ක්ෂුද්රමූල්ය හා ණය නියාමන අධිකාරි පනත් කෙටුම්පතට රජයේ මුදල් පිළිබඳ පාර්ලිමේන්තු කාරක සභාවේදී අනුමැතිය හිමිවී තිබුණේ පසුගිය සතියේදීය. එහිදී රජයේ මුදල් පිළිබඳ කාරක සභාවේ සභාපති ආචාර්ය හර්ෂ ද සිල්වා පෙන්වා දී තිබුණ එක් කරුණක් වූයේ ලියාපදිංචියක් නොමැතිව ක්ෂුද්රමූල්ය සමාගම් මේ වනවිට ක්රියාත්මක වෙමින් පැවතින බැවින් පනත ක්රියාත්මක වීම දක්වා නොසිට ඒවා නැවැත්විය යුතු බවයි.
එසේ ලියාපදිංචියකින් තොරව ක්ෂුද්රමූල්ය සමාගම් ක්රියාත්මක වන බව ෆේස්බුක් මාධ්යයේ අපට හමුවන පොස්ට් මගින් මෙන්ම අපගේ ජංගම දුරකතනවලට ලැබෙන කෙටි පණිවිඩ මගින්ද සනාථ වේ. ක්ෂුද්රමූල්ය ණය ලබාදීම් පිළිබඳ එසේ ප්රසිද්ධියේ ප්රචාරයන් සිදුකරන්නන් ඒ සඳහා කිසිදු බියක් හෝ චකිතයක් නොදක්වන බවද මේ මගින් පෙන්නුම් කරයි.
ලියුම්කරුගේ ජංගම දුරකතනයට ආ ක්ෂුද්රමූල්ය ණය පිළිබඳ අවසන් කෙටි පණිවිඩය වූයේ ලෝන් මොනිගෝ නම් ආයතනයකින් එවන ලද්දකි. එහි රුපියල් 20,000ක ඉක්මන් ණයක් විනාඩි 5ක කාලයකදී ලබාගත හැකි බව සඳහන් කර ඇත. පළමු ණය මුදලට සියයට 20ක වට්ටමක් ලබාදෙන බවද සඳහන් කර ඇත.
ඊට පෙර ජංගම දුරකතනයට ආ ඒ ආකාරයේ ක්ෂුද්රමූල්ය ණය පිළිබඳ කෙටි පණිවිඩ දැන්වීමක් ඔස්සේ එහි වෙබ් අඩවියට පිවිසීමේදී එය ලෝන් එල්කේ නමින් හඳුන්වන ක්ෂුද්රමූල්ය ණය දෙන ආයතන කිහිපයක දැන්වීම් ඇති වෙබ් අඩවියක් බව පෙනේ. එහි ඇති එක් සමාගමක් කෑෂ් ලෝන්ය. ණය සඳහා දිනක පොළිය වශයෙන් සඳහන් කර ඇත්තේ 2.2%කි. ඒ අනුව දින තිහක මාසයක කාලයක් සඳහා ණයක් ලබාගතහොත් 66%ක පොලියක් ගෙවීමට සිදුවේ. මෙතෙක් ගම්වල සිටි පොළියට මුදල් ලබාදීමේ පොලී මුදලාලි ඊට වඩා හොඳ බව පෙනේ. පොලී මුදලාලිගේ ගිනි පොලි යනු උපරිම මාසයකට සියයට 20ක පොළියකි. ගිනි නොවන පොලි අනුපාත සියයට 5 සිට 10 දක්වා පරාසයක වේ.
