දිවුලපිටිය ප්‍රදේශයෙන් ඔක්තෝබර් 03 වන දින  කොවිඞ් 19 ආසාදිත කාන්තාවක හඳුනා ගැනීමත් සමඟම මෙරට බලධාරීන්ට සහ ජනතාවට කොවිඞ් 19 වෛරසය පිළිබඳ තවමත් මෙරට තුළ අවදානමක් ඇති බව මතක් වී ඇතැයි පසුගිය දවස්වල ඔවුන්ගේ හැසිරීමෙන් අපි දුටුවෙමු.

සැප්තැම්බර් 28 වන දින  ගෝඨාභය රාජපක්ෂ ජනාධිපතිවරයා තම නිල සමාජ මාධ්‍ය හරහා දත්ත කිහිපයක් නිකුත් කරමින් පවසා සිටියේ චීනයේ සමීක්ෂණ ආයතනයකින්  සිදුකළ සමීක්ෂණ වාර්තාවකට  අනුව කොවිඞ්-19 මර්දන ක්‍රියාවලියේදී සෞඛ්‍ය, ආර්ථික සහ ජාත්‍යන්තර සබඳතා යන අංශවලින් සාර්ථකත්වයට පත් රටවල් අතරින් ශ්‍රී ලංකාව දෙවන ස්ථානයට නම් කර ඇති බවය. එම දත්ත අනුව පළමු ස්ථානය වී තිබුණේ චීනයයි. ලංකාවට ලැබුණු ඒ නම්බුනාමය ගැන සිනා පහළ වන්නේ චීනයේ සමීක්‍ෂණ, පර්යේෂණ හා අදහස් පළකිරීමේ නිදහස ගැන අවබෝධයක් දැනුමක් තිබෙන අයටය. චීන ආණ්ඩුවට ඕනෑ දේ මිස වෙනත් දෙයක් චීනයේ නැති බව දන්නා අයටය. චීන ආණ්ඩුවට මේ අවස්ථාවේදී ලංකාව උඩ දමන්නට හිතෙන්නේ ඇයිද කියාත් දන්නා අයටය. කොටින්ම, චීනයේ වාර්තා ගැන ලෝකයේ කිසිම ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී රටක්, සමාජයක්, සංවිධානයක් විශ්වාසය තියන්නේ නැති බව දන්නා අයටය. ඒ නිසා චීනයේ වාර්තාවෙන් සතුටට පත්වීම යනු අපේ චූන් අපිට චූන් පන්නයේ වැඩක් බව කනගාටුවෙන් වුණත් ලියා තැබිය යුතුය.

කොහොම වුණත්, එලෙස ආඩම්බරයෙන්, කයිවාරු ගසමින් සිටින අතරේ ලංකාවේ සමාජය තුළ බරපතළ ලෙස කොවිඞ්-19 පැතිරෙමින් තිබීම හාස්‍යයට කරුණක් නොවේ. අඬන්නට ඕනෑ කාරණයකි. සැප්තැම්බර් 20 වැනිදා පැවැත් වූ රයිගම් ටෙලි සම්මාන උළෙලේ දර්ශන තවමත් රූපවාහිනී නාළිකාවලින් පෙන්වයි. රූපවාහිනී ක්ෂේත්‍රයේ දැවැන්තයන් මුහුණු ආවරණයක් නැතිව, එකිනෙකා වැළඳගනිමින් සමරන අයුරු එහි දක්නට ලැබුණි. රියැලිටි වැඩසටහන් තිබුණි. දේශපාලන රැස්වීම් ඊට පෙර දුටුවෙමු. නායකයන්, මාධ්‍ය ආයතනද සමාජය තුළ තිබුණු අවදානම පිළිබඳ හැඟීම ලිහිල් කරද්දී, සාමාන්‍ය සමාජයේ කිසිදු ගණනක් නැතිව පුද්ගලයන් කටයුතු කරන බව දක්නට ලැබුණි.

මෙය කොවිඞ් වෛරසයට රිසි සේ පැතිරෙන්නට පසුබිම සැකසීමකි. ජනාධිපතිවරයා, මාධ්‍ය ආයතන ඇතුළු සියලුදෙනා ඒ ගැන වගකිව යුතුය. අතරින් පතර තමන්ට වගකීමක් ඇතැයි පෙන්වන්නට මෙන් මාධ්‍ය ආයතනවල කැමරා සහ මයික්‍රෆෝන රැගත් පිරිස් රටේ මිනිස්සුන් මුඛ ආවරණ පළදිනවා දැයි නිතර දෙවේල සොයා, මුහුණ රතු පාටින් රවුම් කරමින් ඔවුන්ගේ මාධ්‍ය නාලිකාවල පෙන්වූ අවස්ථා තිබුණි.  

