අංග රචනා ශිල්පී – බුවනෙක රණවක

 

මුහුණ නැත්නම් රඟපාන්නේ කොහොමද. ඒ නිසා අංග රචනය කියලා ඕනෑ ඕනෑ දේවල් මූණවල්වල අතුල්ලන්න බෑ. ඒ නිසා අංග රචනා ශිල්පියා නළුවාගේ, නිළියගේ සෞඛ්‍ය පිළිබඳව සම්පූර්ණ වගකීම ගන්න ඕනෑ.  විලවුන් ගැන, ඒවායේ රසායනික සංයුතීන් ගැන යම් කිසි දැනුමක්, අවබෝධයක් අංග රචනා ශිල්පියාට තිබිය යුතු වෙන්නේ ඒකයි.

 

■ ප්‍රියන්ජිත් ආලෝකබණ්ඩාර

 

2020 වසරේ රයිගම් ටෙලි සම්මාන උළෙලේ වසරේ හොඳම අංග රචනා ශිල්පියාට හිමි සම්මානය දිනා ගත්තේ බුවනෙක රණවකය. මේ වන විට ඔහු ටෙලි නාට්‍ය, සිනමාපට හා වෙළෙඳ දැන්වීම් විශාල ප්‍රමාණයකට අංග රචනයෙන් දායක වී තිබේ. අංග රචනා ශිල්පියෙකු ලෙස දායක වූ පළමු ටෙලි වෘත්තාන්තය සඳහාද වසරේ හොඳම අංග රචනා ශිල්පියා ලෙස ඔහු රාජ්‍ය සම්මානයට පාත්‍ර විය. ඒ 2015 වසරේ උඩු සුළඟ ටෙලි නිර්මාණය සඳහාය.

 

ක්ෂේත්‍රයේ බොහෝ ශිල්පීන් ප්‍රවීණයන් ඇසුරේ ලබාගත් දැනුමින් වැඩ කරමින් ඉන්නේ. අංග රචනා ශිල්පියෙක් වෙන්න එහෙම පුළුවන් කියලා ඔබ හිතනවාද?

අංග රචනය කියන්නේ පළපුරුදු කෙනෙකුගේ සහයකයෙක් විදිහට වැඩ කරලා ඉගෙන ගන්න බැරි විෂයක් හැටියටයි මම විශ්වාස කරන්නේ. එහි විශාල විෂය පරාසයක් තියෙනවා ඉගෙන ගන්න. එහෙම විධිමත් හැදෑරීමක් කරලා තමයි මම ක්ෂේත්‍රයට ආවේ. මම උසස් පෙළ කළේ 2006 අවුරුද්දේ. 2007 ඉඳලා අවුරුද්දක් මගේ පියා ජයන්තා රණවකගේ වේශ නිරූපණ පාඨමාලාව හැදෑරුවා. මාස හයක් න්‍යායාත්මක දේවල් ඉගෙනගෙන, මාස හයක් ක්ෂේත්‍රයේ වැඩ කළා. ජයන්තා රණවකගේ ඇමට් කියන ආයතනය කලා ක්ෂේත්‍රයට නිවැරදි දැනුමින් යුතු අංග රචනා ශිල්පීන් බිහි කරන්න ලංකාවේ පිහිටුවා ඇති එකම ආයතනය. එන්.වී.කිව්. 4 වන මට්ටමට වෙනකන් අංග රචනය හදාරන්න එහි අවස්ථාව තියෙනවා. මම වගේම පසුගිය කාලය පුරා වේදිකාවේ, රූපවාහිනියේ හා සිනමාවේ සම්මාන ගත්ත අංග රචනා ශිල්පීන් බොහෝමයක් බිහි වුණේ තාත්තාගේ ඒ ආයතනයෙන්. ඇත්තටම වැඩ කරන්න පුළුවන් අංග රචනා ශිල්පීන් පිරිසක් දැන් ලංකාවේ ඉන්නවා. දැනට මම වේදිකාව, රූපවාහිනිය, සිනමාව හා වෙළෙඳ දැන්වීම්වල අංග රචනා ශිල්පියෙක් විදිහට වැඩ කරමින් ඉන්නවා. දැනට ප්‍රදර්ශනය වන පාංශු චිත්‍රපටියෙත් අංග රචනා ශිල්පියා මම.

