No menu items!
30.6 C
Sri Lanka
29 August,2025
Home Blog Page 429

වීල්බැරෝ දේශපාලනය හෙවත් කොරා සහ අන්ධයා

0

සිරිසේන ජනාධිපති ලෙස පත් වුණේ එජාපයේ පැවති දුබලකම නිසාය. සිරිසේන ඊළග එජාප ජනාධිපති අපේක්‍ෂකයා තේරීමට යාමට සභ්‍ය නිර්වචනයක් සෙවීම දුෂ්කරය. සජිත් හෝ සිරිසේන උනුන්ගේ කරේ නැග යාමේ වීල්බැරෝ දේශපාලනය සජිත්ගේ දේශපාලනයට හොඳම සාක්කියකි. රාජපක්‍ෂලා රනිල් සමග එක්ව සිරිසේනට අංචි අදිද්දී, සිරිසේන කොමිෂන් පත් කර රනිල් තුළ සැඟවී සිටි පල්හොරුන් දුසිම් ගණන් හෙළිකළේය. රනිල් කළේ සාධාරණ සමාජයක අපේක්‍ෂා බිල්ලට දෙමින් රාජපක්‍ෂලාගේ ¥ෂණ වංචා යටගැසීමය. වීරවංශ ජෝඩුව තැනූ කූට ලේඛන නඩුවත් යටපත් කරන තරමට රනිල් බිංදුවට වැටිණ. මේ කැත සෙල්ලමෙන් රටත් යහපාලනයත් අවුල් විය. සිරිසේන එජාපයට අත දැමීමට ගමේ කියන්නේ, ආ අතක් බලාගෙන යන්ට කීමය. සිරිසේන, ඔක්තෝබරයේ රටේ අගමැතිකම, බලයට කෑදර මහින්දගේ කරේ එල්ලීය. සිරිසේන නිදහසට කීවේ අගමැතිකම බාරගන්න කරු, සජිත් දෙදෙනාම අකමැති වුණා කියාය. සිරිසේනගේ ඔක්තෝ්බර හීනය හරහා පාර්ලිිමේන්තු ශක්තිය විනාශ කිරීමට, සිරිසේන-මහින්ද ඩබල සිය ¥ෂිත තක්කඩි ඉත්තන් මෙහෙයවනු ලෝකයම බලාසිටියහ. එදා යෝධ හයියෙන් සාර්ථකව ඒ භීෂණයට මුහුණ දුන්නේ කරු ජයසූරියයි.

එය නිරීක්‍ෂණය කළ බොහෝ දෙනා රටට සුදුස්සා කරු ජයසූරිය යයි කල්පනා කළහ. එවිට සමහරු ‘සුදුසු නම් තමයි. ජරා පප්පෙක්, හොරෙක් නම් නොවෙයි. ඒත් වයස..?’ කියා කතාව නතර කළහ. සිරිසේනලාගේ මහින්දලාගේ කුඩුකාරයන් ගංජාකාරයන් එතනෝල්කාරයන් පාර්ලිමේන්තු බිත්තියට හේත්තු කර ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදයෙන් සාත්තු කළේ ඔය කියන වයසක කරු ජයසූරිය විසිනි. කරු ජයසූරියට වයස කීයද? 1940 ඔක්තෝබර් 24 වෙනි දින උපන් කරු ජයසූරියට 79කි. සාධාරණ සමාජයක් ව්‍යාපාරය කරු ජයසූරිය නම්කළේ 74 හැවිරිදිව සිටියදීය. 2018 ඔක්තෝබර් 26 වෙනිදා සිට අදටත් කරු හැසිරෙන ආකාරය නිරීක්‍ෂණය කරන්නෙකුට කරු ජයසූරියගේ උප්පැන්න සහතිකයේ ඉලක්කම් කියවා බැලීමට හිතුණොත් ඒ ගැන කිසිවෙකු පුදුම විය යුතු නැත.

කරු ජයසූරිය නම් කතානායකවරයා එකී අර්බුද හමුවේ පනස්වියට ආසන්න පරිණත සද්දන්ත දේහධාරියෙකුගේ ජවයෙන් මනා පෞරුෂයකින් කි‍්‍රයාකරන නිසාය. කරු ජයසූරිය ජනවාරි ජයග‍්‍රහණයේ අනුභාවයෙන් තිරිහන් වුණා මිස මහලූ වී නැත. සත්‍යය එය වේ. නෙවිල් චෙම්බ්ලෙන් ගැහෙද්දී චර්චිල් මව්රටට කරගැසුවේ එහෙමය. ඒ විශිෂ්ට මිනිසුන්ගේ හැටිය. දැන් කරු ජයසූරිය නැවත ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී ලෝකයේ ආකර්ෂණය දිනාගනිමින් සිටී. හේතුව ලංකාවේ වර්තමාන විධායක ජනාධිපති නියමිත දේශපාලන බෙහෙත් මාත්තුව නො ගැනීමය.

එජාපයෙන් ජනාධිපති රේස් එකට සජිත් පේ‍්‍රමදාස දාන්නට 68 හැවිරිදි සිරිසේන, 86 හැවිරිදි මහල්ලෙකු සේ විකාරයෙන් දගලන්නේ මාත‍්‍රාව පිළිබඳ අවුලක් නිසාය. සිරිසේනට සාපේක්‍ෂව කරු ජයසූරිය ශක්තිමත්ය. ප‍්‍රබුද්ධය. කිසිවෙකුටත් ලෙහෙසියෙන් බිම හෙළිය නොහැකිය. හේතුව ඔහු යහපත් මිනිසෙකු නිසාය. සමහරු කරු ජයසූරිය එජාපය හැර ගොස් මහින්දට එකතුවීම ගැන දොස් කියති. කරු ආපසු එජාපයට ආවේ රනිල් ඉදිකළ වර්ණවත් නියෝජ්‍ය එජාප නායක තොරණ යටින් බව එජාප ඉතිහාසයේ සටහන්ව ඇත. රනිල් සිරිසේනට බය බව ප‍්‍රසිද්ධ රහසකි. එහෙත් එජාප, ශී‍්‍රලනිප පක්‍ෂ මෙන්ම රාජපක්‍ෂලා සිරිසේනලා රනිල්ලා ප‍්‍රතික්‍ෂේප කරන විසි පන්ලක්‍ෂයකට අධික බුද්ධිමත් පුරවැසියන් රනිල්ලාට, සිරිසේනලාට, රාජපක්‍ෂලාට එරෙහිව පෙළ ගැසී හමාරය. 2015 ජනවාරියේ 57 ලක්‍ෂයක් ගත් රාජපක්‍ෂලා තවමත් 49 ලක්‍ෂය ඉක්මවා යාමට අසමත්ව සිටිති. ඒ ජනවාරි 08 වෙනිදා ලැබූ අත්දැකීම නිසාය. මේ වනවිට සිරිසේන පාරට විසිවී හමාරය.


2015 ජනවාරි 8 වෙනිදා කරු ජයසූරියට රට භාරදුන්නා නම්, රටට මෙහෙම වෙන්නේ නැත. එහෙම කියන්නේ ඍෂි දැක්මෙන් නොවේ. සිරිසේන දික්කළ අගමැතිකම ප‍්‍රතික්‍ෂේප කළ සජිත් පේ‍්‍රමදාසට සාපේක්‍ෂවය. සජිත් සිරිසේනගේ ගොම්පස් අල්ලද්දී කරු, සිරිසේනට සාර්ථකව මුහුණ දෙමින් සිටියි. එජාපය දුර්වල කළ සිරිසේන අදටත් සජිත්ට අතිගරුය. ශී‍්‍රමත්ය. උතුමාණන්ය. එජාප ආණ්ඩුවට එරෙහිව ඕනෑ දෙයක් සිරිසේනට සජිත් ලවා කියවාගත හැකිය. ප‍්‍රතිත‍්‍රස්ත පනත ගැන සජිත් කළ නින්දිත ප‍්‍රකාශය එජාපය පාවාදීමකි.

සජිත්ට සමගාමීව, ඔක්තෝබර ආරාවුලේදී කරු ජයසූරිය හැසිරුණේ කෙසේද? 19 වෙනි සංශෝධනය හරහා සිරිසේන අඩපණ කොට, පාර්ලිමේන්තු පරමාධිපත්‍යය ආරක්‍ෂා කළේ කතානායක කරු ජයසූරිය විසිනි. එපමණක් නොවේ. අධිකරණයට තක්කඩි ඒජන්තයන් පත්කිරීමට කරු ජයසූරිය හරස් විය. ඔහු ඒ කැපකිරීම කළේ ජනවාරිය දිනාගත් 19 වෙනි ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය, රටේ නීතිය පාවිච්චි කිරීමෙනි. ඔහු අදටත් ජනවාරි අපේක්‍ෂා වෙනුවෙන් පෙනීසිටියි. කරු ජයසූරියට සජිත්ට මෙන් සිරිසේනගේ කරේ නැගී බලයට එන්න උවමනාවක් අදටත් නැත.


සිරිසේන සහ සජිත් අතර, කරු ජයසූරිය සිටුවා වඩා උස කවුදැයි බලන්නේ කරු ජයසූරිය ජනාධිපති අපේක්‍ෂකයා නිසා නොවේ. එජාප තරුණ මන්තී‍්‍ර හෙෂාන් විතානගේ මාධ්‍යට පැමිණ අනාගතයේ ජනාධිපති අගමැති කතානායක තනතුරු සඳහා කරු රනිල් සජිත් මිස, වෙන කිසිවෙකු නම් නොකරන බවට කළ ප‍්‍රකාශය නිසාය. ඒ නම් අතර කියැවෙන සජිත් පේ‍්‍රමදාස එජාප ජනාධිපති අපේක්‍ෂකයා කිරීමට සිරිසේන, මලික් සමරවික‍්‍රමලා සමග උගුල් අටවමින් සිටියි. සිරිසේන එජාපයේ රනිල්ට කැමති නැත. කතානායක කරුට කැමති නැත. ඒ ඇයි? ඒ එජාපය කෙරෙහි සිරිසේන තුළ පවත්නා වෛරය නිසාය. අදටත් එජාපයේ හතලිස් ලක්‍ෂයක් දෙනා නිවැරදි මිනිසෙකු තේරීමට බලාසිටිති. 2010 පොන්සේකා ශක්තිමත් කළේද, 2015 සිරිසේන ගොඩදැම්මේද රනිල් පි‍්‍රය නොකරන ඒ එජාප යෝධ ශක්තියයි. සමහරුන් කියන්නේ ගම සජිත්ට කියාය. 2018 පෙබරවාරියේ ඔය කියන ගම සිටියේ මහින්ද සමගය. ලංකාවේ ගම යනු හම්බන්තොට නම්..? සිරිසේන සජිත් හරහා එජාපයට වස පොවන්ට තැත් කරමින් සිටියි. සජිත් එජාපයට ආදරේ නම් ඔහු කවදාවත් සිරිසේනගේ කරේ යන්නේ නැත.


මේ ලංකාව විනාස කළේ වීල්බැරෝ දේශපාලනයයි. අප්පා පුතාත්, අයියා මල්ලීත්, මිනිහා ගෑනිත් ඔසවාගෙන යමින් රට අනාථ කළ වීල්බැරෝ දේශපාලනය තවත් මේ රටට අවශ්‍ය නැත. අවශ්‍ය හරි මොකක්ද යන්න මිස හරි මොකාද යන්න නොවේ. සිරිසේන සජිත් කර තබාගෙන යාම වීල්බැරෝ දේශපාලනයේ අවසාන ජවනිකාව වේ. විශේෂ කැබිනට් රැුස්වීමේදී සිරිසේන, රාජපක්‍ෂලාට ඉඩක් දෙන්නේ නැත කීවේ සජිත් උස්සා එජාපය පොළොවේ ගැසීමටය. සිරිසේන මේ එන්නේ තමන්ට අවනත පගර ජනාධිපතියෙකු පත්කර ගැනීමටය. රටේ මිනිස්සු නැවත සිරිසේනගේ ඇතිල්ලූණ සජිත්ලාට රට බාරදෙන්නේ නැත. සිරිසේනගේ කතාව ඇසූ අජිත් පෙරේරා ෂඞ් වර්ණයෙන් බබලන්නට විය. පක්‍ෂයට පෙර අජිත් සිරිසේන සමග වැට පැන හමාරය. සජිත්ගේ ලණු කෑ තිස්ස අත්තනායකත් මෙවැනි තොරොම්බෝලයකි. සිරිසේන නිසා ශී‍්‍රලනිපයත්, රනිල් නිසා එජාපයත් මහින්ද නිසා පොහොට්ටුවත් ප‍්‍රතික්‍ෂේප කරන විසි පන්ලක්‍ෂයකට ආසන්න සිවිල් සමාජය මේ නාඩගම දෙස බලා සිටියි. පාස්කු සද්දය පැහැදිලිවම රාජපක්‍ෂලාගේය. පාස්කු බෝම්බ පේළිය නොවන්නට රාජපක්‍ෂ කෙනෙකු නැති ජනාධිපති මැතිවරණයේ සිරිසේන තනි අස්පයා වී, අගමැති වූ සජිත් සමග රට වටේ දුවන්නට නියමිතව තිබිණ. රාජපක්‍ෂලාට පින් සිද්ධ වෙන්න සියල්ල කනපිට පෙරළී සිරිසේනට බිංදුව වැටී ඇත. සිරිසේන එජාපයට තෝරාදෙන ජනාධිපති අපේ්ක්‍ෂකයා රණසිංහ පේ‍්‍රමදාසගේ පුතාය. සිරිසේන යමෙකු තේරුවොත් ඉවරය. ඔහු වැඩ කරන්නේ සිය තුන්වෙනි ජනාධිපති ලේකම් සමගය.

ශාන්ත කෝට්ටේගොඩ පස්වෙනි ආරක්‍ෂක ලේකම්ය. දැන් ඉන්නේ කීවෙනි පුද්ගලික ලේකම්ද යන්න සිරිසේනටවත් මතක නැත. නිසි පුද්ගලයන් තෝරාගැනීමටත් බුද්ධියක් නැති සිරිසේන, එජාපයට ජනාධිපති අපේක්‍ෂකයා තේරීම උම්මග්ග ජාතකයේ පිංගුත්තරයා ගහට නැංගා වාගේය. 2015දී හොඳම අශ්වයා කරු ජයසූරිය විය. ඒ තේරීම කළේ මාදුළුවාවේ සෝභිත හාමුදුරුන් සමග සිටි ජනවාරි කි‍්‍රයාධරයන්ය. එහිදී හෙනහුරා වුණේ කවුදැයි රටම දනිති. උද්ධච්ඡුකමත් මෝඩකමත් නිසා හත්පොළේ ගාගත් සිරිසේනගේ කට නිසා සජිත්ගේ දේශපාලනය අප්පුවා රජවුණා වැනි තවත් කතාවකි. සජිත් ගැන කෙරෙන මේ විවේචන ඔහු සිරිසේනගේ ඇතිල්ලීමට වඩා රණසිංහ පේ‍්‍රමදාසගේ පුතා වීම නිසාය. විධායක ජනාධිපති වූ රණසිංහ පේ‍්‍රමදාස 15 වෙනි ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයෙන් අපේ පාර්ලිමේන්තු බහුතරයට කළ හූනියම නිසා 1988න් පසුව පත්වූ හැම ආණ්ඩුවම බෙලහීන විය.

මෙතැන් සිට මහ පේ‍්‍රමදාස එජාපයට කළ විනාසය විස්තර කෙරෙයි. 88-89 ආරාවුල අධ්‍යයනය කළ, එජාප ප‍්‍රබලයෝ තෙවනවර තරග කරන්නැයි ජේආර්ගෙන් ඉල්ලා සිටියහ. යෝජනාව ගෙනා ලයනල් ජයතිලකද, ස්ථීර කළ මෙරිල් කාරියවසම්ද නොහඳුනන තුවක්කුකරුවන් අතින් ඝාතනය වූහ. ඉන් පසුව රට පුරා ජේආර් මරමු යයි කහපාට පැල්ලමක් මැද රතුපාට අකුරෙන් ලියූ පෝස්ටර් අලවා තිබිණ. බුද්ධි අංශ වාර්තා කළේ ඒ පෝස්ටර් ජවිපෙ නොවන බවය. පසුව ඇලෝසියස් නම් තක්කඩියෙකුගේ ගෝලබාලයෝ ඊට කොටුවූහ. උපාලි විජේවර්ධනගේ ගුවන් යානයට පාර්සලයක් භාරදීමේ කතාවටත් ඇලෝසියස් ගෝලයෙකු සහභාගි වී ඇත. පේ‍්‍රමදාස පැරැුද්දීමට කළ යෝජනාව අසා ගාමිණී දිසානායක කීවේ ඉතිහාසය අපව නිදහස් කරාවියි කියාය. ඉතිහාසය ගාමිණී දිසානායකලා නිදහස් කළාට ඉතිහාසය පේ‍්‍රමදාසලාට සමාව දෙන්නේ නැත. දිය යුතුද නැත. ජනාධිපතිවූ පේ‍්‍රමදාස පළමුව ගාමිණී දිසානායකගේද දෙවනුව ඇතුළත්මුදලිගේද බෙලි කපා පාරට විසිකළේය.

පේ‍්‍රමදාස විනාස කළ එජාපය අදත් පාරේය. මහ පේ‍්‍රමදාස බලයට පත්ව, රටත් එජාපයත් විනාස කළේ එසේය. සිරිසේන සජිත් කරේ තියාගන්නේ ඒ ටික හිතේ තියාගෙනය. මේ ටික කියවන කෙනෙකු සිරිසේන ගැන පුදුමවෙනු ඇත. එහිි පුදුමයක් නැත. බුදුවෙන්න බැරිවූ දේවදත්ත කළේ බුදුන් වහන්සේට ගල් පෙරළීමය.

යහපාලන දේශපාලනයේ දේවදත්තයා කවුදැයි රටම දනිති. සිරිසේන මහලේකම් තෙක් ඔසවාගෙන ආ ශී‍්‍රලනිපයට පස්ස පෙන්නා 2015 පෙරළියට එක්විය. පාස්කු ප‍්‍රහාරය සම්බන්ධ තේරීම් කාරක සභාව සිරිසේනගේ රෙදි ගලවා අවසන්ය. දැන් රජ්ජුරුවෝ හෙථවෙන්ය. එජාපයේ ඡුන්දවලින් ඉහළට එසවුණ සිරිසේන ඔක්තෝබරයේ මහින්ද අගමැති කිරීම පොලොන්නරු භාෂාවෙන් කීවොත් කෑ පතේ පැහැරීමකි. ඒ අර්ථයෙන් ගත් කල සිරිසේනට ලංකාවේ මහා සම්මත පක්‍ෂ දෙකම රතු කාර්ඞ් පෙන්නා හමාරය. සජිත්ගේ අප්පා පළමුව කම්කරු නායක ඒඊ ගුණසිංහගේ බෙල්ල කැපීය. ඊළගට ඩඞ්ලිගේ බෙල්ලේ එල්ලූණේය. ඉන්පසුව ජේආර්ට එරෙහිව නියතපාලලා උසිගන්වා එජාප පතාකයන් පිරිසක් පාරට ඇදදැම්මේය.

තිස්ස අත්තනායක පාරට බැස්සුවේද සජිත්ය. එජාප නායකයා වීමට සටන් කළ සජිත්ට උපනායකකම දුන් පසුව, රනිල් ළග වැඳවැටුණේ අප්පිරියා හිතෙන විදියටය. පාස්කු බෝම්බ පත්තු නොවන්නට මේ වනවිට සජිත් අගමැතිය. සිරිසේන ජනාධිපති පොදු අපේක්‍ෂකයා වී ඡුන්ද සටනේය. ඒ සිහින සැබෑ නොවූ සිරිසේන පින් පිරිහී අමාරුවෙන් හුස්ම ගනිමින් සිටියි. දැන් ඔහු කල්පනා කරන්නේ සජිත්ගේ කරේ නැග ශී‍්‍රලනිපයට දුන් ගේම එජාපයටත් දෙන්නටය. සජිත් මේ හදන්නේ සිරිසේනගේ බස් එකට එජාපය සමග ගොඩවන්නටය. එකෙකු පටවා අනෙකා තල්ලූ කරන වීල්බැරෝ දේශපාලනය අවසන් කිරීමට විසි පන්ලක්‍ෂයක් තීරණය කර හමාරය. x

x නීතිඥ චන්ද්‍රසිරි සෙනෙවිරත්න

අනගාරික ධර්මපාල නැවත කියවමු 3

0

පසුගිය සතියෙන්

අනගාරික ධර්මපාලට මිතුරන් සිටියේ අතලොස්සකි. එහෙත් සතුරෝ නම් ඕනෑතරම් සිටියෝය. උපන්බිම අතහැර විවාසිතව කල්කටාවේ දවස ගෙවන්නට සිදුවූයේ මේ සතුරන් නිසාය. මේරි රොබින්සන් ෆොස්ටර්ගේ බූදලයෙන් ධර්මපාලට වෙන් කර තිබූ කොටස ඔහුට අහිමි කරවන්නටත් මේ සතුරෝ මාන බැලූහ. ෆොස්ටර් බූදලයේ බාරකාරයා ලෙස කටයුතු කළ තැනැත්තා ආණ්ඩුකාරයාගේ ලේකම්ට මෙසේ ලීවේය:


පවතින තත්ත්වය ගැන එන්ගලන්තයේ සිටින මගේ මිතුරෙකු සමග වාර ගණනාවක්ම සාකච්ඡුා කොට ඇත්තෙමි. ශ‍්‍රී ලංකාවේ සිවිල් සේවයේ නිරතව සිටි ඇලෙක්සැන්ඩර් නම් මහතෙක් මගේ මිතුරාට මතු සඳහන් තොරතුරු සපයා තිබේ. ධර්මපාල, ෆොස්ටර් හිතූ තාලේ පුද්ගලයෙකු නොවේ. ධර්මපාල තම පරිහරණය සඳහා ෆොස්ටර් මහත්මියගෙන් ලැබුණු මුදල් හිතුමනාපෙට වියදම් කරයි. නමුත් ඒ මුදල් ඔහුට ලැබී තිබෙන්නේ ඔහු සම්බන්ධ වී සිටින ආයතන වැඩිදියුණුකිරීම සඳහාය.

14
මුදල් අවභාවිතා කිරීම සම්බන්ධයෙන් අනගාරික ධර්මපාල වෙත එල්ල කර තිබෙන චෝදනාව, එනම් ‘කිිසිම විදියකින් විශ්වාස කරන්නට බැරි පුද්ගලයෙක්ය’ යන චෝදනාව, ඇත්තෙන්ම පදනම් විරහිත හා ආරංචිමාත‍්‍රය ගුරුකොටගත් කතාවකි. ධර්මපාල සමග තරගවැදී සිටි වෙනත් කාරකාදීහු සහ දේහයෝ 1930 වසරේ අවසාන භාගයේදී ධර්මපාලට මේ සා අරමුදලක් ලැබීම ගැන ඊර්ෂ්‍යාවෙන් පසුවූහ. සදාතන බෞද්ධ කුලාගම නම් සංවිධානය නියෝජනය කළ සී කේ රත්වත්තේ සහ සාරා සී සොයිසා යන දෙදෙනා බෞද්ධ බාලිකා පාසැලක් ගොඩනැගීම සඳහා ආධාර කරන්නැ’යි ෆොස්ටර් මහත්මියට ආයාචනා කළහ. එහෙත්, ඒ වනවිට ඇය මිය ගොස් සිටියාය. අනගාරික ධර්මපාල විදේශවල සංචාරය කරද්දීත්, ඔහුගේ අන්තිම කාලය කල්කටාවේ ගතකරද්දීත්, ඉංගී‍්‍රසි ආණ්ඩුව ඔහු දෙස ඇස ගසාගෙන සිටියේය. පොලීසිය විසින් ඔහුගේ ‘පිළිකුල්සහගත පුද්ගලික හැසිරීම’ ගැන කියමින් සැපයූ වාර්තා අතින් පයින් කරුණු ඇතුළත් කොට විකෘත කොට සැකසූ ඒවා හැටියට හඳුන්වත හැකිය. ‘ඔහුව සැකකරන්නේ කරුණු නැතුව නිරපරාදේ නොවේ. මහණ වී සිටින ඔහු සිය ශාසනයට ද නිගාදෙන පරිද්දෙන්, පිරිමි ළමයින් යොදවාගෙන සිය ලිංගික ආශාවන් සපුරා ගනී.’15 කෙසේවෙතත්, අනගාරික ධර්මපාලව අන්තරාවලෝකනයට භාජනය කළවිට ඔහු සිය සමලිංගික කාමාශාවන් සගවා ලූ කෙනෙකු හැටියට හඳුන්වාදෙන්නට බැරිය. එහෙත් ඔහුගේ ගුණ කීර්තනයේ යෙදෙන නූතන ධර්මපාල අනුකාරකයින් නම් ඒ කාරණා සගවන්නට නොගන්නා වෙහෙසක් නැත.16 ඇත්තෙන්ම මේ සමලිංගික ප‍්‍රවණතාවය බාගවිට ඔහු මුල්කාලවලදී ඇසුරු කළ සමහර ‘පරමවිඥානාර්ථවාදීන්’ ගෙන් ඔහුට බෝවූ දෙයක් වන්නටත් පිලිවන.

