දූෂණ විරෝධී පනතට යෝජිත නව සංශෝධන මගින් වත්කම් හා බැරකම් ප්රකාශ සම්බන්ධයෙන් මහජනතාවට සහ මාධ්යයට ඇති තොරතුරු භාවිත කිරීමේ අයිතිය සීමා නොකරන ලෙස පැෆ්රල් සංවිධානය ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක මහතාගෙන් ඉල්ලා තිබේ.
පැෆ්රල් විධායක අධ්යක්ෂ රෝහණ හෙට්ටිආරච්චි මහතා විසින් අගෝස්තු 24 වැනිදා ජනාධිපතිවරයා වෙත යොමු කළ ලිපියකින් මෙම ඉල්ලීම කර ඇත.
2023 අංක 9 දරන දූෂණ විරෝධී පනත මගින් වත්කම් හා බැරකම් ප්රකාශ මහජනතාවට ප්රසිද්ධියේ භාවිත කිරීමට අවස්ථාව සැලසීම ශ්රී ලංකාවේ දූෂණ විරෝධී ක්රියාවලියේ වැදගත් ඉදිරි පියවරක් වූ බව පැෆ්රල් පෙන්වා දෙයි.
එහෙත් ජූලි 24 වැනිදා ගැසට් කර ඇති දූෂණ විරෝධී (සංශෝධන) පනත් කෙටුම්පත මගින් එම ප්රකාශ නීතිමය කාර්යයකට හැර වෙනත් කාර්යයක් සඳහා භාවිත කිරීම සම්බන්ධයෙන් සීමා පැනවීමට යෝජනා කර ඇති බව එම සංවිධානය පවසයි.
යෝජිත සංශෝධනය අනුව වෙනත් පුද්ගලයකුගේ වත්කම් හා බැරකම් ප්රකාශයක සංස්කරණය කළ පිටපතක් ලබාගන්නා පුද්ගලයකුට එය අදාළ නිලධාරියකුට හෝ ආයතනයකට ඉදිරිපත් කිරීම හැර වෙනත් කාර්යයක් සඳහා භාවිත කළ නොහැකි වන බව පැෆ්රල් සඳහන් කරයි.
එවැනි සීමාවක් මගින් පනත හරහා මහජනතාවට ලබාදී ඇති තොරතුරු මහජනතාව විසින් භාවිත කිරීම අපරාධමය වරදක් බවට පත්විය හැකි බවත් එය තොරතුරු වෙත ප්රවේශ වීමේ හා එම තොරතුරු සමාජගත කිරීමේ අයිතිය සීමා කිරීමක් බවත් එම ලිපියේ දැක්වේ.
වත්කම් හා බැරකම් ප්රකාශවල පවතින පරස්පරතා හඳුනා ගැනීමටත්, කිසියම් පුද්ගලයකුගේ වත්කම් ඔහුගේ හෝ ඇයගේ නීත්යනුකූල ආදායමෙන් පැහැදිලි කළ හැකිද යන්න සොයා බැලීමටත් මාධ්යවේදීන්, සිවිල් සමාජය සහ උනන්දුවක් දක්වන පුරවැසියන්ට හැකියාව තිබිය යුතු බව පැෆ්රල් පෙන්වා දෙයි.
එවැනි තොරතුරු භාවිත කිරීම සීමා කිරීම දූෂණ විරෝධී ක්රියාවලියටම අහිතකර විය හැකි බවද එහි සඳහන් වේ. කෙසේ වෙතත් වත්කම් හා බැරකම් ප්රකාශ විකෘති කර යම් පුද්ගලයකු සමාජය තුළ අප්රසාදයට ලක් කිරීමේ චේතනාවෙන් කටයුතු කරන්නේ නම් ඊට එරෙහිව නීතිය ක්රියාත්මක කිරීම සම්බන්ධයෙන් ගැටලුවක් නොමැති බවද පැෆ්රල් පවසයි.
එහෙත් මහජන දේපළ සහ මහජන බලතල භාවිත කරන පුද්ගලයන් ඒ හරහා අයථා ලාභ ලබාගෙන තිබේද යන්න සොයා බැලීමට මහජනතාවට ඇති අයිතිය හෝ ජනතාව දැනුවත් කිරීමට මාධ්ය ඇතුළු බාහිර පාර්ශ්වයන්ට ඇති අයිතිය සීමා නොකළ යුතු බව එම සංවිධානය අවධාරණය කරයි.
