි බවකි” (Financial Times 3.4.2020).

ඒ හා සමානවම මුස්ලිම්-විරෝධී හිස්ටීරියාව ප්‍රචලිත කරන ව්‍යාපෘතියක් ශ්‍රි ලංකාව තුළ ද තරමක් වේගයෙන් ක්‍රියාත්මක වේ. අන්තර්ජාල විචාරකයන් විසින් වෛරසයට පණ දෙන්නන් ලෙස මුස්ලිම්වරුන්ට චෝදනා කරමින්, මුස්ලිම් රෝගීන් ‘සියදිවි නාශක ත්‍රස්තවාදීන්’ ලෙස හඳුන්වමින් සිටින අතර, ආණ්ඩුව ඒ බව නොදුටුවා සේ සිටියි.

ඉතාලියේ සිට නැවත මෙරට පැමිණි බොහොමයක් ශ්‍රි ලාංකිකයන් නිරෝධායනයට ලක්නොවී පැනයාමට උත්සාහ කළ විට, ආණ්ඩුව සහ ජනමාධ්‍ය ඉතාම නිවැරදි ලෙස සදාචාරය රකිමින් ඔවුන්ගේ ආගම හෝ ජාතිය පිළිබඳ සඳහන් කිරීමෙන් වැළකුණහ. එහෙත් මේ නිසි සදාචාරය කෝවිඞ්-19 වසංගතයට එරෙහි ජනාධිපති කාර්යසාධක බලකායේ ප්‍රධානී යුද හමුදාපති ශවේන්ද්‍ර සිල්වා විසින් පසුගිය සතියේ අමු අමුවේම කඩන ලදි. හිරු රූපවාහිනී නාලිකාවේ වැඩසටහනක් සඳහා සිවිල් ඇඳුමින් සැරසී පෙනී සිටි ලූතිනන් ජෙනරාල්වරයා පැවසුවේ ”ඊයේ දින රෝගියෙක් අකුරණ ප්‍රදේශයෙන් සොයාගැනුණා. අපි තවත් පුද්ගලයෙකු පුත්තලමෙන් සොයාගත්තා. ඔහුත් බොහෝ අය සමග සම්බන්ධතා පවත්වා තිබෙනවා. ඔහු මුස්ලිම් ජාතිකයෙක්. මේ තැන් දෙකේදීම හමු වූ රෝගීන් මුස්ලිම් ජාතිකයන්” යනුවෙනි.

එලෙස විවෘතව රෝගීන් දෙදෙනෙකුගේ ආගම ගැන සඳහන් කිරීම මගින් ඇඟවූයේ ප්‍රතිපත්ති සැකසීමේදී ඇති ජාතිවාදී ප්‍රවේශයයි. කුප්‍රකට දෙරණ වීඩියෝව බැලීමේ දී පෙනීයන්නේ මහින්දානන්ද අලූත්ගමගේ ඇමතිවරයා ද හමුදාපතිවරයාගේ පා සටහන් අනුව යමින් ”අද රෝගීන් 20ක් හඳුනාගත්තා. ඉන් 19 දෙනෙක්ම මුස්ලිම් ජාතිකයන්. 19ක්!” යැයි කියා සිටියි. ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ සහ සජිත් ප්‍රේමදාසගේ නායකත්වයෙන් යුත් සමගි ජන බලවේගය නියෝජනය කරමින් සාකච්ඡුා මණ්ඩපයට පැමිණ සිටි විපක්ෂ සාමාජිකයන් දෙපළ ද ඇමතිවරයාගේ වෛරී ප්‍රකාශයන්ට එරෙහිව වචනයක්වත් කතා කළේ නැත.