 

රෝගී ලක්ෂණ තිබිලා

මිනුවන්ගොඩ බ්‍රෑන්ඩික්ස් ආයතනයේ  සේවක සේවිකාවන්ට කොවිඞ් 19 වෛරසය ශරීර ගත වී ඇත්තේ කෙසේ දැයි තවමත් සොයා ගැනීමට නොහැකිව ඇත. ඒ නිසාම අප කතාකරන මොහොතේ තත්වය කෙතරම් බරපතලද කියා හරියටම කිව නොහැක. කෙතරම් දුරට පැතිර ගොස් ඇතිදැයි කිව නොහැක.

දැනට සොයා ගෙන ඇති කරුණුවලට අනුව රෝගය ඇගළුම් ශාලාවේ සැප්තැම්බර් 20 වන දිනට පෙරදීය. මේ පිළිබඳව තහවුරු කරමින් විශේෂඥ වෛද්‍ය සුදත් සමරවීරද මාධ්‍ය හමුවකදී පවසා සිටියේ ඇඟළුම් කම්හලේ සේවක සේවිකාවන්ට එම කාලය තුළ ස්වසන ආබාධ රෝග ලක්ෂණ  තිබී ඇති බවට කරුණු අනාවරණය වී ඇති බවය. ඒ අනුව ඔවුන් කෙතරම් දුරට සමාජයේ හැසිරුණාද, වෙනත් ආයතනයට මෙම තත්වය පැතිර ගොස් තිබෙනවාද යන කරුණු තවම පැහැදිලි නැත.

යුද්ධ හමුදාපති ශවේන්ද්‍ර සිල්වා මහතා මාධ්‍ය හමුවකදී කරුණු දක්වමින් පවසා  සිටියේ ඇඟළුම් කම්හලේ සේවකයන් 1800 ක් පමණ සංඛ්‍යාවෙන් 495 ක් පමණ රට පුරා සංචාරය කර ඇති බවය. විවිධ ප්‍රදේශවලින් දැනටත් රෝගීන් වාර්තාවන අතර, තත්වයේ බරපතලකම තවම හරිහැටි කිව නොහැක.

 

රෝහලෙන් වරදක්

දැන් තත්වය පිළිබඳ කොව්ඞ් මර්ධන ජාතික මධ්‍යස්ථානයේ මාධ්‍ය අධ්‍යක්ෂ ලුතිනල් කර්නල් පී. හෙට්ටිආරච්චි මෙසේ අදහස් දැක්වීය.

‘අපි  රෝහල්වලට උපදෙස් මාලාවක් ලබා දීලා තියෙන්නේ ස්වසන රෝග ආබාධවල ප්‍රතිකාර ලබා ගන්නා  රෝගීන්ගෙන් අහඹු පීසීආර් පරීක්ෂණවලට යොමු කරන්න කියලා. ඒ අනුව ගම්පහ රෝහලෙන් මේ ආසාදිතයාගේ පීසීආර් ලබා ගෙන තිබෙනවා. මේ විදියට රෝගීන් 10 ක් ගෙන් පමණ අහඹු පීසීආර් පරීක්ෂණ ලබා ගෙන, ඉන්පසුව රසායනාගාරවලට යොමු කර තිබෙනවා. මේක හැම රෝහලකම කරන දෙයක්.   මේ රෝගියා ඔක්තෝබර් 28 වැනිදා ස්වසන ආබාධයකට පෞද්ලික රෝහලකින් ප්‍රතිකාර ලබා ගෙන යළිත් මිනුවන්ගොඩ ඇගළුම් කර්මාන්ත ශාලාවේ රැකියාවට ගිහින් තිබුණා. කර්මාන්ත ශාලාවේදී  හුස්ම ගැනීමේ අපහසුතාව දැඩි වු නිසා ගම්පහ රෝහලට ගෙනත් තිබුණා. කාන්තාවගේ පීසීආර් පරීක්ෂණය කරලා සැප්තැම්බර් 02  දින රාත්‍රියේදී රෝහලෙන් පිටත් කර යවලා තිබුණා. 03 වෙනිදා පීසීආර් පරීක්ෂණයේ ප්‍රතිඵල ලැබිලා තිබුණේ.  අපි ලබා දිලා තිබුණ උපදෙස් මාලාව අනුව  පීසීආර්  පරීක්ෂණයකට කෙනෙක්ව යොමු කළ අවස්ථාවක ඒ ප්‍රතිඵල ලැබෙනකම් කෙනෙක් රෝහලෙන් එළියට යවන්න බැහැ. ගම්පහ රෝහලෙන් වැරුද්දක් කරලා තිබුණා. ඒ විදියට ඇයව මුදා හැරිය නිසා මේ රෝගය පැතිරෙන්න තවත් උපකාරී වෙලා තිබුණා.’