තව සමාගමක් කෑෂ්එක්ස් එල්කේය. පොලිය 0% සිට 22% දක්වා බව සඳහන් කර ඇත්තේ ගනුදෙනුකරුවන් රවටන ආකාරයටය. එය සඳහන් කර ඇත්තේ පොලිය 2.2% ක් ලෙස හැඟෙන ආකාරයට 2,2 ක් ලෙස තිතක් වෙනුවට කොමාවක් තබාය. 22 යන්න කවදාවත් මුල් 2 ඉලක්කමට පසු කොමාවක් දමා ලියන්නේ නැත. එහිම උදාහරණයක් ලෙස සඳහන් කර ඇති රුපියල් 10,000 ක ණය මුදලක් ලබා ගතහොත් දින 10ක කාලයකදී ණය පියවීම සඳහා ගෙවිය යුතු මුදල වශයෙන් සඳහන් කර ඇත්තේ රුපියල් 12,200 ක මුදලකි. රුපියල් 10,000 ක ණය මුදලක් සඳහා රුපියල් 2200 ක් අමතරව ගෙවනවා යනු 22%ක පොලියකි.
එහි ඇති තවත් ක්ෂුද්රමූල්ය ණය ලබාදෙන සමාගමක් වන්නේ ලෝන්ප්ලස් ඩොට් එල්කේය. එහි විස්තරවලත් ඇත්තේ අමුතු සෙල්ලමකි. පොලිය ලෙස සඳහන් කරන්නේ 0% කි. එහෙත් උපදේශන ගාස්තු ලෙස 0,7% ක්ද, සේවා ගාස්තු ලෙස 1,5% ක්ද, ගනුදෙනු ගාස්තු ලෙස 1% ක්ද පෙන්නුම් කරයි. එහි උපදේශන ගාස්තු හා සේවා ගාස්තු පෙන්නීමේදී රැවටීමක් සිදුකර ඇත. ඒ 0 ට පසු කොමාවක් දමා 7 ලිවීම මගින් සියයට 7ක් වෙනුවට සියයට 0.7ක් ලෙස හැඟෙන පරිදි කොමාවක් නොයෙදෙන ස්ථානයක කොමාවක් දැමීම මගිනි. එමෙන්ම 1 ට පසු කොමාවක් දමා 5 ලිවීම මගින් සියයට 1.5 ක් ලෙස හැඟෙන පරිදි කොමාවක් නොයෙදෙන ස්ථානයක කොමාවක් දැමීම මගිනි. එහි ඇති උදාහරණයක් මගින් එම වංචාව ඔප්පු වන අතර එහි සඳහන් කරන්නේ දින 10ක කාලයකින් ගෙවීම සඳහා රුපියල් 10,000 ක මුදලක් ලබාගතහොත් ගෙවිය යුතු මුදල වන්නේ රුපියල් 12,300ක් බවයි. එසේ අමතරව ගෙවන රුපියල් 2300ක මුදල යනු සියයට 23ක පොලියකි. එය උපදේශන ගාස්තු, සේවා ගාස්තු හා ගනුදෙනු ගාස්තු වශයෙන් කොමා දමා රවටා පෙන්නුම් කර ඇති ගාස්තුවල අගය වන සියයට 23 ට සමාන වේ.
මෙවැනි රැවටීම් හා අධික පොලී මගින් ක්ෂුද්රමූල්ය ණය සඳහා අසුවන ගම්වල මෙන්ම නගරයේ ජනතාවද ණය ගෙවා ගැනීමට නොහැකිව අවසානයේ සිය දිවි නසා ගැනීම වැනි තත්වයන්ට පත්වීම පුදුමයක් නොවේ.
ක්ෂුද්රමූල්ය ණය සම්බන්ධයෙන් දැනටද රටේ නීතියක් ඇති අතර එය හඳුන්වන්නේ 2016 අංක 6 දරන ක්ෂුද්රමූල්ය පනත යනුවෙනි. එය හඳුන්වා ඇත්තේ ක්ෂුද්රමූල්ය ව්යාපාරය කරගෙන යනු ලබන සමාගම් සඳහා බලපත්රදීම, ඒවා නියාමනය හා අධීක්ෂණය කිරීමටද, ක්ෂුද්රමූල්ය රාජ්ය නොවන සංවිධාන වශයෙන් සීමිත ඉතිරි කිරීමේ තැන්පතු භාරගන්නා රාජ්ය නොවන සංවිධාන ලියාපදිංචි කිරීම, ක්ෂුද්රමූල්ය රාජ්ය නොවන සංවිධාන සහ ක්ෂුද්ර ණය රාජ්ය නොවන සංවිධාන නියාමනය හා අධීක්ෂණය කිරීම සඳහා ප්රමිති ස්ථාපිත කිරීමට සහ ඊට සම්බන්ධ හෝ ආනුෂංගික කාරණා සඳහා විධිවිධාන සැලැස්වීම පිණිස ද වූ පනතක් වශයෙනි.
