- PTA පනත අහෝසි කිරීමේ නාමයෙන් එහි මර්දනකාරී බලතල නව පනතට ඇතුළත් කර ඇති බවට චෝදනා
‘ත්‍රස්තවාදයෙන් රාජ්‍යය ආරක්ෂා කිරීමේ පනත් කෙටුම්පත’ වත්මන් ස්වරූපයෙන් ප්‍රතික්ෂේප කරන ලෙස ශ්‍රී ලංකාවේ යහපාලනය සඳහා වූ ඔස්ට්‍රේලියානු සහයෝගිතාව (AAGGSL) සියලු පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරුන්ගෙන් ඉල්ලා සිටී.
2026 ඔක්තෝබර් 10 දින නිකුත් කළ නිවේදනයකින් එම සංවිධානය පෙන්වා දෙන්නේ, ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීමේ (තාවකාලික විධිවිධාන) පනත (PTA) අහෝසි කිරීමට රජය ගෙන ඇති පියවර සාදරයෙන් පිළිගන්නා නමුත් නව පනත් කෙටුම්පත තුළ එම පනත යටතේ අනිසි ලෙස භාවිත කළ හැකි බොහෝ බලතල තවදුරටත් පවතින බවයි.
2026 ඔක්තෝබර් 6 වැනිදා පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කළ නව පනත් කෙටුම්පත මගින් ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීමේ පනත විධිමත් ලෙස අහෝසි කිරීමට යෝජනා කර ඇත. එහෙත් ත්‍රස්තවාදය පිළිබඳ පුළුල් නිර්වචනය, වරෙන්තුවකින් තොරව අත්අඩංගුවට ගැනීමට ඇති බලතල, චෝදනා ගොනු නොකර දිගු කාලයක් රඳවා තබා ගැනීමට ඇති හැකියාව සහ සීමිත අධිකරණ අධීක්ෂණය හේතුවෙන් නව පනත මගින් මූලික අයිතිවාසිකම්වලට තර්ජනයක් එල්ල විය හැකි බව ශ්‍රී ලංකාවේ යහපාලනය සඳහා වූ ඔස්ට්‍රේලියානු සහයෝගිතාව පවසයි.
එම නිවේදනයට අනුව, නව පනත් කෙටුම්පත යටතේ ‘සාධාරණ සැකය’ මත වරෙන්තුවකින් තොරව පුද්ගලයන් අත්අඩංගුවට ගැනීමට ආරක්ෂක අංශවලට බලය ලැබෙන අතර, ආරක්ෂක ලේකම්වරයාට වසරක් දක්වා රඳවා තැබීමේ නියෝග නිකුත් කළ හැකිය. එමෙන්ම චෝදනා නොමැතිව වසර දෙකක් දක්වා පුද්ගලයකු රඳවා තබා ගැනීමට ඉඩ සැලසෙන බව ද සංවිධානය සඳහන් කරයි. සංවිධාන තහනම් කිරීම සහ ‘තහනම් ස්ථාන’ ප්‍රකාශයට පත් කිරීම සම්බන්ධ බලතල ද ප්‍රමාණවත් අධිකරණ අධීක්ෂණයකින් තොරව ක්‍රියාත්මක විය හැකි බව එහි අදහසයි.
ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීමේ පනතේ දශක හතරකට වැඩි ඉතිහාසය තුළ එය විවිධ රජයන් විසින් භාවිත කර ඇති බවත්, අත්අඩංගුවට ගැනීම් හා දිගුකාලීන රඳවා තැබීම් සම්බන්ධයෙන් බරපතළ මානව හිමිකම් ගැටලු මතුව ඇති බවත් ශ්‍රී ලංකාවේ යහපාලනය සඳහා වූ ඔස්ට්‍රේලියානු සහයෝගිතාව පෙන්වා දෙයි. වර්තමාන රජය යටතේ ද ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීමේ පනත යටතේ රඳවා තැබීම් වාර්තා වී ඇති බැවින්, බලතල යහපත් ලෙස භාවිත කරන බවට පාලකයන් ලබා දෙන සහතික පමණක් ප්‍රමාණවත් නොවන බව එම සංවිධානය සඳහන් කරයි.
එබැවින්, ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීමේ පනත භාවිත කිරීම වහාම අත්හිටුවන ලෙසත්, පනතෙන් බලපෑමට ලක්වූ පුද්ගලයන්, නීතිඥ සංගමය, සිවිල් සමාජය සහ ශ්‍රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිෂන් සභාව ඇතුළු පාර්ශ්ව සමඟ විවෘත සාකච්ඡා පවත්වා සංශෝධිත පනත් කෙටුම්පතක් ඉදිරිපත් කරන ලෙසත් ශ්‍රී ලංකාවේ යහපාලනය සඳහා වූ ඔස්ට්‍රේලියානු සහයෝගිතාව රජයෙන් ඉල්ලා සිටී.
ත්‍රස්තවාදය පිළිබඳ නිර්වචනය පටු හා පැහැදිලි එකක් බවට පත් කිරීම, සියලු රඳවා තැබීම් අධිකරණ පාලනයට යටත් කිරීම, පොලිසියට ලබා දෙන පාපොච්චාරණ සාක්ෂි ලෙස පිළිගැනීම නතර කිරීම සහ සාමාන්‍ය අපරාධ සම්බන්ධයෙන් සාමාන්‍ය අපරාධ නීතිය යටතේ නඩු පැවරීම ද එම සංවිධානයේ යෝජනා අතර වේ.
එමෙන්ම, ඉතිරිව ඇති ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීමේ නඩු සමාලෝචනය කර චෝදනා හෝ නඩු විභාග නොමැතිව රඳවා සිටින පුද්ගලයන් නිදහස් කිරීමත්, අතීතයේ සිදුවූ අසාධාරණකම් සම්බන්ධයෙන් පිළියම් යෙදීමත් අවශ්‍ය බව ශ්‍රී ලංකාවේ යහපාලනය සඳහා වූ ඔස්ට්‍රේලියානු සහයෝගිතාව අවධාරණය කරයි.
සංවිධානයේ සභාපති ලයනල් බෝපගේ මහතාගේ අත්සනින් නිකුත් කර ඇති නිවේදනයේ අවසානයේ සඳහන් වන්නේ, ත්‍රස්තවාදයෙන් ජනතාව ආරක්ෂා කරන අතරම නිදහස, සාධාරණ නීතිමය ක්‍රියාපටිපාටිය සහ සමාන පුරවැසිභාවය ද ආරක්ෂා කරන ත්‍රස්ත විරෝධී නීති රාමුවක් අවශ්‍ය බවයි.