 

වේදිකාව, ටෙලි නාට්‍ය, සිනමාව හා වෙළෙඳ දැන්වීම කියන ප්‍රධාන අංශ හතරෙන් ඔබේ නිර්මාණාත්මක දායකත්වය අඩුවෙන්ම ලැබිලා තියෙන්නේ වේදිකාවට?

මම වේදිකානාට්‍ය සඳහා ඉතාම අඩුවෙන් තමයි සම්බන්ධ වෙලා තියෙන්නේ. මොකද මම ටෙලිනාට්‍ය හා සිනමාව පැත්තට ගොඩාක් බර දාලා වැඩ කරමින් ඉන්න නිසා. මේ අංශ හතරට භාවිත වෙන්නේ අංග රචනා විධි හතරක්. වේදිකාවේදි ප්‍රේක්ෂකාගාරය මැද ඉන්න ප්‍රේක්ෂකයා තමයි අපි ඉලක්ක කරන්නේ. සමහර විට ඒ නිසා ඉස්සරහම ඉන්න ප්‍රේක්ෂකයාට නළු නිළියන්ගේ අංගරචනය වැඩියෙන් පේන්න පුළුවන්. පිටිපස්සේම ඉන්න ප්‍රේක්ෂකයාට අඩුවෙන් පේන්න පුළුවන්. නළුවාගේත්, නිළියගේත් චරිත ස්වාභාවය ඉස්මතු වෙලා පේන්න තමයි අපි වේදිකාවේදි අංග රචනය කරන්නේ. අද රූපවාහිනිය හා සිනමාව එච්ඩී කියන තාක්ෂණය දක්වා වර්ධනය වෙලා තියෙනවා. ඒ නිසා ඒ මාධ්‍ය සඳහා දැන් භාවිත කරන විලවුන් වර්ගත් එච්ඩී නමින්ම වෙළෙඳපොළට ඇවිත් තියෙනවා. එච්ඩී කැමරාවලට අංග රචනයක තියෙන ඉතා සියුම් දේ පවා හසු වෙනවා. ඒ නිසා ඒ සංවේදී බවට ගැලපෙන දියුණු විලවුන් වර්ග අපට භාවිතා කරන්න සිදු වී තිබෙනවා.

 

රාවණ 2 සඳහා ඔබට මෙවර සම්මානය හිමි වීම සඳහා බලපෑ විශේෂ කාරණාවක් තිබෙනවාද?