විශේෂඥ වෛද්‍ය සුදත් සමරවීර මෙසේ කීය. ‘දැනට බ්‍රැන්ඩික්ස්  ආයතනයේ  සේවය කරන සේවක සේවිකාවන් සහ ඒ අයගේ ආශ්‍රිතයන් 1022 කගේ කොවිඞ් 19 වෛරසය ශරීර ගතවෙලා තියෙනවා කියලා අපි සොයාගෙන තියෙනවා. අපි ඉදිරියටත්  පීසීආර් පරීක්ෂණ සිදු කරන්න බලාපොරොත්තු වෙනවා. ඒ වගේම කොවිඞ් ආසාදිත යැයි හඳුනාගත් අය රෝහල්වලට යොමු කරමින් සිටිනවා. ඔවුන්ගේ ආශ්‍රිතයන් නිරෝධායනයට යොමු කරන්න බලාපොරොත්තු වෙනවා.’

 

බ්‍රැන්ඩික්ස් ආයතනය

බ්‍රෑන්ඩික්ස් ආයතනයට ලැබුණු ඇඟළුම් ඇණවුමක් අවසන් කිරිමටත්,  සති කිහිපයක් තිස්සේ අත්‍යවශය ඇඟළුම් තොගයක්  යුරෝපා රටකට අපනයනය කරන්න සිදු වන බව පවසමින් සේවකයන්ට නිවාඩුවක් ලබා නොදෙමින් එම ආයතනය සේවා ලබා ගෙන ඇති බව අප සමග අදහස් දැක්වූ සේවයන් කිහිපදෙනෙකු පැවසීය. කිහිපදෙනෙක්ම උණ සහ සෙම්පතිෂ්‍යාව වැනි රෝග ලක්ෂණ පෙන්නුම් කළද ඔවුන්ට ලඟම ඇති පෞද්ගලික රෝහලකින් ප්‍රතිකාර ලබා සේවයට වාර්තා කරන ලෙස උපදෙස් ලබා තිබුණු බවත් ආයතනයේ සේවකයන් පැවසීය.

එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස දිවුලපිටියේ මුල් ආසාදිත කාන්තාව පෙර වතාවක් නිවස ආසන්නයේ පෞද්ගලික රෝහලකට ගොස් ප්‍රතිකාර ලබා ගෙන නැවත සේවයට වාර්තා කර තිබුණි. එම අවස්ථාවේදී ඇයට ඇති වු ස්වසන ආබාධයක් නිසා ඇය සේවා ස්ථානය තුළ ක්ලාන්ත වී ඇද වැටී ඇති බවත් ඉන් අනතුරුව බ්‍රෑන්ඩිස් ආයතනය මැදිහත් වී එම කාන්තාව ගම්පහ රෝහල වෙත යවා ඇති බවත්  වාර්තා විය.

කටුනායක වෙළඳ කලාපයේ සේවිකාවන්ගේ සංවිධානයක් වන ඩාබිඳු සාමුහිකයේ සභාපතිනි චමිලා තුෂාරී මහත්මිය මෙසේ පැවසීය. ‘පසුගිය සතිය පුරාම මිනුවන්ගොඩ බ්‍රෑන්ඩිස් ඇඟළුම් කර්මාන්ත ශාලාවේ වැඩ කරන සේවක සේවිකාවන් කිහිපදෙනෙක්ටම උණ තිබිලා තියෙනවා. ඒ අය තමන්ගේ අසනීප තත්වය කියලා නිවාඩු ඉල්ලුවත් අනුමත කරලා නැහැ. හැබැයි පෝය අල්ලලා දවස් 04 ක් නිවාඩු දිලා තියෙනවා. මිනුවන්ගොඩ ඇඟළුම් කර්මාන්ත ශාලාවටට අමතරව කටුනායක, සීදුව, ඒකල සහ වැලිසර ප්‍රදේශවල තවත් කර්මාත්න ශාලා 4ක් තියෙනවා. මානව සම්පත් කළමණාකරණ අංශයේ අය සහ මෑන්පවර් සේවක සේවිකාවෝ  මේ කර්මාන්ත ශාලා සියල්ලටම යනවා. කටුනායක පදිංචි වෙලා ඉන්න අයගෙන් බිරිඳ සහ සැමියා තැන් දෙකක වැඩට යනවා. ඒ නිසා රෝගය පැතිරෙන්න තියෙන ඉඩ ප්‍රමාණය වැඩියි.