පෙර දවස 1889 දී ඔහු පරමවිඥානාර්ථවාදියෙකු වූ සී. ඩබ්. ලෙඞ්බීටර් සමග එකතු වී කොළඹ, පිටකොටුවේ, මැලිබන් වීදියේ, අංක 11 දරණ තැන නැවතී සිටිද්දී ඇතිවූ ‘කලබැගෑනිය’ ගැන සිය දිනපොතේ සටහනක් තබයි. ‘ඔහු ජිනරාජදාසව බලෙන් පැහැරගෙන ඇවිත් කාමරය තුළ සගවා තැබුවා. ජිනරාජදාසගේ පියා පතුරම් පිරැුවූ පිස්තෝලයකුත් අරගෙන උඩුමහලට කඩාපැන්නේ ලෙඞ්බීටර්ට වෙඩි තබන්නටයි. මම් මැදිහත්වෙලා බුද්ධිමත්ව සාකච්ඡුා කොට ඔහුගේ ප‍්‍රචණ්ඩගතිය පහකර දැම්මා. එදා මම් සී. ඩබ්. ලෙඞ්බීටර්ගේ ජීවිතය බේරුවා.’17 සිය ඇතුලාන්තය මැනවින් විදහා පෙන්වන ධර්මපාලගේ දිනපොත් පොලීසිය අතට පත්වූ විට ‘ඔහුගේ ස්වාභාවික නොවන ගතිපැවතුම්’ ගැන විමර්ෂණය කිරීමට පොලීසියට අවස්ථාව ලැබිණ. ලෙඞ්බීටර් ‘මදුරාසියේ සිටිද්දීත් මෙවැනිම අකරතැබ්බයකට මුහුණ පෑ විත්තිය’ පොලිසිය සොයාගත් බවත් ඒ අවස්ථාවේදී ලෙඞ්බීටර් බැලීමට බෞද්ධ භික්‍ෂූන් ද ගිය බවත් හෙලිදරව් විය.18 අනගාරික ධර්මපාල සිය දිනපොතේදී මෙසේ පාපොච්චාරණය කරයි: ‘1908 අවුරුද්දේ සිට මා ගත කළේ අනේකාකාර ජීවිතයක්. මම් 1907 ජනවාරි මාසයේ පටන් නරනාත් සමග ජීවත්වන්නට පටන් ගත්තා. එදා පටන් මගේ ජීවිතය කිඵටුයි.’19 බෙංගාලයේ බෞද්ධ පවුල් කීපයක්ම වාසය කළහ. ඔවුන් අතරින් ප‍්‍රමුඛ වූයේ බරුවා සහ මුඛර්ජි පවුල්ය. නරනාත් හෙවත් නරේශ් කුමාර් බුද්ධිමත් තරුණයෙකු වශයෙන් කැපී පෙණුනු අයෙකි. පසුව ඔහු කල්කටාවේ පුරපති තනතුරට ද පත් විය. අනගාරික ධර්මපාල ඔහු කෙරේ ආශාවෙන් මත්වී සිටි බව පැහැදිලිය. තරුණයා ඔහුව දකින්නට නොපැමිණි දවස්වල ධර්මපාල ශෝකභරිතව මන්දෝත්සාහිව කල් යැව්වේය. ‘ආදරණීය නරේශ්’ ගේ සාදර පැමිණීම ගැන දිනපොතේ මෙසේ සටහන් ගණනාවක් තබා තිබෙන බව පෙනේ. ‘නරේශ් අද මාව බලන්න පැමිණියේ නැහැ. ජීවිතේ හැටි ඔහොම තමයි.’20 නරේශ් විවාහ වූ විට අනගාරික ධර්මපාලට එය දරාගත නොහැකි තරමේ මානසික අර්බුදයක් බවට පත්විය. බිරිතනීන් විසින් අනගාරික ධර්මපාලට පමුණුවන ලද හිරිහැර ගැහැට අසාමාන්‍ය අපූර්ව ඒවා බව කිව යුතුය. 1915 කැරළි කෝලාහලවලට ඔහු සහභාගීවූ බවට තිබුණේ දුර්වල සාක්‍ෂි කීපයක් පමණි. විදේශීය විප්ලවවාදීන් සමග සම්බන්ධකම් පැවත්වූයේය

යන චෝදනාව ද ඒ හා සමාන විය. හැබැයි, ඔහු බිරිතනි පාලනය නිර්භය ලෙස ඉඳුරා ප‍්‍රතික්‍ෂේප කළේය: සූරාකෑම හැරෙන්නට අවුරුදු සිය ගණනක් තිස්සේ ජනයා වෙනුවෙන් කළ අන් කිසිදු යහපතක් නැත. ඔවුහු අබිං කෑම හඳුන්වා දුන්හ, මද්‍යපානය හඳුන්වා දුන්හ. ජනයාගේ සදාචාර ඇගැයුම් විනාශ කළහ. මහ පාරවල් රේල් පාරවල් හැදුවේ බිරිතනි වතුකාරයින්ගේ යහපතටය. ඔවුහු ජනයා සතු ඉඩකඩම් උදුරාගත්හ, එසේ කොට ඔවුන්ගේ කර්මාන්තය හා ගොවිතැන විනාශ කළහ. ජනයාව වහලූන් බවට පත් කළහ. අද ඒ ජනයා හාමතේ දවස ගතකරමින් සිටිති. සිංහලයන් කීපදෙනෙක් පමණක් මත්පැන් විකිණීමෙන් සල්ලි බාගේ මිට මෙළවාගෙන සිටිති.21 කිසිදු ජාතියකට නිදහසේ ජීවත්වන්නට බැරිනම් ඒ ජාතියට ශ්‍රේෂ්ඨ ජාතියක් වන්නට බැරි බව ඔහු කියා සිටියේ ස්වෛරීභාවය අත්පත් කරගත් රටවල් උදාහරණයට ගනිමින්ය. ‘වහලූන් හමුවේ කිසිදු ආර්ථික හෝ සමාජ හෝ ප‍්‍රගතිය ඇත්තක් බවට පත්වන්නේ නැත.’22 රටේ නිෂ්පාදනය කරන දේවල් සහ පිටරටින් ගෙන්වන දේවල් වෙනුවට තම රටේ දේවල් ආදේශ කරගැනීම අත්‍යවශ්‍යය. එයාකාරයෙන් දේශපාලන නිදහස අත්පත් කරගතයුතු බවට එකහෙළා දේශනා කරද්දී ස්වදේශ පාලනයක් පිිහිටුවා ගැනීම සඳහා ප‍්‍රචණ්ඩ හෝ නිර්ප‍්‍රචණ්ඩ හෝ වැඩපිළිවෙලක් ගැන ඔහු දේශනා කළේ නැත. ඔහු රාජ්‍යයට හමුදා විනයක් තිබීම අත්‍යවශ්‍ය යැයි කීවේය.

ථිනමිද්ධය හෙවත් උදාසීන කම්මැළිකම බෝවන්නේ එවැනි හමුදා විනයක් නැති විටකදී බව ඔහු කියා සිටියේය. ‘මිලිටරි විනයක් නැති ජාතිය මළ ජාතියකැ’යි ඔහු ලියා තැබුවේය.23 ඉදින්, එවැනි හේවා පන්නයක් සංවිධානය කරගන්නේ කෙසේදැ’යි යන කාරණය හමුවේ ඔහු මුණිවත රැුක්කේය. එහෙත්, බිරිතනීන්ට ඔහු අවකැපෙන කටෝර ප‍්‍රහාර එල්ල කරන අවස්ථාවලදී එවැනි සංකේතාත්මක විරෝධතාවන් ගැන සඳහන් කළේය: නීතියට ගරු කරන්නේ නැති පරසුද්දන් දුටුවාම උඹලා උන්ට තඩි බාපල්ලා. හැම ගේ මිදුලකම කෙහෙල් කඳන්වලින් පරසුද්දෙකුගේ පඹයෙක් හදලා, කලිසමක් ඌට අන්දවලා, උඹලාගේ ළමයි ඉස්සරහපිටදී ඌට තඩි බාපල්ලා. එවිට උඹලාගේ ළමයි ලොකුමහත් වුනාම පරසුද්දන්ට උනුත් තඩි බාවි.’24 ඉන්දියාවේ කල්කටාවේ ජීවත්වෙද්දී ලංකාවේ ඉංගී‍්‍රසි ආණ්ඩුකාර තැනට ධර්මපාල ලියූ ලිපිවලින් හෙලිදරව් වන්නේ එහිදී ඔහු ගත කළ එම ජීවිතය තුළ ගැබ්වූ කායික හා මානසික වශයෙන් ඔහු වින්ද වේදනා හා තැවුල්ය. ඒ වාගේම, ඔහු පිටරටවල සිටිද්දී ඔහු ගැන බිරිතනි ඔත්තු සේවා සොයා බැලූ විත්තිය ද රහසක් නොවේ. වොෂින්ටනයේ තිබූ බිරිතනි තානාපති කාර්යාලයට ඔහුගේ අමෙරිකා ගමන ගැන දැනුම් දෙන ලදුව අමෙරිකා රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුවේ ඩබ්. ආර්. කාස්ල් විසින් සැපයූ වාර්තාවක මෙසේ සඳහන් කොට තිබේ: ‘ඔහු තම දහවල් කෑම සහ තේ සප්පායම් වන්නේ කිරා මහතාගේ ආපන ශාලාවෙන්ය. එවිට ඔහුට සහාය පළකරන ඔහුව අගේ කරන පිරිස් එතැනට රොක් වන්නාහ.’25 මෙයාකාරයෙන්, ඔවුන් සම්බන්ධයෙන් බලාධිකාරීන් අනුගමනය කරන අනුන් කුලප්පු කිරීමේ ආන්දෝලනාත්මක කථාවලට, බිරිතනි නිලධර තන්ත‍්‍රයේ වර්ණනා හොරණෑව තුළ සිරකාරියක වී සිටින ඈන් බෙසන්ට් නෝනා උදාහරණයට ගනිමින්, ධර්මපාල එකී ආන්දෝලනාත්මක කථාවලට පිළිතුරු දුන්නේය. ඔහු තමාව අපකීර්තියට පත්කරවන කිසිදු ක‍්‍රියාවක නොයෙදී පූර්ණ නිශ්ශබ්දතාවයක් රැුක්කේය. හුදෙක් රුපියල් සිය ගණනක් වියදම් කිරීමෙන් තමා වෙනුුවෙන් ඉන්දීය පුවත්පත් තුළ ආන්දෝලනයක් පවත්වාගෙන යන්නට ඔහුට ඕනෑතරම් පුඵවන්කම තිබිණ.


බිරිතනීන්ගේ තේරුම් ගැනීමේ ශක්තිය මොට්ට එකක් බව කොයිකවුරුත් දන්නා කාරණාවකි. ඔවුන් දන්නේ දිගින් දිගටම ආන්දෝලනාත්මක කථා කියමින් අනුන් කුලප්පු කරවන්නටය. එංගලන්තය පුරාවටම ඔවුන් අනුගමනය කරන බිරිතනි ක‍්‍රමය ද එයයි.26
එහෙත් ඔහු සත්‍යයේ බලය ගැන, ආණ්ඩුකාර තැනගේ සම්මා සතිය හෙවත් හොඳ සිිහිය ගැන විශ්වාසය තැබුවේය.


1915 ට පෙරාතුව ලියන ලද ලිපි පදනම් කරගනිමින් තමාට දඩුවම් පමුණුවා තිබීම අයුක්තිසහගත යැයි ඔහු තර්ක කළේය. බිරිතනීන් නොවන අනෙකුත් උදවියගේ දුක්වේදනා නොතේරුම්ගන්නා තරමටම බිරිතනි ගතිසොබාව දරුණුද? මේ තරම් කෲර ලෙස මට සලකන්නට තරම් මා ඔවුනට කළ වරද කුමක්ද?27 1915 අවුරුද්දේ මාස ගණනාවක්ම ඉතා කිට්ටුවෙන් මා ගැන ඔත්තුකරුවන් ඔත්තු බැලූ නිසා මම් ගෙදර ආලින්දයටවත් නොගොස් කාමරයට ම වැදී දොරවසාගෙන සිටියෙමි.28 අවුරුදු දෙකයි හාරමාසයකට පසුව මෙයාකාරයෙන් ජීවත්වීම නිසා ශරීර සෞඛ්‍යය පිරිහි ධර්මපාල සැබෑ ලෙසම රෝගියෙකු බවට පත් විය.29 තමා ඇති කරනවා යැයි කියන බලපෑම පිලිබඳව ඔවුන් දරණ තක්සේරුවේ අමනකම ගැන ධර්මපාල 1917 දී ආණ්ඩුකාර තැනට මෙසේ ලියා යැවුවේය: කරුණාභරිත ශ‍්‍රීමතාණෙනි, විශ්වාසයෙන් යුතුව ලියා දන්වන වගනම්, මිලියන 400 ජනතාවකගේ කැමැත්ත මත වැජඹෙන, හිරු කිසිදා නොබසින, යෝධබල බිරිතනි අධිරාජ්‍යයට කුමනාකරයේ හෝ තුවාලයක් කිරීමට මට පුඵවන්කමක් ඇත්තේ නැත.

30
ඊළග අවුරුද්දේ ඔහු විමසා සිටියේ කැරළි කෝලාහලවලට පටලවා තිබූ අනෙකුත් උදවිය නිදහස් කොට යවා තිබෙද්දී ඔහුට පමණක් තවම නිදහස ලබා දී නැත්තේ ඇයි ද කියාය. ‘මට ඇත්තෙන්ම නිදහසක් නැද්ද?...... මට විප්ලවයක් කිරීමට පුඵවන්කමක් තිබෙනවා කියා ඔබ තවමත් විශ්වාස කරනවාද?31 අනගාරිකගේ පැත්තෙන් ගත්කල, බිරිතනීන් විෂයෙහි ඔහුට තිබුණේ් තල දෙකක මනස ක‍්‍රියාත්මක වන කුතුහලකාරි මනෝ දෙබිඩියාවකි. ඔහු තම සිංහල පුවත්පතෙන් යටත්විජිත පාලකයන්ට දිගට හරහට පහර දෙමින් ස්වදේශ පාලනය අගය කරන අතරේ ඉංගී‍්‍රසි ආණ්ඩුකාරයාට ලියන ලියුම්වලදී ඉංගී‍්‍රසි පාලනයට තමා දක්වන පූර්ණ අනුකූලතාවය මනාව ප‍්‍රදර්ශනය කළේය. එහිදී ඔහු ප‍්‍රදර්ශනය කළේ කුහකකම නොවේ, ඔහු අනුගමනය කළේ වංචක ධර්මයක් නොවේ. බලධාරීන් ඉදිරියේ තමාට එරෙහිව තම සතුරන් නොයෙකුත් ආකාරයෙන් රාජ්‍යද්‍රෝහී චෝදනා නගා ඒවා ප‍්‍රචාරය කරන බව ඔහු දැන සිටියේය. ‘සිංහල බෞද්ධයා බොරැුක්කෙන්ම බි‍්‍රතාන්‍ය පාලනයට පක්‍ෂපාතය. බිරිතනි පාලකයන් දිවයින අතැර දමා යනු ඇතැ’යි අප හීනෙන්වත් සිතන්නේ නැත. නමුත් අප ප‍්‍රාර්ථනා කරන්නේ ඓතිහාසික සිංහල වර්ගයාව බිරිතනීන් හොඳහැටි රැුකබලාගනීවී කියාය.’32 ධර්මපාල මෙයාකාරයෙන් සිතන්නට ආරම්භක ජවය ලබාගන්නේ, ‘බෞද්ධ ශිෂ්ටාචාරය ආත්මකේන්ද්‍රීය එකක් නොවේ, නමුත් යුරෝපීය ශිෂ්ටාචාරය පුද්ගල කේන්ද්‍රීය එකකි,’ යන න්‍යායික ස්ථාවරයෙනි.33 ඔහු ඉංගී‍්‍රසි ආණ්ඩුකාර තැනට මෙසේ ආයාචනා කරයි: ‘උතුමාණෙනි, මට අවස්ථාවක් දෙන්න. සත්පුරුෂ පංචම ජෝජ් රජ්ජුරුවන්ට මතුළ තිබෙන බලවත් පක්‍ෂපාතකම අගේට පෙන්වන්නම්.’34 උතුමාණන් ලෙඩගානේ වැටී සිටින විත්තිය ආරංචි වූ විට උතුමාණන් වෙනුවෙන් කල්කටාවේ පන්සලේ දිගාසිරි පූජාවක් පවත්වන්නටත් ධර්මපාල සැලසුම් කළේය.

35 දහවලේ විවේක සුවයෙන් ඇල වී සිටිද්දී මම් හීනෙන් දුටුවා පරලෝ සැපත් එඞ්වඞ් රජ්ජුරුවෝ සමග මම හවස තේ බොමින් සාමිචියේ යෙදී සිටිනවා. එතුමාණෝ චෝදනා කළා මණ්ඩපය හොඳට ගොඩනගා නැති විත්තිය. මම් පොරොන්දු වුනා එතුමාගේ පුත‍්‍රයා ඉන්දියාවේ සංචාරයට පැමිණෙන විට මහ පිට්ටනිය මැද අලංකාර මණ්ඩපයක් තනන බවට.36 මේ කුඩා ලිිපියේ පරමාර්ථය අනගාරික ධර්මපාල චරිතය පුරාවට විසිරී තිබෙන, ඔහුගේ යටත්විජිත විරෝධය/‘විදේශීය සුද්දන්’කෙරෙහි ඔහු තුළ පැවති ආකර්ෂණය/ඔහුගේ තාපස ව‍්‍රතය/ඔහුගේ රාගික ආශාවන් ආදිය කේන්ද්‍රකොටගෙන පැන නැගී තිබෙන, ප‍්‍රතිවිරෝධතා සමනය කිරීම නොවේ. අනගාරික ධර්මපාල හෙවත් පැවිදි සිරි දේවමිත්ත සිය මරණයට තුන්අවුරද්දකට පෙරාතුව 1930දී උපසම්පදාව ලබද්දී කියා සිටියේ, ‘මෙලොවදී පරිපූර්ණ සුවිශුද්ධ ජීවිතයක් ගත කිරීමෙන්, මෙලොවදී පරිපූර්ණ සවිඥානකත්වයක් රැුකගැනීමෙන් අනන්ත වූ සන්තුෂ්ටිය උදාකරගත හැකි බව බුුදුන්වහන්සේ දේශනා කළහ’ යනුවෙනි.37 එසේ කියද්දී ඔහු මෙලොව යනුවෙන් අවධාරණය කළේ ‘එදිනෙදා ගතකරන ජීවිතය’ යන්නයි. ධර්මපාල වූකලි ලෞකික තාපසවාදයේ චෛතසික විසින් පේ‍්‍රරණය වූ මුල්කාලීන කැල්වින්වාදී ප‍්‍රතිසංස්කාරකයින්ගේ නූතන සමකාර්යධරයෙකු හා ප‍්‍රතිරූපකයෙකු හැටියට යෝජනා වී තිබේ.38 ධර්මපාල ප‍්‍රායෝගික දේශපාලනයෙන් වැළකුනා පමණක් නොව ලංකා ජාතික කොන්ග‍්‍රසය සමග හාදකම් පැවැත්වූයේ ද නැත. ඒ කෙසේවෙතත්, කල්ගතවත්ම ඔහු මහා දරුණු මායාහරණයකට ද භාජනය විය.

‘අද දවසේ බුද්ධාගමට මිතුරන් නැත. හැමෝම වස්තු සම්පත් හා රතිය හඹා දුවයති.’39 ‘බයස්කෝප් ජනයා’ ඇතුඵව හැමෝම ඒ පස්්සේ දුව යති.40 එස්. ඩබ්. ආර්. ඞී. බණ්ඩාරනායක අනගාරික ධර්මපාලගේ අධිකාරී බලය හා වගකීම උරුමකරගත් අයෙකු ලෙස සඳහන් වී තිබේ.41 එහෙත්, මේ ස්ථාවරය විවාදයට තර්කයට භාජනය විය යුතුය. එක්තරා අර්ථයකින් ගත්කල, ධර්මපාල දැඩි පුද්ගලවාදියෙකි. ඔහු සියඵ පැවිද්දන්ටත් උපාසිකයින්ටත් ගර්හා කළේය, නින්දා අපහාසයෙන් හෙළා දැක්කේය. භික්‍ෂුත්වයෙන් තමා කැපී පෙනෙන ලෙස වෙනස් කොට හඳුනාගැනීම සඳහා රබින්ද්‍රනාත් තාගෝර් සහ ආනන්ද කුමාරස්වාමි වැන්නන් අනුගමනය කරමින් ටෝගාවකින් සැරසුනේය.

ඇත්තෙන්ම, එය ධර්මපාල ජීවිතයේ හැරවුම් ලක්‍ෂ්‍යයකි. කෙනෙකු අඳින්නට තෝරා ගන්නා ඇඳුම කෙනෙකුගේ පෞරුෂත්වයේ මුරලකුණ යැයි කියැවේ.42 බණ්ඩාරනායක සිය ඇඳුම ලෙස තෝරාගත්තේ ග‍්‍රාමීය ධනේශ්වරය අඳින ඇඳුම්ය, ග‍්‍රාමීය නායකයන් අඳින ඇඳුම්ය. සිංහල මහා සභාවට නායකත්වය දෙමින් සිටිද්දීම බණ්ඩානායක ලංකා ජාතික කොන්ග‍්‍රසය හා එකතුවන්නට සූදානමින් පසු වූ අතර අන්තිමේදී සම්ප‍්‍රදායික වාමාංශය සමග ගිවිසුමක් අත්සන් කරන්නටත් තමිල් ජනයා වෙනුවෙන් සහන සලසන්නටත් එකග විය. බණ්ඩාරනායකගේ මෙම උපාය උපක‍්‍රමවල අසාර්ථකත්වය තහවුරුවූයේ 1958 ඇතිවූ ජාතිවාදී කලකෝලාහලය ඔහුවම මරාදැමීම විසින්ය. බණ්ඩාරනායක මුහුණ දුන් ප‍්‍රතිවිරෝධතා අද දවසේ ආණ්ඩුවලටත් උරුම වී තිබේ.43 ‘බයිස්කෝප් හා ටීවී බලන ජනයා’ විසින් හඹා යන ඒ ලෞකික ආශ්වාද ලෙහෙසියෙන් පහසුවෙන් අධ්‍යාත්මික වශයෙන් අභිනිෂ්ක‍්‍රමණයට භාජනය කරනු බැරිය. මෙකියන ලෞකික තාපසවාදය යුරෝපය තුළ ජයග‍්‍රාහීවූයේ ජනවාර්ගික වශයෙන් අන්‍යකාරව මතුවූ විරෝධාකල්ප හේතුවෙන්ය, ජපානය තුළ එය ප‍්‍රචලිත වූයේ තොකුගාවා කාල පරිච්ෙඡ්දයේදීය.44 එහෙත් ශ‍්‍රි ලංකාව තුළ නම් එය ජයග‍්‍රාහී වූයේ නැත.x

x රංජිත් පෙරේරා

ඉතිරි කොටස ලබන සතියේ

අනගාරික ධර්මපාල නැවත කියවමු 3

0

පසුගිය සතියෙන්

අනගාරික ධර්මපාලට මිතුරන් සිටියේ අතලොස්සකි. එහෙත් සතුරෝ නම් ඕනෑතරම් සිටියෝය. උපන්බිම අතහැර විවාසිතව කල්කටාවේ දවස ගෙවන්නට සිදුවූයේ මේ සතුරන් නිසාය. මේරි රොබින්සන් ෆොස්ටර්ගේ බූදලයෙන් ධර්මපාලට වෙන් කර තිබූ කොටස ඔහුට අහිමි කරවන්නටත් මේ සතුරෝ මාන බැලූහ. ෆොස්ටර් බූදලයේ බාරකාරයා ලෙස කටයුතු කළ තැනැත්තා ආණ්ඩුකාරයාගේ ලේකම්ට මෙසේ ලීවේය:


පවතින තත්ත්වය ගැන එන්ගලන්තයේ සිටින මගේ මිතුරෙකු සමග වාර ගණනාවක්ම සාකච්ඡුා කොට ඇත්තෙමි. ශ‍්‍රී ලංකාවේ සිවිල් සේවයේ නිරතව සිටි ඇලෙක්සැන්ඩර් නම් මහතෙක් මගේ මිතුරාට මතු සඳහන් තොරතුරු සපයා තිබේ. ධර්මපාල, ෆොස්ටර් හිතූ තාලේ පුද්ගලයෙකු නොවේ. ධර්මපාල තම පරිහරණය සඳහා ෆොස්ටර් මහත්මියගෙන් ලැබුණු මුදල් හිතුමනාපෙට වියදම් කරයි. නමුත් ඒ මුදල් ඔහුට ලැබී තිබෙන්නේ ඔහු සම්බන්ධ වී සිටින ආයතන වැඩිදියුණුකිරීම සඳහාය.

14
මුදල් අවභාවිතා කිරීම සම්බන්ධයෙන් අනගාරික ධර්මපාල වෙත එල්ල කර තිබෙන චෝදනාව, එනම් ‘කිිසිම විදියකින් විශ්වාස කරන්නට බැරි පුද්ගලයෙක්ය’ යන චෝදනාව, ඇත්තෙන්ම පදනම් විරහිත හා ආරංචිමාත‍්‍රය ගුරුකොටගත් කතාවකි. ධර්මපාල සමග තරගවැදී සිටි වෙනත් කාරකාදීහු සහ දේහයෝ 1930 වසරේ අවසාන භාගයේදී ධර්මපාලට මේ සා අරමුදලක් ලැබීම ගැන ඊර්ෂ්‍යාවෙන් පසුවූහ. සදාතන බෞද්ධ කුලාගම නම් සංවිධානය නියෝජනය කළ සී කේ රත්වත්තේ සහ සාරා සී සොයිසා යන දෙදෙනා බෞද්ධ බාලිකා පාසැලක් ගොඩනැගීම සඳහා ආධාර කරන්නැ’යි ෆොස්ටර් මහත්මියට ආයාචනා කළහ. එහෙත්, ඒ වනවිට ඇය මිය ගොස් සිටියාය. අනගාරික ධර්මපාල විදේශවල සංචාරය කරද්දීත්, ඔහුගේ අන්තිම කාලය කල්කටාවේ ගතකරද්දීත්, ඉංගී‍්‍රසි ආණ්ඩුව ඔහු දෙස ඇස ගසාගෙන සිටියේය. පොලීසිය විසින් ඔහුගේ ‘පිළිකුල්සහගත පුද්ගලික හැසිරීම’ ගැන කියමින් සැපයූ වාර්තා අතින් පයින් කරුණු ඇතුළත් කොට විකෘත කොට සැකසූ ඒවා හැටියට හඳුන්වත හැකිය. ‘ඔහුව සැකකරන්නේ කරුණු නැතුව නිරපරාදේ නොවේ. මහණ වී සිටින ඔහු සිය ශාසනයට ද නිගාදෙන පරිද්දෙන්, පිරිමි ළමයින් යොදවාගෙන සිය ලිංගික ආශාවන් සපුරා ගනී.’15 කෙසේවෙතත්, අනගාරික ධර්මපාලව අන්තරාවලෝකනයට භාජනය කළවිට ඔහු සිය සමලිංගික කාමාශාවන් සගවා ලූ කෙනෙකු හැටියට හඳුන්වාදෙන්නට බැරිය. එහෙත් ඔහුගේ ගුණ කීර්තනයේ යෙදෙන නූතන ධර්මපාල අනුකාරකයින් නම් ඒ කාරණා සගවන්නට නොගන්නා වෙහෙසක් නැත.16 ඇත්තෙන්ම මේ සමලිංගික ප‍්‍රවණතාවය බාගවිට ඔහු මුල්කාලවලදී ඇසුරු කළ සමහර ‘පරමවිඥානාර්ථවාදීන්’ ගෙන් ඔහුට බෝවූ දෙයක් වන්නටත් පිලිවන.