එයට අනුව බැංකු පනත යටතේ බලපත්රලත් වාණිජ බැංකුවකට හෝ විශේෂිත බැංකුවකට, මුදල් ව්යපාර පනත යටතේ බලපත්ර ලත් මුදල් සමාගමකට, සමූපකාර සමිති පනත යටතේ ලියාපදිංචි කරන ලද ලියාපදිංචි කරන ලද සමූපකාර සමිතියකට හෝ පළාත් සභාවක ප්රඥප්තියක් යටතේ ලියාපදිංචි කරන ලද සමූපකාර සමිතියකට, දිවි නැගුම පනත යටතේ පිහිටුවන ලද දිවි නැගුම ප්රජා මූල බැංකුවකට සහ දිවි නැගුම ප්රජා මූල බැංකු සමිතියකට, ගොවිජන සංවර්ධන පනත යටතේ ඇති කරන ලද අස්ථිත්වයකට එම පනතේ විධිවිධාන අදාළ නොවන බව සඳහන් කර තිබේ. එහි තේරුම වන්නේ එම පනත් යටතේ ඇතිකරන ලද සමාගම්, සමූපකාර හෝ අස්ථිත්වයන්ට ක්ෂුද්රමූල්ය ව්යාපාරයේ ලියාපදිංචියකින් තොරව නියැලිය හැකි බවයි.
2007 අංක 7 දරන සමාගම් පනත යටතේ ලියාපදිංචි ඇපයෙන් සීමිත සමාගමක්, පෞද්ගලික සමාගමක්, අක්වෙරළ සමාගමක් හෝ විදේශීය සමාගමක් නොවන තැනැත්තකු ක්ෂුද්රමූල්ය ව්යාපාර කරගෙන යෑම සඳහා බලපත්රයක් ලබාගැනීමට ඉල්ලුම් කිරීම කළ යුතුවේ. එම ඉල්ලීම් ශ්රී ලංකා මහ බැංකුවේ මුදල් මණ්ඩලය විසින් සලකා බලා බලපත්ර නිකුත් කිරීම සිදුකළ යුතු අතර එම බලපත්ර වාර්ෂිකව අලුත් කළ යුතුය. එසේම බලපත්රය තුළ සිදුකරනු ලබන ක්ෂුද්රමූල්ය ව්යාපාරය නිශ්චිතවම සඳහන් කර තිබිය යුතු අතර එයට පටහැනි ව්යාපාර සිදුකිරීමට අවසර හිමි නොවේ.
මීට අමතරව 1980 අංක 31 දරන ස්වෙච්ඡා සමාජ සේවා සංවිධාන (ලියාපදිංචි කිරීමේ හා අධීක්ෂණය කිරීමේ) පනත යටතේ ලියාපදිංචි රාජ්ය නොවන සංවිධානයක් ක්ෂුද්රමූල්ය කටයුතු සිදුකිරීමේ ලියාපදිංචි සහතිකයක් ලබාගැනීම සඳහා සුදුසුකම් ලබන අතර ඒ සම්බන්ධයෙන් වන ඉල්ලීම් ස්වෙච්ඡා සමාජ සේවා සංවිධාන රෙජිස්ටර්වරයාට යොමු කළ යුතුවේ.
මේ යටතේ වන වැරදි සම්බන්ධයෙන් මහේස්ත්රාත්වරයකු විසින් පවත්වනු ලබන ලඝු නඩු විභාගයකින් පසු රුපියල් මිලියනයකට නොවැඩි දඩයක් හෝ අවුරුදු එකකකට නොවැඩි බන්ධනාගාරගත කිරීමක් හෝ එම දඩය හා බන්ධනාගාරගත කිරීම යන දඩුවම් දෙකටම යටත් කළ හැකිය.