ඉන් පසුව, විපක්ෂය නියෝජනය කරන සමහර දේශපාලකයන් – ප්‍රධාන ලෙසම මංගල සමරවීර සහ කරු ජයසූරිය – මුස්ලිම්වරුන්ට එරෙහි වෛරී ප්‍රචාර හෙළාදැක ප්‍රකාශ නිකුත් කළහ. එක්සත් ජාතික පක්ෂය ද වර්තමානයේ ජාති සහ ආගම් පදනම් කරගත් බෙදීම් ඇතිකිරීමට විරුද්ධව ප්‍රකාශයක් නිකුත් කර තිබේ. එහෙත් ආණ්ඩුව තවමත් සමාව නොඉල්ලන, පසුතැවිලි රහිත ස්ථාවරයක පසු වේ. මෙසේ තිබියදී, මෑතකදී පළ වූ මාධ්‍ය වාර්තාවන්ට අනුව, ප්‍රභූ පැලැන්තියේ රෝගීන් සඳහා හමුදා රෝහලක විශේෂ වාට්ටුවක් වෙන්කර ඇතැ’යි ප්‍රකාශ කළ නිසාවෙන් ශිෂ්‍යයෙකු සහ වෛද්‍යවරයෙකු අත්තඩංගුවට ගෙන තිබේ. නමුත් ගෝලීය වසංගතයක් අතරතුර දී පවා ජාතීන් අතර කලබල ඇති කිරීමට උත්සාහ ගන්නා අය නීතියට ඉහළින් වැජඹෙමින් සිටිති.

වෛරසය පාලනය කිරීමට සමත් වූ රටවල් ස්වල්පය, විශේෂයෙන් තායිවානය, දකුණු කොරියාව සහ අයිස්ලන්තය, එලෙස කර ඇත්තේ ඉතා පුළුල් සහ ආක‍්‍රමණශීලී පරීක්ෂා කිරීම් යොදාගනිමිනි. ඔවුන් කටයුතු කරන්නේ ‘ටෙස්ට්, ටෙස්ට්, ටෙස්ට්’ සිද්ධාන්තය මත පිහිටාය. රජයේ වෛද්‍ය නිලධාරීන්ගේ සංගමයට අනුව, දිනකට පරීක්ෂාවන් 750 – 1000 අතර සංඛ්‍යාවක් කිරීමට ශ්‍රි ලංකාවට හැකියාව තිබුණත්, පරීක්ෂාවන් කෙරෙන්නේ දිනකට 250කටත් අඩුවෙනි (ලංකා නිව්ස් වෙබ් – 2020 අප්‍රේල් 5). මේ මෙහෙයුම්වල පෙරමුණේ සිටින වෛද්‍යවරුන් සහ වෙනත් සෞඛ්‍ය සේවකයන් සඳහා ලබා දී ඇති ආරක්ෂක ඇඳුම් කට්ටලවල ගුණාත්මක බව පිළිබඳව සමස්ත ලංකා වෛද්‍ය නිලධාරීන්ගේ සංගමය ප්‍රශ්න කර තිබේ.

ආණ්ඩුව විවේචකයන් නිහඬ කරවන පිළිවෙතක් අනුගමනය කරයි. එය ජාතිවාදය රජකිරීමට ද සිය අවසරය ලබා දී ඇත. නමුත් මේ වෛරස ව්‍යාප්තියට එරෙහි මෙහෙයුමේ ප්‍රධානතම කාර්යභාරය වන පුළුල් සහ නිරන්තර පරීක්ෂාවන් සිදුකිරීම සම්බන්ධයෙන් නම් එහි අසමත් බව පැහැදිලිව පෙනී යයි. තිත් එකින් එක යා කර බලන විට ජාතික සහ ගෝලීය ආපදාවකදී පවා සිය පටු දේශපාලන න්‍යායපත්‍රය මුදුන්පත් කරගැනීමට ප්‍රමුඛතාව දෙන පාලක පැලැන්තියක සේයාව ඔබට දැකගත හැකි වනු ඇත.

සමාව දිය නොහැකි ජනාධිපති සමාව සහ වරදට දඬුවම් නොදී සිටීමේ වෛරසය

ඇඳිරි නීතිය පනවා දින 6ක් ගතවත්ම, ජනාධිපතිවරයා විසින් අධිකරණයෙන් යුක්තිය පසිඳලා දඬුවම් නියම කළ මිනීමරුවෙකු නිදහස් කළේය.

යුද හමුදාවේ සැරයන් සුනිල් රත්නායක පුද්ගලයන් අට දෙනෙකු මරා දැමීම සම්බන්ධයෙන් වරදකරු විය; එය (ලිපිය ලියැවෙන විට) වෛරසය නිසා මරණයට පත් ශ්‍රි ලාංකිකයන් ගණනට වඩා තුනකින් වැඩිය.