පෙර දවස 1889 දී ඔහු පරමවිඥානාර්ථවාදියෙකු වූ සී. ඩබ්. ලෙඞ්බීටර් සමග එකතු වී කොළඹ, පිටකොටුවේ, මැලිබන් වීදියේ, අංක 11 දරණ තැන නැවතී සිටිද්දී ඇතිවූ ‘කලබැගෑනිය’ ගැන සිය දිනපොතේ සටහනක් තබයි. ‘ඔහු ජිනරාජදාසව බලෙන් පැහැරගෙන ඇවිත් කාමරය තුළ සගවා තැබුවා. ජිනරාජදාසගේ පියා පතුරම් පිරැුවූ පිස්තෝලයකුත් අරගෙන උඩුමහලට කඩාපැන්නේ ලෙඞ්බීටර්ට වෙඩි තබන්නටයි. මම් මැදිහත්වෙලා බුද්ධිමත්ව සාකච්ඡුා කොට ඔහුගේ ප‍්‍රචණ්ඩගතිය පහකර දැම්මා. එදා මම් සී. ඩබ්. ලෙඞ්බීටර්ගේ ජීවිතය බේරුවා.’17 සිය ඇතුලාන්තය මැනවින් විදහා පෙන්වන ධර්මපාලගේ දිනපොත් පොලීසිය අතට පත්වූ විට ‘ඔහුගේ ස්වාභාවික නොවන ගතිපැවතුම්’ ගැන විමර්ෂණය කිරීමට පොලීසියට අවස්ථාව ලැබිණ. ලෙඞ්බීටර් ‘මදුරාසියේ සිටිද්දීත් මෙවැනිම අකරතැබ්බයකට මුහුණ පෑ විත්තිය’ පොලිසිය සොයාගත් බවත් ඒ අවස්ථාවේදී ලෙඞ්බීටර් බැලීමට බෞද්ධ භික්‍ෂූන් ද ගිය බවත් හෙලිදරව් විය.18 අනගාරික ධර්මපාල සිය දිනපොතේදී මෙසේ පාපොච්චාරණය කරයි: ‘1908 අවුරුද්දේ සිට මා ගත කළේ අනේකාකාර ජීවිතයක්. මම් 1907 ජනවාරි මාසයේ පටන් නරනාත් සමග ජීවත්වන්නට පටන් ගත්තා. එදා පටන් මගේ ජීවිතය කිඵටුයි.’19 බෙංගාලයේ බෞද්ධ පවුල් කීපයක්ම වාසය කළහ. ඔවුන් අතරින් ප‍්‍රමුඛ වූයේ බරුවා සහ මුඛර්ජි පවුල්ය. නරනාත් හෙවත් නරේශ් කුමාර් බුද්ධිමත් තරුණයෙකු වශයෙන් කැපී පෙණුනු අයෙකි. පසුව ඔහු කල්කටාවේ පුරපති තනතුරට ද පත් විය. අනගාරික ධර්මපාල ඔහු කෙරේ ආශාවෙන් මත්වී සිටි බව පැහැදිලිය. තරුණයා ඔහුව දකින්නට නොපැමිණි දවස්වල ධර්මපාල ශෝකභරිතව මන්දෝත්සාහිව කල් යැව්වේය. ‘ආදරණීය නරේශ්’ ගේ සාදර පැමිණීම ගැන දිනපොතේ මෙසේ සටහන් ගණනාවක් තබා තිබෙන බව පෙනේ. ‘නරේශ් අද මාව බලන්න පැමිණියේ නැහැ. ජීවිතේ හැටි ඔහොම තමයි.’20 නරේශ් විවාහ වූ විට අනගාරික ධර්මපාලට එය දරාගත නොහැකි තරමේ මානසික අර්බුදයක් බවට පත්විය. බිරිතනීන් විසින් අනගාරික ධර්මපාලට පමුණුවන ලද හිරිහැර ගැහැට අසාමාන්‍ය අපූර්ව ඒවා බව කිව යුතුය. 1915 කැරළි කෝලාහලවලට ඔහු සහභාගීවූ බවට තිබුණේ දුර්වල සාක්‍ෂි කීපයක් පමණි. විදේශීය විප්ලවවාදීන් සමග සම්බන්ධකම් පැවත්වූයේය

යන චෝදනාව ද ඒ හා සමාන විය. හැබැයි, ඔහු බිරිතනි පාලනය නිර්භය ලෙස ඉඳුරා ප‍්‍රතික්‍ෂේප කළේය: සූරාකෑම හැරෙන්නට අවුරුදු සිය ගණනක් තිස්සේ ජනයා වෙනුවෙන් කළ අන් කිසිදු යහපතක් නැත. ඔවුහු අබිං කෑම හඳුන්වා දුන්හ, මද්‍යපානය හඳුන්වා දුන්හ. ජනයාගේ සදාචාර ඇගැයුම් විනාශ කළහ. මහ පාරවල් රේල් පාරවල් හැදුවේ බිරිතනි වතුකාරයින්ගේ යහපතටය. ඔවුහු ජනයා සතු ඉඩකඩම් උදුරාගත්හ, එසේ කොට ඔවුන්ගේ කර්මාන්තය හා ගොවිතැන විනාශ කළහ. ජනයාව වහලූන් බවට පත් කළහ. අද ඒ ජනයා හාමතේ දවස ගතකරමින් සිටිති. සිංහලයන් කීපදෙනෙක් පමණක් මත්පැන් විකිණීමෙන් සල්ලි බාගේ මිට මෙළවාගෙන සිටිති.21 කිසිදු ජාතියකට නිදහසේ ජීවත්වන්නට බැරිනම් ඒ ජාතියට ශ්‍රේෂ්ඨ ජාතියක් වන්නට බැරි බව ඔහු කියා සිටියේ ස්වෛරීභාවය අත්පත් කරගත් රටවල් උදාහරණයට ගනිමින්ය. ‘වහලූන් හමුවේ කිසිදු ආර්ථික හෝ සමාජ හෝ ප‍්‍රගතිය ඇත්තක් බවට පත්වන්නේ නැත.’22 රටේ නිෂ්පාදනය කරන දේවල් සහ පිටරටින් ගෙන්වන දේවල් වෙනුවට තම රටේ දේවල් ආදේශ කරගැනීම අත්‍යවශ්‍යය. එයාකාරයෙන් දේශපාලන නිදහස අත්පත් කරගතයුතු බවට එකහෙළා දේශනා කරද්දී ස්වදේශ පාලනයක් පිිහිටුවා ගැනීම සඳහා ප‍්‍රචණ්ඩ හෝ නිර්ප‍්‍රචණ්ඩ හෝ වැඩපිළිවෙලක් ගැන ඔහු දේශනා කළේ නැත. ඔහු රාජ්‍යයට හමුදා විනයක් තිබීම අත්‍යවශ්‍ය යැයි කීවේය.

ථිනමිද්ධය හෙවත් උදාසීන කම්මැළිකම බෝවන්නේ එවැනි හමුදා විනයක් නැති විටකදී බව ඔහු කියා සිටියේය. ‘මිලිටරි විනයක් නැති ජාතිය මළ ජාතියකැ’යි ඔහු ලියා තැබුවේය.23 ඉදින්, එවැනි හේවා පන්නයක් සංවිධානය කරගන්නේ කෙසේදැ’යි යන කාරණය හමුවේ ඔහු මුණිවත රැුක්කේය. එහෙත්, බිරිතනීන්ට ඔහු අවකැපෙන කටෝර ප‍්‍රහාර එල්ල කරන අවස්ථාවලදී එවැනි සංකේතාත්මක විරෝධතාවන් ගැන සඳහන් කළේය: නීතියට ගරු කරන්නේ නැති පරසුද්දන් දුටුවාම උඹලා උන්ට තඩි බාපල්ලා. හැම ගේ මිදුලකම කෙහෙල් කඳන්වලින් පරසුද්දෙකුගේ පඹයෙක් හදලා, කලිසමක් ඌට අන්දවලා, උඹලාගේ ළමයි ඉස්සරහපිටදී ඌට තඩි බාපල්ලා. එවිට උඹලාගේ ළමයි ලොකුමහත් වුනාම පරසුද්දන්ට උනුත් තඩි බාවි.’24 ඉන්දියාවේ කල්කටාවේ ජීවත්වෙද්දී ලංකාවේ ඉංගී‍්‍රසි ආණ්ඩුකාර තැනට ධර්මපාල ලියූ ලිපිවලින් හෙලිදරව් වන්නේ එහිදී ඔහු ගත කළ එම ජීවිතය තුළ ගැබ්වූ කායික හා මානසික වශයෙන් ඔහු වින්ද වේදනා හා තැවුල්ය. ඒ වාගේම, ඔහු පිටරටවල සිටිද්දී ඔහු ගැන බිරිතනි ඔත්තු සේවා සොයා බැලූ විත්තිය ද රහසක් නොවේ. වොෂින්ටනයේ තිබූ බිරිතනි තානාපති කාර්යාලයට ඔහුගේ අමෙරිකා ගමන ගැන දැනුම් දෙන ලදුව අමෙරිකා රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුවේ ඩබ්. ආර්. කාස්ල් විසින් සැපයූ වාර්තාවක මෙසේ සඳහන් කොට තිබේ: ‘ඔහු තම දහවල් කෑම සහ තේ සප්පායම් වන්නේ කිරා මහතාගේ ආපන ශාලාවෙන්ය. එවිට ඔහුට සහාය පළකරන ඔහුව අගේ කරන පිරිස් එතැනට රොක් වන්නාහ.’25 මෙයාකාරයෙන්, ඔවුන් සම්බන්ධයෙන් බලාධිකාරීන් අනුගමනය කරන අනුන් කුලප්පු කිරීමේ ආන්දෝලනාත්මක කථාවලට, බිරිතනි නිලධර තන්ත‍්‍රයේ වර්ණනා හොරණෑව තුළ සිරකාරියක වී සිටින ඈන් බෙසන්ට් නෝනා උදාහරණයට ගනිමින්, ධර්මපාල එකී ආන්දෝලනාත්මක කථාවලට පිළිතුරු දුන්නේය. ඔහු තමාව අපකීර්තියට පත්කරවන කිසිදු ක‍්‍රියාවක නොයෙදී පූර්ණ නිශ්ශබ්දතාවයක් රැුක්කේය. හුදෙක් රුපියල් සිය ගණනක් වියදම් කිරීමෙන් තමා වෙනුුවෙන් ඉන්දීය පුවත්පත් තුළ ආන්දෝලනයක් පවත්වාගෙන යන්නට ඔහුට ඕනෑතරම් පුඵවන්කම තිබිණ.


බිරිතනීන්ගේ තේරුම් ගැනීමේ ශක්තිය මොට්ට එකක් බව කොයිකවුරුත් දන්නා කාරණාවකි. ඔවුන් දන්නේ දිගින් දිගටම ආන්දෝලනාත්මක කථා කියමින් අනුන් කුලප්පු කරවන්නටය. එංගලන්තය පුරාවටම ඔවුන් අනුගමනය කරන බිරිතනි ක‍්‍රමය ද එයයි.26
එහෙත් ඔහු සත්‍යයේ බලය ගැන, ආණ්ඩුකාර තැනගේ සම්මා සතිය හෙවත් හොඳ සිිහිය ගැන විශ්වාසය තැබුවේය.


1915 ට පෙරාතුව ලියන ලද ලිපි පදනම් කරගනිමින් තමාට දඩුවම් පමුණුවා තිබීම අයුක්තිසහගත යැයි ඔහු තර්ක කළේය. බිරිතනීන් නොවන අනෙකුත් උදවියගේ දුක්වේදනා නොතේරුම්ගන්නා තරමටම බිරිතනි ගතිසොබාව දරුණුද? මේ තරම් කෲර ලෙස මට සලකන්නට තරම් මා ඔවුනට කළ වරද කුමක්ද?27 1915 අවුරුද්දේ මාස ගණනාවක්ම ඉතා කිට්ටුවෙන් මා ගැන ඔත්තුකරුවන් ඔත්තු බැලූ නිසා මම් ගෙදර ආලින්දයටවත් නොගොස් කාමරයට ම වැදී දොරවසාගෙන සිටියෙමි.28 අවුරුදු දෙකයි හාරමාසයකට පසුව මෙයාකාරයෙන් ජීවත්වීම නිසා ශරීර සෞඛ්‍යය පිරිහි ධර්මපාල සැබෑ ලෙසම රෝගියෙකු බවට පත් විය.29 තමා ඇති කරනවා යැයි කියන බලපෑම පිලිබඳව ඔවුන් දරණ තක්සේරුවේ අමනකම ගැන ධර්මපාල 1917 දී ආණ්ඩුකාර තැනට මෙසේ ලියා යැවුවේය: කරුණාභරිත ශ‍්‍රීමතාණෙනි, විශ්වාසයෙන් යුතුව ලියා දන්වන වගනම්, මිලියන 400 ජනතාවකගේ කැමැත්ත මත වැජඹෙන, හිරු කිසිදා නොබසින, යෝධබල බිරිතනි අධිරාජ්‍යයට කුමනාකරයේ හෝ තුවාලයක් කිරීමට මට පුඵවන්කමක් ඇත්තේ නැත.

30
ඊළග අවුරුද්දේ ඔහු විමසා සිටියේ කැරළි කෝලාහලවලට පටලවා තිබූ අනෙකුත් උදවිය නිදහස් කොට යවා තිබෙද්දී ඔහුට පමණක් තවම නිදහස ලබා දී නැත්තේ ඇයි ද කියාය. ‘මට ඇත්තෙන්ම නිදහසක් නැද්ද?...... මට විප්ලවයක් කිරීමට පුඵවන්කමක් තිබෙනවා කියා ඔබ තවමත් විශ්වාස කරනවාද?31 අනගාරිකගේ පැත්තෙන් ගත්කල, බිරිතනීන් විෂයෙහි ඔහුට තිබුණේ් තල දෙකක මනස ක‍්‍රියාත්මක වන කුතුහලකාරි මනෝ දෙබිඩියාවකි. ඔහු තම සිංහල පුවත්පතෙන් යටත්විජිත පාලකයන්ට දිගට හරහට පහර දෙමින් ස්වදේශ පාලනය අගය කරන අතරේ ඉංගී‍්‍රසි ආණ්ඩුකාරයාට ලියන ලියුම්වලදී ඉංගී‍්‍රසි පාලනයට තමා දක්වන පූර්ණ අනුකූලතාවය මනාව ප‍්‍රදර්ශනය කළේය. එහිදී ඔහු ප‍්‍රදර්ශනය කළේ කුහකකම නොවේ, ඔහු අනුගමනය කළේ වංචක ධර්මයක් නොවේ. බලධාරීන් ඉදිරියේ තමාට එරෙහිව තම සතුරන් නොයෙකුත් ආකාරයෙන් රාජ්‍යද්‍රෝහී චෝදනා නගා ඒවා ප‍්‍රචාරය කරන බව ඔහු දැන සිටියේය. ‘සිංහල බෞද්ධයා බොරැුක්කෙන්ම බි‍්‍රතාන්‍ය පාලනයට පක්‍ෂපාතය. බිරිතනි පාලකයන් දිවයින අතැර දමා යනු ඇතැ’යි අප හීනෙන්වත් සිතන්නේ නැත. නමුත් අප ප‍්‍රාර්ථනා කරන්නේ ඓතිහාසික සිංහල වර්ගයාව බිරිතනීන් හොඳහැටි රැුකබලාගනීවී කියාය.’32 ධර්මපාල මෙයාකාරයෙන් සිතන්නට ආරම්භක ජවය ලබාගන්නේ, ‘බෞද්ධ ශිෂ්ටාචාරය ආත්මකේන්ද්‍රීය එකක් නොවේ, නමුත් යුරෝපීය ශිෂ්ටාචාරය පුද්ගල කේන්ද්‍රීය එකකි,’ යන න්‍යායික ස්ථාවරයෙනි.33 ඔහු ඉංගී‍්‍රසි ආණ්ඩුකාර තැනට මෙසේ ආයාචනා කරයි: ‘උතුමාණෙනි, මට අවස්ථාවක් දෙන්න. සත්පුරුෂ පංචම ජෝජ් රජ්ජුරුවන්ට මතුළ තිබෙන බලවත් පක්‍ෂපාතකම අගේට පෙන්වන්නම්.’34 උතුමාණන් ලෙඩගානේ වැටී සිටින විත්තිය ආරංචි වූ විට උතුමාණන් වෙනුවෙන් කල්කටාවේ පන්සලේ දිගාසිරි පූජාවක් පවත්වන්නටත් ධර්මපාල සැලසුම් කළේය.

35 දහවලේ විවේක සුවයෙන් ඇල වී සිටිද්දී මම් හීනෙන් දුටුවා පරලෝ සැපත් එඞ්වඞ් රජ්ජුරුවෝ සමග මම හවස තේ බොමින් සාමිචියේ යෙදී සිටිනවා. එතුමාණෝ චෝදනා කළා මණ්ඩපය හොඳට ගොඩනගා නැති විත්තිය. මම් පොරොන්දු වුනා එතුමාගේ පුත‍්‍රයා ඉන්දියාවේ සංචාරයට පැමිණෙන විට මහ පිට්ටනිය මැද අලංකාර මණ්ඩපයක් තනන බවට.36 මේ කුඩා ලිිපියේ පරමාර්ථය අනගාරික ධර්මපාල චරිතය පුරාවට විසිරී තිබෙන, ඔහුගේ යටත්විජිත විරෝධය/‘විදේශීය සුද්දන්’කෙරෙහි ඔහු තුළ පැවති ආකර්ෂණය/ඔහුගේ තාපස ව‍්‍රතය/ඔහුගේ රාගික ආශාවන් ආදිය කේන්ද්‍රකොටගෙන පැන නැගී තිබෙන, ප‍්‍රතිවිරෝධතා සමනය කිරීම නොවේ. අනගාරික ධර්මපාල හෙවත් පැවිදි සිරි දේවමිත්ත සිය මරණයට තුන්අවුරද්දකට පෙරාතුව 1930දී උපසම්පදාව ලබද්දී කියා සිටියේ, ‘මෙලොවදී පරිපූර්ණ සුවිශුද්ධ ජීවිතයක් ගත කිරීමෙන්, මෙලොවදී පරිපූර්ණ සවිඥානකත්වයක් රැුකගැනීමෙන් අනන්ත වූ සන්තුෂ්ටිය උදාකරගත හැකි බව බුුදුන්වහන්සේ දේශනා කළහ’ යනුවෙනි.37 එසේ කියද්දී ඔහු මෙලොව යනුවෙන් අවධාරණය කළේ ‘එදිනෙදා ගතකරන ජීවිතය’ යන්නයි. ධර්මපාල වූකලි ලෞකික තාපසවාදයේ චෛතසික විසින් පේ‍්‍රරණය වූ මුල්කාලීන කැල්වින්වාදී ප‍්‍රතිසංස්කාරකයින්ගේ නූතන සමකාර්යධරයෙකු හා ප‍්‍රතිරූපකයෙකු හැටියට යෝජනා වී තිබේ.38 ධර්මපාල ප‍්‍රායෝගික දේශපාලනයෙන් වැළකුනා පමණක් නොව ලංකා ජාතික කොන්ග‍්‍රසය සමග හාදකම් පැවැත්වූයේ ද නැත. ඒ කෙසේවෙතත්, කල්ගතවත්ම ඔහු මහා දරුණු මායාහරණයකට ද භාජනය විය.

‘අද දවසේ බුද්ධාගමට මිතුරන් නැත. හැමෝම වස්තු සම්පත් හා රතිය හඹා දුවයති.’39 ‘බයස්කෝප් ජනයා’ ඇතුඵව හැමෝම ඒ පස්්සේ දුව යති.40 එස්. ඩබ්. ආර්. ඞී. බණ්ඩාරනායක අනගාරික ධර්මපාලගේ අධිකාරී බලය හා වගකීම උරුමකරගත් අයෙකු ලෙස සඳහන් වී තිබේ.41 එහෙත්, මේ ස්ථාවරය විවාදයට තර්කයට භාජනය විය යුතුය. එක්තරා අර්ථයකින් ගත්කල, ධර්මපාල දැඩි පුද්ගලවාදියෙකි. ඔහු සියඵ පැවිද්දන්ටත් උපාසිකයින්ටත් ගර්හා කළේය, නින්දා අපහාසයෙන් හෙළා දැක්කේය. භික්‍ෂුත්වයෙන් තමා කැපී පෙනෙන ලෙස වෙනස් කොට හඳුනාගැනීම සඳහා රබින්ද්‍රනාත් තාගෝර් සහ ආනන්ද කුමාරස්වාමි වැන්නන් අනුගමනය කරමින් ටෝගාවකින් සැරසුනේය.

ඇත්තෙන්ම, එය ධර්මපාල ජීවිතයේ හැරවුම් ලක්‍ෂ්‍යයකි. කෙනෙකු අඳින්නට තෝරා ගන්නා ඇඳුම කෙනෙකුගේ පෞරුෂත්වයේ මුරලකුණ යැයි කියැවේ.42 බණ්ඩාරනායක සිය ඇඳුම ලෙස තෝරාගත්තේ ග‍්‍රාමීය ධනේශ්වරය අඳින ඇඳුම්ය, ග‍්‍රාමීය නායකයන් අඳින ඇඳුම්ය. සිංහල මහා සභාවට නායකත්වය දෙමින් සිටිද්දීම බණ්ඩානායක ලංකා ජාතික කොන්ග‍්‍රසය හා එකතුවන්නට සූදානමින් පසු වූ අතර අන්තිමේදී සම්ප‍්‍රදායික වාමාංශය සමග ගිවිසුමක් අත්සන් කරන්නටත් තමිල් ජනයා වෙනුවෙන් සහන සලසන්නටත් එකග විය. බණ්ඩාරනායකගේ මෙම උපාය උපක‍්‍රමවල අසාර්ථකත්වය තහවුරුවූයේ 1958 ඇතිවූ ජාතිවාදී කලකෝලාහලය ඔහුවම මරාදැමීම විසින්ය. බණ්ඩාරනායක මුහුණ දුන් ප‍්‍රතිවිරෝධතා අද දවසේ ආණ්ඩුවලටත් උරුම වී තිබේ.43 ‘බයිස්කෝප් හා ටීවී බලන ජනයා’ විසින් හඹා යන ඒ ලෞකික ආශ්වාද ලෙහෙසියෙන් පහසුවෙන් අධ්‍යාත්මික වශයෙන් අභිනිෂ්ක‍්‍රමණයට භාජනය කරනු බැරිය. මෙකියන ලෞකික තාපසවාදය යුරෝපය තුළ ජයග‍්‍රාහීවූයේ ජනවාර්ගික වශයෙන් අන්‍යකාරව මතුවූ විරෝධාකල්ප හේතුවෙන්ය, ජපානය තුළ එය ප‍්‍රචලිත වූයේ තොකුගාවා කාල පරිච්ෙඡ්දයේදීය.44 එහෙත් ශ‍්‍රි ලංකාව තුළ නම් එය ජයග‍්‍රාහී වූයේ නැත.x

x රංජිත් පෙරේරා

ඉතිරි කොටස ලබන සතියේ

රජයේ නිලයක් පුද්ගලික වාසියක් සඳහා අපහරණය කිරීම

0


ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවෙන් ජනාධිපතිට බලයක් පැවරෙනවා අධිකරණය විසින් වරදකරු කරනු ලැබ දඬුවම් විඳින සිරකරුවන්ට පොදු සමාවක් දීමට. එසේ වුවත් ජනාධිපති වරයාට හිතුමනාපයට කළ හැක්කක් නෙවෙයි ඒ නිදහස් කිරීම. එයටත් පිළිගත්, අනුමත ක‍්‍රමවේදයක් තියෙනවා. ඒ පිළිගත් ක‍්‍රමවේදය අනුව නොයමින්, ජනාධිපති පොදු සමාව යටතේ නිදහස් කෙරුණු, නියමිත දඬුවම් කාලය යන්තමින් හෝ ගෙවා නොදැමූ දරුණු අපරාධකරුවන් පිළිබඳ ඕන තරම් අතීත උදාහරණ තියෙනවා. බොහෝ විට එසේ, නිදහස ලැබුණේ ජනාධිපතිට දේශපාලනිකව හිතවත් අපරාධකරුවනට. ජේආර් ජයවර්ධන ජනාධිපති යටතේ පොදු සමාව ලැබ එසේ නිදහස් කෙරුණු ගෝනවල සුනිල් සිරගතව සිටි කුප‍්‍රසිද්ධ මැරයෙක්.


පසුගිය නිදහස් දාත් එසේ ජනාධිපති පොදු සමාව යටතේ බොහෝ දෙනෙකු නිදහස් කෙරුණා. නිදහස් දවසේ ම නොවුණත් ඥානසාර හාමුදුරුවන් නිදහස් වුණෙත් ජනාධිපති පොදු සමාව යටතේ.


ජුනි මාසේ 11 වෙනිදා පළවුණු සිරස්තල වාර්තාවක පළවී තිබුණා, අල්ලස් චෝදනාවකට ලක්ව සිරදඬුවම් නියමවුණු ප‍්‍රාදේශීය-සභා සභාපති කෙනෙකු ද ජනාධිපති පොදු සමාව යටතේ නිදහස් කෙරුණු පුවතක්. එම වාර්තාවට අනුව සභාපති කර තිබු වරද කොන්ත‍්‍රාත්තුවක් ලබාදීම සඳහා කොන්ත‍්‍රාත්කරුවෙකුගෙන් රුපියල් 25,000ක අල්ලසක් ගැනීම. ඔහුට නියමව තිබුණේ, වසර 6 කින් එකවර ගෙවී යන දීර්ඝ සිරදඬුවමක්. රුපියල් මිලියන සිය ගණනින් අල්ලස් හුවමාරු වන අද කාලේ රුපියල් 25,000ක් කියන්නේ සැලකිය යුතු තරම් වටිනාකමක් නෙවෙයි තමයි. එහෙත්, අල්ලස කියන ක‍්‍රියාවේ බරපතළකම මැනෙනුයේ අල්ලසේ වටිනාකමින් නොවෙයි.


දුෂණයට බොහෝ තේරුම් තියෙන්නට පුළුවන්. ලෝක බැංකුව සිය ක‍්‍රියාකාරකම්වලට අදාළ සන්දර්භය තුළ ‘¥ෂණය‘ අර්ථදක්වාගන්නේ ‘රජයේ නිලයක් පුද්ගලික වාසියක් සඳහා අපහරණය කිරීම (එයැ ්ඉමිැ දෙ චමඉකසජ දෙසෙජැ දෙර චරසඩ්එැ ට්සබ* කියලා. අල්ලස (ඊරසඉැ* කියන්නේ ¥ෂණයේ ප‍්‍රධාන උපකරණයක්. මධ්‍යම (හෝ ප‍්‍රාදේශීය* රජය හෝ රාජ්‍ය නිලධාරීන් මගින් සපයන බොහෝ පොදු සේවාවන් ‘මිලදී’ ගැනීමට පුද්ගලයන් හෝ පුද්ගලික අංශය ‘අල්ලස’ යොදා ගන්නවා.


ක‍්‍රිස්තු පූර්ව 1500ක් තරම් පැරණි යැයි විශ්වාස කෙරෙන, මෙසපොතේමියානු කතාවක කොටසක් මේ.