රාවණ 2 කියන කතා මාලාවේ වානරයා සහ මිනිසා අතර පෙනුමක් තියෙන චරිතයක් තියෙනවා. ඒ චරිතය සඳහා මම බද්ධ අංග රචනය භාවිත කළා. ඇත්තටම අංග රචනා කලාවෙන් වැඩ පෙන්වන්න පුළුවන් තැන් අපේ ටෙලි නාට්‍ය හා සිනමාවේ තියෙනවා. ඒ සඳහා අධ්‍යක්ෂවරුන්ගේ උනන්දුව අවමයි. සමහරවිට ඒ මුදල් නැති කම නිසා කියලා හිතෙන්න පුළුවන්. අවුල තියෙන්නේ මුදල් නැතිකමේ නෙමේ. ලොකුවට මුදල් වියදම් නොකර කරන්න පුළුවන් දේවල් ගොඩක් තියෙනවා. නිර්මාණකරුවෝ ස්වයං වාරණයක් දා ගන්නවා ලොකු වියදමක් යයි, ඒ නිසා අපි මේ දේවල් නොකර ඉම්මු කියලා. සල්ලි නොතිබුණත් ලෝකයේ අනෙක් රටවල වගේ උසස් නිර්මාණ අපට කරන්න බැරි කමක් නෑ.  විදේශීය චිත්‍රපටිවල ත්‍රිමාණ අංග රචනය කියලා දෙයක් තියෙනවානේ. ඒවා පවා අපිට ලංකාවේ හොඳින් කරන්න පුළුවන්.ලංකාවේ නිර්මාණ තුළ ඒ වගේ වැඩ කරන්න අවස්ථා ලැබෙනවා අඩුයි. ලංකාවේ නිර්මාණවලට දායක කරගන්න කතා, තේමාවල් සීමිත පරාසයකට කොටු වෙලා තියෙනවා කියලා හිතෙනවා. විදේශීය චිත්‍රපටිවල ෆැන්ටසි කියන ශානරය කොයි තරම් පුළුල් පරාසයකද තියෙන්නේ? අපි හිර වෙලා ඉන්න රාමුවෙන් ඔබ්බට යන්න අපේ නිර්මාණකරුවෝ උත්සාහ ගන්නේ නෑ. ඒ නිසා ලෝකය එක්ක ගත්තහම අපේ රටේ අංග රචනා කලාව තිබෙන්නේ ඉතාම දුප්පත් මට්ටමක.

 

ඔබේ විෂය ක්ෂේත්‍රයට අනුව පිටපතක් අධ්‍යයනය කරලා, චරිත හඳුනා ගැනීම හා ගොඩනැගීම් කෙරෙන්නේ කොහොමද?

මම පිටපත කියවලා බලනවා කොයි වගේ චරිතද මේ කතාවේ තියෙන්නේ කියලා. පස්සේ අධ්‍යක්ෂවරයා එක්ක සාකච්ඡා කරලා, චරිතවල පසුබිම, වටාපිටාව පිළිබඳ අධ්‍යනයක් කරනවා. චරිතයේ වයස, ගති ස්වභාවයන් වගේ දේවල් හොයා ගන්නවා. ඊට පස්සේ චරිත අභ්‍යන්තරය හඳුනා ගන්නවා. ඒ අධ්‍යනය කිරීමෙන් පස්සේ තමයි නළුවාට හෝ නිළියට අදාල චරිතය නිර්මාණය කරන්නේ. රුපවාහිනිය හා සිනමාවෙදි අංග රචනය විශේෂයෙන් පෙනුණොත් අංග රචනා ශිල්පියා අසමත්. පාංශු චිත්‍රපටියේ නීටා ප්‍රනාන්දු ප්‍රධාන චරිතය කළේ. චිත්‍රපටියේ ඉන්න ඕනෑ නීටා ප්‍රනාන්දු නොවෙයි, බබා නෝනා. ඒ නිසා මම ප්‍රේක්ෂකයාට නොපෙනෙන්නට, නොදැනෙන්නට චරිතයේ ස්වභාවිකත්වය මතු කළා.

වේදිකාවේ නාට්‍ය ධර්මී හා ලෝක ධර්මී කියලා ශෛලීන් දෙකක් තියෙනවා. නාට්‍ය ධර්මී නාට්‍යවල චරිතයක් සාමාන්‍ය තත්වයෙන් ඉහළට මතු වී පෙනෙන සේ අංග රචනය කළ යුතුයි. ඒක ඒ නාට්‍ය ශෛලිය ඉල්ලා සිටින්නක්. නමුත් තාත්වික නාට්‍යයක දී එහෙම කරන්න බෑ. සිනමාවේත් එහෙමයි. සිනමාවේ දී අපි ඉතාම සියුම් වෙන්න ඕනෑ. අංග රචනය කළා කියලා ප්‍රේක්ෂකයාට පෙනුනොත් එතැනදී අපි අසමත්.