”වෛද්‍ය විද්‍යාත්මක සාක්ෂිවලින් අනාවරණ කළ පරිදි, මරණයට පත් වූ පුද්ගලයන් අටදෙනාම මරණයට පත්ව තිබුණේ එකම ආකාරයේ මාරාන්තික තුවාල කිරීම් නිසාය, එනම් පිටුපස සිට ගෙල කැපීම මගිනි.” යනුවෙන් සුනිල් රත්නායකගේ මරණ දඬුවම තහවුරු කරමින් ලබා දුන් ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ නඩු තීන්දුවේ) විනිසුරු බුවනෙක අලූවිහාරේ සටහන් කර තිබුණි. එලෙස පිටුපසින් සිට ගෙල කපා මැරූ පුද්ගලයන් අතර වයස අවුරුදු 5ක ළදරුවෙක්ද විය. එම ළදරුවා සමග ඔහුගේ පියා, ඔහුගේ සොහොයුරන් දෙදෙනා (වයස අවුරුදු 13 සහ 15) සහ අනෙකුත් වැඩිහිටියන් (සියල්ලන්ම යුද්ධය නිසා උන්හිටිතැන් අහිමි වූ සිවිල් පුරවැසියන්) ඔවුන්ගේ උපන්ගම වූ මිරුසුවිල් වෙත, සිය මරණය වෙත පියමන් කළහ. විනිසුරු අලූවිහාරේ සටහන් කරන අන්දමට, ඔවුන් එතැනින් පිටත්වීමට ආසන්න වත්ම, ළදරුවා විසින් ඉදුණු ගෙඩි සහිත පේර ගසක් දැක, එම ගෙඩි කඩා දෙන මෙන් වැඩිහිටියන්ට ඇවිටිලි කොට තිබේ. දරුවාගේ ඇවිටිල්ල මත එම කණ්ඩායම පේර කැඞීම සඳහා සිය ගමන නතරකොට සිටි අතරතුර මාරයා ඔවුන් හමුවට පැමිණියේය.

එවන් මිනීමරුවෙකුට සමාව දෙන්නට හැක්කේ කුමන ආකාරයේ නායකයෙකුට ද? එවැනි නායකයෙකුගෙන් රටකට අපේක්ෂා කළ හැක්කේ කුමක්ද?

මේ ලැජ්ජාවිරහිත සමාව ලබාදීමෙන් ඇති වූ ලැජ්ජාව සහ ඉන් ඇති කළ කම්පනය දෙගුණ-තෙගුණ වන්නේ ඒ සමාව ලබාදීම සඳහා තෝරාගත් නිශ්චිත කාල වකවානුවයි. සාමාන්‍යයෙන් නම් ගෝලීය වසංගත තත්ත්වයක් යටතේ දේශපාලනයට තාවකාලික විරාමයක් ලැබිය යුතුව තිබුණි. එහෙත් ජනාධිපතිවරයා විසින් මේ කර ඇත්තේ ගෝලීය වසංගත තත්ත්වය යොදාගනිමින් සිය දේශපාලන න්‍යායපත්‍රය ක්‍රියාත්මක කිරීමයි.

ජනාධිපති සමාව ලබා බන්ධනාගාරයෙන් පිටව ආ මිනීමරුවා පිළිගැනීමට පැවැත්වූ සාදයේ ප්‍රධානියා වූයේ අන් කවරෙකුවත් නොව විශ්‍රාමික මේජර් ජෙනරාල් සහ වත්මන් ආරක්ෂක අමාත්‍යංශ ලේකම් කමල් ගුණරත්න ය. ඔහුගේ පෙනීසිටීම ඒ ජනාධිපති සමාව ලබාදීමේ ප්‍රතිමූර්තියක් ලෙස සැලකිය හැක්කේ ඉන් එම සමාව සඳහා අවශ්‍ය අවසන් මතවාදීමය නිල අනුමැතිය ලබා දී තිබුනු බැවිනි. මෙය නිකම්ම නිකම් හුදෙකලා ක්‍රියාවක් නොවන බවත්, එය ගෝඨාභය රාජපක්ෂ දේශපාලන ව්‍යාපෘතියේ ප්‍රධාන කොටසක් බවත් ඉන් කියැවුණි.