‘..මෙසපොතේමියාවේ නිපුර් නගරයේ දුප්පත් එහෙත් නිදහස් නගරවැසියෙකු හිටියා. ඔහුට වත්කමකට තිබුණේ තමන්ගේ එළුවාත් රත්තරන් මයිනයකුත් විතරයි. (පසබ් – පවුම වගේ බර මනින පැරණි ඒකකයක්. තම වත්කම් වැඩිකරගන්න හිතාගන වම් අතින් එළුවාද දක්කාගන මේ වැසියා ගියා නගරයේ නගරාධිපති හමුවන්නට. ගිහින් නගරාධිපති නිවසේ මෙහෙයට ඉන්න වහලූන්ට කිවුවා නගරාධිපතිතුමාට ‘යම් තෑග්ගක්’ දීමට එතුමා බැහැදකින්නට වුවමනා බව. මේක අහපු නගරාධිපතිතුමාට ටිකක් තරහ ගිහින්, අර මනුස්සයාව තමන් ළඟට කැඳවා ඇහුවා, ‘මගෙන් කුමක් බලාපොරොත්තුවෙන්ද උඹ මට තෑගි දෙන්නේ කියලා?’ ඒ ප‍්‍රශ්නයට පිළිතුරු දෙනවා වෙනුවට වැසියා කළේ දකුණු අත පා නගරාධිපතිට ආචාර කොට, වම් අතින් රඳවාගන සිටි එළුවා තෑගි දීමයි. නගරාධිපති තමන්ට සැලකීමක් කරනු ඇතැයි වැසියා බලාපොරොත්තු වුණා. ‘මේ වෙනුවෙන් අප උඹ පිනවන්න සංග‍්‍රහ කළ යුතුයි’ කී නගරාධිපති තම සේවා වහලූන්ට එය සුදානම් කරන ලෙස අණ කළා. සංග‍්‍රහ භෝජනය ලෙස වැසියාට ලැබුණේ නීරස එළු කටු හොද්දක් සහ පුස් රසැති බීර. මේ අපුල සංග‍්‍රහය වටහා ගත නොහැකිව වැසියා ඇසුවේ, ‘ඔබට තෑගි දුන්නු මට මෙවැනි සංග‍්‍රහයක් කළේ ඇයි?’ කියා යි.

ඊට පිළිතුරු ලෙස නගරාධිපති තම වහලූන්ට අණ කළා ඒ වැසියාට රිදෙන්නට තැලීමට. මින් කිපුණු වැසියා රටේ රජතුමා ළඟට ගිහිං තමන් අතේ තිබුණු පෙට්ටියෙන් රත්තරන් මයිනය ගෙන රජතුමාට දීලා ‘අනුග‍්‍රහයක්’ ලෙස රජුගේ අශ්වකරත්තය දවසකට ඉල්ලා ගත්තා. එසේ ඉල්ලාගත් රජුගේ අශ්වකරත්තයේ නැගී ගියා නගරාධිපති නිවසට. ඔහුව වැදගත් රාජ නිලධාරියෙකු ලෙස වටහාගත් නගරාධිපති ඔහුට වැදගත් ලෙස සංග‍්‍රහ කරන්න ගත්තා. පසුවදා මේ වැසියා තමා ළඟ තිබුණු හිස් පෙට්ටිය දක්වමින් එහි තිබු රන් මයිනය නැතිවී ඇති බවත් එය නගරාධිපති සොරා ගෙන ඇති බවත් චෝදනා කර නගරාධිපතිට පහර දෙන්නට පටන්ගත්තා. බියට පත් නගරාධිපති රාජ පුරුෂ වෙස් ගත් වැසියාට රන් මයින දෙකක් පිරිනැමුවා හිලවුවට.’ ‘අල්ලස්’ සංකල්පයේ ඉතිහාසය එතරම්ම පැරණියි. ආර්ථික විද්‍යාවට අදාලව ‘අල්ලස සහ ¥ෂණය‘ පිළිබඳ කතාබහත් අනාදිමත් කාලයක් ඈතට දිවෙන එකක්. ක‍්‍රිස්තු පූර්ව හතර වෙනි සියවසේ ඉන්දියාවේ රජකම් කළ චන්ද්‍රගුප්ත මෞර්ය රජතුමාගේ ඇමති කෙනෙකු වුණු චාණක්‍ය හෙවත් කෞටිල්‍යත් ‘¥ෂණය‘ ගැන සඳහන් කරලා තියෙනවා ඔහුගේ සුප‍්‍රසිද්ධ ‘අර්ථශාස්ත‍්‍රය‘ කියන කෘතියේ. රාජ්‍ය නිලධාරියෙකු අල්ලසක් ගන්නවාද නැද්ද කියන එක හඳුනා ගැනීමේ අපහසුව කෞටිල්‍ය සමාන කරන්නේ ‘දියේ ඉන්නා මාළුවෙකු වතුර බොනවාද නැද්ද කියන එක හඳුනාගැනීමේ’ අපහසුවට. ‘රාජ පුරුෂයෙකුට රජාගේ ආදායමින් කොටසක් ඩැහැගන්නේ නැතුව ඉන්න එක දිව අග තියෙන පැණි බිඳක් ගිලින්නේ නැතුව ඉන්නා තරම් අපහසු වැඩක්’ කියලා ‘අර්ථශාස්ත‍්‍ර’යේ සඳහන් වෙනවා. පාරේ වාහනයක් යනකොට පිළිපැදිය යුතු මාර්ග නීතිරීති ටිකක් තියෙනවා. තනි ඉර කපලා ඉස්සර කරන එක නීති විරෝධීයි. නීතිය එහෙම වුණාට, මහපාර නීතිය පිළිපදින්න පුළුවන් විදියට හැදිලා නැත්නම්, පොඩි අවුලක් තියෙනවා. හෙමින් යන කෙනාටයි, වේගෙන් යන කෙනාටයි යන්න වෙන්නේ එකම තීරුවක. ඉතිං, සමහර අවස්ථා තියෙනවා ඉර කපාගන හරි ඉදිරියෙන් ‘කොට කොට’ යන වාහනේ ඉස්සර නොකර හිටියොත් අද යන්න ඕන ගමන හෙටවත් යන්න බැරි වෙන. ඒ වෙලාවට අවදානමක් අරගන කෙනෙක් ඉස්සර කරනවා. නීතිය නොකඩාම වාහන එලවන්න බැරි තැන හරියටම දන්නා පොලිසිය තමන්ට පැවරුණු දඩ ‘ටාගට්’ කවර් කරන්න ඉන්නේ ඒ තැන්වල.

වරද කරන කෙනාගෙන් අයවිය යුතු දඩය එසැණින් අය කරගන්න පොලිසියට ක‍්‍රමයක් නැහැ. ආපහු රියදුරු බලපත‍්‍රය නිදහස් කරගන්න වෙන්නේ තැපැල් කන්තෝරුවකට ගිහින් දඩය ගෙවලා ඒ ගෙවපු බවට දෙන කුවිතාන්සිය පොලිසියට ගිහින් දුන්නට පස්සේ. මේ රැුග් එක කන්න බැරි අය දඩ කොලේ ලියන්න කලින් පොලිස් නිලධාරියාගේ අතේ කීයක් හරි මොලවලා වැඬේ ගොඩින් බේරා ගන්නවා. රජයට ගෙවන්න ඕන දඩයෙන් කොටසක් පොලිස් නිලධාරියාගේ සාක්කුවට යනවා. අල්ලස් අවස්ථාවක් නිර්මාණය වෙන, කවුරුත් දන්නා සරල උදාහරණයක් ඒක. මේකෙන් පැහැදිලි වෙන කාරණය තමයි, අල්ලසක් (එනයින් ¥ෂණයක් කියන්නේ වෙන මොකකට වත් නෙවෙයි, ‘අකාර්යක්ෂම තත්වයක’ පිරිවැය (ජදිඑ දෙ සබැෙසෙජසැබජහ* කියලා. මාර්ගය හරියට තිබුණා නම් කෙනෙකුට තනි ඉර කපාගන ඉස්සර කරන්න වෙන්නේ නැහැ. වරදේ දඩය ගෙවන්න පහසු ක‍්‍රමයක් තිබුණා නම් පොලිස් නිලධාරියාට අල්ලසක් දීලා වැඬේ ෂේප් කරගන්න වෙන්නෙත් නැහැ. මේක පුංචි සරල උදාහරණයක් වුණත්, මහා පරිමාණ ¥ෂණයක් වෙන්නෙත් ඔහොම තමයි.


ට‍්‍රාන්ස්පේරන්සි ඉන්ටර්නැෂනල් ආයතනය තමන්ගේ අධ්‍යයන සහ පර්යේෂණ සඳහා ¥ෂණය අර්ථ දක්වන්නේ ‘රාජ්‍ය බලය පුද්ගලික වාසි සඳහා අපහරණය කිරීම (පසිමිැ දෙ චමඉකසජ චදඇර දෙර චරසඩ්එැ ඉැබැසෙඑි* කියලා. ඒ අරුතින් එම ආයතනය ලෝකයේ රට රටවල ¥ෂණය මැනීමට පිළියෙල කරන දර්ශකයක් තමයි ‘¥ෂණ සංජානන දර්ශකය‘ (ක්‍දරරමචඑසදබ ඡුැරජැචඑසදබ ෂබාැං. 2018 මේ දර්ශකයට අනුව රටවල් අනුක‍්‍රමිකව පෙළගැස්වූවාම, ලෝකයේ ¥ෂිතම රටවල් අතරට වැටෙන්නේ, සෝමාලියාව (180, දකුණු සුඩානය (178* සහ සිරියාව(178. අඩුම ¥ෂණයක් තියෙන රටවල් තමයි, ඩෙන්මාර්කය(1, නවසීලන්තය(2. ලංකාවේ අපි ඉන්නේ 89 වෙනියට.

ඉන්දියාවට හිමි 78 වෙනි තැන. අපේ දකුණු ආසියානු කලාපයෙන් දියුණු රටවල් අතර එකට ඉන්නේ භූතානය. ඒ 25 වෙනි තැනට. භූතානය අපි තරම් භෞතික සැප සම්පත් අතින්, පහසුකම් අතින් දියුණු රටක් නෙවෙයි තමයි. ඒත් සතුට අඩු නැති රටක්. ලෝකයට බරක් නැති රටක්. භූතානයේ හමන සුළඟත් සැපයි. ! රටක ¥ෂණ අවස්ථා නිර්මාණය වන එක සම්පූර්ණයෙන්ම වලකාගන්න පුළුවන්කමක් නැහැ. අවුරුදු දහස් ගණනක් තිස්සේ මේ පුරුද්ද පැවත එන්නේ ඒ නිසයි. එහෙත් සමාජයකට පුළුවන් ¥ෂණය අවම කරගන්න. භුතානයම උදාහරණයට ගත්තොත් ¥ෂණය ‘අගහිඟකම’ කියන විචල්‍යයේ ම ශ‍්‍රිතයක් (දෙරපමක් නොවන බව පෙනෙනවා. එය හැදියාවේ ද ශ‍්‍රිතයක්. ¥ෂණ සංජානන දර්ශකයට අනුව පුටින්ගේ රුසියාව ඉන්නේ අපටත් ගොඩක් පහලින්, 138 වෙනි තැන. ඒ කියන්නේ ‘¥ෂණය’, නිදහස සහ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදයේ ද ශ‍්‍රිතයක්.


රටක දේශපාලකයන් ¥ෂිත වුනාම, නීතිය ක‍්‍රියාත්මක කරන අය සහ ආයතන ¥ෂිත වුණාම, රටක අනාගතය හැඩගස්වන පාසල් පද්ධතිය ¥ෂිත වුණාම, ආගමික සංස්ථා ¥ෂිත වුණාම, ඒ රටේ සමාජයෙන් ¥ෂණය ඉවත් කරනවා කියන එක හීනයක් විතරයි. ‘හිතුමතේ ජීවිතේ’ හිරේ ගියේ තමන්ගේ සහෝදරීව සමූහ ¥ෂණයට ලක්කොට මරා දැමු සල්ලාල මිනීමරුවන් හැම කෙනෙක්ම තමන්ගේම අතින් මරා දමලා. ඒ හැරෙන්නට ඔහු අපරාධයක් කරලා නැහැ. ජීවිතාන්තය දක්වා හිරදඬුවම් විඳිමින් සිටි ඔහුව කාලයකට පස්සේ ජනාධිපති සමාවකින් නිදහස් කරන එකයි පොදු මුදල් වංචාවකට හෝ තමන් දරන රාජ්‍ය නිලයක් පුද්ගලික ප‍්‍රයෝජනයකට අපහරණය කර වරදකරු වී සිරදඬුවම් විඳින දේශපාලන හිතවතෙකුට නිදහස ලබාදෙන එකයි සමාජයට දෙන්නේ පණිවිඩ දෙකක්. ශිෂ්ට සමාජයකට නම් දෙවෙනි පණිවිඩය අතිශය භයානක ඇඟ කිළිපොලා යන එකක්. අපට නම් සුළු දෙයක්.!

x අශෝක හඳගම

රජයේ නිලයක් පුද්ගලික වාසියක් සඳහා අපහරණය කිරීම

0


ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථාවෙන් ජනාධිපතිට බලයක් පැවරෙනවා අධිකරණය විසින් වරදකරු කරනු ලැබ දඬුවම් විඳින සිරකරුවන්ට පොදු සමාවක් දීමට. එසේ වුවත් ජනාධිපති වරයාට හිතුමනාපයට කළ හැක්කක් නෙවෙයි ඒ නිදහස් කිරීම. එයටත් පිළිගත්, අනුමත ක‍්‍රමවේදයක් තියෙනවා. ඒ පිළිගත් ක‍්‍රමවේදය අනුව නොයමින්, ජනාධිපති පොදු සමාව යටතේ නිදහස් කෙරුණු, නියමිත දඬුවම් කාලය යන්තමින් හෝ ගෙවා නොදැමූ දරුණු අපරාධකරුවන් පිළිබඳ ඕන තරම් අතීත උදාහරණ තියෙනවා. බොහෝ විට එසේ, නිදහස ලැබුණේ ජනාධිපතිට දේශපාලනිකව හිතවත් අපරාධකරුවනට. ජේආර් ජයවර්ධන ජනාධිපති යටතේ පොදු සමාව ලැබ එසේ නිදහස් කෙරුණු ගෝනවල සුනිල් සිරගතව සිටි කුප‍්‍රසිද්ධ මැරයෙක්.


පසුගිය නිදහස් දාත් එසේ ජනාධිපති පොදු සමාව යටතේ බොහෝ දෙනෙකු නිදහස් කෙරුණා. නිදහස් දවසේ ම නොවුණත් ඥානසාර හාමුදුරුවන් නිදහස් වුණෙත් ජනාධිපති පොදු සමාව යටතේ.


ජුනි මාසේ 11 වෙනිදා පළවුණු සිරස්තල වාර්තාවක පළවී තිබුණා, අල්ලස් චෝදනාවකට ලක්ව සිරදඬුවම් නියමවුණු ප‍්‍රාදේශීය-සභා සභාපති කෙනෙකු ද ජනාධිපති පොදු සමාව යටතේ නිදහස් කෙරුණු පුවතක්. එම වාර්තාවට අනුව සභාපති කර තිබු වරද කොන්ත‍්‍රාත්තුවක් ලබාදීම සඳහා කොන්ත‍්‍රාත්කරුවෙකුගෙන් රුපියල් 25,000ක අල්ලසක් ගැනීම. ඔහුට නියමව තිබුණේ, වසර 6 කින් එකවර ගෙවී යන දීර්ඝ සිරදඬුවමක්. රුපියල් මිලියන සිය ගණනින් අල්ලස් හුවමාරු වන අද කාලේ රුපියල් 25,000ක් කියන්නේ සැලකිය යුතු තරම් වටිනාකමක් නෙවෙයි තමයි. එහෙත්, අල්ලස කියන ක‍්‍රියාවේ බරපතළකම මැනෙනුයේ අල්ලසේ වටිනාකමින් නොවෙයි.


දුෂණයට බොහෝ තේරුම් තියෙන්නට පුළුවන්. ලෝක බැංකුව සිය ක‍්‍රියාකාරකම්වලට අදාළ සන්දර්භය තුළ ‘¥ෂණය‘ අර්ථදක්වාගන්නේ ‘රජයේ නිලයක් පුද්ගලික වාසියක් සඳහා අපහරණය කිරීම (එයැ ්ඉමිැ දෙ චමඉකසජ දෙසෙජැ දෙර චරසඩ්එැ ට්සබ* කියලා. අල්ලස (ඊරසඉැ* කියන්නේ ¥ෂණයේ ප‍්‍රධාන උපකරණයක්. මධ්‍යම (හෝ ප‍්‍රාදේශීය* රජය හෝ රාජ්‍ය නිලධාරීන් මගින් සපයන බොහෝ පොදු සේවාවන් ‘මිලදී’ ගැනීමට පුද්ගලයන් හෝ පුද්ගලික අංශය ‘අල්ලස’ යොදා ගන්නවා.


ක‍්‍රිස්තු පූර්ව 1500ක් තරම් පැරණි යැයි විශ්වාස කෙරෙන, මෙසපොතේමියානු කතාවක කොටසක් මේ.


‘..මෙසපොතේමියාවේ නිපුර් නගරයේ දුප්පත් එහෙත් නිදහස් නගරවැසියෙකු හිටියා. ඔහුට වත්කමකට තිබුණේ තමන්ගේ එළුවාත් රත්තරන් මයිනයකුත් විතරයි. (පසබ් – පවුම වගේ බර මනින පැරණි ඒකකයක්. තම වත්කම් වැඩිකරගන්න හිතාගන වම් අතින් එළුවාද දක්කාගන මේ වැසියා ගියා නගරයේ නගරාධිපති හමුවන්නට. ගිහින් නගරාධිපති නිවසේ මෙහෙයට ඉන්න වහලූන්ට කිවුවා නගරාධිපතිතුමාට ‘යම් තෑග්ගක්’ දීමට එතුමා බැහැදකින්නට වුවමනා බව. මේක අහපු නගරාධිපතිතුමාට ටිකක් තරහ ගිහින්, අර මනුස්සයාව තමන් ළඟට කැඳවා ඇහුවා, ‘මගෙන් කුමක් බලාපොරොත්තුවෙන්ද උඹ මට තෑගි දෙන්නේ කියලා?’ ඒ ප‍්‍රශ්නයට පිළිතුරු දෙනවා වෙනුවට වැසියා කළේ දකුණු අත පා නගරාධිපතිට ආචාර කොට, වම් අතින් රඳවාගන සිටි එළුවා තෑගි දීමයි. නගරාධිපති තමන්ට සැලකීමක් කරනු ඇතැයි වැසියා බලාපොරොත්තු වුණා. ‘මේ වෙනුවෙන් අප උඹ පිනවන්න සංග‍්‍රහ කළ යුතුයි’ කී නගරාධිපති තම සේවා වහලූන්ට එය සුදානම් කරන ලෙස අණ කළා. සංග‍්‍රහ භෝජනය ලෙස වැසියාට ලැබුණේ නීරස එළු කටු හොද්දක් සහ පුස් රසැති බීර. මේ අපුල සංග‍්‍රහය වටහා ගත නොහැකිව වැසියා ඇසුවේ, ‘ඔබට තෑගි දුන්නු මට මෙවැනි සංග‍්‍රහයක් කළේ ඇයි?’ කියා යි.

ඊට පිළිතුරු ලෙස නගරාධිපති තම වහලූන්ට අණ කළා ඒ වැසියාට රිදෙන්නට තැලීමට. මින් කිපුණු වැසියා රටේ රජතුමා ළඟට ගිහිං තමන් අතේ තිබුණු පෙට්ටියෙන් රත්තරන් මයිනය ගෙන රජතුමාට දීලා ‘අනුග‍්‍රහයක්’ ලෙස රජුගේ අශ්වකරත්තය දවසකට ඉල්ලා ගත්තා. එසේ ඉල්ලාගත් රජුගේ අශ්වකරත්තයේ නැගී ගියා නගරාධිපති නිවසට. ඔහුව වැදගත් රාජ නිලධාරියෙකු ලෙස වටහාගත් නගරාධිපති ඔහුට වැදගත් ලෙස සංග‍්‍රහ කරන්න ගත්තා. පසුවදා මේ වැසියා තමා ළඟ තිබුණු හිස් පෙට්ටිය දක්වමින් එහි තිබු රන් මයිනය නැතිවී ඇති බවත් එය නගරාධිපති සොරා ගෙන ඇති බවත් චෝදනා කර නගරාධිපතිට පහර දෙන්නට පටන්ගත්තා. බියට පත් නගරාධිපති රාජ පුරුෂ වෙස් ගත් වැසියාට රන් මයින දෙකක් පිරිනැමුවා හිලවුවට.’ ‘අල්ලස්’ සංකල්පයේ ඉතිහාසය එතරම්ම පැරණියි. ආර්ථික විද්‍යාවට අදාලව ‘අල්ලස සහ ¥ෂණය‘ පිළිබඳ කතාබහත් අනාදිමත් කාලයක් ඈතට දිවෙන එකක්. ක‍්‍රිස්තු පූර්ව හතර වෙනි සියවසේ ඉන්දියාවේ රජකම් කළ චන්ද්‍රගුප්ත මෞර්ය රජතුමාගේ ඇමති කෙනෙකු වුණු චාණක්‍ය හෙවත් කෞටිල්‍යත් ‘¥ෂණය‘ ගැන සඳහන් කරලා තියෙනවා ඔහුගේ සුප‍්‍රසිද්ධ ‘අර්ථශාස්ත‍්‍රය‘ කියන කෘතියේ. රාජ්‍ය නිලධාරියෙකු අල්ලසක් ගන්නවාද නැද්ද කියන එක හඳුනා ගැනීමේ අපහසුව කෞටිල්‍ය සමාන කරන්නේ ‘දියේ ඉන්නා මාළුවෙකු වතුර බොනවාද නැද්ද කියන එක හඳුනාගැනීමේ’ අපහසුවට. ‘රාජ පුරුෂයෙකුට රජාගේ ආදායමින් කොටසක් ඩැහැගන්නේ නැතුව ඉන්න එක දිව අග තියෙන පැණි බිඳක් ගිලින්නේ නැතුව ඉන්නා තරම් අපහසු වැඩක්’ කියලා ‘අර්ථශාස්ත‍්‍ර’යේ සඳහන් වෙනවා. පාරේ වාහනයක් යනකොට පිළිපැදිය යුතු මාර්ග නීතිරීති ටිකක් තියෙනවා. තනි ඉර කපලා ඉස්සර කරන එක නීති විරෝධීයි. නීතිය එහෙම වුණාට, මහපාර නීතිය පිළිපදින්න පුළුවන් විදියට හැදිලා නැත්නම්, පොඩි අවුලක් තියෙනවා. හෙමින් යන කෙනාටයි, වේගෙන් යන කෙනාටයි යන්න වෙන්නේ එකම තීරුවක. ඉතිං, සමහර අවස්ථා තියෙනවා ඉර කපාගන හරි ඉදිරියෙන් ‘කොට කොට’ යන වාහනේ ඉස්සර නොකර හිටියොත් අද යන්න ඕන ගමන හෙටවත් යන්න බැරි වෙන. ඒ වෙලාවට අවදානමක් අරගන කෙනෙක් ඉස්සර කරනවා. නීතිය නොකඩාම වාහන එලවන්න බැරි තැන හරියටම දන්නා පොලිසිය තමන්ට පැවරුණු දඩ ‘ටාගට්’ කවර් කරන්න ඉන්නේ ඒ තැන්වල.

වරද කරන කෙනාගෙන් අයවිය යුතු දඩය එසැණින් අය කරගන්න පොලිසියට ක‍්‍රමයක් නැහැ. ආපහු රියදුරු බලපත‍්‍රය නිදහස් කරගන්න වෙන්නේ තැපැල් කන්තෝරුවකට ගිහින් දඩය ගෙවලා ඒ ගෙවපු බවට දෙන කුවිතාන්සිය පොලිසියට ගිහින් දුන්නට පස්සේ. මේ රැුග් එක කන්න බැරි අය දඩ කොලේ ලියන්න කලින් පොලිස් නිලධාරියාගේ අතේ කීයක් හරි මොලවලා වැඬේ ගොඩින් බේරා ගන්නවා. රජයට ගෙවන්න ඕන දඩයෙන් කොටසක් පොලිස් නිලධාරියාගේ සාක්කුවට යනවා. අල්ලස් අවස්ථාවක් නිර්මාණය වෙන, කවුරුත් දන්නා සරල උදාහරණයක් ඒක. මේකෙන් පැහැදිලි වෙන කාරණය තමයි, අල්ලසක් (එනයින් ¥ෂණයක් කියන්නේ වෙන මොකකට වත් නෙවෙයි, ‘අකාර්යක්ෂම තත්වයක’ පිරිවැය (ජදිඑ දෙ සබැෙසෙජසැබජහ* කියලා. මාර්ගය හරියට තිබුණා නම් කෙනෙකුට තනි ඉර කපාගන ඉස්සර කරන්න වෙන්නේ නැහැ. වරදේ දඩය ගෙවන්න පහසු ක‍්‍රමයක් තිබුණා නම් පොලිස් නිලධාරියාට අල්ලසක් දීලා වැඬේ ෂේප් කරගන්න වෙන්නෙත් නැහැ. මේක පුංචි සරල උදාහරණයක් වුණත්, මහා පරිමාණ ¥ෂණයක් වෙන්නෙත් ඔහොම තමයි.


ට‍්‍රාන්ස්පේරන්සි ඉන්ටර්නැෂනල් ආයතනය තමන්ගේ අධ්‍යයන සහ පර්යේෂණ සඳහා ¥ෂණය අර්ථ දක්වන්නේ ‘රාජ්‍ය බලය පුද්ගලික වාසි සඳහා අපහරණය කිරීම (පසිමිැ දෙ චමඉකසජ චදඇර දෙර චරසඩ්එැ ඉැබැසෙඑි* කියලා. ඒ අරුතින් එම ආයතනය ලෝකයේ රට රටවල ¥ෂණය මැනීමට පිළියෙල කරන දර්ශකයක් තමයි ‘¥ෂණ සංජානන දර්ශකය‘ (ක්‍දරරමචඑසදබ ඡුැරජැචඑසදබ ෂබාැං. 2018 මේ දර්ශකයට අනුව රටවල් අනුක‍්‍රමිකව පෙළගැස්වූවාම, ලෝකයේ ¥ෂිතම රටවල් අතරට වැටෙන්නේ, සෝමාලියාව (180, දකුණු සුඩානය (178* සහ සිරියාව(178. අඩුම ¥ෂණයක් තියෙන රටවල් තමයි, ඩෙන්මාර්කය(1, නවසීලන්තය(2. ලංකාවේ අපි ඉන්නේ 89 වෙනියට.