පාර්ලිමේන්තුවේ මුදල් පිළිබඳ කාරක සභාව විසින් අවසර ලබාදී ඇති ක්ෂුද්රමූල්ය සහ ණය නියාමන අධිකාරිය පනත් කෙටුම්පත අනුව එය ශ්රී ලංකා ක්ෂුද්රමූල්ය සහ ණය නියාමන අධිකාරිය පිහිටුවීම සඳහා විධිවිධාන සැලැස්වීම සඳහාද, මුදල් ණයට දීමේ ව්යාපාරය සහ ක්ෂුද්රමූල්ය ව්යාපාරය නියාමනය කිරීම සඳහාද, මුදල් ණයට දීමේ ව්යාපාරයේ සහ ක්ෂුද්රමූල්ය ව්යාපාරයේ සහ ක්ෂුද්රමූල්ය ව්යාපාරයේ ගනුදෙනුකරුවන්ට ආරක්ෂාව සැපයීම සඳහාද, 2016 අංක 6 දරන ක්ෂුද්රමූල්ය පනත ඉවත් කිරීම සඳහා සහ ඒ හා සම්බන්ධ හෝ ඊට ආනුෂංගික කරුණු සඳහා විධිවිධාන සැලැස්වීම පිණිස ද වූ පනත් කෙටුම්පතකි.
ඒ යටතේ ශ්රී ලංකා ක්ෂුද්රමූල්ය සහ ණය නියාමන අධිකාරිය නම් වූ ආයතනයක් පිහිටුවිය යුතු අතර මෙතෙක් ක්ෂුද්රමූල්ය ව්යාපාර අධීක්ෂණය කරනු ලැබූ ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව හා අනිකුත් නියාමන අකධිාරි සමඟ සම්බන්ධීකරණයක් පවත්වා ගනිමින් එම ක්ෂේත්රය නියාමනය කිරීම හා අධීක්ෂණය කිරීම සිදුකළ යුතුවේ.
මෙම පනත් කෙටුම්පතෙන් පවතින පනතේ ඇති නිදහස් කිරීම්වලට අමතරව ශ්රී ලංකාවේ ආණ්ඩුව, පළාත් සභාවක් හෝ පළාත් පාලන ආයතනයක්, ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව, කල්බදු මූල්යකරණ පනත යටතේ ලියාපදිංචි කරන ලද කල්බදු මූල්යකරණ ආයතනයක්, රක්ෂණ කර්මාන්තය විධිමත් කිරීමේ පනත යටතේ ලියාපදිංචි කරන ලද රක්ෂණ සමාගමක්, සම්බන්ධිත සමාගම්වලට මුදල් ණයට දෙන යම් සමාගමක්, ස්වකීය අධ්යක්ෂවරුන්, නිලධරයන් හෝ සේවා නියුක්තයන් වෙත ප්රදානය කරනු ලබන ප්රතිලාභයක් ලෙස එම තැනැත්තන්ට මුදල් ණයට දෙන යම් සමාගමක්, විදේශීය ආණ්ඩුවක් හෝ විදේශ්රීය ආණ්ඩුවක් වෙනුවෙන් ක්රියා කරන යම් නියෝජ්යාතනයක් හෝ ආයතනයක්, නැවත ගොඩනැගීම හා සංවර්ධනය සඳහා වූ අන්තර්ජාතික බැංකුව, අන්තර්ජාතික සංවර්ධන සංගමය, අන්තරජාතික මූල්ය සංස්ථාව, ආසියානු සංවර්ධන බැංකුව හෝ වෙනත් යම් බහුපාර්ශවීය ණය දෙන ආයතනයක් සහ ශ්රී ලංකා සුරැකුම්පත් සහ විනිමය කොමිෂන් සභාව යටතේ ලියාපදිංචි කරන ලද යම් කොටස් තරැව්කරුවකු සහ යම් නිශ්චිත අවස්ථාවක් සඳහා පමණක් යම් තැනැත්තකු විසින් වෙනත් යම් තැනැත්තකුට ණයට දෙන ලද මුදල් ප්රමාණයක් හා බැඳුම්කර, සෘණ පත්ර හෝ දෙමුහුන් ණය සාධන පත්ර ඇතුළුව යම් ණය සාධන පත්රයක් සඳහා දායක මුදල් ලෙස ගෙවනු ලබන මුදල් ප්රමාණයක් යන ඒවා නිදහස් කර ඇත.