මේ සමාවෙන් කියැවෙන්නේ ‘මගේ සේවා කාලය තුළ කිසිදු අපරාධයක් අපරාධයක් නොවනු ඇත’ යනුවෙනි. පක්ෂපාතීත්වය විසින් සියලූ ක්‍රියාවන්, එනම් දරුණුතම ගණයේ මිනීමැරුම් පවා ශෝධනය කරමින්, ඒවා වීර ක්‍රියාවන් බවට මාරු කරයි.

‘ඔබ සත්‍ය වශයෙන්ම මාගේ විශ්වාසිකයෙකු නම් වරදට දඬුවම් නොලබා සිටීම ඔබේ අවියෝජනීය අයිතියයි’ යනුවෙන් මේ සමාවෙන් කියැවේ. ‘ඔබ මට සත්‍යවාදීව සිටින තාක් කල්, ඔබේ නිල හෝ නොනිල ක්‍රියාවන් සඳහා වන දඬුවම්වලින් ඔබ බේරාගෙන, ඔබට මුක්තිය ලබාදෙමි’ යනුවෙන් මේ සමාවෙන් තවදුරටත් කියැවේ.

ම්ලේච්ඡත්වය වීරත්වය බවත්, ලේ පිපාසිත බව යනු දේශප්‍රේමීත්වය බවත් මේ ජනාධිපති සමාවෙන් කියැවේ.

එම සංහාරයෙන් දිවි බේරාගත් එකම පුද්ගලයා ඒ ගැන පැමිණිලි කළ විට හමුදාව එපිළිබඳ විස්තරය යටගැසීමට උත්සාහ නොකළේය. ඒ පුද්ගලයාගේ පැමිණිල්ල සඳහා වැදගත් අවධානයක් ලබාදෙමින්, ඔහුට ආරක්ෂාව ලබා දී, ප්‍රථමයෙන් මේජර් සිඞ්නි සොයිසාගේ අධීක්ෂණය යටතේ හමුදා පොලීසිය විසින් වැඩි කල් නොයවාම පරීක්ෂණ කටයුතු අරඹා කරගෙන යන ලදි. අපරාධය මගින් හමුදාවේ අඳුරු පැතිකඩ හෙළිදරව් වුවද, එම අපරාධය හෙළිදරව් කරගෙන, ඊට වගකිවයුත්තන් සඳහා දඬුවම් පැමිණවීම මගින් ප්‍රදර්ශනය වූයේ හමුදාව සතු උදාර බව, විනීත බව, යුක්තිය පිළිබඳ මූලික සංවේදනය සහ මානව දයාව පිළිබඳ පැතිකඩයි. මෙම සමාව දීම හරහා ජනාධිපතිවරයා විසින් අනුමත කොට තිබෙන්නේ පුද්ගලයන් අටදෙනා බිහිසුණු ලෙස ඝාතනය කිරීම අපරාධයක් ලෙස දුටු හමුදා සෙබළුන් සහ නිලධාරීන් නොව, එම අපරාධය සිදු කළ, එසේ කිරීම අනුමත කළ සහ එයට සාධාරණීකරණය  සැපයූ අයවලූන්වයි. මේ සමාව දීම ගැන වගේවගක් නොමැතිව සිටි සහ ඉන් ප්‍රති ප්‍රමෝදයට පත් සිංහලයන්ට ද එහි ප්‍රතිඵල අත්විඳීමට සමහරවිට සිදු වනු ඇත්තේ රතුපස්වල වැනි තවත් සිදුවීම් කිහිපයකට පාර කැපුණු විටය.

මිරුසුවිල් සමූහ ඝාතනය පිළිබඳ නඩුවේ පැමිණිල්ල මෙහෙයවූයේ නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුව විසිනි. සැරයන් රත්නායක වැරදිකරු කරනු ලැබුවේ මහාධිකරණයේ ත්‍රිපුද්ගල විනිසුරු මණ්ඩලයක් විසිනි. එලෙස වැරදිකරු කරනු ලැබීම සාධාරණීකරණය කරමින් ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේ පංච පුද්ගල විනිසුරු මණ්ඩලයක් විසින් අදාළ මහාධිකරණ නඩු තීන්දුව ඒකමතිකව ස්ථිර කරන ලදි. මේ ජනාධිපති සමාවත් සමගින් අධිකරණ පද්ධතියට දෙන පණිවිඩය නම් නීතියේ ආධිපත්‍යයේ මළගම සනිටුහන්ව ඇති බවත්, පාලකයාගේ ආධිපත්‍යය සියල්ලටම ඉහළින් බලපැවැත්වෙන බවත් ය. අධිකරණය ඊට හැකි උපරිමයෙන් කටයුතු කළත්, විධායකයට නිමේෂයකින් ඒ සියල්ල ශූන්‍ය කළ හැක.