ඉන්දියාවට හිමි 78 වෙනි තැන. අපේ දකුණු ආසියානු කලාපයෙන් දියුණු රටවල් අතර එකට ඉන්නේ භූතානය. ඒ 25 වෙනි තැනට. භූතානය අපි තරම් භෞතික සැප සම්පත් අතින්, පහසුකම් අතින් දියුණු රටක් නෙවෙයි තමයි. ඒත් සතුට අඩු නැති රටක්. ලෝකයට බරක් නැති රටක්. භූතානයේ හමන සුළඟත් සැපයි. ! රටක ¥ෂණ අවස්ථා නිර්මාණය වන එක සම්පූර්ණයෙන්ම වලකාගන්න පුළුවන්කමක් නැහැ. අවුරුදු දහස් ගණනක් තිස්සේ මේ පුරුද්ද පැවත එන්නේ ඒ නිසයි. එහෙත් සමාජයකට පුළුවන් ¥ෂණය අවම කරගන්න. භුතානයම උදාහරණයට ගත්තොත් ¥ෂණය ‘අගහිඟකම’ කියන විචල්‍යයේ ම ශ‍්‍රිතයක් (දෙරපමක් නොවන බව පෙනෙනවා. එය හැදියාවේ ද ශ‍්‍රිතයක්. ¥ෂණ සංජානන දර්ශකයට අනුව පුටින්ගේ රුසියාව ඉන්නේ අපටත් ගොඩක් පහලින්, 138 වෙනි තැන. ඒ කියන්නේ ‘¥ෂණය’, නිදහස සහ ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදයේ ද ශ‍්‍රිතයක්.


රටක දේශපාලකයන් ¥ෂිත වුනාම, නීතිය ක‍්‍රියාත්මක කරන අය සහ ආයතන ¥ෂිත වුණාම, රටක අනාගතය හැඩගස්වන පාසල් පද්ධතිය ¥ෂිත වුණාම, ආගමික සංස්ථා ¥ෂිත වුණාම, ඒ රටේ සමාජයෙන් ¥ෂණය ඉවත් කරනවා කියන එක හීනයක් විතරයි. ‘හිතුමතේ ජීවිතේ’ හිරේ ගියේ තමන්ගේ සහෝදරීව සමූහ ¥ෂණයට ලක්කොට මරා දැමු සල්ලාල මිනීමරුවන් හැම කෙනෙක්ම තමන්ගේම අතින් මරා දමලා. ඒ හැරෙන්නට ඔහු අපරාධයක් කරලා නැහැ. ජීවිතාන්තය දක්වා හිරදඬුවම් විඳිමින් සිටි ඔහුව කාලයකට පස්සේ ජනාධිපති සමාවකින් නිදහස් කරන එකයි පොදු මුදල් වංචාවකට හෝ තමන් දරන රාජ්‍ය නිලයක් පුද්ගලික ප‍්‍රයෝජනයකට අපහරණය කර වරදකරු වී සිරදඬුවම් විඳින දේශපාලන හිතවතෙකුට නිදහස ලබාදෙන එකයි සමාජයට දෙන්නේ පණිවිඩ දෙකක්. ශිෂ්ට සමාජයකට නම් දෙවෙනි පණිවිඩය අතිශය භයානක ඇඟ කිළිපොලා යන එකක්. අපට නම් සුළු දෙයක්.!

x අශෝක හඳගම

බයිස්කෝප්,බොක්ස් ඔපිස්, මාර සින්දු මාර පයිට්

0

මගෙ මුල් චිත‍්‍රපටය බැලූවේ අවුරුදු 5දී විතර. ඒ කියන්නේ 1972 විතර මයේ හිතේ. 1971 අවුරුද්ද චිත‍්‍රපට බලන වසරක් නෙමෙයි. අවුරුදු 5 විතර වෙනකොට අම්මලා මාව අරගෙන යනවා චිත‍්‍රපටයක් බලන්න. අපි ්‍ය්ඒරස චිත‍්‍රපටය බලන්න ගියේ එම්පයර් එකට. අපේ සීයාගේ ගෙදරට ආවා, ලිලි කියලා සීයාට දුරින් නෑ වෙන කෙනෙක්. සිනමා පත්තර බැලීම හා නළුනිළියන්ගේ පින්තුර එකතු කිරීම, බිත්තිවල ඇලවීම එකල තිබූ කලාවක්. ලිලි ඒ කලාවේ ගිලී සිටියා. මගේ පළමු සිංහල චිත‍්‍රපටය වන ‘උන්නත් දහයි මළත් දහයි’ බැලූවෙ ඇගේ උනන්දු කිරීම මත.


‘හිතුවොත් හිතුවාමයි’ තමයි චිත‍්‍රපටයෟ භාවනා කරන්න පුළුවන් තරම් ආසම සින්දුව තියෙන්නේ මේ ෆිල්ම් එකේ. ඇන්ජලින් කියන ‘මා එදා දෑසින් සනහා..’ සංගීතය සරත් දසනායකගේ. ලෙනින් මොරායස්ගේ වැඩක්. සේන සමරසිංහගේ ‘නිල්ල සොයා’ ගාමිණී, බන්දු හා අපොන්සු වැඩ පෙන්වපු, මිල්ටන්ගේ, සුජාතාගේ සුපිරි සින්දු තියෙන චිත‍්‍රපටයක්. ‘නිල්ල නගන ස්වර්ණ කිංකිණි රාවේ.’ මේක තමයි වට්ටෝරු සිනමාව.


පොඩි කාලෙ චිත‍්‍රපටයක් බලන්න යනවිට නිතැතින්ම ලැබුණ දෙයක් අයිස් චොක්ස් එක. චොකලට් තැවරූ කූරක් ගැසූ අයිස් පලම රසවත්. එලිෆන්ට් හවුස් හෝ ඇලරික්ස් පමණයි එසමයේ විවේකයේදී විකිණීමට තිබුණේ. ඊට අමතරව රට කජු, පෙපර්මින්, ටොපි, කජු කෑලි වැනි කැවිලි වර්ග. අද අනිවාර්යයෙන් අප රැුගෙන යා යුත්තේ හෝ ඇත්තේ පොප් කෝන්ය. පොප් කෝන් යනු අපේ චිත‍්‍රපට සංස්කෘතිය නොවෙයි. ඇමරිකානු චිත‍්‍රපට සංස්කෘතියයි.


සමහර හෝල්වල රෝල්ස් තිබුණි. තවත් ඒවායේ කඩල හා කට්ලට්ස්ද තිබුණි. සැවෝයි, මැජෙස්ටික්, ලිබර්ටි, රීගල්, රියෝ, ඕඩියන්, ටි‍්‍රයෝ, සෙන්ට‍්‍රල් මරදාන, ටවර්, එමෙස් සිනමාහල්වල මිලී 50ක මිල සහිතව, විස්කි, ජින්, අරක්කු, බියර් බෝතල් හෝ වෙනත් සැරබීම වර්ග විකිණීමට තිබුණි. උස ස්ටූල්වලට නැගී විනාඩි 20 විවේකයේදී උගුර තෙමාගන්නා බොහෝ වැඩිහිටියන් මම දැක ඇත්තෙමි. ඔවුහු බේබද්දෝ නොවූහ. එසේ මත්පැන් තොලගෑම පිරිමි අය පමණක් ප‍්‍රගුණ කළ වෙනමම කලාවකි. සංස්කෘතියකි. ඉංග‍්‍රීසි චිත‍්‍රපටවල ඉන්ටර්වල් එක චිත‍්‍රපටය පටන් ගන්න පෙර හා සිංහල චිත‍්‍රපටවල ඉන්ටර්වල් එක මැද්දේද බව අම්මා කීවාය.


අපේ ආච්චිද ප‍්‍රාමාණික නිළියකි. ඇය වඩා ප‍්‍රචලිත වුණේ සිකුරුලියා නිසාය. සිකුරුලියා චිත‍්‍රපටයේ සාදයක සමූහ දර්ශනයක් මොරටුව රස්කින් මන්දිරයේ රූපගත කළ අතර එම සාදයට ඇයටද ඇරියුම් ලැබිණ. හොඳින් සැරසී ඈ එම සාදයට ගියාය. අපට හා බොහෝ අයට ඈ කිව්වේ තමා එම සාදයේ දර්ශනවල සිටින බවය. සිකුරුලියා බලන්නට අප ගියේ ටවර් සිනමා ශාලාවටය. එහි කිසිදු දර්ශනයක ඇය නොසිටියාය.


පල්ලියෙන් ගොස් යුල් බ‍්‍රයිනර් ඉන්න ‘ටෙන් කමාන්ඞ්මන්ට්ස්’ හා තනිවම ගොස් චාල්ටන් හෙස්ටන් ඉන්න ‘බෙන්හර්’ බැලූවේ අම්ම කියපු නිසා සහ ආගමේ චිත‍්‍රපට නිසාය. ඒ කාලේ පල්ලි පන්සල්වල ආධාර දර්ශන නිතර පෙන්නුවේය. ආධාර දර්ශනයක් ලෙස පෙන්වූ ‘ගැටවරයෝ’ ඉරිදා පාසල් ශාලාවේ බැලූ මුත් අතිශයින් මා රසවිඳි චිත‍්‍රපටයකි. ජෝ හා ගාමිණී අනෙක් අය සමග ගහගන්න, ගෑනු හෝටලයේ ගෝරිය කිසිදා අමතක නොවේ. ‘ඇර සොයිසා’ මම බැලූවේ තනියම, හරියට නඩත්තු නොකරන ගැලරි එකේය. පොඩි එකෙක් ගැලරියට ආවාම ඒකෙ ඉන්න ලොකු මිනිස්සුන්ට විවිධ ආශාවන් එයි.


ඕලෙවල් කරලා අපි ඔක්කොම ගියා සැවොයි එකට. මුළු හෝල් එකේම හිටියේ අපේ අවුරුද්දේ ඕලෙවල් කරපු විවිධ ඉස්කෝලවල ළමයි. යාළුවෝත් හිටියා. ‘ලේඩි චැටර්ලීස් ලවර්’ චිත‍්‍රපටයේ හැමෝටම බලන්න ඕනෑ වුණේ එක දර්ශනයක්. ඒක බලන්න තමයි හැමෝම ගියෙ. ඇඩල්ට්ස් ඔන්ලි චිත‍්‍රපට ගැන තමයි අපේ උනන්දුව. බෝ ඩෙරෙක් ඉන්න ‘බොලෙරො’, ඇරීනා හා නොයෙක් චිත‍්‍රපට. ආයෙත් ඒලෙවල් ඉවර උණ දා අපි සැවෝයි ගියා. එදාත් කොල්ලො පිරිලා ‘මතාහාරි’ බලන්න.

චිත‍්‍රපට විචාර කරන්න පුළුවන් කියලා දැනගත්තේ භසටයඑ දඩැර ක්‍යසකැ චිත‍්‍රපටය බලලා සෝවියට් සංස්කෘතික ශාලාවේ (1987* සංවාදයක් තිබ්බා, ඒකේදී. ඒක මෙහෙයවූයේ මතක විදියට ජයන්ත චන්ද්‍රසිරි. එතන හිටිය සමහර අය 1990 වෙනකොට නැති වෙන්න ඇති. මාව කම්පනයට පත්කළේ ණසකකසබට ත්‍සැකාි චිත‍්‍රපටය.


9.30 දර්ශන ඉවර වන්නේ 11.30ට පසුය. මෙම රාත‍්‍රී චිත‍්‍රපට නැරඹීමට කාන්තාවන් එන්නේ නැත. එන අය දකින්නේද නරක අය ලෙසයි. ඒ සංස්කෘතිය අද වෙනස්ය. වරෙක මාලිගාවත්ත ‘රූබි’ හෝල් එකෙහිි ලිංගික දර්ශන ත‍්‍රීඞී මාධ්‍යයෙන් පෙන්වනවා කියා ආරංචියක් පැතිරුණි. පාට කොළ ඇලවූ කඩදාසි කන්නාඩිද ලැබුණි. එයින් බැලූ කල ඔළුව කැරකුණා මිස 3ඞී නොවීය. රූබි එක අපව රවටා තිබුණි.


රාත‍්‍රි බස් දැන් නැත. එනිසාම 9.30 සිනමාවද අහෝසිවී ගොසිනි. පේ‍්‍රම ජයන්ත් හෝ වෙනත් අය විසින් අඳින ලද බිල්ඩින් සයිස් කටවුට්ද දැන් නැත. ඩිජිටල් තිර ඒ වෙනුවට පැමිණ ඇත. චිත‍්‍රපට පෝස්ටර් ගැසූ විශාල මුද්‍රණකරුවන්ද එම මුද්‍රණ කර්මාන්තයද අද අවසන් වී ඈත.


ඉස්සර අපි කළ එක තරගයක් වුණේ සිනමාහල් සහ නගරය එකට කීමයි. මේකලා- කිවු සැණින් ‘ගම්පහ’යයි මම කියමි. ප‍්‍රින්ස්- ගාල්ලය. නිව් විජේන්ද්‍ර – අනුරාධපුර. ජීවනී- අලව්ව. ලැයිස්තුව දිගය. කන්දක් උඩ පිහිටි සිනමාහල අලව්වේ ජීවනීය. නුවර-වෙම්බ්ලි දැන් නැත. උඩුමහල් දෙකක බැල්කනි දෙකක් ඇත්තේ කොන්ට්රාස්- දලූගමය. අමුතුම බොක්ස් ඇත්තේ පාමංකඩ ඊරෝස් එකේය. එකල සුපිරි සිනමාහල්වුණු මැජෙස්ටික්, එම්පයර්, ලිබර්ටි, රීගල්, සැවෝයි ආදියේ ප‍්‍රශස්ත මට්ටමේ වැසිකිළි වුවද, අනෙක් බොහොමයක වූයේ අදද මෙන් අහලකටවත් ළඟාවිය නොහැකි වැසිකිළිය. සිනමා සංස්කෘතිය තියා රටේ සංස්කෘතියද නොදියුණු බව නිගමනයට මෙය කදිම සාධකයකි.


සිනමාහල් චිත‍්‍රපට සංස්කෘතියේ පදනමයි. සිනමාහල් හිමියන් චිත‍්‍රපට සංස්කෘතියේ භාරකරුවන්ය. කූඩාරම්වල චිත‍්‍රපට පෙන්වූ ආරම්භයේ සිට වත්මන් සුපිරි සිනමාහල් දක්වා එය වර්ධනය කළේ ඔවුන්ය. බරපැන ගෙව්වේ අපිය. කලාත්මක සිනමාව, සිනමාව මෙහෙයවන බිම් සාධකය නොවේ. සිනමාව පවත්වාගෙන යාමට නම් ජනප‍්‍රිය සිනමාව අවශ්‍යමය. නැත්තේද එයමය.


ගාමිණී හෝ විජය ෆයිට් කරන්නට එන විට විසිල් ගෑසීම එකල ප‍්‍රසිද්ධ කාරණයකි. ඒ යුගයේ සෙනග ආම්බාන් කිරීම හරක් ආම්බාන් කිරීම හා සමාන විය. විශේෂයෙන්ම කොළඹ හා තදාසන්න පෙදෙස්වල පෝලිම් පැනීම් කිසි ලෙසකවත් කිසිවකු නොඉවසූ කාරණාවක් වූ නිසාද, මහ ගුටිකෙළි ඇතිවන නිසාද, සත්තු වත්තේ කූඩු ලෙස දැල් ගැසූ ටිකට් පෝලිම් හා කුඩා කවුළුවකින් ටිකට් ලබා දෙන ටිකට් කවුන්ටර් නිර්මාණය විය. අදද දෙමළ චිත‍්‍රපටවල විසිල් ගැසීම සිදුවන බව දනිතත් සිංහල චිත‍්‍රපටවල එය සිදුවේද? හේතුව වීරයා මැරිලාද? වැටට උඩින් ගේට්ටු කඩාගෙන පනින පේ‍්‍රක්ෂකයන් සිංහල සිනමාවට තවත් නැත. දෙමළ සිනමාවට තවමත් ඇත.


‘හිඟන කොල්ලා‘ නොබැලූවත් සින්දු මතකය. අංජානා, නැවත හමුවෙමු ආදායම් වාර්තා තැබීය. ‘එරන් කඳ පෙම් හඬ ගුම් දිදී’ එම්එස්ගේ සුපිරි චිත‍්‍රපට ගීතයකි. ්නෑදෑයෝ’ එකේ විජය නන්දසිරි චරිතාංග නළුවකු බව ඔප්පු කළේය. මිනිසුන් ඇදී ගියේ රඟපෑම් හෝ කතාවට පමණක් නොවේ. සින්දු, විහිළු හා පයිට් බැලීමටය. සරල වින්දනය එයයි. පැවැත්මද එයයි. සූකිරි කෙල්ල, ලස්සන කෙල්ල, සුනේත‍්‍රා, ටීවීඑකේ බලපු චිත‍්‍රපට වුවත් සදා මතකය. සින්දුව කියන්නේ ෆ්‍රෙඞීය. හංස විලක් තේරුණේ නැත. දියමන්තිද ඒ කාලේ අපට ඇල්ලූවේ නෑත. 80 ගණන්වලින් පසු චිත‍්‍රපට සංස්කෘතිය ගිලිහිණි. 1983 කලබලවලින් පසු චිත‍්‍රපටහල් ගණනාවක්ම පිළිස්සී තිබිණ. ජවිපෙ අරගල සමයේදී ඉතිරි චිත‍්‍රපට කලාවද මිය ගියේය. දැන් චිත‍්‍රපට පෙන්වන එකම මදෑය. x

x ලක්ෂාන් ඩයස්

බයිස්කෝප්,බොක්ස් ඔපිස්, මාර සින්දු මාර පයිට්

0

මගෙ මුල් චිත‍්‍රපටය බැලූවේ අවුරුදු 5දී විතර. ඒ කියන්නේ 1972 විතර මයේ හිතේ. 1971 අවුරුද්ද චිත‍්‍රපට බලන වසරක් නෙමෙයි. අවුරුදු 5 විතර වෙනකොට අම්මලා මාව අරගෙන යනවා චිත‍්‍රපටයක් බලන්න. අපි ්‍ය්ඒරස චිත‍්‍රපටය බලන්න ගියේ එම්පයර් එකට. අපේ සීයාගේ ගෙදරට ආවා, ලිලි කියලා සීයාට දුරින් නෑ වෙන කෙනෙක්. සිනමා පත්තර බැලීම හා නළුනිළියන්ගේ පින්තුර එකතු කිරීම, බිත්තිවල ඇලවීම එකල තිබූ කලාවක්. ලිලි ඒ කලාවේ ගිලී සිටියා. මගේ පළමු සිංහල චිත‍්‍රපටය වන ‘උන්නත් දහයි මළත් දහයි’ බැලූවෙ ඇගේ උනන්දු කිරීම මත.


‘හිතුවොත් හිතුවාමයි’ තමයි චිත‍්‍රපටයෟ භාවනා කරන්න පුළුවන් තරම් ආසම සින්දුව තියෙන්නේ මේ ෆිල්ම් එකේ. ඇන්ජලින් කියන ‘මා එදා දෑසින් සනහා..’ සංගීතය සරත් දසනායකගේ. ලෙනින් මොරායස්ගේ වැඩක්. සේන සමරසිංහගේ ‘නිල්ල සොයා’ ගාමිණී, බන්දු හා අපොන්සු වැඩ පෙන්වපු, මිල්ටන්ගේ, සුජාතාගේ සුපිරි සින්දු තියෙන චිත‍්‍රපටයක්. ‘නිල්ල නගන ස්වර්ණ කිංකිණි රාවේ.’ මේක තමයි වට්ටෝරු සිනමාව.


පොඩි කාලෙ චිත‍්‍රපටයක් බලන්න යනවිට නිතැතින්ම ලැබුණ දෙයක් අයිස් චොක්ස් එක. චොකලට් තැවරූ කූරක් ගැසූ අයිස් පලම රසවත්. එලිෆන්ට් හවුස් හෝ ඇලරික්ස් පමණයි එසමයේ විවේකයේදී විකිණීමට තිබුණේ. ඊට අමතරව රට කජු, පෙපර්මින්, ටොපි, කජු කෑලි වැනි කැවිලි වර්ග. අද අනිවාර්යයෙන් අප රැුගෙන යා යුත්තේ හෝ ඇත්තේ පොප් කෝන්ය. පොප් කෝන් යනු අපේ චිත‍්‍රපට සංස්කෘතිය නොවෙයි. ඇමරිකානු චිත‍්‍රපට සංස්කෘතියයි.


සමහර හෝල්වල රෝල්ස් තිබුණි. තවත් ඒවායේ කඩල හා කට්ලට්ස්ද තිබුණි. සැවෝයි, මැජෙස්ටික්, ලිබර්ටි, රීගල්, රියෝ, ඕඩියන්, ටි‍්‍රයෝ, සෙන්ට‍්‍රල් මරදාන, ටවර්, එමෙස් සිනමාහල්වල මිලී 50ක මිල සහිතව, විස්කි, ජින්, අරක්කු, බියර් බෝතල් හෝ වෙනත් සැරබීම වර්ග විකිණීමට තිබුණි. උස ස්ටූල්වලට නැගී විනාඩි 20 විවේකයේදී උගුර තෙමාගන්නා බොහෝ වැඩිහිටියන් මම දැක ඇත්තෙමි. ඔවුහු බේබද්දෝ නොවූහ. එසේ මත්පැන් තොලගෑම පිරිමි අය පමණක් ප‍්‍රගුණ කළ වෙනමම කලාවකි. සංස්කෘතියකි. ඉංග‍්‍රීසි චිත‍්‍රපටවල ඉන්ටර්වල් එක චිත‍්‍රපටය පටන් ගන්න පෙර හා සිංහල චිත‍්‍රපටවල ඉන්ටර්වල් එක මැද්දේද බව අම්මා කීවාය.


අපේ ආච්චිද ප‍්‍රාමාණික නිළියකි. ඇය වඩා ප‍්‍රචලිත වුණේ සිකුරුලියා නිසාය. සිකුරුලියා චිත‍්‍රපටයේ සාදයක සමූහ දර්ශනයක් මොරටුව රස්කින් මන්දිරයේ රූපගත කළ අතර එම සාදයට ඇයටද ඇරියුම් ලැබිණ. හොඳින් සැරසී ඈ එම සාදයට ගියාය. අපට හා බොහෝ අයට ඈ කිව්වේ තමා එම සාදයේ දර්ශනවල සිටින බවය. සිකුරුලියා බලන්නට අප ගියේ ටවර් සිනමා ශාලාවටය. එහි කිසිදු දර්ශනයක ඇය නොසිටියාය.


පල්ලියෙන් ගොස් යුල් බ‍්‍රයිනර් ඉන්න ‘ටෙන් කමාන්ඞ්මන්ට්ස්’ හා තනිවම ගොස් චාල්ටන් හෙස්ටන් ඉන්න ‘බෙන්හර්’ බැලූවේ අම්ම කියපු නිසා සහ ආගමේ චිත‍්‍රපට නිසාය. ඒ කාලේ පල්ලි පන්සල්වල ආධාර දර්ශන නිතර පෙන්නුවේය. ආධාර දර්ශනයක් ලෙස පෙන්වූ ‘ගැටවරයෝ’ ඉරිදා පාසල් ශාලාවේ බැලූ මුත් අතිශයින් මා රසවිඳි චිත‍්‍රපටයකි. ජෝ හා ගාමිණී අනෙක් අය සමග ගහගන්න, ගෑනු හෝටලයේ ගෝරිය කිසිදා අමතක නොවේ. ‘ඇර සොයිසා’ මම බැලූවේ තනියම, හරියට නඩත්තු නොකරන ගැලරි එකේය. පොඩි එකෙක් ගැලරියට ආවාම ඒකෙ ඉන්න ලොකු මිනිස්සුන්ට විවිධ ආශාවන් එයි.


ඕලෙවල් කරලා අපි ඔක්කොම ගියා සැවොයි එකට. මුළු හෝල් එකේම හිටියේ අපේ අවුරුද්දේ ඕලෙවල් කරපු විවිධ ඉස්කෝලවල ළමයි. යාළුවෝත් හිටියා. ‘ලේඩි චැටර්ලීස් ලවර්’ චිත‍්‍රපටයේ හැමෝටම බලන්න ඕනෑ වුණේ එක දර්ශනයක්. ඒක බලන්න තමයි හැමෝම ගියෙ. ඇඩල්ට්ස් ඔන්ලි චිත‍්‍රපට ගැන තමයි අපේ උනන්දුව. බෝ ඩෙරෙක් ඉන්න ‘බොලෙරො’, ඇරීනා හා නොයෙක් චිත‍්‍රපට. ආයෙත් ඒලෙවල් ඉවර උණ දා අපි සැවෝයි ගියා. එදාත් කොල්ලො පිරිලා ‘මතාහාරි’ බලන්න.

චිත‍්‍රපට විචාර කරන්න පුළුවන් කියලා දැනගත්තේ භසටයඑ දඩැර ක්‍යසකැ චිත‍්‍රපටය බලලා සෝවියට් සංස්කෘතික ශාලාවේ (1987* සංවාදයක් තිබ්බා, ඒකේදී. ඒක මෙහෙයවූයේ මතක විදියට ජයන්ත චන්ද්‍රසිරි. එතන හිටිය සමහර අය 1990 වෙනකොට නැති වෙන්න ඇති. මාව කම්පනයට පත්කළේ ණසකකසබට ත්‍සැකාි චිත‍්‍රපටය.


9.30 දර්ශන ඉවර වන්නේ 11.30ට පසුය. මෙම රාත‍්‍රී චිත‍්‍රපට නැරඹීමට කාන්තාවන් එන්නේ නැත. එන අය දකින්නේද නරක අය ලෙසයි. ඒ සංස්කෘතිය අද වෙනස්ය. වරෙක මාලිගාවත්ත ‘රූබි’ හෝල් එකෙහිි ලිංගික දර්ශන ත‍්‍රීඞී මාධ්‍යයෙන් පෙන්වනවා කියා ආරංචියක් පැතිරුණි. පාට කොළ ඇලවූ කඩදාසි කන්නාඩිද ලැබුණි. එයින් බැලූ කල ඔළුව කැරකුණා මිස 3ඞී නොවීය. රූබි එක අපව රවටා තිබුණි.


රාත‍්‍රි බස් දැන් නැත. එනිසාම 9.30 සිනමාවද අහෝසිවී ගොසිනි. පේ‍්‍රම ජයන්ත් හෝ වෙනත් අය විසින් අඳින ලද බිල්ඩින් සයිස් කටවුට්ද දැන් නැත. ඩිජිටල් තිර ඒ වෙනුවට පැමිණ ඇත. චිත‍්‍රපට පෝස්ටර් ගැසූ විශාල මුද්‍රණකරුවන්ද එම මුද්‍රණ කර්මාන්තයද අද අවසන් වී ඈත.