දැනට කටුනායක ඇඟළුම් කර්මාන්ත ශාලාවේ නිවාඩු දෙන්නේ නැහැ. සීදූවට ඇඳිරි නීතීය දාලා නිසා එතැන කර්මාන්ත ශාලාව වහලා. කටුනායක බ්‍රෑන්ඩිස් ආයතනයේ සේවය කරන ඇඟළුම් සේවක සේවිකාවන් කියන්නේ නිවාඩු ලබා දෙන්න කියලා. ඒ අයට සැකයක් තියෙනවා කටුනායක කර්මාන්ත ශාලාවේ අයටත් කොවිඞ් වෛරසය අසාදනය වෙලා කියලා. කටුනායක ඇඟළුම් කම්හලේ සේවක සේවිකාවන් 3000 ක් පමණ සේවය කරනවා. මේ දවස් ටිකේ  1000 ක් පමණ තමයි රැකියාවට එන්නේ. අනෙක් අය ජීවත්වෙන්නේ ඇදිරි නීතීය තිබෙන ප්‍රදේශවල නිසා ඒ අයට රැකියාවට එන්න බැහැ. දැන් මේ  සේවක සේවිකාවන් 1000 න් වැඩ ගන්නවා. ඒ අය නිවාඩු ඉල්ලුවාම කියලා තිබුණාලු, නිවාඩු ගත්තොත් වැටුප් දෙන්නේ නැහැ කියලා.

මිනුවන්ගොඩ කර්මාන්ත ශාලාවේ සේවක සේවිකාවන් 1700 ක් පමණ ඉන්නවා. දවස් හතරේ නිවාඩුවට ගිය අය තමයි ලංකාවේ විවිධ පැතිවලින් ආසාදිතයෝ විදියට හොයාගත්තේ.උතුරු නැගෙනහිර ප්‍රදේශවලින් ආවා සමහර ළමයි ඉන්නවා  දෙමළ භාෂාව විතරයි දන්නේ. ඒ අය බය වෙලා ඉන්නේ.  සීදුව, කටුනායක පැතිවල බ්‍රෑන්ඩිස් ආයතනයේ නේවාසිකාගාර තියෙනවා. ඒවාවලත් ගොඩක් සේවිකාවන් නැවතිලා ඉන්නවා. අපි රජයෙන් ඉල්ලන්නේ විනිවිද භාවයකින් කටයුතු කරන්න කියලා. මාධ්‍යවලින් මඩගහන්නේ මුලින්ම ආසාදිතයෙක් කියලා හොයාගත්ත කාන්තාවට අනියම් සම්බන්ධතාවක් නිසා වෛරසය ශරීර ගත වෙලා තියෙන්නේ කියලා. ඇය කාන්තාවක් වීම නිසාම විවිධ බොරු ප්‍රචාර මාධ්‍යවලින් පළ කරනවා. අපි මේ වෙලාවේ කල්පනාකාරීව හැසිරෙන්න ඕනෑ. ලොක්ඩවුන් කාලයේ වෙළඳ කලාප සේවක සේවිකාවන් කන්න බොන්න නැතිව හිරවුණා. අපි ඉල්ලන්නේ  මේ සේවක සේවිකාවන්ගේ වැටුප් කප්පාදුවක් කරන්නේ නැතිව, ඔවුන්ට අවශ්‍ය දේවල් ආයතනයෙන් ලබා දිය යුතු බව.’

 