මේ සාහසික සමාව දීම පිළිබඳව රනිල් වික‍්‍රමසිංහ, සජිත් ප්‍රේමදාස සහ ජනතා විමුක්ති පෙරමුණේ ලැජ්ජාසහගත සහ ලැජ්ජාවිරහිත නිශ්ශබ්දතාවෙන් පෙන්වන්නේත්, විපක්ෂයේ ප්‍රධාන පක්ෂ තුළ ඇත්තේ බියගුළු බවත්, අවස්ථාවාදයත් පමණක්ම බවයි.

අධිකරණයෙන් යුක්තිය පසිඳලීමෙන් අනතුරුව මරණ දඬුවම ලැබූ හමුදා සැරයන් සුනිල් රත්නායකට ලබා දුන් සමාව දිය නොහැකි ජනාධිපති සමාව, වරදට දඬුවම් නොදීමේ වෛරසයේ විශාල ඉදිරි පිම්මකි. ඒ නිසා ඇති වූ භයානක තත්ත්වය, කෝවිඞ්-19 නිසා ඇති වූ ගෝලීය වසංගතයේ භයානකත්වය පිළිබඳ මතකයන්ටත් වඩා වැඩි කාලයක් නොනැසී පවතිනු ඇත.

නීතියට අවඥා කිරීම; ව්‍යවස්ථාවට නිග්‍රහ කිරීම

2005 අංක 13 දරන ශ්‍රි ලංකා ආපදා කළමනාකරණ පනත මගින් හදිසි ජාතික ආපදාවන්හි දී ආපදා කළමනාකරණය සඳහා වූ ජාතික මණ්ඩලය නම් අපක්ෂපාතී ආයතනයක් ස්ථාපනය කිරීම අනිවාර්ය කොට තිබේ.

ඉහත පනතට අනුව, ජනාධිපති, අගමැති, විපක්ෂ නායක, අදාළ විෂය හා සම්බන්ධ ඇමතිවරු 25ක් සහ කථානායක විසින් නම්කරන විපක්ෂ මන්ත‍්‍රීවරු 5ක් එම මණ්ඩලයට අයත් විය යුතු වෙති. පාර්ලිමේන්තුව විසිරුවා නොතිබුණේ නම්, ගෝලීය වසංගත තත්ත්වය පාලනය කරගැනීම සඳහා ඉහත පනතේ විධිවිධාන යටතේ මණ්ඩලයක් පත්කිරීම ජනාධිපතිවරයාගේ අනිවාර්ය නීත්‍යනුකූල වගකීමක් බවට පත් වේ. පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැර ඇති තත්ත්වයක් තුළ, මේ ගෝලීය වසංගතය සම්බන්ධයෙන් ස්වයංව කටයුතු කිරීමට ජනාධිපතිවරයාට හැකියාව ලැබී තිබේ. එහෙත් මේ ඒකපාර්ශ්විකත්වය සහ තනිපුද්ගල නායකත්වය නිසා ලැබී ඇති ප්‍රතිඵලය ධනාත්මක එකක් නම් නොවේ.