ඒ අනුව පැහැදිලි තත්වය වන්නේ ඉහත සඳහන් නිදහස් කිරීම් ලබාදී නැති කුමන ආකාරයේ හෝ ආයතනයක් ක්ෂුද්රමූල්ය ණය ව්යාපාරයේ යෙදෙනවා නම් ශ්රී ලංකා මහ බැංකුවේ හෝ රාජ්ය නොවන සංවිධාන පිළිබඳ ජාතික ලේකම් කාර්යාලය යටතේ ලියාපදිංචිය ලබාගෙන එම කටයුතුවල නිරත විය යුතු බවයි. එහෙත් අපගේ ජංගම දුරකතනවලට ලැබෙන කෙටි පණිවිඩ හා ෆේස්බුක් පිටුවල දක්නට ලැබෙන ක්ෂුද්රමූල්ය ආයතනවල දැන්වීම් අනුව ඒවා සියල්ලම හෝ ඉන් අතිබහුතරය නිසි ලියාපදිංචිය නොමැතිව එම කටයුතු සිදුකරන බව පෙනේ. ඒ සඳහා එම ආයතන බියක් නොදක්වන බවද පෙනේ.
රාජ්ය නොවන සංවිධාන පිළිබඳ ජාතික ලේකම් කාර්යාලය යටතේ 2024 මාර්තු 01 දිනට ක්ෂුද්රමූල්ය කටයුතු සම්බන්ධයෙන් සංවිධාන 49ක් ලියාපදිංචි වී ඇති අතර ඒවායින් 08ක බලපත්ර අත්හිටුවා ඇත. තවත් 19ක් ලියාපදිංචිය අලුත් කර නැත. ඒ යටතේ සඳහන් කර ඇති දැනට ක්රියාත්මක වන ක්ෂුද්රමූල්ය ආයතන මෙසේය.
ගාල්ල දිස්ත්රික්කයේ ඌරගස්මංහන්දිය, මොරගල උතුර සේසත ඉකොනොමික්ස් ලයිව්වුඩ් ඇන්ඩ් ඇසෝෂියේෂන්,
මාතර දිස්ත්රික්කයේ වැලිගම, ප්රජා ශක්ති ඩිවලොප්මන්ට් ෆන්ඩ්, මාතර උයන්ගොඩවත්ත ඉන්ස්ටිටියුට් ෆෝ ඩිවලොප්මන්ට් ඔප් කොමියුනිටි ස්ත්රෙන්ස්, හම්බන්තොට දිස්ත්රික්කයේ වීරවිල, පන්නගමුව වුමන් ඉන්ටර්පයිස් ඩිවලොප්මන්ට් සර්විස් සෙන්ටර්,
අනුරාධපුර දිස්ත්රික්කයේ රඹෑව සාවස්ත්රිපුර නවෝදා ප්රගති කොමියුනිටි බේස්ඩ් ඕගනයිසේෂන්, යාපනය පාර රඹෑව ප්රජාශක්ති පාටිසිපේටරි ඩිවලොප්මන්ට් ෆවුන්ඩේෂන්, තම්මැන්නාව, හුරිගස්වැව රජරට ගැමිශක්ති නිර්මාණ කවය, සාවස්ත්රිපුර අනුරාධපුර ප්රගති සේවා ෆවුන්ඩේෂන්, මහනුවර දිස්ත්රික්කයේ නුවරඑළිය පාර මහර ගම්පොළ උඩපළාත් ප්රජාශක්ති ඩිවලොප්මන්ට් ෆවුන්ඩේෂන්, රඹුක්කන පාර ගලගෙදර ප්රජාශක්ති ෆවුන්ඩේෂන්, නුවර පාර ගම්පොළ ජයමග ප්රජා ඩිවලොප්මන්ට් ෆවුන්ඩේෂන්,