ඉස්සර අපි කළ එක තරගයක් වුණේ සිනමාහල් සහ නගරය එකට කීමයි. මේකලා- කිවු සැණින් ‘ගම්පහ’යයි මම කියමි. ප‍්‍රින්ස්- ගාල්ලය. නිව් විජේන්ද්‍ර – අනුරාධපුර. ජීවනී- අලව්ව. ලැයිස්තුව දිගය. කන්දක් උඩ පිහිටි සිනමාහල අලව්වේ ජීවනීය. නුවර-වෙම්බ්ලි දැන් නැත. උඩුමහල් දෙකක බැල්කනි දෙකක් ඇත්තේ කොන්ට්රාස්- දලූගමය. අමුතුම බොක්ස් ඇත්තේ පාමංකඩ ඊරෝස් එකේය. එකල සුපිරි සිනමාහල්වුණු මැජෙස්ටික්, එම්පයර්, ලිබර්ටි, රීගල්, සැවෝයි ආදියේ ප‍්‍රශස්ත මට්ටමේ වැසිකිළි වුවද, අනෙක් බොහොමයක වූයේ අදද මෙන් අහලකටවත් ළඟාවිය නොහැකි වැසිකිළිය. සිනමා සංස්කෘතිය තියා රටේ සංස්කෘතියද නොදියුණු බව නිගමනයට මෙය කදිම සාධකයකි.


සිනමාහල් චිත‍්‍රපට සංස්කෘතියේ පදනමයි. සිනමාහල් හිමියන් චිත‍්‍රපට සංස්කෘතියේ භාරකරුවන්ය. කූඩාරම්වල චිත‍්‍රපට පෙන්වූ ආරම්භයේ සිට වත්මන් සුපිරි සිනමාහල් දක්වා එය වර්ධනය කළේ ඔවුන්ය. බරපැන ගෙව්වේ අපිය. කලාත්මක සිනමාව, සිනමාව මෙහෙයවන බිම් සාධකය නොවේ. සිනමාව පවත්වාගෙන යාමට නම් ජනප‍්‍රිය සිනමාව අවශ්‍යමය. නැත්තේද එයමය.


ගාමිණී හෝ විජය ෆයිට් කරන්නට එන විට විසිල් ගෑසීම එකල ප‍්‍රසිද්ධ කාරණයකි. ඒ යුගයේ සෙනග ආම්බාන් කිරීම හරක් ආම්බාන් කිරීම හා සමාන විය. විශේෂයෙන්ම කොළඹ හා තදාසන්න පෙදෙස්වල පෝලිම් පැනීම් කිසි ලෙසකවත් කිසිවකු නොඉවසූ කාරණාවක් වූ නිසාද, මහ ගුටිකෙළි ඇතිවන නිසාද, සත්තු වත්තේ කූඩු ලෙස දැල් ගැසූ ටිකට් පෝලිම් හා කුඩා කවුළුවකින් ටිකට් ලබා දෙන ටිකට් කවුන්ටර් නිර්මාණය විය. අදද දෙමළ චිත‍්‍රපටවල විසිල් ගැසීම සිදුවන බව දනිතත් සිංහල චිත‍්‍රපටවල එය සිදුවේද? හේතුව වීරයා මැරිලාද? වැටට උඩින් ගේට්ටු කඩාගෙන පනින පේ‍්‍රක්ෂකයන් සිංහල සිනමාවට තවත් නැත. දෙමළ සිනමාවට තවමත් ඇත.


‘හිඟන කොල්ලා‘ නොබැලූවත් සින්දු මතකය. අංජානා, නැවත හමුවෙමු ආදායම් වාර්තා තැබීය. ‘එරන් කඳ පෙම් හඬ ගුම් දිදී’ එම්එස්ගේ සුපිරි චිත‍්‍රපට ගීතයකි. ්නෑදෑයෝ’ එකේ විජය නන්දසිරි චරිතාංග නළුවකු බව ඔප්පු කළේය. මිනිසුන් ඇදී ගියේ රඟපෑම් හෝ කතාවට පමණක් නොවේ. සින්දු, විහිළු හා පයිට් බැලීමටය. සරල වින්දනය එයයි. පැවැත්මද එයයි. සූකිරි කෙල්ල, ලස්සන කෙල්ල, සුනේත‍්‍රා, ටීවීඑකේ බලපු චිත‍්‍රපට වුවත් සදා මතකය. සින්දුව කියන්නේ ෆ්‍රෙඞීය. හංස විලක් තේරුණේ නැත. දියමන්තිද ඒ කාලේ අපට ඇල්ලූවේ නෑත. 80 ගණන්වලින් පසු චිත‍්‍රපට සංස්කෘතිය ගිලිහිණි. 1983 කලබලවලින් පසු චිත‍්‍රපටහල් ගණනාවක්ම පිළිස්සී තිබිණ. ජවිපෙ අරගල සමයේදී ඉතිරි චිත‍්‍රපට කලාවද මිය ගියේය. දැන් චිත‍්‍රපට පෙන්වන එකම මදෑය. x

x ලක්ෂාන් ඩයස්

අඟහරුවල අවන්හලක්


අප පසුගිය සතියේදී අඟහරු ලෝකයේදී මූලික අවශ්‍යතාවයක් වන ජලය සපයාගන්නේ කෙසේදැයි කතාකළා. එහෙත් අඟහරු ලෝකයේ වතුර තියෙන බව බොහෝ අය දන්නවා. එතැනින් සියල්ල අවසාන වෙන්නේ නැහැ. ලොකුම ප‍්‍රශ්න ගණනාවකට මුහුණදෙන්න අපට සිද්ධවෙනවා. මනුෂ්‍යයන්ට ජීවත්වීම සඳහා ජලයට අමතරව ඔක්සිජන්, ආහාර, නිවාස, ඇඳුම් පැළඳුම් යනාදිය අවශ්‍යයි. මේවා අඟහරු ලොවට කොහෙන්දැයි දැවැන්ත ප‍්‍රශ්නයක් ඉතිරි වී තියෙනවා.


හුස්මගන්න පුලූවන්ද?


ඔන්න ඕකයි ලොකුම ප‍්‍රශ්නය. අඟහරු ලෝකයට ගොස් ඔක්සිජන් සිලින්ඩර් කරේ එල්ලාගෙන ඉන්න අපට බැහැ. අනෙක් අතට අඟහරු ලොව ජීවත්වෙන උදවියට මොනතරම් ඔක්සිජන් අරගෙන යන්නද. ඒ තරම් ඔක්සිජන් කොහෙන්ද. ඔක්සිජන් සිලින්ඩර් කී දාහක් පෘථිවියෙන් ගෙන යන්නටද.
එහෙත් ඇත්තටම ඒ ප‍්‍රශ්නයටත් විසඳුම් දැනටමත් සොයාගෙන හමාරයි. එම්.අයි.ටී.හි විද්‍යාඥයෙක් වන මයිකල් හෙච්ට් මොක්සි නම් යන්ත‍්‍රයක් නිපදවා තිබෙනවා. කාබන්ඩයොක්සයිඞ් අධික ප‍්‍රතිශතයක් තියෙන අඟහරු ලොව වාතය උරාගෙන ඔක්සිජන් පිටකිරීම මේ යන්ත‍්‍රයේ කාර්යභාරයයි. සරලව කීවොත් ඒ යන්ත‍්‍රයෙන් කරන්නේ පෘථිවියේ ගස්වැල් වලින් කරන දෙයට සමාන දෙයක්. කාබන්ඩයොක්සයිඞ්වල ඔක්සිජන් අනු දෙකක් සහ කාබන් අනුවක් තියෙන බව අප දන්නවා. එතැනින් කාබන් අනු ඉවත් කොට ඔක්සිජන් අනු දෙක වෙන් කරගත්තොත් ඔක්සිජන් වාතය නිර්මාණය කරගන්න පුලූවන්.
එහෙත් මුලින්ම අඟහරු ලෝකයේ සම්පූර්ණ වායුගෝලය ඔක්සිජන්වලින් පුරවාගන්න බැහැ. ඒකට අප පෙර ලිපියෙන් කී පරිදි අඟහරු ලොව ගල්ගැසී තියෙන කාබන්ඩයොක්සයිඞ් හා ජලය වාෂ්ප කරගන්න ඕනෑ. ඒ කොටස එන්නේ ග‍්‍රහලොව ටෙරාෆෝම් කරද්දීයි. මුල් අදියරවලදී සම්පූර්ණයෙන් සීල් කරන ලද ගොඩනැඟිලිවල සිට අප පෙර කී තාක්ෂණය පාවිච්චි කරමින් ඔක්සිජන් වාතය නිපදවාගත හැකියි.


ඒ ගොඩනැඟිලිවල සිට පිටත බලන්නට වීදුරුවක් දෙකක් තිබුණාට කමක් නැහැ. එහෙත් සම්පූර්ණයෙන්ම පාහේ වාතය පිට නොවන ලෙස සීල් කොට තැබිය යුතුයි. වායු සමීකරණ යන්ත‍්‍රවල පිටත තිබෙන කොටස මෙන්ම මේ යන්ත‍්‍රයෙනුත් පිටත වායුගෝලයෙන් කාබන්ඩයොක්සයිඞ් රැුගෙන මිනිසුන් ජීවත්වෙන, වගාවන් සිදුකරන කොටස්වල ඔක්සිජන් පිට කරන්න ඕනෑ.
2020 දී අඟහරු වෙත යවන දැවැන්ත රෝවර් යානයෙහි මේ වර්ගයේ යන්ත‍්‍රයක් රැුගෙන යනවා. මිනිසුන් අඟහරු වෙත යන්නට පෙර ඒ යානයෙන් මේ ඔක්සිජන් නිපදවීමේ ක‍්‍රියාවලිය අත්හදා බලාවි. ගෙනයන යන්ත‍්‍රයෙන් එක් පුද්ගලයෙකුට සෑහෙන්නට ඔක්සිජන් නිෂ්පාදනය කළ හැකියි. තවත් මෙවැනි යන්ත‍්‍ර රැුසක් අවශ්‍ය වේවි. එහෙත් එය අසීරු කටයුත්තක් නොවෙයි. රසවත් කාරණය තමයි එක් කලෙක කාමර පිරෙන්නට විශාල යන්ත‍්‍රයක් වූ පරිගණකයක වේගය දැන් පුංචි ස්මාට් ¥රකථනයකින් ලබාගත හැකිවාක් මෙන්, නුදුරු අනාගතයේදීම මේ යන්ත‍්‍ර මුහුණෙහි පළඳින සැහැල්ලූ වෙස් මුහුණක් දක්වා දියුණු වනු ඇතැයි කැට තබා කිව හැකි වීම.


කන්න කොහෙන්ද?


ආහාර නිෂ්පාදනය ඊළඟ අසීරු කාරණයයි. අඟහරු ලෝකයේ දඩයම් කරන්නට සතුන් නැහැ. ගොවිපොලවල් ඇති කළ නොහැකියි. ඒ නිසා ශාකවලින් ආහාර නිපදවීම සරල පහසු ක‍්‍රමයයි. අඟහරුවල ශාඛ සඳහා අත්‍යාවශ්‍ය නයිට‍්‍රජන් තියෙන බව ඇත්ත. එහෙත් අඟහරු ලොව අප බලාපොරොත්තු වන වර්ගයේ ආහාර වර්ග වවන්නට දීර්ඝ කාලයක් ගත වේවි.


අනුමාන කරන්නට දෙයක් නැහැ. පෘථිවියේදීත් අප පාවිච්චි කරන හයිඩ්‍රොපොනික් ටනල් වල ආහාර වැවිය හැකියි. ඉතා රසවත් ආහාර මුල් කාලයේදී නිෂ්පාදනය කළ නොහැකි වේවි. පෘථිවියෙහි වැවෙන ආහාර වර්ගවලින් ඉතා සුළු ප‍්‍රතිශතයක් පමණක් වවන නිසා බොහෝවිට මේ හයිඩ්‍රොපොනික් ටනල් ව්‍යාපෘති මුල්ම යුගයේදී පරීක්ෂණ මට්ටමේ පවතීවි. මුල් කාලයේ අඟහරු ලොව පරීක්ෂණ සිදුකරන කණ්ඩායම්වලට අවශ්‍ය ආහාරවලින් බහුතරයක් පෘථිවියෙන් වියළි හා සැහැල්ලූ ආහාර ලෙස යවන්නට සිදුවේවි.


එහෙත් අඟහරු ටෙරාෆෝම් වෙද්දී විස්මයජනක දේවල් දකින්නට හැකිවේවි. මුලින්ම අඟහරු ලෝකයේ අයිස් දියකිරීමේ ව්‍යාපෘතිය අවසන් කරන්න ඕනෑ. ඉන්පසුව අඟහරුවලත් මුහුදු හා විල් දකින්න හැකිවේවි. මේවා අසබඩ මුල්ම ගස්වැල් බිහිවේවි. මුලින්ම වවන්නේ ජලය අඩුවෙන් අවශ්‍ය, රළු පොළොවක නිපදවෙන රළු පැලෑටි වර්ග. හරියටම කීවොත් පුංචි බිම්මල්, දිලීර, පාසි වැනි ශාඛ වැවේවි. ඉන්පසුව උසැති රළු ශාඛ වර්ග වැවේවි. ඒ ශාඛ වර්ග වැවෙද්දී අඟහරු ලොව පස වගේම බාහිර පරිසරයත් ශාක වර්ගවලට උචිත තත්වයට පත්වේවි. ක‍්‍රම ක‍්‍රමයෙන් කැලෑ වැවේවි. ඒ කැලෑවලින් වායුගෝලයට ඔක්සිජන් වායුව එකතු කරනු ඇති. කොහොම වුණත් ඒ දේවල් සිද්ධවෙන්නට වසර ගණනාවක් ගතවේවි.


ඉන්නේ කොතැනද?


ජීවත්වෙන්නට වහලයක් ගැන කතාකිරීම ඊළඟ අසීරු කටයුත්තයි. අඟහරු ලෝකය ටෙරාෆෝම් කළ පසුව මිනිසුන්ට විවෘත පරිසරයේ ජීවත්වෙන්නට පුලූවන්. එහෙත් ඒ වනතෙක්ම ආවරණය කරන ලද ගෘහයන්හි ජීවත්වෙන්නට සිදුවෙනවා.


ඒ සඳහා කම්කරුවන්, ඉංජිනේරුවන් ඇතුලූ ඉදිකිරීම් මෙහෙයුම් රැුසක් මුලින්ම අඟහරු යවන්නට සිදුවෙනවා. ඇත්තෙන්ම මුල්ම සංක‍්‍රමණිකයන්ගේ රාජකාරිය වනු ඇත්තේද ජීවත්වෙන්නට අවශ්‍ය පහසුකම් නිර්මාණය කිරීමයි. මේ ඉදිකිරීම්වලින් සම්පූර්ණ කළයුතු අවශ්‍යතා බොහොමයක් තියෙනවා. පෘථිවියේ ඕසෝන් ස්ථරය මෙන් අඟහරු ලොව මතුපිට තලය ආරක්ෂා කරන වායුගෝලීය ස්ථරයක් නැහැ. ඒ නිසා විශ්වීය කිරණ සියල්ලට අඟහරු ලොව නිරාවරණය වෙනවා. ඒ ඇතැම් කිරණ වර්ග රයිෆල් උණ්ඩයක් තරම් මාරාන්තිකයි. මිනිසුන් කවදා හෝ අඟහරු ලෝකයේ ඕසෝන් ස්ථරයක් හදාගනීවි. එහෙත් ඒ දක්වා මේ ගොඩනැගිලි ඒ සියලූ බාහිර උවදුරු වලින් අපව ආරක්ෂා කරන්නට සමත් විය යුතුයි. අමතක නොකළ යුතු අනෙකුත් කාරණය වන්නේ අඟහරු ලොව ගල්ගැහෙන ශීතලකින් යුක්ත බවයි. එමෙන්ම වායු පීඩනයත් අපේ ශරීරයට ඔරොත්තු නොදෙන බවයි. ඒ සියල්ලට පිළිතුරු අඟහරු ලොව ඉදිකිරීම්වලින් ලබාදිය යුතුයි.


හොඳ ප‍්‍රවෘත්තියක් තියෙනවා. අඟහරු ලොව පස ඉතා පහසුවෙන් ගඩොල් හැදීම සඳහා පාවිච්චි කළ හැකියි. මේවායින් ඉතා පහසුවෙන් ඉතා හොඳ බිත්ති ගොඩනැඟිය හැකිවේවි. ඊට අමතරව අඟහරු වල තිබෙන ලාවා නල වලින් තැනුණු ගුහා වලත් ජීවත්විය හැකියි. මේ ඉදිකිරීම් ඔසවාගෙන යන්නට තරම් ශක්තිමත් රොකට්ටුවක් අපේ අඟහරු නියමුවා වන ඊලෝන් මස්ක් සතුව තියෙන නිසා බයවෙන්නට දෙයක් නැහැ.


අඳින්නේ මොනවාද?


ඒ සියල්ල හරි. අඟහරු ලෝකයේදී අඳින්නේ මොනවාද. එහේ සීතලයැයි කී නිසා පෘථිවියේ සිට හොඳවැයින් ස්වීටර් ටිකක් රැුගෙන යා යුතුද. ස්වීටර් එකක් හැඳ එළියට පහළියට බැසීමේ හැකියාවක් තියෙනවාද. ඇත්තෙන්ම නැහැ.
අප පෙර කීවාක් මෙන් මාරාන්තික කිරණ වර්ග අඟහරු ලොව තිබෙනවා. සීතලයි. එමෙන්ම අඟහරු වායුගෝලීය පීඩනය අඩුයි. පෘථිවියේ වායුගෝලීය පීඩනය වැඩි නිසා අපගේ සිරරු නිර්මාණය වී තිබෙන්නේ ඒ පීඩනයට ප‍්‍රතිවිරුද්ධ පීඩනයක් හැමවිටම අපේ සිරුරෙන් ලබාදෙන ලෙසයි. ඒ නිසා අඟහරු ලොව විශාල අවපීඩනයත් සමඟ අපේ සිරුරු එකට පත්වාගෙන යෑම අසීරු වේවි. ඒ නිසා අඟහරු ලොව බාහිරට යනවානම් අපට විශේෂ අභ්‍යවකාශ ඇඳුම් අඳින්නට සිද්ධවෙනවා. එහෙත් මේවා නීල් ආම්ස්ට්‍රෝන් පැළඳි ඇඳුම් මෙන් ඇඳගෙන සිටින්නට අසීරු දැවැන්ත ඇඳුම් නොවෙන්නත් ඕනෑ. ඒ තරම් දැවැන්ත ඇදුම් ඇඳගෙන ගතකරන ජීවිතයෙන් පලක් තියෙනවාද. පෘථිවියේම නැවතීම ඊට වඩා හොඳයි. අඩුතරමේ තවත් කෙනෙකුගේ සිරුරේ හැඩය රසවිඳන්නවත් එයින් හැකියාවක් නැහැනේ. එහෙත් ඩාවා නිව්මන් නම් විද්‍යාඥවරිය මේ සඳහා විසඳුම් නිර්මාණය කර තිබෙනවා. අප පෙර කී තත්වයන්ට පිළිතුරු ලබාදෙන්නට එය සමත්. එය සැහැල්ලූයි. සිරුරේ හැඩයට ගැලපෙනවා. ඕනෑනම් ඒ ඇඳුමෙන්ම විලාසිතා ගණනාවක් හඳුන්වාදෙන්නත් පුලූවන්.


හැමදාම සිරවී ඉන්නද?


එහෙත් අප ඉහතින් කී තාවකාලික පිළියම්වලින් අඟහරු ලෝකයේ දිවිය අපගේ සිත් පුරවන්නේ නැහැ. අඳුරු ගොඩනැඟිලි ඇතුලට වී, එළියට පහළියට යන්නත් බැරිව ජීවත්වන්නේ කුමකටද. ගහක් කොළක් ගංගාවක් නොදැක ඉන්නේ කොහොමද. මහගමසේකර ප‍්‍රබුද්ධ මහා කාව්‍යයෙහි ලියූවාක් මෙන් රාත‍්‍රියක නිදහසේ එළියට බැස හබරල කොළයකට මුත‍්‍රා උපහාරයක් කරන්නේ කෙසේද. ඒවා කිසිවක් බැරිනම් අඟහරු යන්නේ කුමකටද.


එහෙත් අප මීට කලින් කීව විදියට අඟහරු ටෙරාෆෝම් කරන්න අපට පුලූවන්. ආඩම්බරකාර මනුෂ්‍යයන් වූ අපට අඟහරු ලෝකය තවත් පෘථිවියක් කරන්නට තරම් දැනුමක් තිබෙනවා. ග‍්‍රහලෝකයක් ප‍්‍රතිඉදිකිරීමකට ලක් කරන්නට අපට හැකියාවක් තිබෙනවා. එනම්, ග‍්‍රහලෝකය ටෙරාෆෝම් කරන්නට අපට හැකියාවක් තිබෙනවා. අද මේ ලෝකයේ තිබෙන තාක්ෂණය අනුව එය කාලයක් ගතවෙන වැඩක්. වසර දහසක් පමණ. එහෙත් තාක්ෂණය දියුණු වෙද්දී මේ සියල්ල අනුමාන කළාට වඩා ඉක්මනින් කරන්නට හැකිවේවි. ඇතැම්විට වසර සියයක් පමණ ගෙවුණු තැන දුරේක්ෂයකින් අඟහරු දකින අපට තවත් පෘථිවියක් දකින්න හැකිවේවි.


පෙර කී ලෙස අඟහරු ලෝකයෙහි මිනිසුන්ට ගැලපෙන වායුගෝලයක් තනාගැනීම පළවැනිම අභියෝගය වේවි. ඉන්පසුව අඟහරු ලොව ගස්වැල් වවන්නට හැකිවේවි. ගස්වැල්වලින් ඔක්සිජන් වායුව පිට කරමින්, බාහිර වායුගෝලය අපට අවැසි ලෙස නිර්මාණය කරාවි.


අනාගතයේදී තාක්ෂණය මොනතරම් දුරට ගමන් කරනු ඇතිදැයි අප දන්නේ නැහැ. අඟහරු ලොවට පා තබා වසර සියයක් ඇතුලත අඟහරු ජීවිතය ඉතා පහසු එකක් බවට පත්කරන්නට තාක්ෂණය ඇතිවෙන බව නම් පහසුවෙන් අනුමාන කළ හැකියි. අඟහරු වලට පා තබද්දී මුලූ මනුෂ්‍ය වර්ගයාම වෙනස් වෙනු ඇතැයි අප මීට පෙර කීවා. පළවැනිම අඩිය අඟහරු මත තැබූ පසු ලෝකයේ ප‍්‍රධානම මෘතාකාවක් බවට අඟහරු පත්වනු ඇති. එයින් අඟහරු ලොව ජීවිතය වඩ වඩා දියුණු කරන ආකාරයේ නිෂ්පාදන වෙනුවෙන් ලෝකයේ දැවැන්තම පෞද්ගලික සමාගම් ආයෝජන කරනු ඇති. ඇපල්, ගූග්ල්, ෆෙස්බුක්, ඇමසන් වැනි සමාගම් පවා අඟහරු ගමනට අවශ්‍ය දේවල් නිෂ්පාදනය කොට අලෙවි කරන්නට උත්සාහ කරනු ඇති. ඒ තරඟය නිසා අඟහරු ලොව වෙනස් කරන වේගය දෙගුණ තෙගුණ වේවි.


නුදුරු අනාගතයේ අඟහරු වෙත යන පිරිස් විද්‍යාත්මක පරීක්ෂණ හා ඉදිකිරීම් ආදිය පමණක් කරනු ඇති. එහෙත් කාලයක් ගෙවුණු තැන අඟහරු වෙත යන ඔබට හෝ ඔබේ දරුවාට කැමතිනම් අවන්හලක් විවෘත කළ හැකියි. තවත් කෙනෙකුට කොණ්ඩා කපන්නෙක් විය හැකියි. ඕනෑනම් සිනමාකරුවෙක් විය හැකියි. ලියුම්කරු වගේ කෙනෙකුට මාධ්‍යවේදියෙකු විය හැකියි. අඟහරුවල මහා නගරයක ජීවිතය සාමාන්‍ය එකක් බවට පත්වේවි.
අනෙක් අතට මේ අඟහරු ගමන ගැන කල්පනා කරද්දී අපට සිතන්නට වෙන්නේ අවුරුදු දහය පහළව බැගින් නොවෙයි. ඊට වඩා පුළුල් ලෙස කාලය ගැන කල්පනා කරන්නට අපට සිද්ධවෙනවා. නූතන මනුෂ්‍ය ශිෂ්ඨාචාරය වසර දහස් ගණනක් පැරණියි. එහෙත් අනාගතය දෙස බලද්දී මනුෂ්‍ය ශිෂ්ඨාචාරය වසර මිලියන ගණන් පැවතිය යුතු බව අප කල්පනා කළ යුතුයි. එසේනම් වසර මිලියන ගණනක අනාගතය ගැන අප සිතිය යුතුයි. ඒ අනාගතය දෙස බලද්දී අඟහරු වෙනස් කරන්නට ගතවෙන වසර දහසක පමණ කාලය ඉතා සුලූ කාලසීමාවක් ලෙස කල්පනා කළ හැකියි.


තවත් අවුරුදු මිලියන ගණනක් ගතවෙද්දී අපගේ සූර්යයා ක‍්‍රමයෙන් විශාලවෙමින්, සිය අවසාන ගමන ආරම්භ කරනවා. සූර්යයා ක‍්‍රමයෙන් විශාල වෙද්දී සෞරග‍්‍රහ මණ්ඩලයේ ග‍්‍රහලෝක දැවැන්ත සූර්ය කිරණට බිලිවෙන්න නියමිතයි. ඒ කාලය ගතවෙද්දී පෘථිවිය අධික උෂ්ණත්වයෙන් යුත් අපායක් බවට පත්වෙන්න නියමිතයි. අනෙක් අතට පෘථිවියට කුමන මොහොතක හෝ නොසිතූ විනාශයකට මුහුණදෙන්න සිද්ධවෙනවා. ඉතින්, දීර්ඝකාලීනව කල්පනා කරද්දී මනුෂ්‍යයන්ට සෞරග‍්‍රහ මණ්ඩලය අත්හැර යන්නටත් සිද්ධවේවි. ඉතින්, අනාගතයේදී අපගේ දරුමුණුපුරන් සෞරග‍්‍රහ මණ්ඩලයෙන් ඈතට යන්න නම් අද අප අපගේ අසල්වැසි ග‍්‍රහයාව ජනාවාස කළ යුතුයි. මනුෂ්‍යයන් ලබන අනාගත ජයග‍්‍රහණ වෙනුවෙන් අද අපට පැවරී තියෙන රාජකාරිය එයයි. අය අපගේ පරම්පරාවට පැවරී ඇති ශේෂ්ඨම මෙහෙයුමයි.

අඟහරුවල අවන්හලක්


අප පසුගිය සතියේදී අඟහරු ලෝකයේදී මූලික අවශ්‍යතාවයක් වන ජලය සපයාගන්නේ කෙසේදැයි කතාකළා. එහෙත් අඟහරු ලෝකයේ වතුර තියෙන බව බොහෝ අය දන්නවා. එතැනින් සියල්ල අවසාන වෙන්නේ නැහැ. ලොකුම ප‍්‍රශ්න ගණනාවකට මුහුණදෙන්න අපට සිද්ධවෙනවා. මනුෂ්‍යයන්ට ජීවත්වීම සඳහා ජලයට අමතරව ඔක්සිජන්, ආහාර, නිවාස, ඇඳුම් පැළඳුම් යනාදිය අවශ්‍යයි. මේවා අඟහරු ලොවට කොහෙන්දැයි දැවැන්ත ප‍්‍රශ්නයක් ඉතිරි වී තියෙනවා.