පළමුවෙන්ම ජනාධිපතිවරයා වර්තමාන ගෝලීය වසංගතය අප රටට ද විශාල තර්ජනයක් වීමට ඇති හැකියාව නොසලකා හරිමින් අගෝස්තු මස වන තෙක් ක්‍රියාත්මක වීමට කල් තිබුණු පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැරියේය. ඉන්පසු ඔහු විසින් නොයෙකුත් කණ්ඩායම් විසින් හේතු දක්වමින් කළ පැහැදිලි කිරීම්, විශේෂයෙන්ම වෛද්‍ය ප්‍රජාවගේ යෝජනාවලට ඇහුම්කන් දීම ප්‍රතික්ෂේප කරමින්, තමන්ට සුපුරුදු දේශපාලනය කරන්නට තීරණය කළේය. වෛරසය පාලනය සඳහා ඔහු විසින් පත්කළ කාර්යසාධක බලකායේ සාමාජිකයන් එකිනෙකා හා උරෙනුර ගැටෙමින් වාඩි වී සිටින අයුර රූපවාහිනීයේ විකාශනය වූ රැස්වීම්වල දී දකින්නට ලැබුණේ සමාජීය ආශ්‍රයෙන් ඈත් වීම යන අවවාදය ප්‍රායෝගිකව ක්‍රියාත්මක කිරීම තුට්ටුවකටත් ගණන් නොගන්නා ආකාරයෙනි. ජනාධිපතිවරයා සාක් රටවල නායකයන්ට පැවසුවේ තමන් මැතිවරණය පවත්වන බවත්, කෝවිඞ්-19 ආසාදිතයන් 28ක් යනු මුළු රටේම යාන්ත්‍රණය වසාදැමීම සඳහා හේතුවක් නොවන බවත් ය.

නාමයෝජනා භාරගෙන අවසන් වූ වහාම, ඔහු සිය ප්‍රතිවිරුද්ධ දිශාවට විශාල පිම්මක් පනිමින් දීපව්‍යාප්තව බලපැවැත්වෙන පරිදි ඇඳිරි නීතිය ප්‍රකාශයට පත්කළේය. අත්තනෝමතික ලෙස ඇඳිරි නීතිය ප්‍රකාශයට පත්කරමින් සහ ඉවත් කිරීම නිසා මහජනතාව නිස්කාරණේ බියට පත් වූ අතර, එය අවසානයේ අමනෝඥ සන්ත්‍රාසයක් බවට වර්ධනය විය.

තමන් ප්‍රකාශයට පත්කළ ගැසට් පත්‍රය අවලංගු නොකරමින්, පාර්ලිමේන්තුව නැවත නොකැඳවමින් දැන් ඔහු තවත් ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථා අර්බුදයකට පාර කපමින් සිටී.

දිනපතා විකාශය වන නාට්‍යයක් සිහිගන්වමින් පැවැත්වුණු කාර්යසාධක බලකායේ රැස්වීම්වල මුල් දවස්වල ජවනිකාවකදී සහභාගියෙකු යෝජනා කළේ ගෝලීය වසංගතය අවසන් වන කාලය තෙක් රට හමුදාවට භාර දිය යුතු බවයි. ජනාධිපතිවරයා සිය සුපුරුදු සිනහව පාමින් තමන් ද ඊට කැමති බව ප්‍රකාශ කළේය.

දින කිහිපයකට පසුව, තවත් විශ්‍රාමික හමුදා නිලධාරියෙක් බස්නාහිර පළාත් ආණ්ඩුකාර ලෙස ඔහු විසින් පත්කරන්නට යෙදුණි. දැන් ඔහුගේ සමහර ආධාරකරුවන් පවසන්නේ මේ අර්බුදය අවසන් වන තුරු අධිකරණයේ අනුමැතිය රහිතව ඔහුට කැමති පරිදි මැතිවරණය කල්දැමීමට ද අවශ්‍ය නම් හැකියාව ඇති බවයි. ජනාධිපතිවරයා මේ උපදේශය අනුගමනය කරන්නේ නම්, ගෝලීය වසංගතයේ දුක්ඛිතම වින්දිතයා ශ්‍රි ලංකාවේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය වීම වැළැක්විය නොහේ.

ලෝක මූල්‍ය අරමුදලේ කළමනාකරණ අධ්‍යක්ෂ ක්‍රිස්ටලීනා ජෝජියේවා අනතුරු අඟවා ඇත්තේ මේ ගෝලීය වසංගතය මින් පෙර නොවූ විරූ ආකාරයේ ආර්ථික අවපාතයක් ඇති කර ඇති බවයි. මේ ගෝලීය වසංගතය නිසා ශ්‍රි ලංකාවට ලැබෙන බරපතළම ප්‍රතිඵලයක් ලෙස නව දුප්පත් පැලැන්තියක කූටප්‍රාප්තිය සිදුවීම සැලකිය හැක, මක්නිසාද යත් ජීවනෝපායන් සහ ආදායම් මාර්ග අහිමි වීම නිසා සමාජයේ පහළ මධ්‍යම පන්තියේ බහුතරයකට දුප්පත්කම උරුම කරගැනීමට සිදුවීමයි. මේ නව පැලැන්තියේ පුද්ගලයන්ගේ මනැස් තුළ දිවෙන ප්‍රධාන අංග විය හැක්කේ ද්වේෂය සහ අපේක්ෂා භංගත්වයයි. එම නව පැලැන්තියේ සිංහල සාමාජිකයන්ගේ අවධානය වෙනතකට හැරවීමේ අරමුණින් පාලකයන් විසින් සුළුතර ජනතාව දඩමීමා කරගනු ඇති බව ආණ්ඩුවේ මෑතකාලීන ක්‍රියාමාර්ගවලින් පැහැදිලිවම පෙනීයයි.