සෞඛ්‍ය පරීක්ෂකවරු

දැන් පවතින තත්වය පිළිබඳ මහජන සෞඛ්‍ය පරීක්ෂකවරුන්ගේ සංගමයේ ලේකම් එම්. බාලසූරිය මෙසේ අදහස් දැක්වීය. ‘මිනුවන්ගොඩ සහ දිවුලපිටිය ප්‍රදේශවල මහජන සෞඛ්‍ය පරීක්ෂකවරුන් අතිශය වෙහෙසකාරී රාජකාරියක නිරත වෙමින් සිටිනවා. අමතර සේවා සපයන්න නිලධාරීන් හිඟයක් ඇති නිසා යාබද නගරවල සේවයේ යෙදී සිටින මහජන සෞඛ්‍ය පරීක්ෂකවරුන් සම්බන්ධ කර ගැනීමට සෞඛ්‍ය අමාත්‍යංශය සමඟ මේ වන විට සාකච්ඡා පවත්වමින් සිටිනවා. මේ වෙනකොටත්  දිවුලපිටිය සහ මිනුවන්ගොඩ ප්‍රදේශවල සේවය කරන මහජන සෞඛ්‍ය පරීක්ෂවරුන් 26 ක්  පමණ  දිවා රාත්‍රියේ සේවයේ යෙදෙමින් සිටිනවා. සමහර  පිරිස් මහජන සෞඛ්‍ය පරීක්ෂකවරුන්ගෙන් සත්‍ය තොරතුරු වසන් කරමින් සිටින බවට අපිට දිගින් දිගටම තොරතුරු  ලැබෙනවා. මෙවැනි තත්වයක්  තුළ රෝගී ලක්ෂණ, ආශ්‍රිතයන් සහ ඒ පුද්ගලයන් කුමන තැනවලටද ගිහින් තියෙන්නේ කියලා ඔවුන් අපිට නිවැරදි තොරතුරු ලබා දෙන්නේ නැති තත්වයක් උදාවෙලා. ඒක නිසා අපි ජනතාවගෙන් ඉල්ලීමක් කරනවා, අපිට නිවැරදි තොරතුරු ලබා දෙන්න කියලා. ප්‍රතිකාර ලබා ගන්න අකමැති පිරිස් පවා සිටින බව  පසුගිය දවස්වල අපිට වාර්තා වුණා. අපට ඔබේ තොරතුරු වැදගත්වන්නේ ආශ්‍රිතයන් හදුනාගන්න පමණයි. අපේ නිලධාරීන්ට පහසුකම් නොමැතිව සේවයේ යෙදෙන්නේ.  ඔවුන්ට අවශ්‍ය ආරක්ෂිත ඇඳුම් කට්ටල, දෑත් පිරිසුදු කරගන්නා ද්‍රව්‍යවල හිඟතාවයක් තිබෙනවා. ඒ නිසා පුළුවන් අය අපිට ඒ සඳහා උපකාරි කරන්න කියලා අපි ඉල්ලනවා.

ආසාදිතයන්ගේ සියළුම කටයුතුවලදී මහජන සෞඛ්‍ය පරීක්ෂකවරුන් මැදිහත් වෙනවා. පීසීආර් පරීක්ෂණ ලබා ගෙන රසායනාගාරවලට යොමු කරලා නැවත පරීක්ෂණ වාර්තා ලබා ගන්න දින කිහිපයක් ගත වෙනවා. ඒ නිසා පීසීආර් පරීක්ෂණවලට යොමු කළ අයව එහි ප්‍රතිපළ ලැබෙනකම් ඔවුන්ගේ නිවෙස්වලම නිරෝධායනයට යොමු කරනවා. අපිට සමහර පුද්ගලයන් ලබා දීලා තියෙන ආශ්‍රිතයන්ගේ  තොරතුරු පරස්පරයි. සමහර ලිපිනවලට අපි ඒ අයව සොයාගෙන ගිය අවස්ථාවල එහෙම පුද්ගලයෝ ඒ ලිපිනවල නැහැ. අපිට තේරෙනවා ඔවුන්ගේ පෞද්ගලික ජිවිතවලට බලපාන කාරණා තිබෙන බව, ඒත් අපි ඔවුන්ගේ පෞද්ගලිකත්වයට කිසිම හානියක් කරන්නේ නැහැ කියලා අපි පොරොන්දු වෙනවා. ආසාදිතයන් නිවැරදි තොරතුරු ලබා දුන්නේ නැතිනම් මේ වෛරසය තවත් ව්‍යාප්ත වෙන්න ඉඩ තියෙනවා.’

දැනට පවතින තත්වයේ හැටියට, අනාගතය සම්පූර්ණයෙන් අවිනිශ්චිතය. සියල්ල ඇත්තේ පුරවැසියන් කෙතරම් ආරක්ෂාකාරීව කටයුතු කරනු ඇතිද, සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය කෙතරම් කාර්යක්ෂම තීන්දු ගනු ඇතිද යන කාරණා මතය. මෙතැන් සිටවත්, වසංගතයක් යනු සංදර්ශන පවත්වන්නට අවස්ථාවක් නොවන බව තේරුම් ගෙන ආණ්ඩුව කටයුතු කළොත් යහපත්ය.■