හුස්මගන්න පුලූවන්ද?


ඔන්න ඕකයි ලොකුම ප‍්‍රශ්නය. අඟහරු ලෝකයට ගොස් ඔක්සිජන් සිලින්ඩර් කරේ එල්ලාගෙන ඉන්න අපට බැහැ. අනෙක් අතට අඟහරු ලොව ජීවත්වෙන උදවියට මොනතරම් ඔක්සිජන් අරගෙන යන්නද. ඒ තරම් ඔක්සිජන් කොහෙන්ද. ඔක්සිජන් සිලින්ඩර් කී දාහක් පෘථිවියෙන් ගෙන යන්නටද.
එහෙත් ඇත්තටම ඒ ප‍්‍රශ්නයටත් විසඳුම් දැනටමත් සොයාගෙන හමාරයි. එම්.අයි.ටී.හි විද්‍යාඥයෙක් වන මයිකල් හෙච්ට් මොක්සි නම් යන්ත‍්‍රයක් නිපදවා තිබෙනවා. කාබන්ඩයොක්සයිඞ් අධික ප‍්‍රතිශතයක් තියෙන අඟහරු ලොව වාතය උරාගෙන ඔක්සිජන් පිටකිරීම මේ යන්ත‍්‍රයේ කාර්යභාරයයි. සරලව කීවොත් ඒ යන්ත‍්‍රයෙන් කරන්නේ පෘථිවියේ ගස්වැල් වලින් කරන දෙයට සමාන දෙයක්. කාබන්ඩයොක්සයිඞ්වල ඔක්සිජන් අනු දෙකක් සහ කාබන් අනුවක් තියෙන බව අප දන්නවා. එතැනින් කාබන් අනු ඉවත් කොට ඔක්සිජන් අනු දෙක වෙන් කරගත්තොත් ඔක්සිජන් වාතය නිර්මාණය කරගන්න පුලූවන්.
එහෙත් මුලින්ම අඟහරු ලෝකයේ සම්පූර්ණ වායුගෝලය ඔක්සිජන්වලින් පුරවාගන්න බැහැ. ඒකට අප පෙර ලිපියෙන් කී පරිදි අඟහරු ලොව ගල්ගැසී තියෙන කාබන්ඩයොක්සයිඞ් හා ජලය වාෂ්ප කරගන්න ඕනෑ. ඒ කොටස එන්නේ ග‍්‍රහලොව ටෙරාෆෝම් කරද්දීයි. මුල් අදියරවලදී සම්පූර්ණයෙන් සීල් කරන ලද ගොඩනැඟිලිවල සිට අප පෙර කී තාක්ෂණය පාවිච්චි කරමින් ඔක්සිජන් වාතය නිපදවාගත හැකියි.


ඒ ගොඩනැඟිලිවල සිට පිටත බලන්නට වීදුරුවක් දෙකක් තිබුණාට කමක් නැහැ. එහෙත් සම්පූර්ණයෙන්ම පාහේ වාතය පිට නොවන ලෙස සීල් කොට තැබිය යුතුයි. වායු සමීකරණ යන්ත‍්‍රවල පිටත තිබෙන කොටස මෙන්ම මේ යන්ත‍්‍රයෙනුත් පිටත වායුගෝලයෙන් කාබන්ඩයොක්සයිඞ් රැුගෙන මිනිසුන් ජීවත්වෙන, වගාවන් සිදුකරන කොටස්වල ඔක්සිජන් පිට කරන්න ඕනෑ.
2020 දී අඟහරු වෙත යවන දැවැන්ත රෝවර් යානයෙහි මේ වර්ගයේ යන්ත‍්‍රයක් රැුගෙන යනවා. මිනිසුන් අඟහරු වෙත යන්නට පෙර ඒ යානයෙන් මේ ඔක්සිජන් නිපදවීමේ ක‍්‍රියාවලිය අත්හදා බලාවි. ගෙනයන යන්ත‍්‍රයෙන් එක් පුද්ගලයෙකුට සෑහෙන්නට ඔක්සිජන් නිෂ්පාදනය කළ හැකියි. තවත් මෙවැනි යන්ත‍්‍ර රැුසක් අවශ්‍ය වේවි. එහෙත් එය අසීරු කටයුත්තක් නොවෙයි. රසවත් කාරණය තමයි එක් කලෙක කාමර පිරෙන්නට විශාල යන්ත‍්‍රයක් වූ පරිගණකයක වේගය දැන් පුංචි ස්මාට් ¥රකථනයකින් ලබාගත හැකිවාක් මෙන්, නුදුරු අනාගතයේදීම මේ යන්ත‍්‍ර මුහුණෙහි පළඳින සැහැල්ලූ වෙස් මුහුණක් දක්වා දියුණු වනු ඇතැයි කැට තබා කිව හැකි වීම.


කන්න කොහෙන්ද?


ආහාර නිෂ්පාදනය ඊළඟ අසීරු කාරණයයි. අඟහරු ලෝකයේ දඩයම් කරන්නට සතුන් නැහැ. ගොවිපොලවල් ඇති කළ නොහැකියි. ඒ නිසා ශාකවලින් ආහාර නිපදවීම සරල පහසු ක‍්‍රමයයි. අඟහරුවල ශාඛ සඳහා අත්‍යාවශ්‍ය නයිට‍්‍රජන් තියෙන බව ඇත්ත. එහෙත් අඟහරු ලොව අප බලාපොරොත්තු වන වර්ගයේ ආහාර වර්ග වවන්නට දීර්ඝ කාලයක් ගත වේවි.


අනුමාන කරන්නට දෙයක් නැහැ. පෘථිවියේදීත් අප පාවිච්චි කරන හයිඩ්‍රොපොනික් ටනල් වල ආහාර වැවිය හැකියි. ඉතා රසවත් ආහාර මුල් කාලයේදී නිෂ්පාදනය කළ නොහැකි වේවි. පෘථිවියෙහි වැවෙන ආහාර වර්ගවලින් ඉතා සුළු ප‍්‍රතිශතයක් පමණක් වවන නිසා බොහෝවිට මේ හයිඩ්‍රොපොනික් ටනල් ව්‍යාපෘති මුල්ම යුගයේදී පරීක්ෂණ මට්ටමේ පවතීවි. මුල් කාලයේ අඟහරු ලොව පරීක්ෂණ සිදුකරන කණ්ඩායම්වලට අවශ්‍ය ආහාරවලින් බහුතරයක් පෘථිවියෙන් වියළි හා සැහැල්ලූ ආහාර ලෙස යවන්නට සිදුවේවි.


එහෙත් අඟහරු ටෙරාෆෝම් වෙද්දී විස්මයජනක දේවල් දකින්නට හැකිවේවි. මුලින්ම අඟහරු ලෝකයේ අයිස් දියකිරීමේ ව්‍යාපෘතිය අවසන් කරන්න ඕනෑ. ඉන්පසුව අඟහරුවලත් මුහුදු හා විල් දකින්න හැකිවේවි. මේවා අසබඩ මුල්ම ගස්වැල් බිහිවේවි. මුලින්ම වවන්නේ ජලය අඩුවෙන් අවශ්‍ය, රළු පොළොවක නිපදවෙන රළු පැලෑටි වර්ග. හරියටම කීවොත් පුංචි බිම්මල්, දිලීර, පාසි වැනි ශාඛ වැවේවි. ඉන්පසුව උසැති රළු ශාඛ වර්ග වැවේවි. ඒ ශාඛ වර්ග වැවෙද්දී අඟහරු ලොව පස වගේම බාහිර පරිසරයත් ශාක වර්ගවලට උචිත තත්වයට පත්වේවි. ක‍්‍රම ක‍්‍රමයෙන් කැලෑ වැවේවි. ඒ කැලෑවලින් වායුගෝලයට ඔක්සිජන් වායුව එකතු කරනු ඇති. කොහොම වුණත් ඒ දේවල් සිද්ධවෙන්නට වසර ගණනාවක් ගතවේවි.


ඉන්නේ කොතැනද?


ජීවත්වෙන්නට වහලයක් ගැන කතාකිරීම ඊළඟ අසීරු කටයුත්තයි. අඟහරු ලෝකය ටෙරාෆෝම් කළ පසුව මිනිසුන්ට විවෘත පරිසරයේ ජීවත්වෙන්නට පුලූවන්. එහෙත් ඒ වනතෙක්ම ආවරණය කරන ලද ගෘහයන්හි ජීවත්වෙන්නට සිදුවෙනවා.


ඒ සඳහා කම්කරුවන්, ඉංජිනේරුවන් ඇතුලූ ඉදිකිරීම් මෙහෙයුම් රැුසක් මුලින්ම අඟහරු යවන්නට සිදුවෙනවා. ඇත්තෙන්ම මුල්ම සංක‍්‍රමණිකයන්ගේ රාජකාරිය වනු ඇත්තේද ජීවත්වෙන්නට අවශ්‍ය පහසුකම් නිර්මාණය කිරීමයි. මේ ඉදිකිරීම්වලින් සම්පූර්ණ කළයුතු අවශ්‍යතා බොහොමයක් තියෙනවා. පෘථිවියේ ඕසෝන් ස්ථරය මෙන් අඟහරු ලොව මතුපිට තලය ආරක්ෂා කරන වායුගෝලීය ස්ථරයක් නැහැ. ඒ නිසා විශ්වීය කිරණ සියල්ලට අඟහරු ලොව නිරාවරණය වෙනවා. ඒ ඇතැම් කිරණ වර්ග රයිෆල් උණ්ඩයක් තරම් මාරාන්තිකයි. මිනිසුන් කවදා හෝ අඟහරු ලෝකයේ ඕසෝන් ස්ථරයක් හදාගනීවි. එහෙත් ඒ දක්වා මේ ගොඩනැගිලි ඒ සියලූ බාහිර උවදුරු වලින් අපව ආරක්ෂා කරන්නට සමත් විය යුතුයි. අමතක නොකළ යුතු අනෙකුත් කාරණය වන්නේ අඟහරු ලොව ගල්ගැහෙන ශීතලකින් යුක්ත බවයි. එමෙන්ම වායු පීඩනයත් අපේ ශරීරයට ඔරොත්තු නොදෙන බවයි. ඒ සියල්ලට පිළිතුරු අඟහරු ලොව ඉදිකිරීම්වලින් ලබාදිය යුතුයි.


හොඳ ප‍්‍රවෘත්තියක් තියෙනවා. අඟහරු ලොව පස ඉතා පහසුවෙන් ගඩොල් හැදීම සඳහා පාවිච්චි කළ හැකියි. මේවායින් ඉතා පහසුවෙන් ඉතා හොඳ බිත්ති ගොඩනැඟිය හැකිවේවි. ඊට අමතරව අඟහරු වල තිබෙන ලාවා නල වලින් තැනුණු ගුහා වලත් ජීවත්විය හැකියි. මේ ඉදිකිරීම් ඔසවාගෙන යන්නට තරම් ශක්තිමත් රොකට්ටුවක් අපේ අඟහරු නියමුවා වන ඊලෝන් මස්ක් සතුව තියෙන නිසා බයවෙන්නට දෙයක් නැහැ.


අඳින්නේ මොනවාද?


ඒ සියල්ල හරි. අඟහරු ලෝකයේදී අඳින්නේ මොනවාද. එහේ සීතලයැයි කී නිසා පෘථිවියේ සිට හොඳවැයින් ස්වීටර් ටිකක් රැුගෙන යා යුතුද. ස්වීටර් එකක් හැඳ එළියට පහළියට බැසීමේ හැකියාවක් තියෙනවාද. ඇත්තෙන්ම නැහැ.
අප පෙර කීවාක් මෙන් මාරාන්තික කිරණ වර්ග අඟහරු ලොව තිබෙනවා. සීතලයි. එමෙන්ම අඟහරු වායුගෝලීය පීඩනය අඩුයි. පෘථිවියේ වායුගෝලීය පීඩනය වැඩි නිසා අපගේ සිරරු නිර්මාණය වී තිබෙන්නේ ඒ පීඩනයට ප‍්‍රතිවිරුද්ධ පීඩනයක් හැමවිටම අපේ සිරුරෙන් ලබාදෙන ලෙසයි. ඒ නිසා අඟහරු ලොව විශාල අවපීඩනයත් සමඟ අපේ සිරුරු එකට පත්වාගෙන යෑම අසීරු වේවි. ඒ නිසා අඟහරු ලොව බාහිරට යනවානම් අපට විශේෂ අභ්‍යවකාශ ඇඳුම් අඳින්නට සිද්ධවෙනවා. එහෙත් මේවා නීල් ආම්ස්ට්‍රෝන් පැළඳි ඇඳුම් මෙන් ඇඳගෙන සිටින්නට අසීරු දැවැන්ත ඇඳුම් නොවෙන්නත් ඕනෑ. ඒ තරම් දැවැන්ත ඇදුම් ඇඳගෙන ගතකරන ජීවිතයෙන් පලක් තියෙනවාද. පෘථිවියේම නැවතීම ඊට වඩා හොඳයි. අඩුතරමේ තවත් කෙනෙකුගේ සිරුරේ හැඩය රසවිඳන්නවත් එයින් හැකියාවක් නැහැනේ. එහෙත් ඩාවා නිව්මන් නම් විද්‍යාඥවරිය මේ සඳහා විසඳුම් නිර්මාණය කර තිබෙනවා. අප පෙර කී තත්වයන්ට පිළිතුරු ලබාදෙන්නට එය සමත්. එය සැහැල්ලූයි. සිරුරේ හැඩයට ගැලපෙනවා. ඕනෑනම් ඒ ඇඳුමෙන්ම විලාසිතා ගණනාවක් හඳුන්වාදෙන්නත් පුලූවන්.


හැමදාම සිරවී ඉන්නද?


එහෙත් අප ඉහතින් කී තාවකාලික පිළියම්වලින් අඟහරු ලෝකයේ දිවිය අපගේ සිත් පුරවන්නේ නැහැ. අඳුරු ගොඩනැඟිලි ඇතුලට වී, එළියට පහළියට යන්නත් බැරිව ජීවත්වන්නේ කුමකටද. ගහක් කොළක් ගංගාවක් නොදැක ඉන්නේ කොහොමද. මහගමසේකර ප‍්‍රබුද්ධ මහා කාව්‍යයෙහි ලියූවාක් මෙන් රාත‍්‍රියක නිදහසේ එළියට බැස හබරල කොළයකට මුත‍්‍රා උපහාරයක් කරන්නේ කෙසේද. ඒවා කිසිවක් බැරිනම් අඟහරු යන්නේ කුමකටද.


එහෙත් අප මීට කලින් කීව විදියට අඟහරු ටෙරාෆෝම් කරන්න අපට පුලූවන්. ආඩම්බරකාර මනුෂ්‍යයන් වූ අපට අඟහරු ලෝකය තවත් පෘථිවියක් කරන්නට තරම් දැනුමක් තිබෙනවා. ග‍්‍රහලෝකයක් ප‍්‍රතිඉදිකිරීමකට ලක් කරන්නට අපට හැකියාවක් තිබෙනවා. එනම්, ග‍්‍රහලෝකය ටෙරාෆෝම් කරන්නට අපට හැකියාවක් තිබෙනවා. අද මේ ලෝකයේ තිබෙන තාක්ෂණය අනුව එය කාලයක් ගතවෙන වැඩක්. වසර දහසක් පමණ. එහෙත් තාක්ෂණය දියුණු වෙද්දී මේ සියල්ල අනුමාන කළාට වඩා ඉක්මනින් කරන්නට හැකිවේවි. ඇතැම්විට වසර සියයක් පමණ ගෙවුණු තැන දුරේක්ෂයකින් අඟහරු දකින අපට තවත් පෘථිවියක් දකින්න හැකිවේවි.


පෙර කී ලෙස අඟහරු ලෝකයෙහි මිනිසුන්ට ගැලපෙන වායුගෝලයක් තනාගැනීම පළවැනිම අභියෝගය වේවි. ඉන්පසුව අඟහරු ලොව ගස්වැල් වවන්නට හැකිවේවි. ගස්වැල්වලින් ඔක්සිජන් වායුව පිට කරමින්, බාහිර වායුගෝලය අපට අවැසි ලෙස නිර්මාණය කරාවි.


අනාගතයේදී තාක්ෂණය මොනතරම් දුරට ගමන් කරනු ඇතිදැයි අප දන්නේ නැහැ. අඟහරු ලොවට පා තබා වසර සියයක් ඇතුලත අඟහරු ජීවිතය ඉතා පහසු එකක් බවට පත්කරන්නට තාක්ෂණය ඇතිවෙන බව නම් පහසුවෙන් අනුමාන කළ හැකියි. අඟහරු වලට පා තබද්දී මුලූ මනුෂ්‍ය වර්ගයාම වෙනස් වෙනු ඇතැයි අප මීට පෙර කීවා. පළවැනිම අඩිය අඟහරු මත තැබූ පසු ලෝකයේ ප‍්‍රධානම මෘතාකාවක් බවට අඟහරු පත්වනු ඇති. එයින් අඟහරු ලොව ජීවිතය වඩ වඩා දියුණු කරන ආකාරයේ නිෂ්පාදන වෙනුවෙන් ලෝකයේ දැවැන්තම පෞද්ගලික සමාගම් ආයෝජන කරනු ඇති. ඇපල්, ගූග්ල්, ෆෙස්බුක්, ඇමසන් වැනි සමාගම් පවා අඟහරු ගමනට අවශ්‍ය දේවල් නිෂ්පාදනය කොට අලෙවි කරන්නට උත්සාහ කරනු ඇති. ඒ තරඟය නිසා අඟහරු ලොව වෙනස් කරන වේගය දෙගුණ තෙගුණ වේවි.


නුදුරු අනාගතයේ අඟහරු වෙත යන පිරිස් විද්‍යාත්මක පරීක්ෂණ හා ඉදිකිරීම් ආදිය පමණක් කරනු ඇති. එහෙත් කාලයක් ගෙවුණු තැන අඟහරු වෙත යන ඔබට හෝ ඔබේ දරුවාට කැමතිනම් අවන්හලක් විවෘත කළ හැකියි. තවත් කෙනෙකුට කොණ්ඩා කපන්නෙක් විය හැකියි. ඕනෑනම් සිනමාකරුවෙක් විය හැකියි. ලියුම්කරු වගේ කෙනෙකුට මාධ්‍යවේදියෙකු විය හැකියි. අඟහරුවල මහා නගරයක ජීවිතය සාමාන්‍ය එකක් බවට පත්වේවි.
අනෙක් අතට මේ අඟහරු ගමන ගැන කල්පනා කරද්දී අපට සිතන්නට වෙන්නේ අවුරුදු දහය පහළව බැගින් නොවෙයි. ඊට වඩා පුළුල් ලෙස කාලය ගැන කල්පනා කරන්නට අපට සිද්ධවෙනවා. නූතන මනුෂ්‍ය ශිෂ්ඨාචාරය වසර දහස් ගණනක් පැරණියි. එහෙත් අනාගතය දෙස බලද්දී මනුෂ්‍ය ශිෂ්ඨාචාරය වසර මිලියන ගණන් පැවතිය යුතු බව අප කල්පනා කළ යුතුයි. එසේනම් වසර මිලියන ගණනක අනාගතය ගැන අප සිතිය යුතුයි. ඒ අනාගතය දෙස බලද්දී අඟහරු වෙනස් කරන්නට ගතවෙන වසර දහසක පමණ කාලය ඉතා සුලූ කාලසීමාවක් ලෙස කල්පනා කළ හැකියි.


තවත් අවුරුදු මිලියන ගණනක් ගතවෙද්දී අපගේ සූර්යයා ක‍්‍රමයෙන් විශාලවෙමින්, සිය අවසාන ගමන ආරම්භ කරනවා. සූර්යයා ක‍්‍රමයෙන් විශාල වෙද්දී සෞරග‍්‍රහ මණ්ඩලයේ ග‍්‍රහලෝක දැවැන්ත සූර්ය කිරණට බිලිවෙන්න නියමිතයි. ඒ කාලය ගතවෙද්දී පෘථිවිය අධික උෂ්ණත්වයෙන් යුත් අපායක් බවට පත්වෙන්න නියමිතයි. අනෙක් අතට පෘථිවියට කුමන මොහොතක හෝ නොසිතූ විනාශයකට මුහුණදෙන්න සිද්ධවෙනවා. ඉතින්, දීර්ඝකාලීනව කල්පනා කරද්දී මනුෂ්‍යයන්ට සෞරග‍්‍රහ මණ්ඩලය අත්හැර යන්නටත් සිද්ධවේවි. ඉතින්, අනාගතයේදී අපගේ දරුමුණුපුරන් සෞරග‍්‍රහ මණ්ඩලයෙන් ඈතට යන්න නම් අද අප අපගේ අසල්වැසි ග‍්‍රහයාව ජනාවාස කළ යුතුයි. මනුෂ්‍යයන් ලබන අනාගත ජයග‍්‍රහණ වෙනුවෙන් අද අපට පැවරී තියෙන රාජකාරිය එයයි. අය අපගේ පරම්පරාවට පැවරී ඇති ශේෂ්ඨම මෙහෙයුමයි.

විප්ලවය ප‍්‍රතිවිප්ලවය හා සාහිත්‍යය 1

0

සැබෑ කවියාට, සැබෑ නිර්මාණකරුවාට කිසිවකුට හෝ කිසිවකට සේවය කළ නොහැකි ය. ඔහු සේවය කරන්නේ තමාගේ කවියට, නිර්මාණයට පමණකි. කිසියම් සාහිත්‍යකරුවකුට කවර වූ හෝ කඳවුරක පාර්ශ්වකරුවකුවීමට බැරි වන්නේ එහෙයිනි. එහෙත් පොදු වශයෙන් ලෝකය සමබිමක් විය යුතු යැයි ද ඒ වෙනුවෙන් ප‍්‍රබල මැදිහත් වීමක් කළ යුතු යැයි ද සිතූ, එසේ සිතමින් කිසියම් කඳවුරකට පක්ෂපාතී වූ ලේඛකයෝ හා කවියෝ ද වෙති.

මේ බලාපොරොත්තුව වූ කලි වසර සිය දහසක් මු`ඵල්ලේ පීඩිත ජනතාවගේ සිත්සතන් තුළ ද කැකෑරෙමින් පැවතුණකි. මේ බහුතරය විශ්වාස කළේ කිසියම් දිනෙක ලෝකයෙන් පන්තිභේදය අහෝසිවනු ඇතැයි කියා ය. පසුකාලීනව මේ විශ්වාසය පණගැන්වූයේ මාක්ස්වාදී දේශපාලන දර්ශනයයි. ඒ ඔස්සේ ඉතිහාසයේ සිදුවූ ජනතා නැගිටීම් අප හඳුන්වන්නේ ‘විප්ලව’ ලෙසිනි. එහෙත් දිළිඳුබවේ ක`ඵඅඳුර දුරැුලීමට නැගුණ හිරුම`ඩල ක`ඵවලාකු`ඵ අතරේ සැ`ගව ගිය අවස්ථා ද තිබේ. ශ්‍රේෂ්ඨ ඔක්තෝබර් විප්ලවයෙන් වසර සියයක් ඉකුත් වී ඇති අද දවසේදී ද දුගීදුප්පත්කම පැටවු  ගසමින් සිටී. දුගීභාවය, වඳභාවයට ලක්කරන සැත්කමක් තවමත් ලෝකයට සොයාගත හැකි නැත.

ලෝකය ඉදිරියට ඇදී යන්නේ මිනිසුන්ගේ ප‍්‍රාර්ථනා පූරණය කරමින් නොවේ. ප‍්‍රතිසංස්කරණවාදී ව්‍යායාමයන් අතරේ වුව බොහෝ විට සිදු වූයේ එක විදිහක මර්දනකාරී තත්ත්වයකින් වෙනත් විදිහක මර්දනකාරී තත්ත්වයකට මිනිසුන් තල්ලූ කර හැරීමයි. පාලකයන් වෙනස් වුණ ද නව නීති සම්පාදනය වෙමින් නව ආණ්ඩුක‍්‍රම බිහිවුණ ද මර්දනයේ හා සූරාකෑමේ වෙනසක් සිදුවූයේ නම් එය සිදුව ඇත්තේ නොසිතූවිරූ ගැටලූ මතුකරමිනි. පරණ භේද තුරන්වී ගියේ අලූත් භේද හටගන්වමිනි.

සැබෑ සාහිත්‍යකරුවා විප්ලවවාදී වුව ද ප‍්‍රතිවිප්ලවය දැකීමේ හඳුනාගැනීමේ සියුම් ඇස ද ඔහු සතු ය. ශ්‍රේෂ්ඨ ඔක්තෝබර් විප්ලවයෙන් පසු රට තුළ ස්ථාපිත වූ කොමියුනිස්ට්වාදය ඔස්සේ සාමූහික දැක්මක් සඳහා සිදුවූ පෙළඹවීම් හා ඒවායේ ප‍්‍රතිඵල ජනිත වූ ආකාරය ගැන බොහෝ සාහිත්‍යකරුවෝ අවධාරණය කරති. එකල හැම කවියකුටම, සිත්තරකුටම සේවය කළ යුතු වූයේ සමාජවාදයට බව ප‍්‍රකට ය. සැබෑ සාහිත්‍යය, සැබෑ කවිය කුමක් ද යන්න තීරණය කෙරුණේ රාජ්‍ය මැදිහත්වීමෙනි. විප්ලවයට පෙර ලෝක ප‍්‍රකට ශ්‍රේෂ්ඨ නවකතාකරුවන්, කවියන්, රුසියාවෙන් බිහිවුණ ද රුසියානු සාහිත්‍යය බිඳවැටුණේ විප්ලවයෙන් පසුව යැයි විශ්වාස කරන්නෝ බොහෝ ය.

කෙසේ වුව ද රුසියානු සාහිත්‍යයේ ජීවගුණය වියැකී යන්නට වූයේ ඔක්තෝබර් විප්ලවයෙන් පසුව බව ඉතා පැහැදිලි ය. අඳුරු ගබඩා තුළ සිරගත කෙරුණු කවිය, ලාච්චුවල වසා දැමූ නිර්මාණ සාහිත්‍යය අතරේ කවිය ගැන අබමල් රේණුවක තරමේ හෝ හැ`ගීමක් දැනීමක් නැති රාජ්‍ය නිලධාරීන් විසින් කවිය නිගමනය කරනු ලැබුණේ ය. 