බදුල්ල දිස්ත්රික්කයේ කණුපැලැල්ල පාර බදුල්ල ෆියුචර් ඉන් අවර් හෑන්ඩ්ස් ඩිවලොප්මන්ට් ෆවුන්ඩේෂන්, රත්නපුර දිස්ත්රික්කයේ වැලිගෙපොළ බලන්ගොඩ ඒකබැද්ද ප්රජා ඩිවලොප්මන්ට් වුමන් ෆෙඩරේෂන්, කොළඹ දිස්ත්රික්කයේ ලක්ෂපතිය මොරටුව රන්ලිය ආර්තචාරය ප්රාජාමූල ඕගනයිසේෂන්, කොළඹ 03 එක්ලොෆ් ලංකා, රත්මලාන අර්ථවිද ඉන්ටර්මිඩිරි ලිමිටඩ්, කුරුණෑගල දිස්ත්රික්කයේ දඹුල්ල පාර ගොකරැල්ල ආසිරිමාන්ව ඩිවලොප්මන්ට් ෆවුන්ඩේෂන්, තබිලිපල එතනවත්ත ජනනන පාටිසිපේටරි ඩිවලොප්මන්ට් ෆවුන්ඩේෂන්, පන්ගොල්ල ඉබ්බාගමුව දිරිය ප්රාජශක්ති ඩිවලොප්මන්ට් ෆවුන්ඩේෂන්, දුම්රියපල පාර ගල්ගමුව සෝෂල් ඩිවලොප්මන්ට් ඇන්ඩ් රිසර්ච් ඉන්සිටියුට්ය.
ශ්රී ලංකා මහ බැංකු වෙබ් අඩවියට අනුව 2025 මැයි 28 වන දිනට බලපත්රලාභී ක්ෂුද්රමූල්ය ආයතන ඇත්තේ 4ක් පමණය. ඒ අංක 44/3 තුන්වන මහල නාරාහෙන්පිට පාර නාවල පිහිටි බෙරෙන්ඩිනා මයික්රො ඉන්වෙස්ට්මන්ට්ස් ලිමිටඩ්, අංක 386 බී/1/1 පළමු මහල හයිලෙවල් පාර පන්නිපිටියේ පිහිටි ලක් ජය මයික්රො ෆිනෑන්ස් ලිමිටඩ්, අංක 47, මීගමුව පාර මීරිගම පිහිටි දුම්බර මයික්රෝ ක්රෙඩිට් ලිමිටඩ් හා අංක 374, හයිලෙවල් පාර ගංගොඩවිල නුගේගොඩ පිහිටි සෙජය මයික්රෝ ක්රෙඩිට් ලිමිටඩ් යන ආයතනයන්ය.
මෙම තොරතුරු අපට කියන්නේ කුමක්ද? ක්ෂුද්රමූල්ය ණය දෙන ආයතන සම්බන්ධයෙන් රටතුළ නිසි නියාමනයක් මේ වනවිට ක්රියාත්මක නොවන බව හා ඒ සම්බන්ධයෙන් දැනට බලය පවරා ඇති ආයතන ඔවුන්ගේ රාජකාරි වගකීම නිසි ආකාරයෙන් ඉටුනොකරමින් පවතින බවයි. ක්ෂුද්රමූල්ය ණය සම්බන්ධයෙන් අලුත් පනතක් ගෙනඒම මගින් හා ඒ යටතේ අධිකාරියක් ඇති කිරීම මගින් රටතුළ පවතින මෙම තත්වයට තිත තැබීමට හැකිවේද?
