පාස්කු ප්‍රහාරයට දින 15කට පසුව ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීමේ විශේෂ විධි විධාන පනත යටතේ අත්අඩංගුවට ගෙන වැල්ලවාය මහේස්ත්‍රාත් අධිකරණය හමුවේ නඩු පවරා තිබූ මොණරාගල බුත්තල පැල්වත්ත සීනි කර්මාන්ත ශාලාවේ හිටපු ප්‍රධාන මෙහෙයුම් නිලධාරී සුරත්මන් ඩීන් මහතා ඇතුළු තිදෙනා එම නඩුවෙන් නිදහස් කළේය.
ඒ එම නඩුව මාර්තු 24 වැනිදා වැල්ලවාය මහේස්ත්‍රාත් අධිකරණයේද කැඳවූ අවස්ථාවේදීය. පොලිසිය අධිකරණයට ඉදිරිපත් කළ නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුවේ කරුණු දැක්වීම මහේස්ත්‍රාත් මහේෂ් වාක්‍රිෂ්ට මහතා සලකා බැලීමෙන් පසුව එම නිදහස් කිරීම සිදු විය. නඩු පැවරීමට තරම් කරුණු නොමැති බව නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුව කරුණු ඉදිරිපත් කර තිබුණි.
පාස්කු ඉරිදා ත්‍රස්ත ප්‍රහාරය 2019 අප්‍රේල් 21 වැනිදා එල්ල කිරීමෙන් පසු, අපේ රටේ ආරක්ෂක අංශ මුස්ලිම් නිවාස වටලමින් මෙහෙයුම් මාලාවක් ආරම්භ කළේය. දිනකට සිදුවීම් දහයක් පහළොවක් මාධ්‍යවලින් පෙන්වන්නට පටන්ගත්තේ රට පුරා අන්තවාදී කණ්ඩායම් තොග ගණනට සිටින බව හැඟෙන පරිදිය.
ගල් වෙඩි දමන්නට පවා තබා ගත් වෙඩි බෙහෙත්, වෝකි ටෝකි, පැරණි කඩු, උල් පිහි, ඩ්‍රෝන් කැමරා, කැමා ඇඳුම් මෙන්ම සුදු රෙදි පවා සැක සහිත භාණ්ඩ විය. අප්‍රේල් අග සහ මැයි මුල සිදු වූ ඒ මාධ්‍ය සංදර්ශනවල ප්‍රතිඵලය වුණේ ප්‍රදේශ කිහිපයක මුස්ලිම් ජනතාව එල්ල කරගත් අන්තවාදී ප්‍රහාර මාලාවක් එල්ල වීමය. ඒ ඇතැම් සිදුවීම්වලදී අත්අඩංගුවට ගත් අය අහිංසකයන් බව ඒ දිනවලම හෙළි විය. එහෙත්, තවත් සිදුවීම් වසර ගණන් ඇදී ගියේය. සුරත්මන් ඩීන් මහතාගේ සිදුවීමත් එවැන්නකි.
2019 මැයි මස 07 වැනිදා පැල්වත්ත සීනි කර්මාන්ත ශාලාවේ පරිශ්‍රයේදී සුරත්මාන් ඩීන් මහතා එම කර්මාන්ත ශාලාවේ ප්‍රධාන මෙහෙයුම් නිලධාරීයා ලෙසට රැස්වීමක් කැඳවා තිබුණි. ඊට සහභාගි වී තිබුණේ කර්මාන්ත ශාලාවේ සේවය කළ මුස්ලිම් ජාතික සේවකයින් පමණි. මෙය රාමසාන් දිනය සැමරීමේ කටයුතු සංවිධානය කිරීමේ අරමුණෙන් පැවති රැස්වීමකි.
එහෙත්, එම කර්මාන්තශාලාවේම සිටි සිංහල ජාතික සේවකයන් මේ ගැන සැකයක් ඇති කර ගෙන, අන්තවාදී හමුවක් ලෙස එම රැස්වීම ලේබල් කර තිබුණි. සේවකයන් නොසන්සුන් විය.
අන්තිමේ බුත්තල පොලීසිය සහ විශේෂ කාර්ය බලකාය මැදිහත් විය. එයින් පසු වෝකි ටෝකි කිහිපයක්, ඇමැති ආරක්ෂක නිල ඇඳුම් කිහිපයක්, බැටරි කිහිපයක් ඇතුළු උපකරණ කිහිපයක් උක් වගා භූමියේ තිබී ආරක්ෂක අංශ විසින් සොයා ගත් බව වාර්තා පළ විය. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සුරත්මන් ඩීන් මහතා දින 54ක් රඳවා තබා ගත්තේය.
මෙම සිදුවීමට ඒ දිනවල මාධ්‍ය ප්‍රචාරයක් ද ලැබුණු අතර, බුත්තල ප්‍රදේශයේ ජනතාව විශාල කැළඹීමකට ලක් විය. කතාවේ ඇත්ත තහවුරු වුණේ වසර දෙකකට පසුය.