 

දැන් තියෙන මෝෂන් කැප්චර් තාක්ෂණය රංගන ශිල්පීන්ගේ මුහුණ මත විලවුන් තවරන්නේ නැතිවම, පරිගණකයෙන් අංග රචනය කිරීමක් ලෙස සැලකිය හැකියි. ලංකාවේ එවැනි තාක්ෂණයක් පාවිච්චි කරනවාද? කළ හැකිද?

එය බද්ධ අංග රචනයක් තියෙන්නේ. 2010, 2011 වෙනකොට හොලිවුඩය මෝෂන් කැප්චර්තාක්ෂණයට එනවා. විදේශීය සිනමාව තාක්ෂණිකව ඉහළටම ගිහින් තිබෙනවා. මෝෂන් කැප්චර් තාක්ෂණය බොහෝදුරට ඩිජිටල් වැඩක්. කෙසේ වෙතත් බද්ධ අංග රචනය කියන සංකල්පය ලෝක සිනමාවේ මුලින්ම භාවිත කරලා තිබුණේ 1930 ගණන්වල. ලංකාවේ පළමු බද්ධ අංග රචනය කළේ ජයන්තා රණවක. ඒ රන් කෙවිට 1 චිත්‍ර පටියේ පංසලේ යකාගේ චරිතයට. ලංකාවේ මෝෂන් කැප්චර් කරන්න පුළුවන්. ලංකාවේ එය ඉගෙනගන්නත් පුළුවන්. එහෙත්, පාවිච්චි කෙරෙන්නේ අඩුවෙන්.

 

ඕනෑ චරිතයක් බොරු කොණ්ඩා, බොරු රැවුල්, වෙස් මුහුණු හෝ වෙනත් ආවරණ යොදමින් කරන්න වෙනවා නේද?

වැඩක් ලැබුණාම ඒ චරිතයට ජීවයක් දෙන්න පුළුවන් තරම් උත්සාහ කරනවා. බොහෝ වෙලාවට කොණ්ඩ පාවිච්චි කරලා, රැවුල් පාවිච්චි කරලා නළු නිළියන්ගේ සැබෑ පෙනුම වෙනස් කරන්නයි මම උත්සාහ ගන්නේ. රාවණා ටෙලි නාට්‍යයේ පුලස්ථි සෘෂි කියන චරිතය රඟපාන්නේ අමිත්ත වීරසිංහ, එයා හඳුනාගන්නම බැරි ආකාරයට මම එයාගේ රූපය වෙනස් කළා. එහෙම හැම චරිතයකටම සාධාරණයක් කරන්න මම උත්සාහ කළා. මේ අර නළුවා කියලා ප්‍රේක්ෂකයාට දැනෙන්න බෑ. මේ ඉන්නේ අමිත්ත වීරසිංහ කියන නළුවා කියලා දැණුනොත් පුලස්ථි සෘෂි කියන හැඟීම ප්‍රේක්ෂකයාට එන්නේ නෑ. නළුවාගේ, නිළියගේ අභ්‍යන්තරය මනෝභාවයන් හා වයස නිරූපණය වෙන්නෙත් අංග රචනයෙන්.

 

අංග රචනා ශිල්පීන් ලෙස නමක් හදා ගත්ත විශාල පිරිසක් ක්ෂේත්‍රයේ සිටිනවා. ඔවුන් පිළිබඳ ඔබේ විවේචනය හෝ තරගය කොයි වගේද?