බ‍්‍රසීලියානු බිලියනපතියෙකු සිය පුද්ගලික ජෙට් යානයෙන් ස්ථාන කිහිපයකටම ගොස්, රැස්වීම් පවත්වා, විවිධ පුද්ගලයන් හමු වී සමාජශීලීව හැසිරුණේ ඔහුට වෛරසය ආසාදනය වූ බවට හෙළිදරව් කර තිබියදීය. ඔහු කළ අපරාධයට ඔහු අයත් ප්‍රජාවේ කිසිදු අදාළත්වයක් නැත. එය ඔහුගේම පමණි. සිංහලයෙකු කරන අපරාධයක් යනු සිංහල අපරාධයක් නොවේ. දමිළයෙකු කරන අපරාධයක් යනු දමිළ අපරාධයක් නොවේ. එමෙන්ම, මුස්ලිමෙකු කරන අපරාධයක් යනු මුස්ලිම් අපරාධයක් නොවේ.

මේ ගෝලීය වසංගතය පතුරන්නේ අහවල් සුළුතරය විසින්යැ‘යි යන මතවාදය ස්ථාපනය කිරීම වනාහි මේ ආණ්ඩුවේ බල ව්‍යාපෘතිය සඳහා උපකාරී වනු ඇත, එහෙත් ඉන් ශ්‍රි ලංකාවේ අනාගතය කුඩුපට්ටම් කර දමනු ඇත්තේ අඛණ්ඩ සමාජීය ප්‍රචණ්ඩත්වයකට මුල පුරමිනි.

ගෝලීය වසංගත මගින් නිරතුරුවම වෙනසක් සඳහා මං එළිපෙහෙළි කොට තිබේ. ගෝලීය වසංගතයකින් පසු පියනගන ලෝකය ඉන් පෙර අත්විඳින්නට ලැබුණු, දකින්නට තිබුණු ලෝකය නොවේ. ආණ්ඩුවෙන් ලැබෙන සංඥා අනුව නම්, අපේ පශ්චාත්-ගෝලීය වසංගත අනාගතය බොහෝවිට ජාතිවාදී ප්‍රචණ්ඩත්වයෙන් සහ ආඥාදායකත්වයෙන් සපිරි වනු ඇත. එම තර්ජනය තේරුම් ගෙන එයට එරෙහිව මුහුණ දීම, ගෝලීය වසංගතය පැරදවීම සඳහා කළ හැකි සියල්ලක්ම කිරීම තරම්ම වැදගත් වේ.

පරිවර්තනය: ෂම්මාස් ගවුස්

Off Road ආර්ථික ඒකනි..ආර්ථික මඩොල්දූවේ හීන සහ අවතාර

0

මඩොල්දුව කියන්නෙ ලංකාව නම්වූ දූපත ඇතුළෙ තියෙන දුපතක්. ආදරණීය කොල්ලෝ දෙන්නෙක් මාටින් වික‍්‍රමසිංහ මවපු මඩොල්දූවට අහම්බෙන් වගේ යනවා. ගිහිල්ල එහි එළවළු හෙම වගා කරලා ස්වයංපෝෂිතව ජීවත් වෙනවා. ඒ මදිවට දූපතට අරක්ගත් අවතාරයක් පවා එලවල දාලා දැහැමින් හෙමින් ජීවත්වෙනවා.