කලාකරුවා, සාහිත්‍යකරුවා යනු විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්ත හමුවේ වුව මෙල්ල වන්නෙක් නොවේ. සඳ තරණය කළ විද්‍යාඥයා සඳ ආවාටවලින් පිරී ඇතැයි කීව ද කවියාට තවමත් සුන්දර ගැහැනියකගේ වත සඳ මුහුණකි. වින්සන්ට් වෑන්ගෝ නම් වූ ලෝකප‍්‍රකට චිත‍්‍රශිල්පියා සිතුවම් කළ මහා ගස් අහස පසාරු කරගෙන තරුවලිනුත් ඉහළට ඇදී යන්නේ ඒ නිසා ය. වැන්ගෝට ඒ සම්බන්ධයෙන් ඇත්තේ මෙවැනි අදහසකි.

‘මගේ ගස් අසාර්ථක වුණත් (වැරදි වුණාත්* කමක් නැහැ. මං චිත‍්‍රයට නැගුවේ ගස්වලට තියන ආසාව. බලාපොරොත්තුව. හැම ගහකටම තියනවා. තරු ඉක්මවලා යන ආසාවක්, ගස් දිහා බලං ඉන්න කොට මට ඒක පේනවා. ඇහෙනවා.’

මේ කාව්‍යමය චින්තාව විද්‍යාඥයාට යෙනීයනු ඇත්තේ විකාරූපීව ය. එහෙත් වෑන්ගෝගේ කලාවට විද්‍යාත්මක සිද්ධාන්ත බලපෑම් කරන්නේ නැත. ඒ, කලාකරුවා සිය ආවරණ කලාපයට විද්‍යාව හෝ වැද්ද නොගන්නා නිසා ය. ඔහු විද්‍යාව සම`ග ගනුදෙනුවක යෙදෙන්නේ සිය පරිකල්පන අවකාශය තුළ ඊට අදාළ බිජුවටක් රෝපණය වුවහොත් පමණි.

මෙහිදී අප සාකච්ඡුා කරන්නේ විප්ලවයෙන් පසුව උද්ගත වූ යම් යම් තත්ත්වයන් ගැන හා විප්ලවයේ අතුරුඵල ගැන විවිධ කරුණු සාකච්ඡුාවට බදුන් කළ සාහිත්‍ය කෘති ගණනාවක් අතරින් තෝරා ගත් අතළොස්සක් පිළිබඳව ය. 

වර්තමානයේ සෝවියට් දේශය නමින් යුත් දේශය සඳහා ලෝක සිතියමේ ඉඩක් වෙන්වී නැතත් සෝවියට් සාහිත්‍යයේ ‘සූර්යෝදය’ ලෙස හැඳින්විය හැකි අතිශයින්ම සංවේදී ලේඛකයා ලෙස අප හඳුනාගන්නේ චිංගීස් ආයිත්මාතොව් ය. මේ අපූරු ලේඛකයාගේ අපූරු නවකතාව ලෙස බොහෝ දෙනා හඳුනා සිටින්නේ ‘දුයිෂෙන්’ හෙවත් ‘ගුරු ගීතය’යි. එහි දුයිෂෙන් නම් වූ ගුරුවරයාගේ ගුරුභූමිකාව කරළියට නැගෙන්නේත් ඔහුගේ සිතුවිලි හා ක‍්‍රියාකාරකම්වලින් විශද වන්නේත් ‘විප්ලවය’ විෂයයෙහි කතුවරයා දරා සිටි උත්කර්ෂවත් ගෞරවයයි. එහෙත් අයිත්මාතොව්ගේ නවකතාවල සිටින විප්ලවවාදියෝ ද අනුක‍්‍රමයෙන් වින්දිතයන් බවට පත් වෙති. දුයිෂෙන් නම් වූ ගුරුවරයාගෙන් ඇරඹෙන විප්ලවවාදී පරපුරේම තවත් පුරුකක් වන අබුතාලිප් නම් වූ ගුරුවරයා ද එවැන්නෙකි. ඔහු අපට හමුවන්නේ අයිත්මාතොව්ගේ ඔයා ෘ්හ ක්ිඑි ඵදරු එය්බ ් ්‍යමබාරුා ශැ්රි (සියවසක් පවත්නා දවස, පරිවර්තනය:

චූලානන්ද සමරනායක* කෘතියෙනි.

මධ්‍යම ආසියානු ස්ටෙප්ස් බිමෙහි පිහිටි දුෂ්කර දුම්රිය මංසන්දියක අතිශයින් දුෂ්කර ජීවිත ගතකරන කම්කරුවන් අතරට අබුතාලිප් එක්වන්නේ යුද සිරකරුවකු ලෙස ද නොවිඳිනා දුක් අනුභව කිරීමෙන් පසුව ය. මුල් කාලයේදී ගුරු වෘත්තියේ නියැ`ඵණ අබුතාලිප් ස්ටෙප්ස් බිමට පැමිණි පසුව ඔහුගේ කල්‍යාණ මිත‍්‍රයා වන්නේ යෙදිගෙයි ය. කර්කශ වූ කම්කරු දිවිය අතරේ වුව ඉඩ ලැබුණු සැණින් දරුවන්ට උගන්වන්නට අබුතාලිප් යොමුවන්නේ පැරණි වෘත්තිය ජීවිතයේ හුරුපුරුද්ද නිසා ය. පසුකලෙක ඔහුට චෝදනා එල්ල වන්නේ මේ ලිවීම හා ඉගැන්වීම සම්බන්ධයෙනි. දරුවන්ගේ අභ්‍යාස පොත් පෙරලා බලන රාජ්‍ය නිලධාරියකු යෙෙදිගෙයිගෙන් ප‍්‍රශ්න කරන්නේ මෙසේ ය.

‘මේ තියෙන්නේ මුලින්ම ලියපු වචන. මේ පිටුවේ ළමයි මෙහෙම ලියා තියනවා… අපේ ගෙදර… ඒත් අද දවසේ අපේ ළමයින්ගේ කටේ තියෙන්න  ඕන මුල්ම වචනේ මොකක්ද?… අපේ ජයග‍්‍රහණ… ජයග‍්‍රහණයයි ස්ටාලින්නුයි කියන්නේ හොහොමටවත් වෙන් කරන්න බැරි දෙයක්…’

අයිත්මාතෝව්ගේ නවකතා අතරේ සුවිශේෂී කෘතිය ලෙස සැලකෙන ත්‍්රුඇකකල ඨමකි්රහෟ (සමුගනිමු ගුල්සාරි, පරිවර්තනය: චූලානන්ද සමරනායක* ද විප්ලවය හා ප‍්‍රතිවිප්ලවය පිළිබඳ ඉතා සියුම් හෙළිදරව්වක් කරයි. (මේ සුවිශේෂ නවකතාව, අර්නස්ට් හෙමිංවේගේ ‘මහල්ලා හා මුහුද’ට සම වන කෘතියක් ලෙස ද පැසසුමට ලක් වී තිබේ.*

චිංගීස් අයිත්මාතොව්ගේ මානව කේන්ද්‍රීය දැක්ම, සත්ත්ව කරුණාව දක්වා ප‍්‍රසාරණය කෙරුණ අවස්ථා කිහිපයක් ම ඇති අතර ‘සමුගනිමු ගුල්සාරි’ ඒ එක් අවස්ථාවකි. මේ විශිෂ්ට නවකතාව විකාශනය වන්නේ ගුල්සාරි නම් වූ අජානීය තුර`ගකු හා තනබායි නම් වූ කාරුණික මනුෂ්‍යයකු අතර හටගැනෙන අපූරු සබඳතාවක් පාදකව ය. තමාගේ හැම චලනයක් කෙරෙහිම සංවේදී වන මේ අපූරු සත්ත්වයා තනබායි විසින් රැුකබලා ගනු ලබන්නේ පුත‍්‍ර ස්නේහයෙන් යුතුව ය. එහෙත් කිසියම් අවස්ථාවකදී තනබායිට මේ සත්ත්වයා වෙතින් ද වෙන්වන්නට, උගෙන් සමුගන්නට සිදුවෙයි. 

ඒ වූ කලි විප්ලවය මිනිසුන් වෙත නවලෝකයක්, නව චින්තනයක් ප‍්‍රදානය කර තිබූ යුගයයි.   ඉඩම්, නිදහස, මිනිස් අයිතිවාසිකම් යන සියල්ලම තමන් අත්පත් කරගෙන ඇතැයි සිතමින් උදම්ව සිටින පිරිස විසින් ඉඩම් හිමියන්, මුල්ලාවරුන් හා ධනවතුන් අතුගා දමනු ලබන්නේ කෙතක වල්පැල උදුරා දමන ලෙසිනි. මේ වනවිට තනබායිගේ සහෝදරයා වන කු`ඵබායි දැඩි වෙහෙස මහන්සියකින්, කැපවීමකින් අනතුරුව තමාගේම වූ ජීවිතයක් ගොඩනගා ගෙන සිටියි. ඔහුට නිවෙසක් හිමිව තිබූ අතර එළදෙනක්, බැට`ඵවන් කිහිිප දෙනෙක්, කිිරි දෙවිය හැකි වෙළඹක්, ඇගේ පැටවා, නගුලක් ඇතු`ඵ ගොවි උපකරණ ගණනාවක් ද තිබේ. අස්වනු නෙළන කාලයට පමණක් කුලීකරුවන්ගේ සහාය ලබාගත්ත ද ඔහු ධනවතකු යැයි කිව හැකි නොවේ. එහෙත් සෝවියට් ගම්සභා රැුස්වීමේදී කු`ඵබායි පිළිබඳ මාතෘකාව සාකච්ඡුාවට ගැනෙද්දී සහෝදරයා වෙනුවෙන් හ`ඩක් අවදිකිරීමට කාරුණික තනබායි පවා යොමු නොවෙයි.

‘කු`ඵබායි මගේ සහෝදරයයි කියලා නුඹලාට කනගාටුවෙන්න කාරියක් නෑ. නුඹලාට බැරි නං මං ම එයාගේ දේපළ අහිමි කරන්නං.’

විප්ලවයේ උත්කර්ෂයෙන් ඔදවැඞී, ධනපතියන් පිළිබඳ වගාදිගා කරගත යුතු යැයි සිතා සිටින වෛරය උපරිම මට්ටමින් ශරීරගතකරගෙන සිටින තනබායි, කු`ඵබායි හමු වූ දවසේ දෙදෙනා අතර හුවමාරු වන දෙබස මෙවැනි ය.

‘මොන එහෙකටද බං උඹට මගේ දේපළ උදුර ගන්න  ඕන වෙලා තියෙන්නෙ. එකට නෙවෙයිද අපි කුලීකාරයෝ හැටියට ගොවිපොළවල කැඹුරුවේ. ඉඩම් හිමියෝ අපි දෙන්නවම රවට්ටවල පයිං ගහල දොට්ට දැම්මෙත් එකටම නේද?’

‘ඒව දැන් ගණන් ගන්න බෑ. උඹ දැන් ඉඩම් හිමි ධනපතියෙක්.’

‘මං ධනපතියෙක් නෙවේ. මේ තියෙන හැම දෙයක්ම මගේ දාඩිය මහන්සියෙන් හරි හම්බ කරගත්ත දේවල්. මං ඒව අතහරින්න සූදානමින් ඉන්නේ. උඹට පු`ඵවනි ඒ ඔක්කොම ගන්න. ඒත් මොන එහෙකටද උඹලට මාව කුලාකයෙක් කරන්න  ඕනෙ? හෘද සාක්ෂියක් කියල එකක් උඹට නැද්ද තනබායි?.’ (සමුගනිමු ගුල්සාරි, 204 පිටුව*

මතවාද, දෘෂ්ටිවාද මිනිසුන්ගේ හෘදය සාක්ෂියට යදම්ලන අවස්ථා බොහෝ ය. කු`ඵබායි සයිබීරියාවට පිටත්කර හැරිය ද තනබායි සසල නොවන්නේ ඒ නිසා ය. එහෙත් ඔහු තුළ මහත් වූ කම්පනයක් හටගන්නේ, ගුල්සාරි ගෙනයාමට පැමිණි නියෝජිතයන් තමාට දමා ගසන ඇතැම් ප‍්‍රශ්නවල ගැබ්ව ඇති භයංකාර සත්‍යය හේතුවෙනි.

‘මේ ටික අහන්න. ගුල්සාරි (අශ්වයා* ඔයාගෙ ද? ඔයාගෙ හිතේ ඌ ඔයාගේ පුද්ගලික දේපොළක් කියල ද? මොනවද ඔයාට කියල අයිති?’

නැත. ඔහුට ගුල්සාරි අයිති නැත. ස්ටෙප්ස් බිම ඔස්සේ විදුලියක් මෙන් හඹාගිය, තරගවලදී පවා තමාට ඉහළම කීර්තිය ලබාදුන්, පුත‍්‍රස්නේහයෙන් රැුකබලාගත් මේ අජානීය තුර`ගා ද දැන් සෝවියට් සභාවේ පොදු වස්තුවකි.

මිනිසාට මේ පොදු බව දරා සිටිය හැකි කිසියම් සීමාවක් ද තිබේ. ඒ සීමාව ඉක්ම වූ කල මිනිසා ගොදුරු වන්නේ ආතතියකට ය. පොදු දේපළ ක‍්‍රමය ඉතා යහපත් ය. ඒ බව සියල්ලෝම මනා ලෙස දැන සිටිති. එහෙත් ප‍්‍රශ්නය නම් සාමාන්‍ය මිනිසාට, මිනිස් ස්වභාවයට ප‍්‍රායෝගික වශයෙන් ඊට අනුගතවීමට, එය ජීර්ණය කරගැනීමට ඇති නොහැකියාවයි. තනබායිගේ ව්‍යාකූලත්වයට හේතුවන්නේ ද මේ ස්වභාවයයි.

 අයිත්මාතෝව් තවත් හද සසල කරවන කතාපුවතක් අපට කියන්නේ ඔයැ ඡුක්ජැ දෙ එයැ ීනමකක (දංගෙඩිය, පරිවර්තනය: චූලානන්ද සමරනායක* ඔස්සේ ය. සමාජ සාධාරණය උදෙසා කැපවන අවංක විමුක්තිකාමියකු වූ අව්දි කලිස්ට‍්‍රාටොව්ට නිලධාරිවාදයෙන් එල්ලවන ප‍්‍රහාර ගැන නවකතාවේ එක් පැත්තකින් විස්තර වෙද්දී තවත් පැත්තකින්, හෘදය සංවේදීව විදාරණය වන්නේ රටේ සත්ත්ව සම්පත නිර්දය ලෙස ඝාතනය කිරීම සඳහා නිකුත් කෙරුණ නිලධාරි ආඥා හමුවේ අසරණ වී යන සත්ත්ව ජීවිත පිළිබඳවයි.

නවකතාව විකාශනය වන්නේ ඉසික්කුල් කඳුකරයේ වෙසෙන ‘අක්බාරා‘ නම් වූ වෘකධේනුවගේ කඳු`ඵ කතාව ද සමගිනි. වෘකයන්ගේ සාමාන්‍ය උස ඉක්මවා සිටින අක්බාරා, ගෙල වටා වැඞී ගිය රිදීවන් වූ ලෝම සහිත නිල්දෑසින් යුතු අපූරු පෙනුමැති වෘකධේනුවකි. ප‍්‍රදේශයේ එෙ`ඞ්රුන් ඇය අමතන්නේ ‘අක්ඩාලි’ හෙවත් ‘පිටසුද්දී’ ලෙස ය. ටාශ් චයිනාර් නම් වූ සිය වල්ලභයා ද සම`ග එක් වී ඇය ලොවට බිහිකරන වෘක පැටවුන් සෑම වාරයකදීම බිලිගනු ලබන්නේ මිනිසුන් විසිනි. අක්බාරාගේ කු`ඵදුල් දරු තිදෙනා ‘ලොකුඔ`ඵවා’, ‘ඉක්මන් පාදයා’ හා ‘පෙම්බරී‘ නම් වෙති. තිරිසන් සතුන් තමන්ගේ පැටවුනට නම් ලබා නොදෙන මුත් පැටවුන්ගේ අංග ලක්ෂණ හඳුනා උන් නිිසිලෙස වර්ගීකරණය කරගැනීමට, වෙන්කරගැනීමට ඔවුන් සමත් වන්නේ යැයි අයිත්මාතෝව් කියයි. ඒ, මිනිසාට අහිමි, සතුනට පමණක් ම හිමි ‘ඉව’ නම් වූ සොබාදහමේ අපූරු වරප‍්‍රසාදය ඔස්සේ ය. සතුනගේ නැහැයට පමණක් නොව මු`ඵ සිරුරටම සංවේදී වන මේ අපූරු තත්ත්වය ඔස්සේ අක්බාරා ද සිය පැටවුන් (ශරීර ලක්ෂණවලට අනුකූලව* බෙදා වෙන් කරගෙන සිටියි. (තිරිසන් සතුනගේ චලනයන්, හැසිරීම් හා ඉරියව් පිළිබඳ මහා අවබෝධයක් අයිත්මාතෝව් ලබා සිටින්නේ කලක් පශුවෛද්‍ය විශේෂඥයකු ලෙසින් ද සේවය කර ඇති නිසා වීමට පු`ඵවන.* ඉසික්කුල් කඳුකරයට ‘මොයුන්කුම් මෙහෙයුම’ නම් වූ ඒ මහා සංහාරය, සමූහ ඝාතනය මුදා හැරෙන්නේ මේ පැටවුනට යාන්තම් අවුරුද්ද පිරී ඇති අවස්ථාවේ ය.

‘මිනිස්සු මානව දෙවිවරු…’ යි. මෙහිදී අයිත්මාතෝව් උත්ප‍්‍රාසයෙන් ලියා තබයි. ඔවුන් මුල්ම අවස්ථාවේදී සත්ත්ව හම් පොරවාගෙන දඩයමේ පැමිණියේ දුනු හී සහිතව අසුන්පිට නැගීගෙන ය. අනතුරුව ඔව්හු තුවක්කු මානමින් වාහනවලින් පැමිණෙති. සතුන්ගේ පලායාමේ ස්වභාවය හඳුනා සත්ත්ව රංචු නිරික්ෂණය කරමින් අත්දැකීම්වලින් පරිපූර්ණව දැන් දැන් ඔවුන් පැමිණෙන්නේ හෙලිකොප්ටරවලිනි. බිම රැුඳී සිටින ස්නයිපර් තුවක්කුකරුවෝ ඔවුනට මාර්ගෝපදේශ සලසමින් තිතට, නූලට, ඉලක්කයට දඩයමේ යෙදෙන අවස්ථාව උදාකර දෙති.

හෙලිකොප්ටර් හ`ඩ මුලින් ම අසන අක්බාරා තැතිගෙන අවට බලන්නේ ඒවා ස්ටෙප්ස් බිම හරහා ඇදී යන මේඝ ගර්ජනාවල ද නොවූ අමුතුම ආකාරයේ ආගන්තුක හ`ඩක් නගන නිසා ය. අහසින් පොළොවෙන් හතර වටින් ගිනි-වැසි වසිද්දී ඇන්ටිලෝපයන්ගේ මරණීය විලාප සම`ග වෝකිටෝකි යන්ත‍්‍ර හ`ඩ ගා කියන ‘මේ පැත්තෙන් වෙඩි තියන්න’ වැනි විධාන රැුව්දෙද්දී තිරිසන් සතුන් නන්නත්තාරව යන්නේ කිසිවක් තේරුම්ගත නොහැකිව ය. මිය ගිය සතුන්, පණ අදින සතුන් ආදි වශයෙන් නෙළාගත් අස්වැන්න සියල්ල එකතු කිරීමට තවත් මිනිස්සු එහි රැුඳී සිටිති. ඔවුහු ලේ තැවරුණ, පණ අදින සතුන් හා මළසිරුරු ගාත්වලින් අල්ලා ඔසවා වේගයෙන් පද්දා ට‍්‍රක්රථ තුළට වීසි කරති. තමාගේ ආදරණීය පැටවා – ලොකු ඔ`ඵවා වෙඩි වැදී, අහසට වීසි වී බිම වැටී ඇලයකට පෙරළී අතපය දිග හැර නිසල වූ පසු උගේ සිරුර මතින්ම පිම්මක් පැන දුවන්නට අක්බාරාට ද සිදුවෙයි.

ඉසික්කුල් විල අද්දරදී මේ වෘකයන්ගේ වෘත්තාන්තය, ඛේදාන්තයක් වන අයුරු අයිත්මාතෝව් සිතුවම් කරන්නේ සංවේදී මිනිසුන්ගේ දෑස් කඳුළින් බොඳ කරමිනි. අවසානයේදී දරු සම්පත් සියල්ල අහිමිව සහකරුවා ද මියගොස් සිටියදී හුදෙකලාව ගම්වදින අක්බාරා, ගැමියකුගේ නිවෙසකට රහසේ ඇතු`ඵ වී සෙමින් සෙමින් ළංවන්නේ කුඩා දරුපැටියකු වෙත ය. අහිමි වී ගිය දාරක ස්නේහය යළි මතකයට නගන ඇය, දරුවාගේ කොපුල්තල ලෙව කා බලයි. මේ සුරතලය අතරේදී ඇගේ සිත විමසන්නේ මේ කුඩා මිනිස් පැටවාට අර ගල්පවුව යට ලෙනෙහි තමන් සම`ග විසිය නොහැකි දැයි කියා ය. අනතුරුව මහත් වූ පරිස්සමකින්, පැටවුන් ඩැහැගන්නා ආකාරයටම මිනිස් දරුවාගේ කබා කොලරයෙන් අල්ලා ඔසවාගන්නා ඇය කඳුකරයට පැනයන්නේ මිනිස් වෙඩි ප‍්‍රහාර වැස්සක් අතරිනි. කිසියම් අවස්ථාවකදී ඇය ඒ උණ්ඩයකට ගොදුරු වන අතර වෘක ධේනුවගේ මළසිරුර අසලම මිනිස් පැටවා ද මියගොස් සිටිනු දක්නට ලැබෙයි. එහෙත් ඒ කුඩා ළය දැදුරු වී ඇත්තේ වෙඩි උණ්ඩයකින් මිස තියුණු වෘක දත්වලින් නම් නොවේ.

මේ කතාව ලිවීමේදී මේ අපූරු නිර්මාණකරුවා තුළ උතුරා යන්නට ඇතැයි සිතිය හැකි දයා කරුණාවේ පරිමාණය, එහි ගැඹුර කොතෙක් නම් විය හැකි දැයි උපකල්පනය කරන්නට මම කිසියම් උත්සාහයක යෙදුණෙමි. මානව විමුක්තිය උදෙසා නන්අයුරින් ක‍්‍රියා කළ ඔහුගේ පිරුණු හදවතේ රැුලිි නැගූ දයා කරුණාව, නැංගුරම් ලා ඇත්තේ මානව දයාව අසල පමණක් නොවන බව ය, එතැනදී ද මට පෙනී ගියේ.

1990 මුල් කාලයේදී ගොර්බචොෆ්ගේ උපදේශකයකු වශයෙන් ද තවත් වරකදී කිර්ගිසියානු පාර්ලිමේන්තුවේ මන්ත‍්‍රීවරයකු ලෙසින් ද රටවල් ගණනාවක කිර්ගිසියානු තානාපතිවරයා වශයෙන් ද විශේෂයෙන් කොමියුනිස්ට් පක්ෂයට ළැදි සෝවියට් පාලනයේ ප‍්‍රගතිය උදෙසා සටන් වැදුණකු ලෙසින් ද ප‍්‍රකටව සිටි චිංගීස් අයිත්මාතෝව් ඒ සියල්ලට ම ඉහළින් කැපී පෙනෙන්නේ කාරුණික සත්‍යවාදියකු ලෙසිනිි යි ඔහුගේ පොත් කියවන විට සිතෙයි.

විප්ලවයේ අතුරුපල වශයෙන් රුසියානු සමාජයට බලපෑම් කළ යම් යම් නිශේධනීය තත්ත්වයන් පිළිබඳව වගකිව යුතු වන්නේ විප්ලවය නොවේ. ඒ සියලූ තත්ත්වයන් ප‍්‍රකට කරන්නේ ව්‍යුහමය වෙනස්කම්වලින් පමණක් අපේක්ෂිත අරමුණු කරා ළ`ගාවිය හැකි නොවන බව ය. මේ වන විට සිංහල භාෂාවේ ඇතැම් පදවලට, වචනවලට පවා උත්ප‍්‍රාසය මුසු කර ඇත්තේ මිනිසාගේ ක‍්‍රියාකාරකම් ය. ‘ධර්මිෂ්ඨ’ යන්න එක්තරා කාලයකදී මේ රටේ මිනිසුනට හාස්‍යජනක වූූ අයුරින්ම ඒ ඉරණමම අද වනවිට හිිමිවී ඇත්තේ ‘සාමය’, ‘සංහිඳියාව’ වැනි පදවලට ය. වචනවල බර ක්ෂය වී ඇත්තේ මිනිසාගේ අභ්‍යන්තරය දියාරු වී සැහැල්ලූ වී ඇති නිසා ය. මිනිසාගේ අභ්‍යන්තර විප්ලවයක් සිදුවන තුරුම මේ තත්ත්වයන් මේ තත්ත්වයෙන්ම පවතින බව නිසැක ය. එහෙත් මේ ආත්මශෝධනය කවරාකාරයෙන් සිදුවිය යුතු දැයි හරියටම කියන්නට බැරි ය. ඇතැම් විට එය පුද්ගලයාගෙන් පුද්ගලයාට වෙනස් ආකාරයකින් සිදුවිය හැක්කකි. කෙසේ වුව ද එය සිදුවන තුරුම ශ්‍රේෂ්ඨ යැයි, ගෞරවනීය යැයි අපට කටපුරා කිව හැකි වන්නේ නීතිපද්ධති, ව්‍යුහ සම්බන්ධයෙන් පමණි.

අප කිසිවකුට අපේ උපත, ජන්මය ඉල්ලා ගත නොහැකි ය. අප සිංහලයකු, ද්‍රවිඩයකු හෝ මුස්ලිම් ජාතිකයකු වන්නේ පූර්ව අනුමැතියකින් පූර්ව ක‍්‍රියාකාරකමකින් නොවේ. ප‍්‍රභූන් හා නිර්ප‍්‍රභූන් ගැන කියන්නට ඇත්තේ ද ඒ කතාවම ය. කිසිවකු ඉසුරුමත් මවුපියනට දාව උපදින්නේත් තවත් කිසිවකු දිළිඳු පැලක උපත ලබන්නේත් පූර්ව කොන්දේසි සපුරා නොවේ. එසේ නම් ඒ ඒ ජන්මයන් සම්බන්ධයෙන් ඒ කිසිවකු වගඋත්තරකරුවන් වන්නේ ද නැත.

ගිලටීනයට ගෙල දුන් ප‍්‍රංශයේ මාරිඇන්ටනෙට් රැුජිනට ද මේ ධර්මතාව පොදු ය. ඇගේ ස්වයං චරිතාපදානය ඔස්සේ කියැවෙන්නේ ද එක්තරා කඳු`ඵ කතාවකි.x

x කැත්ලීන් ජයවර්ධන