මෙම අධිකරණ ක්‍රියාවලියෙන් පසු පිටතට පැමිණී සුරත්මන් ඩීන් මහතා ඉතා සංවේදී වෙමින්, තමාගේ අත්දැකීම ගැන අදහස් පළ කළේය. ඔහු මෙසේ පැවසීය.
‘දින 54ක් මම බුත්තල පොලීසියේ හිටියා. ඒක මට ලොකු අත්දැකීමක්. ඇත්තටම මට ලොකුම දුක තියෙන්නේ, ලොකු අවාසනාවන්ත සිද්ධියක් වුණේ මේකත් එක්කම මගේ තාත්තා නැති වීම. නිල නිවසේ අම්මායි තාත්තායි දෙන්නාම හිටියා. එයාලා මේ සිදුවීම ඇස් දෙකෙන් දැක්කා. ඒක දරුවෙක් හැටියට මට තදින් දැනුණා. මම පැල්වත්ත සීනි සමාගමට ආවේ දෙයක් කරන්න. මම ඇවිල්ලා මාසයක්වත් නෑ මේ සිද්ධිය වෙලා. බුත්තල ප්‍රදේශයේ ජනතාව එක්ක එකතු වෙලා මම සෑහෙන වැඩ පිළිවෙලක් කරගෙන ගියා. මාසයක් තුළ මේ සිදු වීම නිසා මට ඒ කර්තව්‍ය ඉදිරියට කර ගෙන යන්න බැරි වුණා. ඒ අප්‍රේල් මාසෙම මම එක නිවාඩුවක්වත් ගන්නේ නැතිව, මේ ආයතනයේ ඉඳගෙන ක්‍රියාකාරකම් කළා. මට තියෙන ලොකුම ගැටලුව තමයි, මේ නඩු තීන්දුව දෙන දවසේ තාත්තා හිටියා නම්, එතුමා ගොඩක් සතුටු වේවි කියලා.
මගේ බිරිඳ, මගේ පුතා අවුරුද්දයි මාස දෙකයි. බිරිඳත් වැඩ කළේ පෞද්ගලික බැංකුවක. එතුමියත් සෑහෙන අසරණ වුණා. බිරිඳගේ තාත්තාත් හමුදාවේ උසස් නිලධාරියෙක්. එතුමා යුද්ධය වෙනුවෙන් සෑහෙන කාර්යභාරයක් කරපු කෙනෙක්. එතුමාටත් දුක් විඳින්න සිදු වුණා.
මම මුස්ලිම් ජාතිකයෙක් වුණත්, ඩීඑස් සේනානායක විද්‍යාලයේ ඉගෙනගත්තේ. හැම ජාතියකම සහෝදරයන් එක්ක මම එකට වැඩ කරලා තිබුණා. මට තිබුණේ බෞද්ධ පදනමක්. යාළුවන්ගෙන් සීයට අනූනවයක් බෞද්ධ යාළුවන්. පන්සල්වලට, කෝවිල්වලට, කතෝලික පල්ලිවලට මම යනවා. මට ලොකු වෙනසක් තිබුණේ නැහැ.
එදා ඒ රැස්වීම සංවිධානය කළේ මෙහේ ඉන්න දුප්පත් ජනතාවට එකතු වෙලා දෙයක් කරන්න. රාමසාන් මාසයේ පින් දහම් කරන්න තියෙන නිසා. ලැබෙන දේවල්වලින් දෙයක් දුප්පත් ජනතාවට ලබා දෙන්නයි ඒ සාකච්ඡාව කළේ.
ඒත්, අවාසනාවන්ත සිද්ධියක් මේ රටේ සිදු වූ නිසා මට මේ අත්දැකීමට මුහුණ දෙන්න වුණා. මම දන්නවා මගේ හෘදය සාක්ෂිය නිවැරදියි කියලා. ඒ පසුබිම මත මම එඩිතරව මෙයට මුහුණ දුන්නා. මගේ තාත්තාත් මරණයට කලින් කීවා පුතා පරෙස්සමෙන් වැඩ කරන්න කියලා. මම ඇත්තටම පහුගිය අවුරුද්දේ අසීරුවෙන් කටයුතු කළා.
මම හිතනවා, මේ රටට මීට වඩා දෙයක් කරන්න පුළුවන් කියලා. මගේ පාසලට මම ආදරෙයි. මගේ රටට මම ආදරෙයි. මගේ ජනතාවට මම ආදරෙයි. මම හැමවෙලාවේම මිනිසුන්ට උදව් කරනවා. මට හැම වෙලාවේම මිනිසුන් ඕනෑ. මම අනිවාර්යයෙන්ම මගේ රටට සේවය කරනවා. මට කිසිම ත්‍රස්තවාදී ක්‍රියාවකට හෝ රටේ අන් කිසිදු නීතියකට හෝ එරෙහි දෙයක් කරන්නට මට වුවමනාවක් නෑ.
මම කියන්නම ඕනෑ, බුත්තල ජනතාව ඉතා හොඳයි. එයාලා මට කෑම් බීම් ගෙනාවා. උදව් කළා. ඒ වෙලාවේ රටේ තිබුණු තත්වය නිසා අවාසනාවන්ත විදියට මට මේ අත්දැකීම්වලට මුහුණ දෙන්නට වුණා.’■