කොරෝනාවලින් පස්සේ දේශීය ආර්ථිකයක් (home grown echonomy ) හදාගෙන රටේ අවතාර එලවල දාලා ආඩම්බරයෙන් ඉන්න පුළුවන් හීන ගැන සාඩම්බර කථාබස් දැන් කණින් කොණින් ඇහෙනවා. ජාතික අභිමානය, සිංහ කොඩිය, තැඹිලි වතුර, ජාතික ඇඳුම් සහ හැට්ට ඔසරි සමග ගුවන්ගත වෙලා ඉන්න අපිට මේ ජාතික ආර්ථික කථා සමග අභාව්‍යකාශගත වෙන්න ලේසියෙන් පුළුවන්.

ලෝක ආර්ථිකය කියන්නෙ කොරෝනා වගේ දෙයක්. ඒ කියන්නෙ ලෝකයේ හැම මිනිහෙක්ම අදෘශ්‍යමාන ආර්ථික පුංජයකින් එකට සම්බන්ධ වෙලා තියනවා. චීනයේ වුහාන් ප්‍රාන්තයේ ඉන්න මිනිහා සහ ලංකාවේ මයියංගණේ ජීවත් වෙන මනුස්සයාට එකවගේ කොරෝනා ආසාදන අනතුර දැනෙනවා වගේ මේ දෙගොල්ලොම ආර්ථික ජාලයකිනුත්  එකට සම්බන්ධ වෙලයි  තියෙන්නෙ.

කොරොනා නිසා අධෝභාගය මූට්ටු වී සිටින ඩොනල්ඞ් ට්‍රම්ප් පහුගියදා මාධ්‍ය සාකච්ඡාවකදී කිව්වෙ  රට සම්පූර්ණයෙන්ම ලොක් ඩවුන් කරන්නේ නැතිව රටේ ආර්ථිකය ආරක්ෂා කරගන්නා බවයි. හෙට දවසේ ඇමරිකාවේ ආර්ථිකය ආරක්ෂා කරගැනීම වෙනුවෙන් අද ජනතාවගෙන් කිසියම් ප්‍රමාණයක් ජීවිත වන්දි ගෙවන්න සිදුවී ඇති බව ඔහු කෙලින්ම කියනවා. මේ ‘කිසියම් ප්‍රමාණය’ ලක්ෂයක් පමණ වෙයි කියලා තමයි බොහෝ දෙනෙක් උපකල්පනය කරන්නේ.

මිනිස් ජීවිතවල වටිනාකම්වලට වඩා ආර්ථික සාධක උත්කර්ෂයට පත් උනු වකවානුව ඉතා හොඳින් දැකගන්න පුළුවන් උනු කාලයක් තමයි මේ කොරෝනා සමය. ලිබරල් ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණ හඳුන්වාදෙමින් මහා බි‍්‍රතාන්‍යයේ මාග්‍රට් තැචර් ප්‍රකාශ කළේ සමාජයක් යනුවෙන් දෙයක් නොපවතින බවත් ඇත්තේ පුද්ගලික මිනිස් ඒකක බවත්. මෙහි කුටප්‍රාප්තියට පත්වී දැන් සමාජය වෙනුවට වෙළඳපොළ ආර්ථිකය ආදේශ වී මිනිසුන් වෙනුවට පුද්ගලික ආර්ථික ඒකක සම්බන්ධ වී තිබෙනවා.

දේශීය ආර්ථිකයක් කියන්නේ අද කාලේ ලස්සන සැරසිල්ලක්. විශේෂයෙන් ජාතිකවාදය රාජ්‍ය ප්‍රචාරක බලාධිකාරයේ න්‍යෂ්ටිය බවට පත්වූ ශ‍්‍රී ලංකාව වගේ ආණ්ඩුවල. කොහොම උනත් මිනිස්සු අතුරුදහන් වූ සමාජයක ජීවත්වන හුදකලා ආර්ථික පුංජ බඳුවූ මිනිසුන් රොත්තකගේ ජිවන විලාසිතාවලට පුංචි පුංචි ‘එඩිටින්’ දමා දේශීය ආර්ථික නිර්මාණය කළ නොහැකියි. ඒ සඳහා ලෝක ආර්ථික මකුළු දැල ‘එඩිට්’ කරගත යුතුව තිබෙනවා. හැබැයි එය සමනළ වර්ණ මාධ්‍ය මෙහෙයුමක් නොවෙයි. මහපොළවේ ජීවත්වෙන සමාජ දේශපාලන වැඩක්.

සරද සමරසිංහ