මේ අතර දූෂණ විරෝධී පනතේ 80(ආ) වගන්තියට අදාළව ද සංශෝධනයක් යෝජනා කර ඇති බව පැෆ්රල් පෙන්වා දී ඇත. රජය හෝ රජයේ සංස්ථාවක් විසින් සියයට 25කට නොඅඩු කොටස් හිමිකාරිත්වයක් දරන ආයතනවල ප්රධානීන්ට වත්කම් හා බැරකම් ප්රකාශ ඉදිරිපත් කිරීමේ අවශ්යතාව අදාළ වන සීමාව සියයට 50 දක්වා ඉහළ නැංවීමට යෝජනා කර ඇති බව එම ලිපියේ සඳහන් වේ.
ඒ අනුව සියයට 49.9ක් දක්වා රාජ්ය හිමිකාරිත්වයක් ඇති ආයතනවල ප්රධානීන්ට වත්කම් හා බැරකම් ප්රකාශ ඉදිරිපත් කිරීමේ වගකීමක් නොපැනනගින තත්ත්වයක් ඇතිවිය හැකි බවත්, එය අල්ලස් හා දූෂණය පිටුදැකීමේ අරමුණට පටහැනි බවත් පැෆ්රල් පෙන්වා දෙයි. එමෙන්ම යෝජිත සංශෝධනවල ඇතැම් ප්රතිපාදන මගින් අල්ලස් හෝ දූෂණ කොමිෂන් සභාවේ බලය එක් පුද්ගලයකු වටා වැඩි වශයෙන් කේන්ද්රගත වීමේ අවදානමක් ඇති බවද එම සංවිධානය සඳහන් කරයි.
වත්මන් අධ්යක්ෂ ජනරාල්වරයා පිළිබඳ විශ්වාසයක් පැවතියද, ස්වාධීන කොමිෂන් සභාවක බලය එක් පුද්ගලයකු මත නොව කොමිෂන් සභාව හෝ විධිමත් ආයතනික ව්යුහයක් මත පදනම් විය යුතු බව පැෆ්රල් පවසයි.
තවද වත්කම් හා බැරකම් ප්රකාශකයා සමග අවම වශයෙන් මාස හයක් ජීවත් වූ තැනැත්තකුගේ වත්කම් හා බැරකම් හෙළි කිරීමේ අවශ්යතාව ඉවත් කිරීමට ද නව කෙටුම්පත මගින් යෝජනා කර ඇති බව පැෆ්රල් පෙන්වා දෙයි.
එම ප්රතිපාදනය ඉවත් කිරීමෙන් යම් පුද්ගලයකු පාලනය කරන හෝ එම පුද්ගලයා ප්රතිලාභ ලබන වත්කම් ඔහු හෝ ඇය සමග ජීවත් වන වෙනත් පුද්ගලයකුගේ නමට පැවරීම හරහා වත්කම් සැඟවීමට අවස්ථාවක් නිර්මාණය විය හැකි බව එම ලිපියේ සඳහන් වේ.
කෙසේ වෙතත්, නව සංශෝධන කෙටුම්පතේ සියලු ප්රතිපාදන සම්බන්ධයෙන් පැෆ්රල් විරෝධය පළ නොකරන අතර, මෙතෙක් පනතට ඇතුළත් නොවූ ක්ෂේත්ර ගණනාවක් ඇතුළත් කිරීම සහ ඇතැම් අපැහැදිලි තත්ත්වයන් නිරාකරණය කිරීම ඇතුළු සාධනීය කරුණු රැසක් එහි අඩංගු බවද පිළිගෙන තිබේ.
එහෙත් 2023 වසරේදී දූෂණ විරෝධී පනත හරහා ලබාගත් ප්රගතිය කිසිදු සංශෝධනයක් මගින් ආපසු හැරවීමට ඉඩ නොදිය යුතු බව පැෆ්රල් අවධාරණය කරයි. බලය දරන්නන් වගවීමට ලක් කිරීම සඳහා මහජනතාවට ඇති අයිතියත්, තොරතුරු වෙත ප්රවේශ වීමට සහ එම තොරතුරු භාවිත කිරීමට හා බෙදා ගැනීමට ඇති අයිතියත් ආරක්ෂා වන පරිසරයක් තුළ දූෂණ විරෝධී නීති තවදුරටත් ශක්තිමත් කළ යුතු බවද එම සංවිධානය පවසයි.
ඒ අනුව යෝජිත දූෂණ විරෝධී සංශෝධන කෙටුම්පත පුළුල් මහජන සංවාදයකට යොමු කර බලය දරන්නන්ගේ වගවීම සහ මහජනතාවගේ තොරතුරු අයිතිය තවදුරටත් ආරක්ෂා වන ආකාරයේ ප්රතිසංස්කරණයක් සිදු කරන ලෙස පැෆ්රල් ජනාධිපතිවරයාගෙන් ඉල්ලා තිබේ.