තමන් කරන නිර්මාණය හරියට කරනවා නම්, ඒ අධ්‍යක්ෂවරයා ඊළඟ වැඬේටත් මටම කතා කරනවා. මට ඒ කාලසීමාවේ වැඩ කරන්න අපහසුතාවයක් ආවොත් විතරයි වෙන කෙනෙක් යොදා ගන්නේ. නිර්මාණයට අපි ඉටු කරන සාධාරණත්වය මත තමයි ඒ විස්වාසය ගොඩනැගෙන්නේ. නමක් හදාගත්ත විශාල පිරිසක් ඉන්නවා. අඩුපාඩු දකිනවාට වැඩියෙන් තමන් අඩුපාඩු නැතුව වැඬේ කරගෙන යන්න තමයි ඕනෑ. මම වෙළෙඳ දැන්වීම් 70ක් විතර කරලා තියෙනවා. ෆේෂියා, ලියා, ගෝල්ඞ්, ඕෆ් මාර්ක් වගේ කන්තාවන්ගේ සමේ පැහැපත් බවට සම්බන්ධ වෙළෙඳ දැන්වීම් කිහිපයකුත් ඒ අතර තිබුණා.

 

අංග රචනය රංගන ශිල්පියාගේ එදිනෙදා ජීවිතයට බලපාන්නේ කොහොමද?

කැමරාව, අධ්‍යක්ෂණය, අඳුම් පැළඳුම්, රංග භාණ්ඩ, ආලෝකකරණය මේ සියලු දේ අතරින් අංග රචනය කියන දේ තමයි නළුවාගේ, නිළියගේ සෞඛ්‍යට සෘජුවම බලපාන්නේ. නළුවාගේ, නිළියගේ වෘත්තියේ ප්‍රධානම මෙවලම තමයි එයාගේ ශරීරය හා පෙනුම. එයට යම් හානියක් වුණොත් එයාගේ සම්පූර්ණ ක්‍රියාවලියම අඩපණ වෙන්න පුළුවන්. පිට රටවල වගේ නෙමෙයි ලංකාවේ සිනමා නිර්මාණයක් හෝ හෝ ටෙලි නාට්‍යයක් රූගත කරන අතරතුර නළුවෙක්ට, නිළියකට රක්ෂණාවරණයක්වත් නෑ. මොනවාහරි වුණොත් ඒ මනුස්සයාගේ ජීවිතේ ඉවරයි. මුහුණ නැත්නම් රඟපාන්නේ කොහොමද. ඒ නිසා අංග රචනය කියලා ඕනෑ ඕනෑ දේවල් මූණවල්වල අතුල්ලන්න බෑ. ඒ නිසා අංග රචනා ශිල්පියා නළුවාගේ, නිළියගේ සෞඛ්‍ය පිළිබඳව සම්පූර්ණ වගකීම ගන්න ඕනෑ. නළුවා, නිළියගේ සෙඛ්‍ය ගැන පූර්ණ වගකීමක් දැරිය හැකි පුද්ගලයෙක් තමයි අංග රචනා ශිල්පියෙක් වෙන්න ඕනෑ. විලවුන් ගැන, ඒවායේ රසායනික සංයුතීන් ගැන යම් කිසි දැනුමක්, අවබෝධයක් අංග රචනා ශිල්පියාට තිබිය යුතු වෙන්නේ ඒකයි. අංග රචනයේදි භාවිත කරන සමහර ගම් වර්ග සමහර අයට අසාත්මික වෙන අවස්ථා තියෙනවා. කුරුලෑ ගොඩාක් තියෙන කෙනෙකු ගැන විශේෂයෙන් සලකන්න ඕනෑ. ඇත්තටම අංග රචනා ශිල්පියෙක් වෛද්‍යවරයෙකුට සමානයි. විශේෂ ප්‍රයෝග අංග රචනා ශිල්පියෙක් මුහුණක අච්චු ලබා ගන්නවා. ඒ වෙලාවට හුස්ම ගන්න තියෙන්නේ නාසයේ සිදුරු දෙක පමණයි. වැරදුණොත් ජීවිතයකුත් නැති වෙනවා. ඒ අතින් අංග රචනා ශිල්පය විශාල වගකීමක් තියෙන විෂයක්.■